zasady funkcjonowania giełdy papierów

advertisement
ZASADY FUNKCJONOWANIA
GIEŁDY PAPIERÓW
WARTOŚCIOWYCH W WARSZAWIE
S.A.
AGENDA
Wprowadzenie
Systemy notowań
Fazy sesji giełdowej
Kursy giełdowe
Zlecenia giełdowe
Dystrybucja informacji
Animatorzy
WPROWADZENIE
Giełda Papierów Wartościowych w
Warszawie jest najważniejszą instytucją
wtórnego rynku papierów
wartościowych w Polsce
GPW powstała w kwietniu 1991 roku.
Przy jej tworzeniu jako wzór przyjęto
giełdę w Lyonie
3
WPROWADZENIE
GPW w Warszawie jest spółką akcyjną,
której akcjonariuszami są banki, domy
maklerskie i Skarb Państwa
Obrót na GPW odbywa się zgodnie z
wymogami przepisów, a wszystkie
notowane papiery zostały wcześniej
dopuszczone do publicznego obrotu
przez Komisję Nadzoru Finansowego
4
WPROWADZENIE
Celem GPW jest:
organizowanie publicznego obrotu
papierami wartościowymi
promowanie obrotu papierami
wartościowymi
upowszechnianie informacji związanych
z obrotem papierami wartościowymi
5
ZADANIA GIEŁDY
Umożliwienie przepływu kapitałów od
tych, którzy szukają jak najlepszej
lokaty do tych, którzy potrafią z tych
kapitałów zrobić jak najlepszy użytek.
6
ZADANIA GIEŁDY
Mobilizacja oszczędności – giełda
stwarza możliwość osiągania zysków,
inwestorzy wspomagają giełdę
środkami finansowymi oczekując
dochodów
7
ZADANIA GIEŁDY
Wycena notowanych papierów
wartościowych – wycena przez rynek
aktualnej wartości przedsiębiorstw
notowanych na giełdzie
8
9
Architektura
systemu
10
RYNKI NOTOWAŃ
Akcje spółek giełdy warszawskiej
notowane są na rynkach:
podstawowym
równoległym
11
RYNKI NOTOWAŃ
Rynek podstawowy
Rynek równoległy
Wartość akcji dopuszczonych
do obrotu giełdowego
(iloczyn liczby wszystkich akcji emitenta i
prognozowanej ceny rynkowej tych
akcji, a w przypadku gdy określenie tej ceny
nie jest możliwe – kapitały własne
emitenta)
15 mln EURO
gdy warunki rynku
podstawowego nie są
spełnione
Ilość akcji w posiadaniu akcjonariuszy,
z których każdy uprawniony jest do
wykonywania mniej niż 5% głosów na
walnym zgromadzeniu emitenta
a) min 15% akcji objętych
wnioskiem o
dopuszczenie do obrotu
giełdowego lub
b) min 100.000 akcji
objętych wnioskiem o
dopuszczenie do obrotu
giełdowego o
wartości równej co
najmniej 1.000.000 euro
liczonej wg ostatniej ceny
sprzedaży lub emisyjnej
gdy warunki rynku
podstawowego nie są
spełnione
Kryterium
12
SYSTEMY NOTOWAŃ
Papiery wartościowe na warszawskiej giełdzie
notowane są w ramach następujących
systemów
notowań:
System notowań ciągłych
System notowań jednolitych z dwukrotnym
określeniem kursów
13
SYSTEMY NOTOWAŃ
System notowań ciągłych
Kursy mogą ulegać zmianom w ciągu
danej sesji giełdowej w miarę
napływających ofert – kupna sprzedaży
14
SYSTEMY NOTOWAŃ
System notowań jednolitych
Cena poszczególnych walorów ustalana jest
jedynie na początku sesji giełdowej na
podstawie zleceń, jakie napłynęły przed
otwarciem sesji
Kursy jednolite nie ulegają zmianom w ciągu
określonej części sesji, według nich
rozliczane są wszystkie transakcje
15
SYSTEM NOTOWAŃ CIĄGŁYCH
W systemie notowań ciągłych znajdują się:
akcje wchodzące w skład indeksów WIG20, mWIG40, NFI
Jednostki uczestnictwa typu ETF
pozostałe akcje o wystarczającej płynności
obligacje skarbowe i inne, prawa pierwszeństwa z
obligacji,
certyfikaty inwestycyjne
listy zastawne
