Cukrzyca konspekt.doc (50 KB) Pobierz Zaburzenia przemian węglowodanów Cukrzyca Glukoza Podstawowy substrat energetyczny na poziomie komórki, jedyny dla komórek nerwowych Pochodzenie: węglowodany pożywienia, glikogen w komórkach wątroby i mięśni, glukoneogeneza w kom. wątrobowych • Stały poziom glukozy w surowicy krwi 3,5 -5,3 mmol/l /95mg/dl/ Wartości glikemii • Powyżej 125mg/dl = 7mmol/l cukrzyca /diabetes mellitus/ • • • 95-125mg/dl nieprawidłowa tolerancja glukozy Nieprawidłowa glikemia Hyperglikemia – zwiększony poziom glukozy we krwi ponad normę • • Hypoglikemia – zmniejszony poziom glukozy we krwi poniżej normy- niedobory energetyczne dla komórek CSN – stan zagrożenia życia Regulacja glikemii hormonalna • hormony obniżające poziom glikemii- hypoglikemizujące: insulina • hormony hyperglikemizujące: glukagon, kortyzol, adrenalina, tyroksyna, GH Insulina Hormon peptydowy wydzielany przez komórki B trzustki • • • • Wydzielanie stymulowane przez wzrost stężenia glukozy we krwi np. poposiłkowy, wzrost stężenia aminokwasów w surowicy krwi Działanie insuliny Komórki wątroby, mięśni, tkanki tłuszczowej to główny cel działania insuliny Insulina działa poprzez receptor Glut 4 w błonie tych komórek umożliwiając transport glukozy do wnętrza Mechanizmy prowadzące do hyperglikemii / cukrzycy/ • Zmniejszona sekrecja /wydzielanie/ insuliny • • Zmniejszona wrażliwość receptora błonowego lub transportera glukozy Wzrost wydzielania hormonów hyperglikemizujących /glukagon, kortyzol, katecholaminy, tyroksyna/ -kontrregulacja hormonalna Cukrzyca Diabetes mellitus • Poziom glikemii na czczo ponad 7 mmol/l • Poziom glikemii przygodnej ponad 11 mmol/l • • • Inne kryteria Klasyfikacja cukrzycy Typ I /insulinozależna IDDM, młodzieńcza/ Typ II /insulinoniezależna NIDDM, dorosłych/ • • • Wtórna Inne typy cukrzycy /cukrzyca ciężarnych, typu MODY/ Typ I etiologia, patogeneza • Etiologia- nieznana Patogeneza- autoimmunologiczne uszkodzenie kom. B trzustki produkujących insulinę, znaczny niedobór lub brak insuliny/ • Chorują ludzie młodzi: dzieci, młodzież, młodzi dorośli do ok.35rż • Często ujawnia się po przebytej infekcji wirusowej Zaburzenia biochemiczne-kwasica metaboliczna Niedobór insuliny- brak przyswajania glukozy przez kom. wątroby, mięśni, tkanki tłuszczowej, w tych komórkach zachodzi metabolizm kwasów tłuszczowych, które ulegają przemianom do kwasów ketonowych /kwas hydroksymasłowy, aceton/-wzrost poziomu nielotnych kwasów w surowicy krwi-kwasica metaboliczna ketonowa, w moczu obecność ciał ketonowych Zaburzenia biochemiczne-hyperglikemia Brak możliwości przyswojenia glukozy pochodzącej z pożywienia przez komórki wątroby, mięśni, tkanki tłuszczowej- wzrost poziomu glukozy w surowicy krwihyperglikemia np. 20 mmol/l, 30 mmol/l-glukozuria /obecność glukozy w moczu pojawia się gdy poziom glukozy w krwi przekroczy 10 mmol/l-próg nerkowy dla glukozy/wielomocz ok. kilka litrów moczu/dobę /zjawisko osmozy/ Objawy cukrzycy typu I • Nagły początek • Wielomocz /polyuria/ ok. kilka l/dobę • Wzmożone pragnienie /polydypsia/ ok. kilka l/dobę • Wzmożony apetyt /polyphagia/ • Znaczny spadek masy ciała /użytkowanie kwasów tłuszczowych z tkanki podskórnej/ • Odwodnienie, zaburzenia elektrolitowe • Apatia, senność, śpiączka kwasicza Leczenie cukrzycy typu I • Insulina egzogenna podawana w zbliżony sposób jak wydzielanie endogennej insuliny tzn. razem