Michał Rakowski, Szkoła Promocji Zdrowia Płock

advertisement
Czy starości
trzeba się
uczyć?

Michał Rakowski III LO w Płocku
Kim jestem?
Witam wszystkich bardzo
serdecznie! Mam na imię Carl i
postaram się przybliżyć Wam
moje codzienne życie. Jako że
jest już ze mnie zgredek, bo 70
wiosen na karku to dość dużo, nie
będzie to łatwe. Miejmy nadzieje,
że mi się uda!
Geriatria – co to takiego?
Zacznijmy może od samej
nazwy. Geriatria jest to
dziedzina medycyny zajmująca
się schorzeniami wieku
podeszłego. Zaś pokrewna jej
gerontologia zajmuje się stricte
procesami starzenia się.
Psychologia starości
Zagadnieniem tym zajmuje się
psychogeriatria - dziedzina
badająca zjawiska psychiczne i
biologiczne, zaczynające się po 50
roku życia, a występujące głównie
u osób w wieku senioralnym.
Psychologia starości stawia przed
sobą następujące zadania:
· badanie stopnia wydajności i
możliwości obciążenia seniorów,
· poszukiwanie możliwości
terapeutycznych wpływania na
proces starzenia się,
· kształtowanie odpowiedniego
otoczenia.
Co to jest starzenie się?
Starzenie się to zmniejszenie
zdolności do odpowiedzi na stres
środowiskowy, które pojawia się w
organizmach wraz z upływem
czasu, naturalne i nieodwracalne
nagromadzenie się uszkodzeń
wewnątrzkomórkowych,
przerastające zdolności
organizmu do regeneracji.
Co powoduje starzenie się?
Starzenie się powoduje utratę
równowagi wewnętrznej organizmu,
co zwiększa ryzyko wystąpienia
chorób. Prowadzi do upośledzenia
funkcjonowania komórek, tkanek,
narządów i układów, zwiększa
podatność na choroby (np. choroby
krążenia, Alzheimera, nowotwory),
wreszcie prowadzi do śmierci.
Charakterystyczne objawy
starzenia:
· utrata masy mięśni i kości,
· zmniejszenie elastyczności
skóry,
· pogorszeni ostrości wzroku i
słuchu,
· wydłużony czas reakcji.
Osoby powyżej 65 roku życia stanowią ok.
30 % wszystkich leczonych w szpitalach
przy 12,5% udziale w ogólnej liczbie
ludności! Tak nawiasem mówiąc łupie mnie
w kościach… A czym jest to
spowodowane?
Konsekwencje wieku starczego
Niektóre z organów i tkanek
człowieka są szczególnie
mocno nadgryzane zębem
czasu. Inne starzeją się
wolniej, ale tylko nieliczne
zachowują dobrą formę do
końca naszych dni.
Kości
Osteoporoza, reumatoidalne
zapalenie stawów, zesztywniające
zapalenie stawów kręgosłupa i
wszelkie upadki oraz inne
schorzenia sprawiają że starsi
ludzie mają problemy z ruchem!
Skóra
Jej stan w oczywisty sposób
odzwierciedla długość naszego
ziemskiego bytu. Z czasem każda z
trzech jej warstw zatraca
pierwotne właściwości:
-naskórek złuszcza się
-włókna kolagenowe skóry się
przerywają, zaś elastynowe kruszeją
-skóra staje się cieńsza, bardziej
sucha, mniej elastyczna i
rozciągliwa
Włosy
Włosy, tak jak moje, u
starszych osób z biegiem
lat siwieją. Z czasem
melanocyty nadające kolor
włosom znajdujące się w
mieszkach włosowych
przestają działać. W końcu
ich aktywność zaczyna
słabnąć a włosy – zaczynają
wypadać.
Ścięgna
W ścięgnach i więzadłach ubywa
kolagenu i elastyny, tworzą się za to
twarde zwapnienia. Śliska i gładka
jak lustro chrząstka stawowa staje
się coraz cieńsza i chropawa.
Czasem dochodzi też do wysychania
mazi stawowej, pełniącej podobną
rolę jak smar w łożyskach. W
efekcie zmniejszeniu ruchomości
stawów towarzyszy zwiększenie się
ich podatności na urazy.
Mózg
Ciała komórek nerwowych
kurczą się, a tzw. dendryty wypustki łączące komórki stają się krótsze i cieńsze, w
związku z tym gorzej
przesyłają sobie informacje.
Na starość w mózgu
zmniejsza się też liczba
receptorów.
Mięśnie
Aż do 50 roku życia ich siła
utrzymuje się na niemal
maksymalnym poziomie.
Znaczącego, bo około 20%
spadku doświadczają 70latkowie, następna dekada
ogranicza ich możliwości o
kolejne 20%. Prócz siły mięśnie
tracą także na szybkości.
Dzieje się tak, ponieważ obecne
w nich włókna szybkokurczliwe
degenerują się i zanikają
znacznie szybciej niż