instrumenty pochodne (opcje na akcje, opcje na indeks,
kontrakty terminowe na indeksy, kontrakty terminowe na
kursy walut, kontrakty terminowe na akcje, warratnty
opcyjne)
prawa poboru z akcji notowanych w systemie notowań
ciągłych
prawa do nowych akcji, jeśli będą notowane w systemie
notowań ciągłych
jednostki indeksowe
16
SYSTEM NOTOWAŃ JEDNOLITYCH
W systemie notowań jednolitych znajdują się:
• akcje spółek o mniejszej płynności
• prawa poboru i prawa do nowych akcji jeśli dane
akcje notowane są również w systemie
jednolitym z dwukrotnym określeniem kursu
17
FAZY SESJI GIEŁDOWEJ
Notowania ciągłe
Notowania ciągłe dla obligacji
Notowania ciągłe - kontrakty
terminowe
18
FAZY SESJI GIEŁDOWEJ
Notowania jednolite z jednokrotnym
określeniem kursu jednolitego
Notowania jednolite z dwoma
fixingami
19
FAZY SESJI GIEŁDOWEJ
Przed otwarciem
możliwe jest wprowadzanie zleceń
zlecenia trafiają do centralnego arkusza
zleceń, lecz nie są zawierane transakcje
arkusz zleceń jest na bieżąco udostępniany
użytkownikom systemu
po wprowadzeniu każdego nowego zlecenia
jest kalkulowany Teoretyczny Kurs Otwarcia
(TKO), który jest podawany do publicznej
wiadomości
20
FAZY SESJI GIEŁDOWEJ
Interwencja
nie można składać zleceń
jedynie animatorzy mogą dokonywać modyfikacji
złożonych zleceń (w celu zwiększenia płynności
instrumentu finansowego i zmniejszenia nierównowagi)
wolumen zleceń może być wyłącznie zwiększany,
limit ceny w zleceniach kupna może być wyłącznie podwyższany,
limit ceny w zleceniach sprzedaży może być wyłącznie obniżany.
modyfikacje są widoczne dla wszystkich uczestników rynku
w przypadku instrumentów finansowych, dla których nie
zawarto umowy o wykonywanie zadań animatora rynku, w
czasie interwencji wszyscy członkowie giełdy mogą
dokonywać modyfikacji złożonych zleceń maklerskich.
21
Zarząd Giełdy może zrezygnować z fazy interwencji
FAZY SESJI GIEŁDOWEJ
Fixing
następuje realizacja zleceń
wprowadzonych do systemu w fazie
przed otwarciem
zostaje wyznaczona cena otwarcia
(notowania ciągłe) lub kurs jednolity
(notowania jednolite), równe ostatniemu
znanemu TKO z fazy przed otwarciem
22
FAZY SESJI GIEŁDOWEJ
Notowania ciągłe
możliwe jest wprowadzanie zleceń
transakcje są realizowane natychmiast
po wprowadzeniu zlecenia, które może
być zrealizowane
23
FAZY SESJI GIEŁDOWEJ
Dogrywka
wszyscy uczestnicy rynku mogą składać
zlecenia kupna i sprzedaży po
wyznaczonym kursie otwarcia
transakcje zawierane są w sposób
ciągły
alokacja zleceń odbywa się według
czasu przyjęcia zlecenia do systemu
24
SPECYFICZNE FAZY SESJI GIEŁDOWEJ
Zamrożenie
następuje podczas notowań ciągłych, gdy:
wprowadzone zlecenie PKC nie może być
wykonane w całości
zlecenie z limitem mogłoby spowodować zawarcie
transakcji poza widełkami ograniczającymi
wahania kursu instrumentu
przyjmowanie zleceń ulega wstrzymaniu
ogłasza się równoważenie rynku
25
SPECYFICZNE FAZY SESJI GIEŁDOWEJ
Równoważenie
może wystąpić:
podczas otwarcia/zamknięcia notowań ciągłych
w trakcie notowań ciągłych (po wprowadzeniu
zlecenia powodującego zamrożenie instrumentu)
następuje jeżeli cena równowagi nie może
być wyznaczona w granicach obowiązujących
widełek
ogłasza się fazę przed sesją – przyjmuje się
zlecenia i na ich podstawie wyznacza kurs
równowagi
26
SPECYFICZNE FAZY SESJI GIEŁDOWEJ
Równoważenie – c.d.
