ewolucja-koncepcji-zarzadzania

advertisement
6
Temat: Ewolucja koncepcji zarządzania.
I. Systematyzacja dorobku teoretycznego nauk o organizacji i zarządzaniu.
Początków nauki organizacji i zarządzania można się doszukiwać w XVIII wieku, epoce odkryć i
wynalazków. Zaczęły wówczas powstawać pierwsze duże organizmy gospodarcze oraz zaczęto w
praktyce stosować doskonalsze od tradycyjnych metody zarządzania dużymi grupami
pracowniczymi zatrudnianymi w kapitalistycznych fabrykach. Pojawia się zapotrzebowanie na
bardziej efektywne, od stosowanych dotąd w manufakturach i gospodarstwach rolnych, metody
organizacji pracy i produkcji przemysłowej oraz kierowania fabryką. Powstają rozmaite koncepcje,
szkoły i nurty zarządzania. W latach 60. XIX w. Kuntz określa sytuację, w jakiej znajdowała się
wtedy nauka o organizacji i zarządzaniu, mianem „dżungli teorii organizacji” (taki tytuł nosił
artykuł opublikowany przez niego w 1861 r.). Wynikało to z różnych źródeł inspiracji i óg, jakimi
dochodzono do teorii nauki o organizacji i zarządzaniu. Jedni podejmowali praktyczne próby
zarządzania organizacjami i następnie uogólniali swoje doświadczenia, inni zaś, jak np. Max Weber,
zajmowali się wiedzą o organizacji i zarządzaniu z inspiracji czysto naukowych.
Interdyscyplinarność tej doprowadziła do powstania wielu nurtów, kierunków i szkół. Od dłuższego
już czasu próbuje się klasyfikować te wszystkie koncepcje. Łatwo da się określić początek każdego
kierunku, ale o żadnym z nich nie można powiedzieć, że się skończył czy został wyparty, wszystkie
bowiem one nadal występują równolegle. Obecnie przyjmuje się podział na trzy zasadnicze nurty
nauki o organizacji i zarządzaniu, wśród których rozróżnia się jeszcze kierunki i szkoły. Nurty te to:
nurt klasyczny i neoklasyczny;
nurt psychosocjologiczny (behawioralny);
nurt systemowy.
Za kryterium rozróżniania tych nurtów przyjmuje się różne modele (wyobrażenia) człowieka w
organizacji:
homo oeconomicus (człowiek ekonomiczny) - człowiek jest istotą racjonalną, podatną na
oddziaływanie bodźców materialnych (np. wynagrodzenie), w pracy jest raczej pasywny i
nieskłonny do podejmowania działań i ponoszenia odpowiedzialności. Pożądane zachowanie
takiego człowieka w pracy można sobie zapewnić poprzez system nagród i kar oraz
rygorystycznych przepisów. Zwolennicy tej koncepcji postrzegają organizację jako maszynę do
realizacji wytyczonych celów, a człowieka jako jej instrument, wykonawcę poleconych mu zadań.
Jest to deterministyczna wizja organizacji, zakładająca 100% przewidywalność zachowania
człowieka na określony bodziec. Ten model człowieka w organizacji jest podstawą nurtu
klasycznego.
(…)
… w organizacji. Dostrzega się korzyści płynące z samodyscypliny, inicjatywy i pewnej swobody
pracownika. Nie należy zbyt uważnie i ściśle kontrolować podwładnych. Model ten jest właściwy
dla nurtu psychosocjologicznego i opiera się na dorobku psychologii indywidualnej i społecznej
oraz socjologii.
homo creator, politicus (człowiek twórczy, polityczny) - w tym ujęciu traktuje się człowieka jako
wielostronnie…
… przyuczenia i doskonalenia;
wpajaniu wiedzy przez kierowników naukowo dobranym robotnikom, aby zarzucili stare metody
pracy;
funkcjonalnym systemie zarządzania.
Współtwórcami kierunku taylorowskiego są Henry L. Gantt, Henri Le Chatelier, małżeństwo Franka
i Lilian Gilbreth'ów oraz Karol Adamiecki. Henry L. Gantt zasłynął głównie jako twórca wykresów
Gantta, służących do planowania zadań i kontroli…
… do osiągnięcia tego celu;
przygotowanie i zorganizowanie środków i warunków, uznanych za potrzebne;
wykonanie;
kontrola otrzymanych wyników.
Karol Adamiecki sformułował prawo harmonii: jeżeli praca wykonywana jest przez kilka jednostek
lub zespołów, to otrzymuje się lepszy skutek ekonomiczny, im dokładniej dobrane są jednostki i
czasy ich pracy. Jest autorem także prawa harmonii doboru (robotników i maszyn…
…), prawa harmonii działania organów pracy zbiorowej (optymalne dobranie czasów pracy). Dążył
do likwidacji tzw. wąskich gardeł, czyli najsłabszych ogniw hamujących pracę. W tym celu
stworzył i wprowadził do praktycznego użytku harmonogram pracy, będący metodą graficznego
organizowania pracy współwykonawców. Kierunek administracyjny - Henri Fayol (1841 - 1925),
francuski uczony, podobnie jak Taylor…
Nurty organizacji i zarządzania - omówienie
Makroszkoły badań nad organizacjami
Kierunki w nauce zarządzania
Nurty i kierunki zarządzania - omówienie
Twórcy nauki o zarządzaniu - wykład
Ewolucja systemu zarządzania - Pionierzy nauki organizacji i zarządzania
Reklama


Administracja publiczna






















Działalność gospodarcza
Kodeks postępowania administracyjnego







.
Download
Random flashcards
Create flashcards