1 - SISKOM

advertisement
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
SPIS TREŚCI
0. NIETECHNICZNE STRESZCZENIE ........................................................ 2
1. CHARAKTERYSTYKA PRZEDSIĘWZIĘCIA ............................................ 12
1.1.
1.2.
1.3.
1.4.
1.5.
1.6.
1.7.
1.8.
1.9.
WSTĘP.................................................................................................................................................. 12
CHARAKTERYSTYKA CAŁEGO PRZEDSIĘWZIĘCIA I WARUNKI UŻYTKOWANIA
TERENU .............................................................................................................................................. 13
OSZACOWANIE ILOŚCI KAŻDEGO RODZAJU EMISJI ZANIECZYSZCZEŃ ............................ 18
OPIS JAKOŚCI ELEMENTÓW PRZYRODNICZYCH OBJĘTYCH ISTOTNYMI
ODDZIAŁYWANIAMI....................................................................................................................... 20
OMÓWIENIE GŁÓWNYCH ALTERNATYW ROZWAŻANYCH ROZWIĄZAŃ .......................... 25
PODSUMOWANIE SKRININGU PRZEDSIĘWZIĘCIA ................................................................... 25
OPIS PRAWDOPODOBNIE ISTOTNYCH ODDZIAŁYWAŃ – FAZA BUDOWY ......................... 26
OPIS PRAWDOPODOBNIE ISTOTNYCH ODDZIAŁYWAŃ – FAZA EKSPLOATACJI .............. 27
WYNIKI OCENY ................................................................................................................................. 32
2. OPIS ŚRODKÓW MINIMALIZOWANIA ODDZIAŁYWAŃ
2.1.
2.2.
.......................... 33
FAZA BUDOWY.................................................................................................................................. 33
FAZA EKSPLOATACJI ....................................................................................................................... 33
3. PORÓWNANIE Z INNYMI STOSOWANYMI TECHNOLOGIAMI ................... 35
4. OBSZAR OGRANICZONEGO UŻYTKOWANIA ........................................ 35
5. ANALIZA MOŻLIWYCH KONFLIKOW SPOŁECZNYCH, WYNIKI KONSULTACJI Z
INSTYTUCJAMI ........................................................................... 35
6. PROPOZYCJA MONITORINGU ODDZIAŁYWANIA PLANOWANEGO
PRZEDSIĘWZIĘCIA ...................................................................... 43
7. PODSUMOWANIE I WNIOSKI .......................................................... 46
8. WSKAZANIE TRUDNOSCI WYNIKAJĄCYCH Z NIEDOSTAKTÓW TECHNIKI LUB
LUK WE WSPÓŁCZESNEJ WIEDZY .................................................... 48
9. ŹRÓDŁA INFORMACJI STANOWIĄCE PODSTAWĘ DO SPORZĄDZENIA
RAPORTU ................................................................................... 50
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
1
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
0. NIETECHNICZNE STRESZCZENIE
WSTĘP
Opracowanie stanowi syntezę raportów o oddziaływaniu na środowisko projektowanego odcinka
autostrady A-4 na odcinku Zgorzelec – Krzyżowa wykonanych do projektu budowlanego w celu
przeprowadzenia procedury oceny oddziaływania na środowisko przed udzieleniem pozwolenia na
budowę.
Inwestorem przedsięwzięcia jest Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we
Wrocławiu. Planowane przedsięwzięcie zostało podzielone na 2 odcinki (km: 0+000 – km 22+000
i km 22+000 – 51+400). Do każdego projektu (będącego przedmiotem odrębnych pozwoleń na
budowę) opracowywane zostały raporty o oddziaływaniu na środowisko. Będą one stanowiły
dokumenty niezbędne w procedurze oceny oddziaływania na środowisko.
Budowa autostrad, zgodnie z dyrektywą 85/337/EEC ze zmianami wprowadzonymi dyrektywą
97/11/EC w sprawie oceny wpływu na środowisko niektórych publicznych i prywatnych przedsięwzięć
umieszczona jest w wykazie aneksu 1 – co oznacza, że podlega ocenie oddziaływania na środowisko
zgodnie z zasadami określonymi w art. od 5 do 10.
Implementacja w/w dyrektywy do polskiego systemu prawa ochrony środowiska zrealizowana jest
przez ustawę z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska.
Szczegółowy podział przedsięwzięć zawarty jest w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia
24 września 2002 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać
na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do
sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 179, poz. 1490).
Planowane przedsięwzięcie – autostrada – zgodnie z § 2 pkt 1 ppkt 8 lit. c) wyżej wymienionego
rozporządzenia, zaliczane jest do grupy, dla której sporządzenie raportu jest obligatoryjne i wynika
wprost z ustawy – Prawo ochrony środowiska. Przed udzieleniem pozwolenia na budowę właściwy
organ zapewnia możliwość udziału społeczeństwa w procedurze prowadzącej do wydania tego
pozwolenia.
Z dniem 24 maja 2003 r. zasady sporządzania raportów o oddziaływaniu na środowisko dla dróg
krajowych (w tym autostrad) określa ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach
przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721). Zgodnie z tą
ustawą, lokalizacja i budowa dróg krajowych (w tym autostrad) zawsze wymaga sporządzenia raportu
o oddziaływaniu na środowisko (niezależnie od długości projektowanego odcinka drogi) i
przeprowadzenia konsultacji z udziałem społeczeństwa przed wydaniem decyzji lokalizacyjnej. Przed
wydaniem pozwolenia na budowę konsultacji społecznych nie przeprowadza się.
STRESZCZENIE RAPORTU
W raporcie przedstawiono i omówiono charakterystyczne okresy związane z przedsięwzięciem i
sposoby oddziaływania każdego z nich na środowisko, tj.:

fazę budowy,

fazę eksploatacji,
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
2
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Faza
budowy
obejmuje
szereg
oddziaływań
na
środowisko,
z
których
najbardziej
charakterystyczne to:
1. zajęcie terenu,
2. zmniejszenie powierzchni biologicznie czynnej
3. efekt przecięcia
4. hałas przenikający do środowiska
5. pylenie z odsłoniętych powierzchni,
6. wytwarzanie odpadów,
7. emisja ze środków transportu i maszyn
Faza eksploatacji powodować będzie następujące oddziaływania na środowisko:
1. zmniejszenie powierzchni biologicznie czynnej,
2. uszczelnienie powierzchni,
3. efekt przecięcia
4. hałas przenikający do środowiska
5. wytwarzanie odpadów,
6. emisja zanieczyszczeń do powietrza,
7. ryzyko wystąpienia wypadków.
Charakterystyka planowanego przedsięwzięcia i jego lokalizacji
Omawianym przedsięwzięciem jest budowa autostrady A-4 na odcinku od Zgorzelca do Krzyżowej, tj.
od km 0+000 do km 51+400. Projektowany odcinek położony jest w województwie dolnośląskim.
Trasa autostrady przechodzi przez teren 2 powiatów i 5 gmin. Trasa autostrady A-4 została ustalona
w wyniku wieloletnich prac studialnych, którym towarzyszyły analizy dotyczące środowiska.
Autostrada generalnie omija tereny zabudowane. Trasa autostrady będzie przecinać lub przebiegać
będzie w pobliżu następujących miejscowości: Jędrzychowice, Zgorzelec, Łagów, Pokrzywnik, Żarska
Wieś, Przesieczany, Gronów, Bielawa Górna, Strzelno, Godzieszów, Wykroty, Czerna, Zebrzydowa,
Nowa Wieś, Kierżno, Bolesławiec, Kraśnik Dolny, Nowa Wieś i Krzyżowa.
Trasa autostrady nie koliduje z istniejącymi wielkoprzestrzennymi obiektami przyrodniczymi
podlegającymi ochronie. Najbliższy prawnie chroniony obiekt - rezerwat Brzeźnik, położony jest w
odległości około 2,2 km na południe od trasy autostrady.
Nie występują w rejonie lokalizacji tereny o gęstym zaludnieniu.. Średnia gęstość zaludnienia w
Polsce wynosi 124 os/k km2, w województwie dolnośląskim – 145 os/km2, natomiast w gminach, przez
które przebiega trasa autostrady średnia gęstość zaludnienia wynosi:
Gmina
Gęstość zaludnienia [osób/km2]
Zgorzelec
57
Pieńsk
107
Osiecznica
14
Nowogrodziec
85
Bolesławiec
42
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
3
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
W rejonie lokalizacji autostrady nie ma terenów, na których występują przekroczenia
dopuszczalnego zanieczyszczenia środowiska w zakresie powietrza. Analizowane wyniki pomiarów
wskazują na znaczną pojemność środowiska.. Monitoring środowiska prowadzi Państwowa Inspekcja
Ochrony Środowiska.
Nie występują na terenie województwa dolnośląskiego a zatem nie pozostają w zasięgu
oddziaływania projektowanej autostrady tereny chronione zgodnie z konwencją RAMSAR.
Jakość rzek nie odpowiada obecnie normom głównie ze względu na zanieczyszczenia
bakteriologiczne i biogenne.
Projektowany odcinek autostrady wchodzi w skład sieci dróg w ramach układu głównych
międzynarodowych korytarzy transportowych przebiegających przez terytorium Polski (sieć TINA
z uzupełnieniami). Realizacja dróg sieci TINA jest jednym z priorytetów polityki transportowej Państwa
stanowiącej element Narodowego Planu Rozwoju. Narodowy Plan Rozwoju przyjęty przez Radę
Ministrów w dniu 14.01.2003 r. a następnie uchwalony przez Sejm ustawą z dnia 20.04.2004 r. o
Narodowym Planie Rozwoju (Dz. U. Nr 116, poz. 1260) określa podstawowe cele i priorytety polityki
Państwa na lata 2004 – 2006 oraz strategie osiągania celów w tym w zakresie transportu.
W skład projektowanego odcinka autostrady A-4 na odcinku Zgorzelec-Krzyżowa wchodzić będą
następujące elementy:

dwie jezdnie po dwa pasy ruchu (docelowo - dwie jezdnie po 3 pasy ruchu);

pas zieleni izolacyjnej;

obiekty inżynierskie, w tym:
o
węzły drogowe
4 szt.,
o
mosty autostradowe
9 szt.,

miejsca obsługi podróżnych -
5 szt.;

urządzenia bezpieczeństwa ruchu, tj. bariery i ogrodzenia;

urządzenia towarzyszące, tj. linie energetyczne, wodociągi, urządzenia i sieci odprowadzające
ścieki deszczowe i socjalno-bytowe;

urządzenia ochrony środowiska, tj.: ekrany akustyczne, urządzenia do oczyszczania ścieków
deszczowych i socjalno-bytowych, zieleń osłonowa i izolacyjna, przejścia dla zwierząt.
Prognoza ruchu na analizowanym odcinku autostrady dla roku 2021 stanowiąca podstawę prac
projektowych przedstawia się następująco:
Odcinek międzywęzłowy
Prognoza ruchu na rok 2021
[pojazdów/dobę]
Granica Państwa - Zgorzelec
16.800
Zgorzelec - Godzieszów
12.000
Godzieszów – Bolesławiec
10.000
Bolesławiec - Krzyżowa
9.750
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
4
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Na potrzeby budowy autostrady wraz z drogami do obsługi ruchu lokalnego zostanie zajęty teren o
łącznej powierzchni 754, tj. 14,7 ha/km długości. Powierzchnia lasów zajętych na potrzeby budowy
autostrady wynosi 314,3 ha, czyli ok. 42%.
Za oddziaływanie istotne fazy budowy uznano zmniejszenie powierzchni biologicznie czynnej i
wytwarzanie odpadów. Pozostałe oddziaływania (emisja hałasu, emisja do powietrza) nie zaliczono do
oddziaływań istotnych tej fazy.
W fazie realizacji omawianego przedsięwzięcia źródło odpadów będą stanowiły:

prace rozbiórkowe istniejących obiektów budowlanych w granicach linii rozgraniczających
autostrady,

