Uploaded by annameller86

Mrówka

advertisement
MRÓWKA
Mrówki są błonkówkami. Mają smukłe ciało, dużą głowę, tułów wydłużony i wąski, odwłok
duży, kulisty lub jajowato wydłużony, osadzony na cienkim trzonku. Posiadają czułki narząd
gębowy gryzący z bardzo silnymi żuwaczkami, szczęki dolne przystosowane do zlizywania
cieczy.. Samice (królowe) mają skrzydła do momentu zapłodnienia. Robotnice są
bezskrzydłe. Samce przez całe ich krótkie życie mają skrzydła.
Budowa mrówki
Mrówki tworzą duże społeczeństwa, w których życie jednostki jest całkowicie
podporządkowane interesom całej kolonii i każdy osobnik wykonuje ściśle określone funkcje.
Założycielką kolonii jest zapłodniona samica – królowa, która w okresie rójki ma skrzydła.
Skrzydła mają również samce, których liczba w kolonii znacznie przewyższa liczbę samic.
Samce potrzebne są tylko do rozmnażania. Jedynym obowiązkiem królowej jest składanie
jaj.
Królowa mrówek może żyć nawet 10-15 lat
i złożyć w tym czasie w miliony jajeczek.
Mrówki robotnice
Najliczniejszą grupę w społeczeństwie mrówek stanowią mrówki-robotnice, czyli niepłodne
samice, przychodzące na świat bez skrzydeł. Wykonują one wszelkie prace: zbieranie i
dostarczanie do mrowiska pożywienia, budowa i uprzątanie mrowiska, obrona przed
intruzami, opieka nad potomstwem. Robotnice żyją 4–7 lat i ich obowiązki zmieniają się wraz
z jej wiekiem: młode pozostają w gnieździe przez kilka tygodni i karmią larwy i królową, a
także sprzątają gniazdo, starsze zbierają pokarm poza gniazdem.
Królowe mrówek
Po krótkim locie godowym, zadaniem królowej jest wybranie miejsca na gniazdo, osadzenie
się i składanie jaj. Królowe wielu gatunków mrówek kopulują tylko jeden raz w życiu, a jaja
składają przez całe życie. U jednych mrówek królowe żyją do roku, a są takie mrówki,
których królowe żyją 10–15 lat. Cały czas królowe są karmione i czyszczone w gnieździe
przez robotnice.
Liczba królowych w gnieździe zależy od gatunku mrówek.
Może być w kolonii tylko jedna królowa, która w każdej chwili
może być zastąpiona przez specjalnie karmioną robotnicę.
Nowe królowe rozpoczynają składanie jaj zaraz po zamianie.
U niektórych gatunków mrówek może być ich nawet tysiące.
Najczęściej jednak w jednym gnieździe mrówek jest 10–30
królowych, które wszystkie składają jaja.
Rozmnażanie
Samce (trutnie) mrówek żyją krótko i po kopulacji z królową giną. Samce i królowe mrówek
bardzo słabo latają, dlatego łączą się w pary już w gnieździe lub w jego pobliżu. Jaja
składane przez królowe są drobne. Zaraz po złożeniu są zabierane przez robotnice i
umieszczane w odpowiedniej części gniazda. Jajami, wylęgłymi larwami, poczwarkami
opiekują się robotnice. Gdy gniazdo jest zagrożone, robotnice przenoszą larwy i poczwarki w
bezpieczne miejsce.
Etapy rozwoju mrówki
2. larwa
1. jajo
4.postać
dorosła
3. poczwarka
Mrówki doskonale się czują w zurbanizowanych środowiskach, gdyż odżywiają się
zróżnicowanym pokarmem. Pobierają pokarmy pochodzenia roślinnego i zwierzęcego,
wykazując preferencję w stosunku do żywności bogatej w cukry i białko.
Mrówki a mszyce
Mrówki ściśle związały się z mszycami. Jest to typowe współżycie, gdyż obie strony odnoszą
obopólne korzyści ze związku. Mrówki odwiedzają rośliny, z których zlizują rosę miodową,
wydalaną przez mszyce. Rosa miodowa zawiera bardzo dużo cukru i 2% związków
azotowych, wśród których jest aż 70–90% aminokwasów roślinnych. W zamian opiekują się
mszycami i innymi owadami wydalającymi słodkie odchody. Mrówki oczyszczają kolonie
mszyc z martwych osobników, dzięki czemu nie rozwijają się różne choroby, poza tym
chronią mszyce przed wieloma drapieżnymi i pasożytniczymi owadami.