Giełda może:
przedłużyć równoważenie rynku
rozszerzyć widełki, aby objęły one
wyznaczony kurs
zakończyć notowania i ogłosić kurs
nietransakcyjny równy dolnym/górnym
widełkom
27
KURSY GIEŁDOWE
Zasady ustalenia kursu otwarcia / zamknięcia notowań ciągłych/
kursu jednolitego/ kursu określonego w wyniku równoważenia
W fazie przed sesją na bieżąco jest
wyliczany i publikowany TKO w oparciu
o przyjmowane zlecenia
Ostatni znany TKO staje się kursem
otwarcia dla danego instrumentu
28
KURSY GIEŁDOWE
Zasady ustalenia kursu otwarcia / zamknięcia notowań ciągłych/
kursu jednolitego/ kursu określonego w wyniku równoważenia
TKO jest wyznaczany przy zastosowaniu
kolejno następujących zasad:
maksymalizacja wolumenu obrotu
minimalizacja różnicy pomiędzy popytem a
podażą
minimalizacja różnicy pomiędzy kursem
określanym a kursem odniesienia
29
KURSY GIEŁDOWE
Zasady ustalenia kursu otwarcia / zamknięcia notowań ciągłych/
kursu jednolitego/ kursu określonego w wyniku równoważenia
Wyznaczony kurs musi zapewniać, że:
Wszystkie aktywne:
zlecenia PKC
zlecenia kupna z limitem ceny wyższym
zlecenia sprzedaży z limitem ceny niższym
od kursu określonego muszą być
zrealizowane w całości
30
KURSY GIEŁDOWE
Zasady ustalenia kursu otwarcia / zamknięcia notowań ciągłych/
kursu jednolitego/ kursu określonego w wyniku równoważenia
Dodatkowo przy wyznaczonym kursie:
zlecenia PCRO
i aktywne zlecenia z limitem ceny równym
kursowi określonemu
mogą być zrealizowane całkowicie, częściowo
lub mogą pozostać niezrealizowane
31
KURSY GIEŁDOWE
Zasady ustalenia kursu otwarcia / zamknięcia notowań ciągłych/
kursu jednolitego/ kursu określonego w wyniku równoważenia
Dodatkowo przy wyznaczonym kursie:
wszystkie zlecenia kupna z limitem ceny
niższym od kursu określonego
wszystkie zlecenia sprzedaży z limitem ceny
wyższym od kursu określonego
nie są realizowane
32
KURSY GIEŁDOWE
Zasady ustalenia kursu otwarcia / zamknięcia notowań ciągłych/
kursu jednolitego/ kursu określonego w wyniku równoważenia
KURS NIETRANSAKCYJNY –
podawany jeśli nie można wyznaczyć
kursu jednolitego w dopuszczalnych
widełkach
Transakcje nie są zawierane, a
określony kurs stanowi punkt
odniesienia na następną sesję
33
REALIZACJA ZLECEŃ
Zlecenia są realizowane z
zachowaniem:
priorytetu ceny
czasu przyjęcia lub uaktywnienia
oraz minimalizacji liczby transakcji
34
REALIZACJA ZLECEŃ
Kolejność realizacji zleceń:
PKC
z limitem wyższym (zlecenia kupna) lub
niższym (zlecenia sprzedaży)
PCRO
z limitem ceny równym określonemu kursowi
wśród zleceń PKC lub z tym samym limitem
ceny jako ostatnie realizowane są zlecenia z
warunkiem limitu aktywacji
35
KURSY GIEŁDOWE
Notowania w systemie notowań ciągłych
Notowania ciągłe rozpoczynają się od
ustalenia kursu otwarcia
Następnie transakcje mogą być
zawierane po różnych cenach
36
KURSY GIEŁDOWE
Notowania w systemie notowań ciągłych
Transakcje zawierane są po kursie
najlepszego zlecenia oczekującego
na rynku
Jednostką transakcyjną jest 1
instrument (akcja, obligacja, kontrakt
terminowy)
37
OGRANICZENIA WAHAŃ KURSÓW
Notowania ciągłe
W przypadku równoważenia rynku,
można zmienić ograniczenia wahań
kursów danego papieru wartościowego
Największe dopuszczalne odchylenie
od kursu odniesienia nie może
przekroczyć:
21% dla akcji
6 punktów procentowych dla obligacji
38
OGRANICZENIA WAHAŃ KURSÓW
**
możliwość rozszerzenia widełek w przypadku równoważenia