wycinka drzew i krzewów,

roboty ziemne,

roboty konstrukcyjno – budowlane obiektów inżynierskich,

ułożenie nawierzchni dróg.
Dominującą masą odpadów będą odpady zielone z wycinki lasów.
Usunięcie odpadów powstających podczas budowy drogi będzie zadaniem wykonawcy
przedsięwzięcia.
W fazie budowy występować będzie zapotrzebowanie na kruszywo do wybudowania korony drogi i
utworzenia projektowanych parametrów technicznych oraz mieszanek bitumicznych tworzących
nawierzchnię jezdni dróg lokalnych. Kruszywo dostarczane będzie z istniejących kopalni działających
na podstawie koncesji. Dostawcy wybierani będą zgodnie z obowiązującymi procedurami zamówień
publicznych. Zasada ta dotyczy również wyboru wykonawcy projektowanego odcinka autostrady.
Faza eksploatacji charakteryzować się będzie odmiennymi oddziaływaniami niż opisana wyżej
faza budowy. Poniżej przedstawia się analizę oddziaływań fazy eksploatacji.
Oddziaływania pośrednie
Oddziaływaniem pośrednim związanym z fazą eksploatacji jest, trudny do przewidzenia obecnie,
wzrost emisji do środowiska powodowany zainwestowaniem terenów przylegających do węzłów
autostradowych. Należy oczekiwać urbanizacji tych terenów i budowy obiektów usługowych
związanych z obsługą ruchu drogowego (stacje paliw, parkingi, warsztaty naprawy samochodów,
hotele, usługi gastronomiczne). Spodziewane przeznaczenie terenów na funkcje komercyjne
spowoduje zwiększoną antropopresję na środowisko, wzrost powierzchni uszczelnionych, powstanie
nowych ilości wód opadowych oraz ścieków (bytowych, technologicznych), które będą wymagać
oczyszczania przed ich wprowadzeniem do środowiska, możliwość wystąpienia zmian stosunków
wodnych na terenach sąsiednich, wzrost emisji zanieczyszczeń (pyły i gazy), powstawanie nowych
źródeł hałasu i odpadów.
Zarówno w fazie budowy, a w szczególności – w fazie eksploatacji, istotnym oddziaływaniem
pośrednim mającym wpływ na stan środowiska a w szczególności na społeczny odbiór
przedsięwzięcia jest tzw. efekt przecięcia. Autostrada wprowadzi nowy porządek przestrzenny na
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
5
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
terenach przylegających do niej. W niektórych przypadkach wydłużeniu ulegnie trasa przemieszczania
się na tereny położone po obu stronach autostrady (w kierunku północ – południe). Może to
powodować określone trudności w uprawie pól położonych po obu stronach autostrady. W wyniku
eksploatacji autostrady i powodowanych przez nią uciążliwości zakłóceniu ulegną możliwości
swobodnego przemieszczania zwierząt dziko żyjących. Ewentualne kolizje z istniejącymi sieciami
(wodociąg, gazociąg, energetyczne) zostaną wyeliminowane przez odpowiednie przebudowy tych linii.
Powstanie na obecnie niezabudowanym, w większości użytkowanym rolniczo terenie obiekt
budowlany, o szerokości ok. 80, ogrodzony, którego przekraczanie poprzeczne będzie możliwe w
ściśle określonych miejscach. Powodować to może powolne ustępowanie zwierząt dziko żyjących,
zwłaszcza zwierzyny łownej z terenów przylegających i sąsiadujących z autostradą. Realizacja
autostrady wraz z towarzyszącą infrastrukturą wpłynie na zmianę obecnego krajobrazu.
Jednym z takich potencjalnych oddziaływań, które mogą spowodować zanieczyszczenie
środowiska oraz mieć negatywne oddziaływanie na zdrowie ludzi lub życie jest możliwość wystąpienia
poważnych awarii w wyniku sytuacji drogowych, jakie mogą być źródłem kolizji drogowych lub
wypadków drogowych.
Oddziaływania bezpośrednie

Hałas
Przeprowadzane analizy uciążliwości akustycznej dotyczą perspektywy roku 2021. W raporcie
przedstawiono wpływ projektowanej autostrady w zakresie emisji hałasu do środowiska na etapie jej
eksploatacji zgodnie z prognozą ruchu na rok 2021.
Szczegółowa analiza zasięgu występujących oddziaływań akustycznych, lokalizacja obiektów
chronionych akustycznie, skuteczność działań minimalizujących oddziaływanie, ustalenia miejscowych
planów zagospodarowania przestrzennego wskazują na efektywność projektowanych działań
minimalizujących w stopniu wystarczającym. W indywidualnych przypadkach niezbędna może być
indywidualna ochrona budynków (izolacja elewacji, wymiana stolarki budowlanej). Weryfikacja tych
wniosków zostanie przeprowadzona w raporcie powykonawczym oceniającym rzeczywiste skutki w
środowisku eksploatacji autostrady i zasięg jej oddziaływania.
Przewiduje się, ze hałas komunikacyjny emitowany do środowiska od projektowanego odcinka
autostrady po zastosowaniu zabezpieczeń akustycznych nie będzie powodować przekraczania
dopuszczalnego równoważnego poziomu dźwięku na terenach chronionych.