z posiłkiem a więc kilka razy na dobę pod kontrolą glikemii • Dieta z ograniczeniem cukrów prostych Hypoglikemia • Stan naglący, zagrożenie życia z powodu niedoborów energetycznych kom. nerwowych, zaburzenia czynności CSN, zejście śmiertelne • Przyczyny: w cukrzycy: zbyt duża dawka insuliny, brak posiłku, wysiłek fizyczny, przedawkowanie doustnych leków hypoglikemizujących, przy braku cukrzycy w insulinoma, w niedoczynności nadnerczy Hypoglikemia objawy wynikające z niedoborów energetycznych CSN • Uczucie głodu • • Niepokój Zaburzenia świadomości –splątanie: zaburzenia orientacji, zachowanie nieadekwatne do sytuacji • Utrata przytomności-śpiączka hypoglikemiczna Hypoglikemia- objawy spowodowane aktywacją układyu adrenergicznego • Skóra: bladość, ochłodzenie skóry, zlewne poty • Tachykardia, tachypnoe • • agresja Postępowanie w hypoglikemii Zanim dojdzie do utraty przytomności należy jak najszybciej podać łatwo przyswajalny cukier prosty np. cukierek, cukier rozpuszczony w wodzie • W śpiączce podaje się glukozę dożylnie • • Podaje się także glukagon Cukrzyca typ II Cukrzyca insulinoniezależna NIDDM • Cukrzyca dorosłych Cukrzyca typ II • Etiologia nieznana, predyspozycja genetyczna, dziedziczenie wielogenowe • Patogeneza- występuje insulinooporność tj. zmniejszona wrażliwość receptora błonowego na działanie insuliny, hyperinsulinemia, w niektórych przypadkach zmniejszona ilość wydzielanej insuliny • Chorują ludzie dorośli, zwykle po 40 rż, często otyli /w 80%/ Cukrzyca typu II zaburzenia biochemiczne • Niewielka hyperglikemia np. 8 , 10 mmol/l • Glukozuria niewielka lub brak • Nie występuje kwasica • • • Często współistnieje hyperlipidemia Cukrzyca typu II objawy Często przebiega bezobjawowo, wykrywana dzięki badaniom laboratoryjnym Często rozpoznawana w momencie pojawienia się powikłań np. udar mózgu, niedokrwienie kończyny dolnej Cukrzyca typu II leczenie • Dieta z wykluczeniem cukrów prostych, ograniczeniem węglowodanów, w otyłości dieta redukcyjna • Normalizacja masy ciała • • • • Aktywność ruchowa- ma zwiększać wrażliwość receptora insulinowego komórek mięśni W razie braku powodzenia postępowania niefarmakologicznego- leki doustne Cukrzyca typu II leki Leki zmniejszające wchłanianie glukozy w jelicie cienkim / Metformina, Akarboza/ Pochodne sulfonylomocznika np. Diaprel zwiększają wrażliwość receptora insulinowego, zwiększają wydzielanie insuliny w niektórych przypadkach • Insulina po wyczerpaniu komórek B trzustki • • Cukrzyca wtórna następstwo innych stanów patologicznych Stan po resekcji , zapaleniu trzustki, nowotwory trzustki Zwiększona produkcja hormonów hyperglikemizujących: glukagon, kortyzol, tyroksyna, po leczeniu GKS • • • • Rozstępy skórne w zespole Cushinga- cukrzyca wtórna Akromegalia cukrzyca wtórna Powikłania cukrzycy powikłania występują w każdym typie cukrzycy Ich przyczyną jest podwyższony poziom glukozy we krwi Zapobieganie powikłaniom polega na wczesnym wykrywaniu cukrzycy, odpowiednim leczeniu, aby pacjent pozostawał w stanie normoglikemii Typy powikłań cukrzycy • Angiopatie: mikro- i makroangiopatie • Neuropatie czuciowe, ruchowe i autonomiczne • Inne powikłania Mikroangiopatie Ich przyczyną jest zwyrodnienie błony podstawnej małych naczyń: włosowatych, tętniczek, żył na skutek nieenzymatycznej glikacji białek /przyłączenie glukozy do cząsteczek białek błony podstawnej/. • Błona