wolnokurczliwe.
Płuca
Płuca są bardzo podatne na
związane ze starością zmiany.
Jakie? Przede wszystkim
zmniejszenie skuteczności
opróżniania się. Skutkiem jest
spadek poziomu tlenu we krwi.
Źle odżywione tkanki organizmu
zaczynają słabnąć, co szybko
znajduje odbicie w kondycji
fizycznej ludzi starszych.
Układ krwionośny
Przepychanie krwi przez plątaninę 96
tys. kilometrów naczyń krwionośnych
staje się coraz trudniejsze także ze
względu na rosnący opór stawiany przez
sztywniejące i zwężające się z wiekiem
tętnice. W dodatku zastawki coraz
gorzej spełniają swoje zadanie (stąd
żylaki). W efekcie nasze tkanki dostają
mniej tlenu dostarczanego im przez
krew. To powoduje kaskadę reakcji:
słabsze odżywienie nerwów, słabsze
pobudzenie mięśni, a w końcu zanik
włókien mięśniowych.
Na to wszystko nakłada się nadciśnienie,
które dręczy co piątą dorosłą osobę.
Układ pokarmowy
Poza spadkiem wydzielania śliny i
osłabieniem perystaltyki jelit nie
dochodzi tam do żadnych dramatycznych
zmian. Te, które mają miejsce (zmiana
składu soku żołądkowego, liczby komórek
wątroby, czy ilości wydzielanych przez
trzustkę enzymów trawiących tłuszcze)
są kompensowane i nie wpływają na ogólną
sprawność układu pokarmowego.
Układ wydalniczy
Co innego nerki, których
wymiary, a zwłaszcza
wydajność, znacznie się z
czasem zmniejszają. W
rezultacie krew jest
coraz gorzej oczyszczana
ze szkodliwych związków.
Zdolność filtracyjna nerek
90-latka jest o połowę
gorsze niż 20-latka.
Układ rozrodczy
Zmiany zachodzące u kobiet
można określić jako rewolucyjne.
Hormony płciowe oddziałują na
wszystkie tkanki jej organizmu, a
wiec ich utrata wywołuje zmiany
nie tylko w narządach rozrodczych
(utrata wody i zanik tkanki
tłuszczowej powoduje zwiotczenie
skóry twarzy, piersi stają się
obwisłe, w talii na ramionach i
udach odkłada się tłuszcz).
Wzrok
Z biegiem lat soczewka staje się
grubsza i cięższa, powoduje to
upośledzenie widzenia bliskich
przedmiotów. Pierwszymi
objawami zmian mogą być np.
kłopoty z czytaniem
drukowanych liter. Prawie u ¾
osób pomiędzy 65 a 70 r.ż.
występuje dalekowzroczność a u
połowy osób powyżej 60 r.ż.
rozwija się katarakta.
Słuch
Zaburzenia słuchu zaobserwowano
u 1/3 ludzi powyżej 65 r.ż.
Początek tego procesu i tempo jego
narastania wykazują indywidualne
różnice. W przypadku wystąpienia
niedosłuchu jest konieczne badanie
lekarskie, ponieważ często u ludzi
starszych może być spowodowane
zablokowaniem kanału słuchowego
przez woskowinę.
Zapach i smak
Wraz z wiekiem maleje
zdolność rozpoznawania
zapachów. Wiele schorzeń
może powodować pogorszenie
zmysłu powonienia. Również z
wiekiem obserwuje się
pogorszenie rozpoznawania
czterech podstawowych
smaków : słonego, kwaśnego,
gorzkiego i słodkiego.
Rehabilitacja geriatryczna
Problemy rehabilitacyjne wieku
starczego są we współczesnym świecie
bardzo aktualne. Rehabilitacja
geriatryczna powinna zajmować się
usprawnianiem osób starszych zgodnie
z przebiegającymi procesami
fizjologicznymi oraz pacjentami, u
których zmniejszenie dotychczasowej
sprawności ruchowej i funkcjonalnej,
wynika z przebytych bądź
współistniejących aktualnie jednostek
chorobowych, podczas wykonywania
prostych czynności dnia codziennego.
Różne formy oddziaływań terapeutycznych
Kinezyterapia
Fizykoterapia
Masaż
Terapia zajęciowa
Zajęcia terapeutyczne na bazie
codziennej aktywności
Psychoterapia
Poradnictwo psychologiczne
Zaopatrzenie ortopedyczne.
Razem z rehabilitacją społeczną
(czasami także zawodową) stanowią
integralny model postępowania
rehabilitacyjnego z pacjentem w
podeszłym wieku.
Dziękuję za uwagę!
Download
Random flashcards
123

2 Cards oauth2_google_0a87d737-559d-4799-9194-d76e8d2e5390

ALICJA

4 Cards oauth2_google_3d22cb2e-d639-45de-a1f9-1584cfd7eea2

bvbzbx

2 Cards oauth2_google_e1804830-50f6-410f-8885-745c7a100970

Motywacja w zzl

3 Cards ypy

Create flashcards