Zanieczyszczenie powietrza
Na podstawie uzyskanych wyników obliczeń stwierdzono, że analizowana trasa nie będzie
stanowić źródła oddziaływującego w sposób ponadnormatywny na najbliższe otoczenie. O zasięgu
oddziaływania decydują stężenia średnioroczne tlenków azotu (wartość ze względu na ochronę roślin)
oraz dwutlenku azotu. Dla prognozowanego stanu na rok 2021 zasięg oddziaływania tlenków azotu z
uwzględnianiem aktualnego stanu zanieczyszczenia powietrza (wartość dyspozycyjna) może wynieść
do 20 m od linii rozgraniczających projektowanej trasy. Bez uwzględniania tła emisja tych substancji
nie będzie powodować przekroczeń stężenia dopuszczalnego poza liniami rozgraniczającymi.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
6
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400

Wody powierzchniowe i podziemne
Głównym i praktycznie jedynym (poza sytuacjami awaryjnymi) źródłem zanieczyszczeń zasobów
wodnych, w tym również dla wód podziemnych, są ścieki deszczowe i spływy roztopowe z
utwardzonych jezdni.
Wpływ natężenia ruchu na wielkość ładunku zanieczyszczeń spływających z jezdni jest w zasadzie
ograniczony głównie do jednego wskaźnika (ekstrakt eterowy). Dostępne wyniki badań wód
opadowych spływających z dróg wskazują na ponadnormatywne zawartości zawiesin oraz
mieszczące się generalnie w granicach wartości dopuszczalnych stężenia substancji ropopochodnych
lub wyrażające się wskaźnikiem – substancje ekstrahujące się ekstraktem naftowym.
Do nadzwyczajnych sytuacji w okresie eksploatacji drogi, mogących w istotny sposób wpłynąć na
pogorszenie
stanu
środowiska
gruntowo-wodnego,
można
zaliczyć
związany
z
awariami
niekontrolowany wyciek przewożonych substancji chemicznych.

Gleby
Obszar najbardziej szkodliwych oddziaływań zanieczyszczeń komunikacyjnych na gleby
szacowany jest na około 10-20 m w zależności od warunków lokalnych. Natomiast bezpośrednie
oddziaływania drogi na zawartość substancji szkodliwych w glebach odnotowuje się w odległości
kilkudziesięciu metrów (najczęściej szacuje się wartość zasięgu rzędu 50 m).
Dostępne dane literaturowe wskazują, że z przeprowadzonych badań zanieczyszczenia gleb
wynika, że zasięg pionowy zanieczyszczeniem związkami ołowiu praktycznie już zanika na głębokości
20 – 40 cm.

Gospodarowanie odpadami
W fazie eksploatacji powstawać będą odpady związane z funkcjonowaniem obiektów i urządzeń do
obsługi podróżnych i zapewniających sprawne funkcjonowanie drogi. Nie przewiduje się powstawania
znaczących ilości odpadów w fazie eksploatacji. Źródłem odpadów mogą być obiekty towarzyszące
autostradzie (miejsca obsługi podróżnych: hotele, stacje paliw, bary, restauracje). Ich inwestorami i
operatorami będą odrębne podmioty, które zgodnie z obowiązującymi przepisami będą wytwórcami
odpadów i na nich będą spoczywać obowiązki minimalizacji ilości powstających odpadów oraz
zgodnego z prawem wykorzystywania i unieszkodliwiana odpadów.