jednostki uczestnictwa typu ETF
Notowania ciągłe –
ograniczenia STATYCZNE
39
OGRANICZENIA WAHAŃ KURSÓW
Notowania jednolite – ograniczenia STATYCZNE
Kurs na drugim fixingu na danej sesji może
maksymalnie różnić się od kursu na pierwszym fixingu
o 21%, jednak nie więcej niż 33,1% od kursu ostatniego
fixingu na poprzedniej sesji
40
OGRANICZENIA DYNAMICZNE
jednostki uczestnictwa typu ETF
41
OGRANICZENIA WAHAŃ KURSÓW
Anulowanie transakcji
Dla instrumentów finansowych, dla których w momencie wprowadzenia do systemu
błędnego zlecenia, nie były zdefiniowane dynamiczne ograniczenia, wartości przedziału
zmiany wahań kursów, o którym mowa w § 113 ust. 1 pkt. 2) Regulaminu Giełdy, są
następujące:
Kurs odniesienia dla
przedziału zmiany wahań
kursów wyznacza
przewodniczący sesji w
momencie otrzymania wniosku
o anulowanie
transakcji.
42
PIERWSZA SESJA / DEBIUT
Na pierwszej sesji obowiązuje teoretyczna wysokość
kursu odniesienia, którą wyznacza Giełda, także dla
określenia pierwszego kursu jednolitego lub kursu
zamknięcia, gdy nie został określony na pierwszej sesji.
Na pierwszej sesji zlecenia PKC, PCR, PCRO nie są
przyjmowane
W dniu debiutu (pierwsza sesja po pierwszym
dopuszczeniu do obrotu akcji , na której notowany jest
dany instrument finansowy)
 nie obowiązują ograniczenia wahań kursów dla praw do
akcji lub akcji
 w systemie kursu jednolitego z dwukrotnym
określeniem kursu – w dniu debiutu ograniczenia nie
obowiązują wyłącznie w odniesieniu do pierwszego
kursu jednolitego.
43
DOKŁADNOŚĆ OKREŚLANIA KURSÓW
W zależności od wysokości kursu
papieru wartościowego, różna jest
dokładność, z jaką są notowane papiery
wartościowe na giełdzie
44
DOKŁADNOŚĆ OKREŚLANIA KURSÓW
Sposób
notowania
instrumentu
Rodzaj instrumentu
w złotych
akcje, PDA, prawa poboru, certyfikaty
inwestycyjne, warranty, kontrakty
terminowe na waluty i akcje, certyfikaty
inwestycyjne i strukturyzowane,
jednostki indeksowe typu ETF, opcje
na akcje
w punktach
kontrakty terminowe na indeksy
(np.USD, EURO), opcje na indeks,
certyfikaty strukturyzowane
w procentach
wartości nominalnej
Obligacje, listy zastawne, kontrakty
45
terminowe na obligacje
DOKŁADNOŚĆ OKREŚLANIA KURSÓW
46
OGRANICZENIE WIELKOŚCI ZLECENIA
W trosce o bezpieczeństwo obrotu giełdowego,
giełda wprowadziła ograniczenia maksymalnego
wolumenu zlecenia dla instrumentów pochodnych.
Ograniczenia przedstawia poniższa tabela.
47
ZLECENIA GIEŁDOWE
System giełdowy WARSET stosowany na
GPW gwarantuje równe traktowanie
wszystkich inwestorów:
indywidualnych i instytucjonalnych
krajowych i zagranicznych
48
ZLECENIA GIEŁDOWE
System WARSET zapewnia
inwestorom:
dostęp do rynku i informacji giełdowych,
bez względu na to, gdzie inwestorzy się
znajdują
wykonanie prawie natychmiastowe i
automatyczne ich zleceń
49
ZLECENIA GIEŁDOWE
Dwie zasady pierwszeństwa przy
wykonywaniu zleceń:
CENA (najważniejsza)
CZAS
50
ZLECENIA GIEŁDOWE
CENA
• zlecenie zakupu z wyższym limitem jest
realizowane przed zleceniami o niższym
limicie
• zlecenie sprzedaży z najniższym limitem jest
realizowane przed zleceniami o wyższym
limicie
51
ZLECENIA GIEŁDOWE
CZAS
dwa zlecenia tego samego typu i z tą
samą ceną są realizowane według
czasu zarejestrowania w systemie
giełdowym
52
MODYFIKACJA ZLECEŃ
Zlecenia maklerskie mogą być modyfikowane przez
członka giełdy, który złożył dane zlecenie maklerskie.