Jak porozumiewają się mrówki?
Mrówki porozumiewają się ze sobą za pomocą dotyku, przez wydawanie dźwięków i przez
wydzielanie zapachowych substancji chemicznych zwanych feromonami znacznikowymi,
które są produkowane przez specjalny gruczoł zlokalizowany w odwłoku i są odkładane na
ścieżkach wiodących do źródła pokarmu.
Gdy robotnica znajdzie nowy pokarm, w drodze powrotnej do gniazda co chwilę odkłada na
ścieżkę swoją substancję zapachową za pomocą końca odwłoka. Inne robotnice szybko
wyczuwają świeżo odłożony feromon i podążają jego śladem, a dokładniej poruszają się w
„tunelu zapachowym”.
Jak zakładane jest nowe gniazdo?
Nowe kolonie mrówek zakładają najczęściej młode królowe po zapłodnieniu, ale u niektórych
gatunków nowe kolonie powstają w wyniku podziału („pączkowania”) starego gniazda.
Zjawisko to ma prosty przebieg: młoda królowa lub kilka królowych z grupą robotnic
niosących larwy i poczwarki opuszcza gniazdo macierzyste i zakłada w pobliżu nowe.
Często społeczeństwo nowego gniazda (zwane „satelickim”) może być bez królowej, którą
(lub które) z czasem robotnice wyhodują sobie z larw wyniesionych z kolonii macierzystej.
Jak pożywiają się mrówki?
Robotnice mrówek rozdrabniają pokarm stały za pomocą mocnych żuwaczek, przerabiają go
ze śliną i częściowo nadtrawiają. Płynną masę połykają i przechowują w przedniej części
jelita. Pobrany tak pokarm przenoszą do gniazda, tam zwracają i karmią nim królową i larwy.
Larwom jest podawany pokarm bogaty w białka i tłuszcze, a ubogi w cukry. Larwy są
karmione takim pokarmem, nadtrawiają go i zwracają robotnicom, aby je nakarmić. Dzielenie
się zebraną żywnością z innymi członkami społeczności jest bardzo ważne dla właściwego
funkcjonowania kolonii, a zwyczaj ten jest wykorzystywany do zwalczania mrówek metodą
zatrutej przynęty.
Najpopularniejsze gatunki
mrówek
Na całym świecie wyróżnia się ok 12000
gatunków mrówek, z czego ok. 100 żyje w
Polsce.
Mrówka faraona
Gatunek małej, bo niespełna 2 mm długości, żółtawej mrówki. Blokowiska to dla niej idealne
miejsce do bytowania. W mieszkaniach jest ciepło i sucho, poza tym jest dużo zakamarków,
gdzie mogą znaleźć schronienie (pod panelami czy boazerią, w szczelinach i szparach).
Kuchnia to istny raj, mnóstwo okazji do zdobycia pożywienia. Najczęściej sięgają po produkty
białkowe, a ze względu na swoje niewielkie rozmiary, nawet drobniutki kawałek pokarmu
stanowi sporą porcję pożywienia. To właśnie atut tych mrówek – ich rozmiar oraz liczebność.
Trudno je przez to wytępić.
Hurtnica pospolita inaczej czarna
To gatunek bardzo pospolity. Królowa osiąga do 9 mm długości, samiec ok 6 mm, z kolei
robotnice do 5 mm. Można je spotkać w trawie, ścianach i pod brukowanymi drogami. Lubią
pokarmy słodkie. Często możemy spotkać je również w naszych domach i ogrodach –
poszukując pożywienia zanieszczyczają żywność i powierzchnie, w ogrodach przesuszają
ziemię. Stają się dla człowieka uciążliwe.
Mrówka rudnica
To te bardziej drapieżne, które głównie żywią się owadami i ich larwami. Ich ulubionym
pożywieniem jest również spadź mszyc (która bogata jest w cukry proste), zapewniają tym
samym opiekę mszycom i chronią je przed drapieżcami.
Mrówki te osiągają długość ok. 6 do 9 mm. Samice są czerwonobrązowe, a samce czarne.
Mają dwie pary błoniastych skrzydeł i silnie rozwinięte żuwaczki. W Polsce gatunek ten jest
bardzo pospolity – częściowo podlega ochronie. Zamieszkuje głównie lasy, szczególnie iglaste.
Mrówka rudnica jest
gatunkiem bardzo
pożytecznym, dlatego
że niszczy wiele
szkodliwych owadów
leśnych.
Kartonówka zwyczajna
