Czy ekonomia nadąża z wyjaśnianiem rzeczywistości?

advertisement
Ekonomia ewolucyjna
Na podstawie tekstu W. Kwaśnickiego „Czy
ekonomia nadąża z wyjaśnianiem
rzeczywistości?”
2006-12-14
Roman Kolenda
1
Plan prezentacji


Cechy ekonomii ewolucyjnej
Różnice pomiędzy paradygmatem neoklasycznym i
ewolucyjnym







2006-12-14
Optymalizacja i równowaga
Rola wiedzy
Koncepcja firmy
Rozumienie czasu
Rola czynników losowych
Modele, a rzeczywistość
Podsumowanie
Roman Kolenda
2
Cechy ekonomii ewolucyjnej
wywodzi się ze szkół:






2006-12-14
neo-schumpeterian
instytucjonalistów
Szkoły Austriackiej
opis rozwoju gospodarczego jest pełniejszy i
lepiej oddaje rzeczywiste zachowania w
stosunku do podejścia neoklasycznego
w centrum zainteresowania => problem czasu,
a zwłaszcza jego nieodwracalność
Roman Kolenda
3
Cechy ekonomii ewolucyjnej c.d.




analiza procesów zarówno w stanie dalekim od
równowagi, jak i w stanie równowagi
znaczenie zmian ilościowych i jakościowych
modelowane sposoby podejmowania decyzji
przez człowieka bliższe rzeczywistości
obserwowany proces => w obrębie populacji
wzajemnie na siebie wpływających elementów
2006-12-14
Roman Kolenda
4
Cechy ekonomii ewolucyjnej c.d.




uwzględnia różnorodność i heterogeniczność
zachowań podmiotów gospodarczych
poszukiwanie innowacji ( nowości )
istnienie informacji dziedzicznej ( wiedzy )
proces rozwoju gospodarczego =>
spontaniczny, w którym ważną rolę odgrywa
mechanizm selekcji
2006-12-14
Roman Kolenda
5
Różnice pomiędzy ekonomią
ewolucyjną, a neoklasyczną
Fundamentalne różnice można zidentyfikować
w obrębie pięciu obszarów:






2006-12-14
Kwestia optymalizacji i równowagi
Rola wiedzy w rozwoju gospodarczym
Koncepcja firmy
Rozumienie czasu
Rola czynników losowych
Roman Kolenda
6
Optymalizacja i równowaga w ujęciu
neoklasycznym
Koncentruje się na analizie w stanie równowagi
3 etapy analizy:





2006-12-14
wyizolowanie pewnego obszaru rzeczywistości i
określenie relacji pomiędzy otoczeniem i
wyizolowanym obszarem
zbudowanie modelu opisującego najważniejsze
zjawiska
po weryfikacji modelu, wykorzystuje się go do
prognozowania lub określenia optymalnej ścieżki
rozwoju, dokonania optymalnych decyzji
Roman Kolenda
7
Optymalizacja i równowaga w ekonomii
ewolucyjnej
Na procesy gospodarcze mają wpływ czynniki:

endogeniczne (gospodarcze)
egzogeniczne ( demograficzne, kulturowe,
psychologiczne i socjologiczne )


Ważniejszymi stają się potrzeby:





2006-12-14
Poznania motywacji ludzkich
Procesów decyzyjnych
Mechanizmów rozwoju gospodarczego
Zrozumienia aktywności podmiotów gospodarczych
Roman Kolenda
8
Optymalizacja i równowaga w ekonomii
ewolucyjnej c.d.

to co obserwujemy w rzeczywistości to stałe
dążenie do stanu równowagi, który się ciągle
zmienia

koncentruje się na analizach procesów
przejściowych ( dążeniu do równowagi )
2006-12-14
Roman Kolenda
9
Rola wiedzy w rozwoju gospodarczym

Ekonomia klasyczna

wiedza o procesie, przesłankach i
konsekwencjach wszelkich działań jest pełna

dzięki tej pełnej wiedzy możliwe staje się
dokonywanie optymalnych wyborów
2006-12-14
Roman Kolenda
10
Rola wiedzy w rozwoju gospodarczym

Ekonomia ewolucyjna

Friedrich Hayek – wiedza nie jest pełna, zawsze
ma charakter lokalny i jest rozproszona

Michael Polanyi – wiedza jest w dużym stopniu
nieuświadomiona i niewerbalizowalna
2006-12-14
Roman Kolenda
11
Koncepcja firmy w ekonomii neoklasycznej

patrzenie na obserwowalną różnorodność przez
pryzmat „reprezentatywnej firmy”

konkurencja:


