Druga połowa XVIII wieku

advertisement
Test b
Druga połowa XVIII wieku
Test podsumowujący rozdział I
............................................
Imię i nazwisko
.....................
Data
...............
Klasa
1. Czytaj uważnie tekst i zadania.
2. W zadaniach 1., 3., 5., 7., 9., 11. oraz 12. znajdują się cztery odpowiedzi: A, B, C,
D. Wybierz jedną z nich i zamaluj kratkę z odpowiadającą jej literą w karcie
odpowiedzi.
3. Jeżeli się pomylisz, błędne zaznaczenie otocz kółkiem.
4. Rozwiązania zadań 2., 4., 6., 8., 10. oraz od 13. do 20. zapisz czytelnie i starannie
w wyznaczonych miejscach. Pomyłki przekreślaj.
5. Przy każdym poleceniu podano liczbę punktów, jaką można uzyskać za właściwą
odpowiedź. Za rozwiązanie całego testu możesz otrzymać maksymalnie 41 punktów.
Tekst do zadań od 1. do 14.
Czesław Miłosz
Oświecenie
Fragment książki „Historia literatury polskiej”
Jeśli renesans nazywamy złotym wiekiem literatury polskiej, to krótki, ale
intensywny okres oświecenia jest pod wieloma względami łączącym to, zdawałoby
się, zagubione dziedzictwo z literaturą epoki współczesnej. Odrodzenie kulturalne
zbiegło się z panowaniem ostatniego króla polskiego, Stanisława Augusta
Poniatowskiego, i z tej to przyczyny mówimy o okresie stanisławowskim. W
rzeczywistości jednakże sytuacja kraju była już taka, że ludzie oświecenia ze swymi
szerokimi poglądami i śmiałymi ideami nie byli w stanie zmienić biegu wypadków.
Ale zarówno w dziedzinie edukacji, jak i literatury, pojmowanych przez nich jako
narzędzia zaangażowania politycznego i społecznego, odcisnęli oni decydujące
piętno na losach narodu. [...] „Ludzi oświecenia” nie było wielu. Toczyli nierówną
walkę z powodu zawziętego oporu szerokich mas klasy rządzącej, szlachty, która
wierna „sarmatyzmowi” sprzeciwiała się wszelkim nowościom. [...]
„Książę poetów”, jak nazywali go współcześni, Ignacy Krasicki był pod
wieloma względami typowym człowiekiem oświecenia. [...] Jako poeta wpłynął
głównie na oczyszczenie języka, co na jakiś czas uporządkowało chaotyczne
bogactwo baroku. Powrócił w pewnej mierze do jasnego i prostego języka
Kochanowskiego [...]. Pracowity, literaturę pojmował jako szczególne powołanie, a
mianowicie jako interwencję moralisty w ludzkie sprawy. [...]
[...] spośród wierszy Krasickiego najtrwalsze okazały się te, które znajdują się
w jego „Bajkach i przypowieściach” (1779). W nich szczególnie czuje się „lekkie
pióro” człowieka oświecenia. Ambicją pisarza tej epoki nie było silenie się na
formułowanie jakiejś nowo odkrytej prawdy, ale, skoro rozum jest powszechny,
podanie przyjętej przez wszystkich mądrości w pięknej formie. Tak więc Krasicki
bez wahania zapożyczał tematy do swoich bajek z ogromnego zasobu literatury
fabulistycznej, od Ezopa¹ poczynając, a na współczesnych mu Francuzach kończąc.
[...] Filozofia Krasickiego jest sucha i trzeźwa. Jego świat jest światem, w którym
zwyciężają silni, a słabi przegrywają według pewnego niezmiennego porządku,
przyjmowanego bez protestu takim, jaki jest. Składnikiem osiemnastowiecznego
myślenia wydaje się pewien cynizm, a niektóre z bajek są nawet okrutne. [...] Oto
parę przykładów bajek Krasickiego:
„Furman i motyl”
Ugrzązł wóz, ani ruszyć już się nie mógł w błocie;
Ustał furman, ustały i konie w robocie.
Motyl, który na wozie siedział wtenczas prawie,
Sądząc, że był ciężarem w takowej przeprawie,
Pomyślił sobie: „Litość nie jest złym nałogiem”.
Zleciał i rzekł do chłopca: „Jedźże z Panem Bogiem!”.
„Jagnię i wilcy”
Zawżdy znajdzie przyczynę, kto zdobyczy pragnie:
Dwóch wilków jedno w lesie nadybali jagnię.
Już go mieli rozerwać; rzekło: „Jakim prawem?”
– „Smacznyś, słaby i w lesie”... Zjedli niezabawem.
1
Ezop – grecki bajkopisarz starożytny.
1. Złotym wiekiem literatury polskiej określano
A. antyk.
B. średniowiecze.
C. renesans.
D. barok.
1 p.
2. Podaj czas trwania oświecenia w Polsce 1 p.
.....................................................................