Osiąga długość ok 4 do 5 mm. Robotnice są smoliście czarne i błyszczące, jedynie ich odnóża
mają lekko żółtawy kolor. Mrówki te tworzą olbrzymie kolonie (nawet do 2 milionów osobników),
natomiast samych samic jest w nich tylko kilka. Swoje gniazda zakładają najczęściej pod pniami,
korzeniami, w dziuplach i w spróchniałych drzewach. W głównej mierze żywią się spadzią mszyc,
polują także na drobne owady.
Kartonówka występuje w Polsce
dość pospolicie – można ją spotkać
w lasach liściastych, w parkach i
ogrodach. Znana jest z
pasożytniczego wykorzystywania
innych mrówek.
Ciekawostki o mrówkach :)
●
Mrówka jest jednym z najsilniejszych stworzeń na świecie pod względem wielkości.
Pojedyncza mrówka może przenosić ciężar od 5- 20 razy większy niż sama waży.
Mogą one nawet pracować razem, aby poruszać większe obiekty jako grupa.
●
Mówi się, że mrówka ma najbardziej bolesne ukłucie na świecie. Żyjąc w wilgotnych
warunkach dżungli, takich jak Amazonka, ich użądlenie zostało porównane do trafienia
pociskiem.
●
Mrówki są najdłużej żyjącymi owadami. W przeciwieństwie do niektórych robaków,
które mogą żyć tylko przez kilka dni, a nawet godzin, królowa mrówki jednego gatunku
– Pogonomyrmex Owyheei – może żyć do 30 lat.
●
Mrówki można znaleźć na każdym kontynencie z wyjątkiem Antarktydy.
●
Wszystkie robotnice, żołnierze i królowe to rodzaj żeński.
●
Niektóre gatunki mrówek są bezpłciowe, klonują się i nie wymagają samców.
●
Mrówki mają dwa żołądki, jeden do trzymania pokarmu dla siebie, a drugi dla innych.
●
Kiedy mrówki żerują, zostawiają ślad feromonowy, aby wiedzieć, gdzie się znajdują.
●
Mrówki nie mają płuc. Tlen przedostaje się przez maleńkie otwory na całym ciele, a
dwutlenek węgla wydostaje się przez te same otwory.
●
W wielu częściach świata mrówki są spożywane przez ludzi jako przysmak.
●
Najgorszymi wrogami mrówek nie są ludzie tylko inne mrówki.
● Mrówki nie mają uszu, a niektóre z nich nie mają oczu. Mrówki „słuchają” poprzez
odczuwanie wibracji ziemi przez stopy, a mrówki bez oczu, mogą komunikować się za
pomocą czułek.
●
Największe gniazdo mrówek, jakie kiedykolwiek znaleziono, miało ponad 6000 km
długości. Założona w Argentynie w 2000 roku kolonia ginormous mieściła 33 populacje
mrówek, które połączyły się w jedną wielką superkolonię, z milionami gniazd i
miliardami pracowników.
●
Niektóre mrówki mogą pływać.
●
Kolonie mrówek mają również mrówki wojowników, które chronią królową, bronią
kolonii, zbierają jedzenie lub zabijają dla jedzenia, a także atakują wrogie kolonie w
poszukiwaniu pożywienia i przestrzeni do gniazdowania. Jeśli pokonają inną kolonię
mrówek, zabierają jaja pokonanej kolonii mrówek. Kiedy wylęgną się jaja, nowe mrówki
stają się „niewolnikami” mrówek dla kolonii.
●
Oprócz ludzi, mrówki są jedynymi stworzeniami, które będą hodować inne stworzenia.
Najczęściej spotykane są mszyce, pluskwy i pluskwy mączyste. Mrówki będą chronić je
przed drapieżnikami i chronić je w gniazdach przed ulewnymi deszczami.
●
Mrówki często śpią i często są dość leniwe.
●
Szacuje się, że mrówki, które widzisz dzisiaj, po raz pierwszy ewoluowały około 130
milionów lat temu.
●
Większość mrówek może przetrwać około 24 godzin pod wodą.
●
Nie tylko mrówki są wystarczająco inteligentne, aby zbudować tratwy podczas powodzi,
ale nawet mają przypisane miejsca siedzące na tych łodziach. Wielokrotnie mrówki te
pamiętają swoje miejsce i współpracują ze swoimi odpowiednikami, aby konsekwentnie
budować tratwę.
Download
Random flashcards
ALICJA

4 Cards oauth2_google_3d22cb2e-d639-45de-a1f9-1584cfd7eea2

bvbzbx

2 Cards oauth2_google_e1804830-50f6-410f-8885-745c7a100970

66+6+6+

2 Cards basiek49

Create flashcards