2006-12-14
ogranicza się do konkurencji cenowej
powoduje zbliżanie się produkcji i cen do
pewnego stanu równowagi
Roman Kolenda
12
Koncepcja firmy w ekonomii neoklasycznej

maksymalizacja zysku => podstawowym
kryterium działania podmiotów gospodarczych

pod wpływem krytyki zaczęto uwzględniać
procesy zmian technologicznych => zbliżenie w
kierunku podejścia ewolucyjnego
2006-12-14
Roman Kolenda
13
Koncepcja firmy w ekonomii ewolucyjnej

uwzględnienie powszechnie obserwowalnej
różnorodności w obrębie populacji

Konkurencja:

zbliżona do pojęcia rywalizacji

najistotniejszą rolę w długim okresie odgrywa
konkurencja technologiczna
2006-12-14
Roman Kolenda
14
Koncepcja firmy w ekonomii ewolucyjnej

decydenci podejmują decyzje, które nie muszą
być optymalne w danym momencie, ale których
intencją jest chęć maksymalizacji zysku

przy ograniczonej wiedzy możliwości
dokonania maksymalizacji są bardzo
ograniczone
2006-12-14
Roman Kolenda
15
Koncepcja firmy w ekonomii ewolucyjnej

kryteria jakimi posługują się decydenci to
pewna kombinacja kryterium:



2006-12-14
krótkookresowego – maksymalizacji zysku
długookresowego – zapewnienie firmie perspektyw
rozwojowych
Herbert Simon – przedsiębiorcy neoklasyczni są
„maksymalizatorami” zysku, a w rzeczywistości
przedsiębiorcy zadowalają się możliwie dużym
zyskiem
Roman Kolenda
16
Rozumienie czasu w ekonomii neoklasycznej

natychmiastowe przechodzenie od starego do
nowego stanu równowagi
skutki podejmowania decyzji są natychmiastowe

w tym sensie można powiedzieć, że czas w teorii
neoklasycznej nie istnieje

jeżeli już występuje to ma on charakter czasu
absolutnego


2006-12-14
w tym sensie można powiedzieć, że jest
nieukierunkowany
Roman Kolenda
17
Rozumienie czasu w ekonomii ewolucyjnej
istotna rola procesów przejściowych pomiędzy
stanami równowagi
czas przebywania w stanie równowagi jest z
reguły znacznie krótszy niż czas przejścia
pomiędzy kolejnymi stanami równowagi
w rzeczywistych procesach ewolucyjnych czas
jest ukierunkowany




2006-12-14
w tym sensie sam proces wyznacza kierunek
upływu czasu i nie jest możliwe proste
odwrócenie stanu z przeszłości, skąd osiągnięty
został stan obecny
Roman Kolenda
18
Rola czynników losowych w ekonomii
neoklasycznej

zmienne losowe o danych rozkładach
prawdopodobieństwa

zmiany widziane jako fluktuacje wokół trendów
wyznaczanych równaniami modelu

niepewność redukowalna do koncepcji
niepełnej informacji => dzięki czemu możliwe
jest określenie racjonalnych decyzji podmiotów
gospodarczych
2006-12-14
Roman Kolenda
19
Rola czynników losowych w ekonomii
ewolucyjnej

czynnik losowy => jednym z centralnych na drodze do
zrozumienia funkcjonowania systemów gospodarczych

jego istotna rola widziana jest w procesie:


podejmowania decyzji
poszukiwania innowacji
Istota procesu ewolucyjnego leży właśnie w
czynnikach losowych przyczyniających się do
powstawania różnorodności podmiotów gospodarczych
i ich zachowań.
2006-12-14
Roman Kolenda
20
Modele, a rzeczywistość
Kategorie badania zasadności modelu:





2006-12-14
racjonalizm
empiryzm
stanowisko pozytywistyczne
Milton Friedman – zamiast krytykować teorię
ekonomiczną poprzez analizę założeń
powinniśmy skupić się na sprawdzeniu
wniosków płynących z danej teorii
Roman Kolenda
21
Modele, a rzeczywistość
Nigdy nie jest tak, że mamy model idealnie
pasujący do rzeczywistości



2006-12-14
William Edwards Deming
„ Wszystkie modele są złe tylko niektóre są użyteczne”
Budujemy ogólny wskaźnik oceny danego modelu
Roman Kolenda
22
Modele, a rzeczywistość

Najczęściej stosowane sub-kryteria, które
wpływają na ten globalny wskaźnik:






2006-12-14
poprawność
spójność
uniwersalność
prostota
płodność
użyteczność
Roman Kolenda
23
Podsumowanie
Ekonomia ewolucyjna:





2006-12-14
koncentruje się na stanach przejściowych
lepiej oddaje rzeczywistość
wiedza jest niepełna i rozproszona
decyzje podejmowane przez podmioty często
nie są optymalne
czas oraz czynniki losowe są istotnymi
elementami modelu
Roman Kolenda
24
Podsumowanie
F. Hayek „…w pewnym sensie działalność, jaką ekonomia
pragnie wyjaśnić, nie odnosi się do zjawisk
fizycznych, ale do ludzi. Wartości ekonomiczne
są interpretacją faktów fizycznych widzianych w
kategoriach obiektów fizycznych, służących w
szczególnych sytuacjach zaspokojeniu ludzkich
potrzeb. Zatem można by ekonomię określić jako
metateorię, teorię o teoriach jakie ludzie tworzą
po to, by w sposób najefektywniejszy odkryć i
wykorzystać środki, jakimi dysponują dla
zróżnicowanych celów”
2006-12-14
Roman Kolenda
25
2006-12-14
Roman Kolenda
26
Download
Random flashcards
Motywacja w zzl

3 Cards ypy

Prace Magisterskie

2 Cards Pisanie PRAC

2-2=0

2 Cards jogaf85537

Create flashcards