W przypadku modyfikacji zlecenia polegającej na:
Zwiększeniu wielkości ujawnianej zlecenia
Zwiększeniu wolumenu zlecenia bez warunku wielkości
ujawnianej
Zmianie limitu ceny bądź oznaczeniu limitu ceny
Zmianie lub określeniu limitu aktywacji zlecenia
zlecenie maklerskie traci piorytet czasu przyjęcia do
systemu informatycznego giełdy, a modyfikacja
traktowana jest jako wprowadzenie nowego zlecenia.
53
ZLECENIA GIEŁDOWE
Inwestor składając zlecenie określa:
rodzaj oferty (kupno/sprzedaż)
limit ceny lub rodzaj zlecenia bez limitu ceny
termin ważności zlecenia
nazwę instrumentu finansowego
liczbę papierów wartościowych (wolumen)
dodatkowe warunki wykonania zlecenia
54
ZLECENIA GIEŁDOWE
Na podstawie złożonego zlecenia w
biurze maklerskim, biuro sporządza
zlecenie maklerskie, które jest
przekazywane do realizacji na Giełdę
55
PUNKT OBSŁUGI
KLIENTA
MAKLER GIEŁDOWY
CENTRALA BIURA
MAKLERSKIEGO
INWESTOR
KOMPUTER GIEŁDY
Droga zlecenia składanego przez inwestora
OD ZLECENIA DO ROZLICZENIA
57
STRONY TRANSAKCJI
Stroną transakcji giełdowej może być
wyłącznie:
członek giełdy, w tym podmioty pkt 3. i 4.,
(por. slajd 58) we własnym imieniu i na
własny rachunek
Krajowy Depozyt albo spółka, której Krajowy
Depozyt przekazał wykonywanie czynności
spółka prowadząca izbę rozliczeniową.
58
EWIDENCJA TRANSAKCJI
Niezwłocznie po zawarciu transakcji są wystawiane i
przekazywane w formie przekazu elektronicznego
członkom giełdy karty umów będące dowodem
zawarcia transakcji giełdowych.
W terminie określonym przez Zarząd Giełdy strony
transakcji mogą zgłosić przewodniczącemu
sprzeciw co do zgodności kart umów z przyjętymi
przez giełdę zleceniami. Nie zgłoszenie sprzeciwu
oznacza potwierdzenie.
Giełda przekazuje potwierdzone karty umów do
Krajowego Depozytu w celu rozliczenia zawartych
transakcji.
59
KARTY UMÓW
Karta umowy może dotyczyć wielu transakcji giełdowych.
Karta umowy powinna określać w szczególności:
numer własny (numer operacji rozliczeniowej),
datę zawarcia transakcji,
kod instrumentów finansowych będących przedmiotem
transakcji,
liczbę instrumentów finansowych będących przedmiotem
transakcji,
wartość transakcji,
rodzaj transakcji (kupno/sprzedaż),
indywidualny kod członka giełdy zawierającego transakcje,
numer i datę złożenia zlecenia maklerskiego.
60
CZŁONKOWIE GIEŁDY
Członkiem Giełdy jest podmiot dopuszczony do działania
na Giełdzie , który przekazuje na giełdę, modyfikuje i
anuluje zlecenia maklerskie. Może nim zostać:
1. firma inwestycyjna
2. zagraniczna firma inwestycyjna nieprowadząca
działalności maklerskiej na terytorium Rzeczpospolitej
Polskiej
3. inny podmiot będący uczestnikiem KDPW lub, której
KDPW przekazał wykonywanie czynności lub spółki
prowadzącej izbę rozliczeniową i izbę rozrachunkową
4. inny podmiot niebędący uczestnikiem KDPW pod
warunkiem wskazania podmiotu będącego uczestnikiem
KDPW, który zobowiązał się do wypełniania
61
obowiązków w związku z rozliczaniem transakcji.
