Pojęcie prawa i norm prawnych

advertisement
Pojęcie prawa i norm prawnych – oprac. Tomasz A. Winiarczyk
Norma społeczna to zasada postępowania obowiązująca w społeczeństwie
wypowiedź wskazująca komuś określone zachowanie się w społeczeństwie
Charakter norm społecznych:
zagadnienia
− ogólny (generalny)
normy społeczne i ich
o odnosi się do adresatów wskazanych poprzez cechy, np. pełnoletni
charakter
o odnosi się do większej liczby adresatów
klasyfikacje norm społecznych
− abstrakcyjny
pojęcie prawa
o wskazuje wielokrotny (powtarzalny) sposób zachowania
norma prawna a przepis
prawny
Normy społeczne dzieli się zwykle na: moralne, religijne, obyczajowe i prawne
budowa normy prawnej
Prawo stanowi zespół norm postępowania ustanowionych lub uznanych przez
funkcje prawa
państwo, których realizacja jest zabezpieczona możliwością użycia przymusu.
cechy prawa
NORMA PRAWNA to norma postępowania obowiązująca ze względu na należycie
prawo naturalne i pozytywne
wydane przepisy prawne.
kultura prawna
PRZEPIS PRAWNY to jednostka redakcyjna tekstu aktu normatywnego.
postawy wobec prawa
W nauce polskiej tradycyjnie wyróżnia się następujące elementy normy prawnej:
hipotezę — określa ona okoliczności stosowania normy i adresata, do którego jest skierowana
dyspozycję — określa uprawnienia i obowiązki podmiotów prawa, do których kieruje się normę
sankcję — określa dolegliwości ze strony państwa, które wystąpią w razie naruszenia dyspozycji normy
Funkcje prawa
− stabilizująca — utrwala ład społeczny
− dynamizująca — sprzyjać przeobrażeniom społecznym zmieniając zachowania ludzi
− ochronna — wyznacza system wartości, którego strzeże i służy jego realizacji
o gwarancyjna — zabezpieczanie rozmaitych praw jednostek
o opiekuńcza — ochrona interesów podmiotów słabych społecznie
o rozdzielcza (dystrybucyjna) — wyrównywanie nierówności w rozdziale dóbr i ciężarów
o kontrolna — ograniczanie samowoli w postępowaniach władzy i administracji
o rozjemcza (rozstrzyganie konfliktów, sporów)
− organizacyjna — wyznaczanie form życia zbiorowego oraz struktur społecznych
− represyjna — wymierzanie kar oraz przeprowadzanie egzekucji obowiązków nałożonych na podmioty prawne
− wychowawcza — kształtowanie świadomości prawnej ludzi i przestrzeganie prawa (prewencja lub resocjalizacja)
− kulturotwórcza – wpływa na poglądy ludzi, ich zwyczaje, sposoby postępowania i myślenia)
Cechy prawa
− jest stanowione (lub tylko uznawane) przez organy władzy państwowej
− istnieje specjalny tryb jego stanowienie czy uznawania
− obowiązuje ono wszystkich ludzi na terenie danego państwa
− jego przestrzeganie zapewniają sankcje przymusu
− jest to jedyny legalny przymus, jaki ludzie mogą stosować wobec innych
− sankcje są stosowane tylko przez właściwe organy państwowe
Prawo naturalne to zbiór norm, które obowiązują niezależnie od tego, czy zostały potwierdzone i uznane przez władzę państwową.
Ich źródłem jest wyznawany system wartości.
Prawo pozytywne to zbiór norm ustanowionych przez władzę publiczną, obowiązujących w danym państwie.
Kultura prawna to przejawiające się w społeczeństwie, indywidualne
i zbiorowe postawy wobec prawa; obejmuje wiedzę ludzi na temat
Zasady prawa
obowiązujących prawa, ich ocenę oraz ewentualne sugestie na temat
nadrzędność konstytucji w systemie aktów
ich zmiany.
normatywnych,
stabilność prawa,
Postawy wobec prawa:
jasność
przepisów prawnych,
posłuch (istotna jest tu tzw. internalizacja prawa czyli uznanie
spójność
systemu normatywnego,
prawa przez jednostkę)
nieznajomość
prawa szkodzi,
o legalizm — gotowość posłuchu ze względu na to, że
sądowa ochrona prawna,
normy są należycie ustanowione
wieloinstancyjność trybu rozstrzygania spraw,
o konformizm — zachowanie polegające na przyjęciu
zasada domniemania niewinności w prawie karnym,
i podporządkowaniu się normom w danej grupie
nie można nikogo ukarać bez istniejącej w chwili
społecznej
czynu podstawy prawnej,
o oportunizm — gotowość posłuchu w zakresie, w jakim
konieczność wysłuchania racji także drugiej strony,
niedziałanie nowo stanowionego prawa wstecz.
to jest dla kogoś opłacalne
brak posłuchu
Download
Random flashcards
ALICJA

4 Cards oauth2_google_3d22cb2e-d639-45de-a1f9-1584cfd7eea2

Motywacja w zzl

3 Cards ypy

Create flashcards