podstawna zwiększa swoją przepuszczalność / białkomocz, obrzęk siatkówki/, następnie dochodzi do zarastania małych naczyń przez masy szkliste białkowo-cukrowe, co prowadzi do niedokrwienia tkanek. Mikroangiopatie- przykłady • Retinopatia cukrzycowa – zmiany w siatkówce- utrata wzroku • • Glomerulopatia cukrzycowa- białkomocz, szkliwienie kłębków, niewydolność nerek • Neuropatie- ich przyczyną są mikroangiopatie, co upośledza odżywianie włókien nerwowych Zmniejszenie elastyczności tkanek Angiopatia i neuropatia Owrzodzenie stopy niebolesne, stan po amputacji palców Zgorzel palucha Wyrazem angiopatii Makroangiopatie • To przedwczesny i bardziej nasilony rozwój miażdżycy w dużych i średnich tętnicach, co jest przyczyną takich chorób jak: CAD w tym zawał serca, udar mózgu, stany niedokrwienia kończyn • Przyczyną tych zmian jest hyperlipidemia, hypercholesterolemia w przebiegu cukrzycy • • • Martwica stopy na skutek angiopatii Neuropatie czuciowe Najwcześniej lokalizują się na kończynach dolnych, początkowo parestezje: mrowienia, pieczenia, potem dochodzi do zaniku czucia bólu i temperatury Są częstą przyczyną otarć, zranień, owrzodzeń na stopach, często zakażonych przez bakterie czy grzyby Są to zwykle polineuropatie tj. dotyczą wielu nerwów obwodowych, czy korzeni nerwowych Zaburzenia czucia typu rękawiczki, skarpetki Radikulopatia Zanik czucia bólu i temperatury Owrzodzenie Neuropatie ruchowe • Zwykle są to mononeuropatie tj. dotyczą pojedynczych nerwów • Powodują osłabienie siły mięśnia, a następnie jego zanik np. zanik m. czworogłowego uda, mięśni międzykostnych ręki • Zanik m. czworogłowego Deformacja stopy, owrzodzenie Stopa nadmiernie wysklepiona, palce młotkowate Neuropatie autonomiczne Upośledzają czynność nerwów zaopatrujących narządy wewnętrzne, powodując ich zaburzenia czynności: np.: zaburzenia połykania, zaleganie żołądkowe, zaburzenia pasażu jelitowego- biegunki, upośledzenie opróżniania pęcherza moczowego i zaleganie moczu, impotencja, omdlenia ortostatyczne, sztywna tachycardia Stopa cukrzycowa • Zespół zmian morfologicznych i czynnościowych spowodowanych makro- i mikroangiopatią oraz neuropatiami: • Przykłady: deformacja stopy tzw. stawy Charcota, zniesienie krzywizn stopy, owrzodzenia, zakażenia bakteryjne i grzybicze, niedokrwienie tkanek stopy, martwica palców, zgorzel • W zapobieganiu bardzo ważna higiena stóp, eliminowanie obrażeń stopy przez odpowiednie obuwie, odzież Inne powikłania • Częste zakażenia bakteryjne dróg moczowych i przewlekłe odmiedniczkowe zapalenie nerek co przy glomerulopatii przyspiesza rozwój przewleklej niewydolności nerek • Zmniejszenie elastyczności tkanki łącznej, co upośledza zakres ruchomości stawów i jest przyczyną zmniejszonej sprawności ruchowej Grzybica stopy Zespół cieśni nadgarstka Kępki żółte- hypercholesterolemia Plik z chomika: kiwibla Inne pliki z tego folderu: Patofizjologia kliniczna, podręcznik dla studentów, Zahorska - Markiewicz, Małecka Tendera.pdf (56523 KB) Cukrzyca konspekt.doc (50 KB) Patologia Miażdżyca Osteopenie.doc (33 KB) Patologia tkanki kostnej konspekt.doc (48 KB) Patologia treści programowe.doc (25 KB) Inne foldery tego chomika: Antropologia Fizjoterapia ogólna Masaż klasyczny Pierwsza pomoc Zgłoś jeśli naruszono regulamin Strona główna Aktualności Kontakt Dział Pomocy Opinie Regulamin serwisu Polityka prywatności Copyright © 2012 Chomikuj.pl