producenci, konsumenci i destruenci

advertisement
Jak funkcjonuje biocenoza?
Biocenoza

Biocenoza jest to zespół organizmów złożony z populacji
wszystkich gatunków, zasiedlających określony teren (las,
łąka).

Przedstawiciele tego zespołu wchodzą ze sobą w różne
zależności.

Populacje, zasiedlające daną biocenozę, oddziałują na siebie
wzajemnie poprzez współzawodnictwo o pokarm, światło,
przestrzeń życiową, zgodne współżycie i zjadanie się.

Skład gatunkowy biocenozy może ulegać zmianom w miarę
upływu czasu.

Zmianom ulega również różnorodność populacji i ich liczebność.

Starsze biocenozy zawierają więcej gatunków.

Im więcej gatunków w biocenozie tym jest ona trwalsza, mniej
wrażliwa na zakłócenia.
2
Rodzaje biocenoz
NATURALNA
SZTUCZNA
Morze
Pole
Rzeka
Sad
Las
Staw
Łąka
3
Cechy biocenozy naturalnej
 Rozmaitość gatunków, powiązanych ze sobą
zależnościami pokarmowymi.
 Oddziaływania na siebie gatunków (antagonistyczne
i nieantagonistyczne), czego skutkiem są zmiany
w środowisku.
 Oporność do zasiedlania biocenozy przez nowe
gatunki, co prowadzi do względnej stabilizacji i
równowagi biocenotycznej.
 Podleganie zmianom cyklicznym (np. sezonowym)
oraz kierunkowym (sukcesja).
4
Funkcjonowanie biocenozy
 Warunkiem trwałości biocenozy jest obecność
w niej populacji, należących do trzech grup
ekologicznych.
 Powinny występować w niej: producenci,
konsumenci i destruenci (reducenci).
 Grupy te charakteryzują się odmiennym sposobem
zdobywania pokarmu.
 Funkcjonowanie biocenozy odbywa się na kilku
poziomach w grupach organizmów o podobnym
sposobie odżywiania się (poziomy troficzne).
5
Łańcuch pokarmowy, łańcuch troficzny –
szereg organizmów ustawionych w takiej
kolejności, że każda poprzedzająca grupa
(ogniwo) jest podstawą pożywienia
następnej.
Łańcuchy troficzne tworzą sieć zależności
pokarmowych.
6
DESTRUENCI
Poziomy troficzne
Zwierzęta mięsożerne – KONSUMENCI II, III, IV rzędu
Zwierzęta roślinożerne – KONSUMENCI I rzędu
Rośliny - PRODUCENCI
7
Producenci

Producenci rozpoczynają każdy
łańcuch pokarmowy.

Producentami są rośliny, które
wykorzystują energię promieniowania
słonecznego do wytwarzania
związków organicznych z
nieorganicznych w procesie
fotosyntezy.

Fotosynteza, przeprowadzana przez
producentów, dostarcza nie tylko
związków organicznych, będących
podstawą funkcjonowania biocenozy,
ale również tlenu, służącego do
oddychania większości organizmów.
8
Konsumenci

Konsumenci to organizmy cudzożywne, korzystające
z substancji organicznych pobranych wraz z pokarmem.

Konsumenci spożywają i zużywają wytworzoną przez
producentów materię organiczną jako materiał
budulcowy
i energetyczny.

W zależności od typu pokarmu wśród konsumentów
wyróżnia się:
-
konsumentów i rzędu (roślinożercy), np. sarna,
królik,
-
konsumentów ii rzędu – odżywiających się
zwierzętami roślinożernymi np. żaba, sikora, kret,
-
konsumenci III rzędu odżywiają się zwierzętami
mięsożernymi np. lis, wilk.
9
Reducenci

Reducenci są konsumentami.

Reducenci odżywiają się martwą
materią organiczną i rozkładają
ją do prostych związków
nieorganicznych.

Proces redukcji związków
organicznych do nieorganicznych
(mineralizacja) umożliwia
krążenie pierwiastków
w przyrodzie.

Reducentami są bakterie i grzyby.
MARTWA
MATERIA
ORGANICZNA
REDUCENCI
ZWIĄZKI
NIEORGANICZNE
10
Łańcuchy pokarmowe

Życie konsumentów zależy od producentów, a wzrost
i rozwój producentów zależy od soli mineralnych w glebie,
których dostarczają destruenci.

Łańcuch pokarmowy pokazuje zależności pokarmowe
pomiędzy organizmami w biocenozie.

Każdy gatunek w łańcuchu pokarmowym jest jego
ogniwem.

Łańcuch pokarmowy przedstawia się w postaci
uproszczonego schematu ciągu gatunków zjadających
i zjadanych.
producent
Konsument
I rzędu
Konsument
II rzędu
Konsument
III rzędu
Konsument
IV rzędu
11
12
Wyróżnia się trzy rodzaje łańcuchów:
łańcuch spasania – rozpoczyna się od roślin zielonych
(producentów), poprzez zwierzęta roślinożerne (konsumenci
I rzędu), do drapieżców czyli konsumentów wyższych rzędów
np. ziemniak—stonka—bażant—lis ,
trawa-koza-wilk
łańcuch detrytusowy – zaczyna się od martwej materii
organicznej, roślinnej lub zwierzęcej, poprzez mikroorganizmy
i zwierzęta saprofagiczne, do drapieżników.
np. martwa materia organiczna-wiciowce-okońszczupak-człowiek
łańcuch pasożytów – zaczyna się od konsumentów
(np. 1 rzędowych) a kończy na najmniejszych pasożytach.
np. krowa—bakteria—bakteriofag
13
Łańcuch pokarmowy
Łańcuch pokarmowy spasania.
14
Łańcuch pokarmowy
15
Łańcuch pokarmowy detrytusowy.
16
Sieci
pokarmowe

Rzadko się zdarza, aby
konsumenci ograniczali się
do jednego źródła pokarmu.

Łańcuchy pokarmowe
rozdzielają się i łączą,
tworząc skomplikowane sieci
pokarmowe.

Im więcej źródeł pokarmu,
tym większe są szanse
przetrwania gatunku
w biocenozie.

Im bogatsza biocenoza tym
większe szanse na
utrzymanie równowagi
biocenotycznej.
17
Sieci pokarmowe
18
Zadania
1.
Wymień główne poziomy troficzne.
2.
Podaj trzy przykłady biocenoz naturalnych.
3.
Wyjaśnij funkcję reducentów w krążeniu materii.
4.
Podaj sposób odżywiania się konsumenta I rzędu.
5.
Na podstawie zamieszczonej sieci pokarmowej,
zbuduj jeden łańcuch pokarmowy 4 ogniwowy.
19
Download
Random flashcards
ALICJA

4 Cards oauth2_google_3d22cb2e-d639-45de-a1f9-1584cfd7eea2

bvbzbx

2 Cards oauth2_google_e1804830-50f6-410f-8885-745c7a100970

Pomiary elektr

2 Cards m.duchnowski

Create flashcards