CZŁONKOWIE GIEŁDY
Podmiot może zostać dopuszczony do działania
na giełdzie jeżeli:
posiada zezwolenie na prowadzenie działalności
maklerskiej
daje rękojmię należytego wykonywania obowiązków
członka giełdy
posiada podstawowe środki organizacyjnotechniczne wymagane do obsługi obrotu
instrumentami finansowymi notowanymi na giełdzie
jest osobą prawną
62
CZŁONKOWIE GIEŁDY
Członek Giełdy obowiązany jest do prowadzenia:
listy maklerów giełdowych
listy osób mających dostęp do systemu 4brokernet
ewidencję zleceń maklerskich, zawierającej informację o
maklerze giełdowym, który przekazał zlecenie na giełdę i
maklerze nadzorującym odpowiedzialnym za daną
procedurę i jej stosowanie w odniesieniu do
poszczególnych zleceń maklerskich
ewidencję procedur dotyczących przekazywania zleceń
na giełdę
i udostępniania na pisemne żądanie Giełdy.
63
MAKLERZY GIEŁDOWI
Wyznaczeni przez członka giełdy i
upoważnieni w jego imieniu do
przekazywanie, modyfikowania i
anulowania zleceń maklerskich
Odpowiedzialni za przekazywanie na
giełdę zleceń maklerskich czyli
weryfikację i autoryzację zgodnie z
wewnętrznymi regulacjami członka giełdy, w
sposób umożliwiający członkowi giełdy
przyporządkowanie zlecenia do danego
64
maklera giełdowego.
MAKLERZY GIEŁDOWI
Maklerem giełdowym może zostać osoba, która:
jest wpisana na listę maklerów papierów
wartościowych prowadzoną przez KNF
posiada odpowiednie, zweryfikowane przez
członka giełdy, kwalifikacje i doświadczenie,
zapewniające sprawność i bezpieczeństwo
obrotu giełdowego
jest zatrudniona przez członka giełdy lub jest
członkiem jego władz.
65
MAKLERZY NADZORUJĄCY
Członek Giełdy obowiązany jest do wyznaczenia i
ogłoszenia co najmniej jednej osoby nadzorującej proces
przekazywania na giełdę zleceń maklerskich przez
członka giełdy
Za działalność maklera nadzorującego całkowitą
odpowiedzialność ponosi członek giełdy
Maklerem nadzorującym może zostać osobą, która
jest wpisana na listę maklerów papierów wartościowych
prowadzoną przez KNF
złożyła egzamin z zakresu znajomości przepisów i
obowiązujących na giełdzie procedur dotyczących zasad
przekazywania na giełdę zleceń maklerskich i otrzymywania
informacji na potrzeby obsługi notowań
jest zatrudniona przez tylko jednego członka giełdy lub jest
członkiem jego władz
66
MAKLERZY NADZORUJĄCY
Odpowiedzialni za:
Prowadzenie listy maklerów giełdowych
Weryfikację kwalifikacji i doświadczenia maklerów giełdowych
Nadzorowanie maklerów giełdowych członka giełdy
Dopuszczanie maklerów giełdowych do przekazywania zleceń na
giełdę
Nadzorowanie i przestrzeganie wymagań regulacyjnych przy
przekazywaniu zleceń maklerskich
Zarządzanie tworzeniem i realizacją procedur dotyczących
przekazywaniem zleceń na giełdę
Działanie jako osoba pierwszego kontaktu dla upoważnionych
pracowników giełdy oraz pozostałych członków giełdy w sprawie
transakcji zawartych na giełdzie
Tworzenie i zarządzanie kodami dostępu do sytemu 4brokernet,
67
przekazywanie w użytkowanie kody wyłącznie maklerom giełdowym
ANIMATORZY
ANIMATOREM jest członek giełdy lub podmiot
niebędący członkiem giełdy wykonujący czynności
animatora za pośrednictwem członka giełdy
uprawnionego do działania na rachunek klienta
i zobowiązał się do wspomagania płynności danego
instrumentu finansowego na podstawie:
umowy z Giełdą (ANIMATOR RYNKU) zobowiązał się
do stałego zgłaszania ofert kupna lub sprzedaży
danego papieru wartościowego na własny rachunek
bez zapytania członka giełdy,
lub bezzwłocznie w odpowiedzi na zapytanie członka giełdy.
