Teatr Globe w Londynie

advertisement
Teatr Globe w
Londynie
Nazwa pochodzi od Elżbiety I, która panowała gdy
teatr powstawał. Rok 1567 przyjmuje się jako datę
narodzin teatru elżbietańskiego. Po latach wojen
dynastycznych nastąpił okres odbudowy i
wzmacniania państwa oraz jego rozwoju
kulturalnego i gospodarczego. Wtedy pewien
rzemieślnik James Burbage wybudował pod
Londynem pierwszy obiekt, nazwany "The
Theatre". Otwarto go poza murami miasta, aby
uniezależnić się od władz, które zakazywały
przedstawień. Nad barbakanem powiewała flaga z
napisem "Totus mundur agit histrionem" (Cały
świat gra jakąś rolę).
Dekoracji było niewiele, często
zastępował je napis głoszący, że akcja
toczy się np. w lesie albo w komnacie
zamkowej.
Brak
dekoracji
rekompensowały
bogate
stroje
aktorów. Scena, była niewysokim
podium,
otoczona
trzypiętrową
widownią. Czwarty bok sceny
zamykały drzwi do garderoby, przez
które wchodzili aktorzy. Nad nimi
budowano niewielki ganek, galerię
(były one miejscem rozgrywania scen
balkonowych), wsparte na słupach.
Pomiędzy
słupami
zawieszano
kotarę. Dzieliła ona scenę na
przedscenie i niewielką scenę
wewnętrzną. Kurtyny nie było.
Przedstawieniom
towarzyszyła
muzyka.
Światło
dzienne
uniemożliwiało
wykorzystywanie
efektów świetlnych. scena, na
niewysokim podium, otoczona była
trzypiętrową widownią
Najważniejszymi elementami widowiska były gra aktorska i tekst dramatu. Aktorzy byli zawodowcami, dbali o
wymowę, każdym gestem i ruchem starali się uzyskać wrażenie prawdopodobieństwa. Aktorzy często zwracali się do
publiczności bezpośrednio, nawiązywali z nią bliski kontakt. Podobnie sami widzowie pozostawali w interakcji z
działaniami aktorów. Publiczność, a zwłaszcza przedstawiciele niższych klas społecznych, bywała hałaśliwa i żywo
reagowała na akcję przedstawienia. W zwyczaju było wiwatowanie, klaskanie, tupanie, a nawet – w przypadku
skrajnego znudzenia spektaklem – rzucanie w grających drobnymi kamieniami. Ważne były też kostiumy i
rekwizyty, którymi się posługiwali by stworzyć iluzję przedstawionej rzeczywistości. Był to teatr gwiazdorski. Dobrzy
aktorzy cieszyli się zasłużoną sławą, byli szanowanymi, zamożnymi ludźmi. W teatrze tym nie występowały kobiety,
role kobiece grali młodzi, urodziwi mężczyźni.
Przedstawienia musiały
wzruszać, bawić, budzić grozę,
obfitować w niezwykłe i
sensacyjne wydarzenia. Powinny
one być tajemnicze, zawikłane,
krwawe. Postacie bohaterów,
grane przez ulubionych aktorów,
także musiały być interesujące:
miały ostrzegać, służyć
przykładem, podbudowywać. Na
parterze były miejsca stojące, za
które trzeba było zapłacić
jednego pensa. Widzów którzy
się tam gromadzili nazywano
"kiełbiami". Miejsca w galerii
były siedzące, za dodatkowa
opłatą. Przedstawienia odbywały
się przeważnie między godziną 15
a 18.
Ben Jonson
Rozwój teatru wzmógł zapotrzebowanie na nową dramaturgię. Pojawiła się duża grupa autorów, niekiedy
rywali Williama Szekspira. Wśród nich największe możliwości współzawodnictwa przypisuje się
Christopherowi Marlowe, którego "Tamerlan Wielki" i "Tragiczne dzieje doktora Fausta" cieszyły się
ogromnym powodzeniem.
Dramatopisarze
angielscy
nie
trzymali
się
ściśle
wzorów
antycznych. Dramat nie od razu
zyskał sobie poparcie. Atakowano
autorów za lekceważenie zasad
powszechnie obowiązujących, ale ten
styl zyskał także grono zwolenników,
którzy doceniali jego nowatorstwo.
Nowa formuła dramatu dopuszczała
mieszanie kategorii estetycznych. W
jednym utworze pojawiały się
elementy tragiczne z komicznymi lub
liryzm z tragizmem. Postacie również
odstępowały od zasad poetyki
klasycznej.
Christopher Marlowe
Szekspir w "Makbecie" załamał klasyczną regułę trzech jedności (nie tylko to w nie tylko tym).
Zrezygnował z zasady decorum , zwiększył liczbę osób na scenie.
Naruszenie klasycznej reguły trzech jedności – miejsca, czasu i akcji, stosowanej w dramatach
antycznych. Utwory rozgrywają się w wielu przestrzeniach, akcja trwa wiele lat, występują liczne wątki
poboczne.
Złamanie zasady decorum, czyli odpowiedniości stylów i środków wyrazu.
Naruszenie wprowadzonej przez Sofoklesa zasady, w myśl której na scenie mogło przebywać
jednocześnie nie więcej niż trzech aktorów. W dziełach Szekspira zdarzają się sceny zbiorowe.
Występowanie scen krwawych, drastycznych, ukazanych bezpośrednio, a nie pośrednio, poprzez opis.
Bohaterowie ulegają transformacjom, popadają w skrajne stany
emocjonalne, mają bogate życie psychiczne.
Występowanie sfery fantastycznej, ponadnaturalnej,
upiorów, duchów, czarownic.
Plastyczny język, pełen metafor, porównań, dialogów
John Fletcher
Wśród licznych twórców teatru elżbietańskiego, obok Szekspira, za
najważniejszych uznać można Thomasa Kyda, Christophera
Marlowe`a, Bena Jonsona, Thomasa Dekkera, Johna Fletchera i
Francisa Beaumonta
W 1590 roku działały w Londynie
trzy sceny publiczne. Na szczycie
budynku
pojawiała
się
biała
chorągiew, która była zapowiedzią
komedii,
natomiast
czarna
oznaczała tragedię. W 1599 roku
powstał nowy teatr w dzielnicy
Soutwark- "The Globe". Z teatrem
"The Globe" związany był Szekspir,
wystawiał tu swoje sztuki, zawód
aktora również nie był mu obcy.
Najprawdopodobniej
prapremierowym przedstawieniem
było dzieło pisarza "Henryk VIII"
lub "Juliusz Cezar".
Po kilkudziesięciu latach Londyn zapełnił
się teatrami. Do najsławniejszych zaliczmy
"Łabędź", "Kurtyna", "Róża" czy "The
Globe". Przedstawienia odbywały się
codziennie i dostarczały rozrywki
mieszkańcom Londynu.
Globe
Teathre
Teatr mógł pomieścić dwa
tysiące widzów. W 1613
roku spłonął na skutek
pożaru,
w
trakcie
wystawiania
sztuki
"Henryk VIII". Kilka lat
później
został
odbudowany, a w 1644
roku rozebrany przez
purytanin. W 1989-1996
odbudowano
go
ostatecznie, dziś znajduje
się
tam
muzeum
i
wystawiane
są
sztuki
teatralne.
Pracę przygotowała Paula Szymczak
Download
Random flashcards
123

2 Cards oauth2_google_0a87d737-559d-4799-9194-d76e8d2e5390

Prace Magisterskie

2 Cards Pisanie PRAC

Create flashcards