Elementy klimatu

advertisement
Materiały pochodzą z Platformy
Edukacyjnej Portalu www.szkolnictwo.pl
Wszelkie treści i zasoby edukacyjne publikowane na łamach Portalu www.szkolnictwo.pl mogą być wykorzystywane przez jego Użytkowników wyłącznie
w zakresie własnego użytku osobistego oraz do użytku w szkołach podczas zajęć dydaktycznych. Kopiowanie, wprowadzanie zmian, przesyłanie, publiczne odtwarzanie
i wszelkie wykorzystywanie tych treści do celów komercyjnych jest niedozwolone. Plik można dowolnie modernizować na potrzeby własne oraz do wykorzystania
w szkołach podczas zajęć dydaktycznych.
Elementy klimatu
Klimat – ogół zjawisk pogodowych na danym
obszarze w okresie wieloletnim. Ustalany jest
na podstawie wieloletnich obserwacji
różnorodnych składników, najczęściej
pomiarów temperatury, opadów
atmosferycznych, ciśnienia atmosferycznego i
wiatru. Standardowy okres pomiaru to 30 lat.
Badaniem klimatu zajmuje się klimatologia.
Badaniem składników klimatu zajmuje się
meteorologia.
Temperatura powietrza
Temperatura powietrza zależna jest od
czterech głównych czynników:
- szerokości geograficznej,
- wysokości nad poziomem morza,
- oddalenia od zbiorników wodnych,
- prądów morskich.
Temperatura powietrza
Szerokość geograficzna
Wraz ze wzrostem szerokości geograficznej
zmniejsza się kąt padania promieni
słonecznych, a co za tym idzie tą samą wiązką
promieniowania ogrzewana jest większa
powierzchnia. Dlatego im większa szerokość
geograficzna tym niższa temperatura.
Temperatura powietrza
Wysokość nad poziomem morza
Wraz ze wzrostem wysokości temperatura
spada średnio o 0,6°C na 100 m. Dlatego też,
na znacznych wysokościach w strefie
zwrotnikowej mimo dużego kąta padania
promieni słonecznych może występować stała
pokrywa śnieżna.
Temperatura powietrza
Oddalenie od zbiorników wodnych
Z reguły latem temperatura powietrza w
pobliżu zbiorników wodnych jest niższa niż w
głębi lądu. Jest to związane ze zmniejszającą
się ilością pary wodnej w powietrzu. Zimą
sytuacja ulega odwróceniu.
Temperatura powietrza
Prądy morskie
Ciepłe i chłodne prądy morskie odgrywają
istotną rolę w kreowaniu pogody. Tereny
położone w pobliżu oddziaływania ciepłych
prądów wyróżniają się wyższą średnią
temperaturą powietrza aniżeli obszary
położone w strefie oddziaływania prądów
chłodnych.
Temperatura powietrza
Średnie temperatury roczne
Źródło: http://www.wiking.edu.pl/upload/geografia/images/swiat_srednie_temperatury_roku.gif
Opady atmosferyczne
Jeżeli kropelki wody zawarte w powietrzu osiągną zbyt dużą
wagę, spadają na powierzchnię Ziemi w postaci opadu
atmosferycznego. Do opadów atmosferycznych zalicza się:
deszcz, mżawkę, śnieg, krupy oraz grad. Wielkość opadów
podaje się w milimetrach (mm) słupa wody lub litrach na
metr kwadratowy (l/m2) powierzchni (jednostki te są sobie
równe). Rozmieszczenie opadów na świecie jest bardzo
nierównomierne. Obszarami najwilgotniejszymi są: Azja
Południowo – Wschodnia oraz strefa równikowa. Obszary
o najniższych sumach opadów znajdują się w strefie
zwrotnikowej.
Opady atmosferyczne
Ze względu na czas trwania opady dzieli się na:
• ciągłe – trwają nieprzerwanie przynajmniej przez godzinę
poprzedzającą termin obserwacji; padają z chmur
stratocumulus, altostratus, nimbostratus pokrywających całe
niebo,
• przelotne – charakteryzują się nagłym wystąpieniem i
nagłym zanikiem, trwają krótko, a w okresach pomiędzy ich
występowaniem pojawia się całkowicie bezchmurne niebo;
padają z chmur cumulus i cumulonimbus,
• z przerwami – gdy niebo pozostaje całkowicie lub prawie
całkowicie zachmurzone nawet wtedy, kiedy deszcz nie
pada; padają z chmur stratocumulus i altostratus.
Opady atmosferyczne
Średnie roczne sumy opadów
http://www.wiking.edu.pl/upload/geografia/images/swiat_opady_roczne.gif
Ciśnienie atmosferyczne
Ciśnienie atmosferyczne to nacisk słupa powietrza
na powierzchnię Ziemi. Co za tym idzie, w górach
ciśnienie jest niższe, gdyż słup ten jest mniejszy, a
na nizinach ciśnienie jest wyższe. Jego wartość
podaje się w hektopaskalach (hPa). Średnia
wartość ciśnienia na poziomie morza wynosi 1013
hPa. Układ niskiego ciśnienia nazywany jest niżem
barycznym, zaś wysokiego – wyżem barycznym
Ciśnienie atmosferyczne
1015 hPa
1014 hPa
1013 hPa
Wyż baryczny
1013 hPa
1014 hPa
1015 hPa
Niż baryczny
Wiatry
Wiatr jest to poziomy ruch powietrza wywołany różnicą ciśnień. Im
większa różnica tym silniejszy wiatr. W średnich szerokościach
geograficznych, ze względu na siłę Coriolisa, wiatr wieje zazwyczaj
równolegle do linii takiego samego ciśnienia (wiatr geostroficzny). Wiatr
jest jednym ze składników pogody, w tym celu podaje się prędkość wiatru
(w m/s lub km/h) i kierunek, z którego wieje. Należy zachować uwagę
przy używaniu terminologii kierunku wiatru: pod nazwą wiatry zachodnie
rozumiemy wiatr wiejący z zachodu. Występowanie wiatrów jest zależne
od rozkładu ośrodków niżowych i wyżowych. Przy określaniu wiatru
podaje się kierunek z którego wieje. Na kuli ziemskiej występują różne
rodzaje wiatrów
- stałe (pasat, antypasat)
- okresowo zmienne (mosun, bryza)
- lokalne (halny, fen, chinook)
Wiatry
Styczeń
http://www.wiking.edu.pl/upload/geografia/images/cyrkulacja_powietrza_styczen.gif
Wiatry
Lipiec
http://www.wiking.edu.pl/upload/geografia/images/cyrkulacja_powietrza_lipiec.gif
Download
Random flashcards
ALICJA

4 Cards oauth2_google_3d22cb2e-d639-45de-a1f9-1584cfd7eea2

Create flashcards