umowy z emitentem (ANIMATOR EMITENTA)
Giełda może uznać, że w przypadku niektórych spółek
notowanych na giełdzie, których płynność akcji jest
bardzo mała, niezbędne jest podpisanie przez taką 68
spółkę umowy z animatorem emitenta
ANIMATOR RYNKU
JEDNOLITE
CIĄGŁE
Animator rynku jest zobowiązany do:
wprowadzania nie później niż 5 minut przed
określeniem kursu otwarcia oraz kursu zamknięcia
zleceń kupna i sprzedaży oraz utrzymywania je w
arkuszu przez cały czas trwania notowań
dostosowywania w trakcie notowań swoich zleceń w
czasie nie dłuższym niż 5 minut.
wprowadzania nie później niż 5 minut przed
rozpoczęciem fazy interwencji
Nie może składać takich zleceń, których
realizacja doprowadziłaby do sytuacji, w której
zawierałby transakcje sam ze sobą!
Zlecenia nie mogą zawierać limitu aktywacji i
69
muszą posiadać limit ceny
RODZAJE ZLECEŃ
Kryteria podziału zleceń składanych przez
inwestorów:
Limit ceny w zleceniu
Zlecenia z dodatkowym warunkiem
wykonania
Termin ważności zlecenia
70
RODZAJE ZLECEŃ
Kryterium limit ceny w zleceniu
Zlecenia z limitem ceny
Zlecenia bez limitu
PCR (po cenie rynkowej)
PCRO (po cenie rynkowej na otwarcie)
PKC (po każdej cenie)
71
RODZAJE ZLECEŃ
Kryterium zlecenia z dodatkowym
warunkiem wykonania
Wmin – minimalna wielkość
(wolumen) wykonania
LimAkt – limit aktywacji
WUJ – wielkość ujawniana
Wielkość ujawniana zlecenia (WuJ) nie
może być mniejsza niż 100 jednostek
transakcyjnych!
72
ZLECENIA Z LIMITEM AKTYWACJI
1. zlecenie może być utworzone: limit aktywacji (K) ≤ lub ≥ (S) limit zlecenia
2. wprowadzone do arkusza: limit aktywacji > lub < kurs ostatniej transakcji
3. aktywacja +ujawnienie (ciągłe): limit aktywacji ≤ lub ≥ kurs otwarcia itp
4. ujawnienie (faza przed otwarciem, zamknięciem, w trakcie równoważenia) :
limit (bądź wolumen) powoduje zmianę wartości kursu teoretycznego
limit aktywacji ≤ lub ≥ kurs teoretyczny
73
RODZAJE ZLECEŃ
Kryterium termin ważności zlecenia
zlecenia z określonym terminem ważności
zlecenia bez określonej daty ważności
DZIEŃ (ważne do końca sesji giełdowej)
DOM (ważność domyślna, bezterminowo)
WiN (ważne do momentu zawarcia pierwszej
transakcji, niezrealizowana część zlecenia traci
ważność)
WuA (ważne do momentu zawarcia pierwszych
transakcji, musi być zrealizowane w całości lub
nie jest realizowane w ogóle
74
ZLECENIA GIEŁDOWE
Zlecenie z limitem ceny
Zlecenie kupna/sprzedaży z określoną
przez inwestora ceną
Limit dla zlecenia kupna określa
MAKSYMALNĄ cenę zakupu papierów
wartościowych
Limit dla zlecenia sprzedaży określa
MINIMALNĄ cenę sprzedaży papierów
wartościowych
75
ZLECENIA GIEŁDOWE
Zlecenie z limitem ceny
Termin ważności
Ilość
ważne do końca sesji
giełdowej
określona ilość
ważne domyślnie
ważne do pierwszego
wykonania
Limit aktywacji
z warunkiem
minimalnej wielkości
wykonania
z warunkiem
wielkości ujawnienia
wykonaj lub anuluj
ważne do konkretnej
daty
76
ZLECENIA GIEŁDOWE
Zlecenie po cenie rynkowej (PCR)
W zleceniu PCR inwestor nie określa
limitu ceny, po której chce dokonać
transakcji