3. Oświecenie nazywa się często okresem stanisławowskim, ponieważ
1 p.
A. przypada na czasy panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego.
B. w tym okresie najpopularniejszym imieniem było imię Stanisław.
C. takie było zalecenie króla.
D. przypada na czasy tuż po panowaniu Stanisława Augusta Poniatowskiego
4. O jakich zdarzeniach historycznych jest mowa w zdaniu: W rzeczywistości
jednakże sytuacja kraju była już taka, że ludzie oświecenia ze swymi szerokimi
poglądami i śmiałymi ideami nie byli w stanie zmienić biegu wypadków? Wymień
przynajmniej dwa. 2 p.
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
5. Współcześni nazywali Ignacego Krasickiego
A. królem poetów.
B. księciem pisarzy.
C. księciem poetów.
D. królem artystów.
1 p.
6. Określ stosunek ludzi oświecenia do szlachty wiernej sarmatyzmowi. 1 p.
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
7. Według Ignacego Krasickiego zadaniem artystów było 1 p.
A. uświadamianie ludziom, co jest dobre, a co złe.
B. tworzenie wielkich dzieł historycznych.
C. realizowanie własnych marzeń.
D. opisywanie życia codziennego.
8. Jakie cechy utworów Ignacego Krasickiego sprawiły, że zalicza się go do wielkich
twórców literatury polskiej? Podaj dwie z nich.
2 p.
.....................................................................
.....................................................................
9. Dzięki czemu poeta uzyskał zwięzłość tekstu „Furman i motyl”?
1 p.
A. Odpowiedzi A i B są właściwe.
B. Wprowadził wypowiedź wierszowaną.
C. Zrezygnował ze szczegółowego opisu postaci na rzecz przedstawiania zdarzeń.
D. Zastosował dialog.
10. O której z przytoczonych bajek można powiedzieć, że jest okrutna? Uzasadnij
swoją odpowiedź.
2 p.
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
11. Jagnię z bajki „Jagnię i wilcy” charakteryzuje się
A. mądrością.
B. odwagą.
C. prawością.
D. naiwnością.
1 p.
12. Alegorią nazywamy
1 p.
A. zestawienie przedmiotów lub zjawisk będących przenośniami.
C. obraz mający poza dosłownym sens przenośny, jednoznacznie ustalony.
B. każdą metaforę.
D. krótki utwór wierszowany o zwierzętach.
13. Jak brzmi przesłanie bajki „Jagnię i wilcy”? Podaj numer wersu, w którym autor
je zamieścił. 2 p.
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
14. Co oznacza frazeologizm mieć lekkie pióro?
1 p.
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
15. Podkreśl pojęcia związane z epoką oświecenia. Wyjaśnij jedno z nich.
2 p.
racjonalizm, teocentryzm, empiryzm, konceptyzm
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
16. Narysuj wykres zdania złożonego: Zawżdy znajdzie przyczynę, kto zdobyczy
pragnie. Nazwij zdania składowe. 2 p.
1–..................................................................
2–..................................................................
17. Uzupełnij tekst
3 p.
Pieśń patriotyczna będąca hymnem Polski powstała w roku. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Nosi ona tytuł . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Autorem słów jest . . . . . . . . . . . . . . . .
18. Wyjaśnij krótko, jak rozumiesz sformułowanie społeczeństwo informacyjne. 1 p.
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
19. Wśród podanych propozycji podkreśl tytuł gazety oświeceniowej.
1 p.
„Wiedza i Życie”, „Zabawy Przyjemne i Pożyteczne”, „Cogito”,
„Merkuriusz Polski”
20. Napisz rozprawkę na temat: Bawić i uczyć to zadanie artystów nie tylko epoki
oświecenia. Twoja praca nie powinna być krótsza niż dwadzieścia linijek.
14
p.
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
.....................................................................
Karta odpowiedzi
Numer
zadania
Odpowiedzi
1.
3.
5.
7.
9.
11.
12.
A
A
A
A
A
A
A
B
B
B
B
B
B
B
C
C
C
C
C
C
C
D
D
D
D
D
D
D
Download
Random flashcards
123

2 Cards oauth2_google_0a87d737-559d-4799-9194-d76e8d2e5390

ALICJA

4 Cards oauth2_google_3d22cb2e-d639-45de-a1f9-1584cfd7eea2

Pomiary elektr

2 Cards m.duchnowski

Create flashcards