Zlecenie PCR jest realizowane
natychmiast po wprowadzeniu po
cenie wyłącznie pierwszego
NAJLEPSZEGO oczekującego w
arkuszu zlecenia przeciwnego
77
ZLECENIA GIEŁDOWE
Zlecenie po cenie rynkowej (PCR)
Realizowana jest TYLKO najlepsza
oferta po stronie przeciwnej
Niezrealizowana część zlecenia staje
się zleceniem z limitem równym kursowi
ostatniej zawartej transakcji
78
ZLECENIA GIEŁDOWE
Zlecenie po cenie rynkowej (PCR)
Zlecenie PCRO może być składane:
wyłącznie w trakcie notowań
ciągłych z wyjątkiem fazy
równoważenia rynku
79
ZLECENIA GIEŁDOWE
Zlecenie po cenie rynkowej na otwarcie (PCRO)
Inwestor składając takie zlecenie chce
nabyć określoną liczbę akcji, nie
określając dokładnie ceny zakupu
Niezrealizowana część zlecenia PCRO
staje się zleceniem z limitem ceny
równym ostatniej zrealizowanej
transakcji
80
ZLECENIA GIEŁDOWE
Zlecenie po cenie rynkowej na otwarcie (PCRO)
Zlecenia PCRO biorą udział w
wyznaczaniu kursu otwarcia
Zlecenia PCRO są realizowane przed
zleceniami z limitem równym kursowi
jednolitemu, otwarcia, zamknięcia,
kursowi określonemu w wyniku
równoważenia rynku
81
ZLECENIA GIEŁDOWE
Zlecenie po cenie rynkowej na otwarcie (PCRO)
nie mogą być modyfikowane w fazie
interwencji
nie mogą zawierać dodatkowych
warunków: LimAkt, Wmin, WUJ, WuA
82
ZLECENIA GIEŁDOWE
W przypadku obrotu:
prawami pierwszeństwa z obligacji,
warrantami subskrypcyjnymi,
prawami poboru do akcji notowanych w
systemie ciągłym
certyfikatami strukturyzowanymi
opcjami indeksowymi
zlecenia PKC, PCR i PCRO nie są
przyjmowane!
83
ZLECENIA GIEŁDOWE
W fazie równoważenia przyjmowane są
tylko zlecenia:
z limitem ceny
PCRO
PKC
84
ŁĄCZENIE DODATKOWYCH WARUNKÓW WYKONANIA
Faza przed otwarciem
85
ŁĄCZENIE DODATKOWYCH WARUNKÓW WYKONANIA
Faza notowań ciągłych
86
ŁĄCZENIE DODATKOWYCH WARUNKÓW WYKONANIA
Dogrywka
87
STRUKTURA ORGANIZACYJNA
88
STRUKTURA ORGANIZACYJNA
Walne Zgromadzenie Giełdy
mogą w nim uczestniczyć wszyscy
akcjonariusze GPW
do kompetencji WZA należy:
dokonywanie zmian w statucie
zatwierdzanie regulaminu Giełdy
wybór Rady Giełdy
89
STRUKTURA ORGANIZACYJNA
Rada Giełdy
nadzoruje działalność Giełdy
dopuszcza do obrotu giełdowego papiery
wartościowe
decyduje o nadaniu lub cofnięciu statusu
członka Giełdy
Rada składa się z przedstawicieli banków,
domów maklerskich, instytucji finansowych, izb
gospodarczych i emitentów
90
STRUKTURA ORGANIZACYJNA
Zarząd Giełdy
Kieruje bieżącą działalnością Giełdy
określa zasady wprowadzania papierów
wartościowych do obrotu
określa datę rozpoczęcia działania członka
giełdy na giełdzie na wniosek członka giełdy,
nadzoruje działalność maklerów giełdowych i
domów maklerskich w zakresie obrotu
giełdowego
91
Źródła:
Regulamin Giełdy
Szczegółowe Zasady Obrotu Giełdowego
Zasady obrotu Giełdowego – Jarosław
Ziębiec
www.bossa.pl
92
Download
Random flashcards
123

2 Cards oauth2_google_0a87d737-559d-4799-9194-d76e8d2e5390

Motywacja w zzl

3 Cards ypy

Pomiary elektr

2 Cards m.duchnowski

Prace Magisterskie

2 Cards Pisanie PRAC

Create flashcards