Roślinność
Projektowana autostrada wpływać będzie na roślinność. Jak wynika z dostępnej literatury
omawiającej wyniki badań, zanieczyszczenie roślinności występuje na przestrzeni 100 – 120 m od
dróg. Przy czym największe stężenie metali ciężkich obserwuje się w pasie przyległym bezpośrednio
do trasy. W odległości do około 50 m od trasy zawartość metali ciężkich utrzymuje się na
niezmienionym poziomie. Zasięg oddziaływania powodowanego przez ruch pojazdów sprowadzający
się do zanieczyszczenia powietrza, a pośrednio gleb i roślin, jest różny od zasięgu hałasu.
Projekt przewiduje wykonanie pasów zieleni. Zaprojektowana zieleń oprócz wartości estetycznowizualnych spełni przede wszystkim funkcję osłony i izolacji przed zanieczyszczeniem powietrza
(głównie dwutlenek azotu, dwutlenek siarki i tlenek węgla) oraz osłony przed wiatrem i śniegiem.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
7
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400

Krajobraz, świat zwierzęcy i roślinny oraz dobra kultury
W otoczeniu projektowanej autostrady krajobraz jest obecnie zróżnicowany: występują obszary pól,
łąk i lasów, doliny rzek oraz zabudowa zagrodowa.
W rezultacie budowy autostrady nastąpią poważne zmiany w krajobrazie. Do istniejących
krajobrazów zostanie wprowadzona droga biegnąca na nasypach lub w wykopach. Powstaną
masywne konstrukcje inżynierskie związane z drogą, takie jak: węzeł „Zgorzelec”, „Godzieszów”,
„Bolesławiec”, obiekty mostowe, wiadukty.

Poważne awarie
Sytuacje awaryjne związane z eksploatacją autostrady dotyczą głównie zdarzeń, które mogą
wystąpić w wyniku kolizji i wypadków drogowych z udziałem środków transportu przewożących
substancje niebezpieczne (towary niebezpieczne).
Zasady transportu towarów niebezpiecznych określają przepisy międzynarodowe – umowa ADR.

Zdrowie ludzi
Trasa przebiegu autostrady została wybrana w sposób powodujący jak najmniej kolizji, w tym z
istniejącą zabudową mieszkalną. W obszarze potencjalnego ponadnormatywnego oddziaływania
hałasu, gdyby nie zastosowano zabezpieczeń akustycznych – ekrany, zamieszkuje ok. 300 osób na
terenie gmin, przez które przechodzi trasa projektowanej autostrady.
W celu minimalizacji niekorzystnego oddziaływania autostrady, zgodnie z obowiązującymi
przepisami ochrony środowiska i w myśl postanowień decyzji lokalizacyjnej, projekt budowlany
przewiduje zastosowanie środków technicznych ograniczających te oddziaływania.
Ogólna długość odcinka autostrady objętego projektem wynosi 51,4 km. W celu utrzymania
wymaganych standardów jakości środowiska na terenach chronionych akustycznie zaprojektowano
ekrany akustyczne. Ich długość wynosi 4.271 m. Celem ich jest zapewnienie mieszkańcom hałasu na
poziomie nie wyższym od dopuszczalnego.
Przeprowadzone obliczenia zasięgu uciążliwości akustycznej projektowanego odcinka autostrady z
uwzględnieniem ekranów akustycznych, wykazują, że zastosowane zabezpieczenia zmniejszą poziom
hałasu do wartości dopuszczalnych. Jednakże w granicach objętych izolinią 50 dB znajdują się
pojedyncze budynki mieszkalne. Ochrona tych budynków ekranami akustycznymi powodowałaby
powstawanie nadmiernych kosztów. W przyszłości – po potwierdzeniu pomiarami prognozowanych
poziomów hałasu przekraczających dopuszczalne wartości należy przewidywać dokonanie na koszt
inwestora autostrady wymiany stolarki budowlanej w budynkach mieszkalnych na taką, która zapewni
dźwiękoizolacyjność większą niż obecna.
Niezależnie jednak od zastosowania tych środków technicznych, w w/w miejscowościach należy
spodziewać się zmiany klimatu akustycznego, który będzie miał charakter trwały a wartości poziomu
dźwięku mogą wykazywać tendencję wzrostową. Analiza wyników obliczeń prowadzi do wniosku, że
wobec zastosowania środków minimalizujących oddziaływanie planowane przedsięwzięcie będzie
powodować dla zdrowia ludzi uciążliwość małą i średnią. Brak ekranów powodowałby bardzo dużą
uciążliwość.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
8
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Opis środków minimalizowania oddziaływań
Faza budowy
Oddziaływania negatywne fazy budowy autostrady będą mieć charakter tymczasowy, nietrwały.
Nie istnieje potrzeba podejmowania szczególnych działań technicznych minimalizujących te
oddziaływania. Roboty budowlane, aby spełniać wymagania związane z ochroną środowiska, powinny
być poprzedzone szczegółowym planem i harmonogramem robót uwzględniającym zabezpieczenia, w
którym zapewni się:

odpowiednią organizację placu budowy z zapleczem socjalnym, aby na skutek braku porządku,
niewłaściwego zabezpieczenia zbiorników, materiałów, maszyn, urządzeń i samochodów przed
awariami nie doszło do skażeń, zanieczyszczeń i zniszczeń w środowisku;

sprawny sprzęt i środki transportu, przy czym ważna jest tutaj zarówno jakość sprzętu, jego
prawidłowa eksploatacja i konserwacja, jak i dodatkowe wyposażenie w urządzenia zmniejszające
niekorzystne oddziaływanie na środowisko;

stały nadzór nad wykonawcami robót i ich pracownikami.
Faza eksploatacji
Jako istotne w fazie eksploatacji uznano oddziaływanie związane z hałasem i odprowadzaniem
wód opadowych i roztopowych z korpusu autostrady, którą mogą być zanieczyszczone substancjami
ropopochodnymi. Szczególnym oddziaływaniem istotnym jest tzw. „efekt przecięcia”. Dla oddziaływań
istotnych projekt autostrady przewiduje zastosowanie środków technicznych minimalizujących
oddziaływania.

ochrona przed hałasem
W projekcie budowlanym autostrady A-4 zaprojektowano ekrany akustyczne o łącznej długości
4 271 m. Wysokość ekranów – w zależności od warunków lokalnych 2,5 – 4,0 m.
Przeprowadzone wyniki obliczeń propagacji hałasu bez ekranów i z zastosowaniem ekranów
akustycznych wskazują na efektywność projektowanych działań minimalizujących w stopniu
wystarczającym. W indywidualnych przypadkach niezbędna może być indywidualna ochrona
budynków (izolacja elewacji, wymiana stolarki budowlanej).

ochrona powietrza
Ze względu na specyfikę planowanego przedsięwzięcia nie jest możliwe podejmowanie działań
technicznych zmniejszających emisję zanieczyszczeń do środowiska powstających w związku z
eksploatacją autostrady. Projekt przewiduje rozwiązania zmniejszające skutki emisji – nasadzenia
roślinności – gatunków odpornych na działanie zanieczyszczeń drogowych.

ochrona środowiska gruntowo-wodnego
W celu ograniczenia negatywnego wpływu ścieków deszczowych i roztopowych na środowisko
wodne
zaprojektowano
zastosowanie
rozwiązań
technicznych,
które
ograniczą
możliwość
przedostawania się ich do wód gruntowych i do wód powierzchniowych. Projektowany system
odwodnienia autostrady zapewni odbiór ścieków a następnie ich oczyszczanie do parametrów
określonych prawem.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
9
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400

gospodarowanie odpadami
Faza eksploatacji nie wiąże się z powstawaniem znacznych ilości odpadów. Winny być one
zagospodarowywane w sposób zgodny z wymaganiami prawa, w tym w szczególności odpady
niebezpieczne (zużyte źródła światła zawierające rtęć). Nie zachodzi konieczność planowania i
podejmowania środków technicznych minimalizujących oddziaływanie gospodarki odpadami na stan
środowiska.

fragmentacja przestrzenna (efekt przecięcia)
W celu minimalizacji efektu przecięcia projekt budowlany przewiduje bezkolizyjne połączenia
terenów przeciętych korytarzem autostrady. Istniejące drogi krajowe, wojewódzkie, powiatowe i
gminne będą przebudowane i poprowadzone nad lub pod autostradą. Dojazdy do indywidualnych
działek
przewidziano
projektowanymi
drogami
dojazdowymi
zlokalizowanymi
w
liniach
rozgraniczających autostrady. Zaprojektowane drogi dojazdowe łączące się z istniejącym układem
drogowym.
Zaprojektowano przejścia dla zwierząt dziko żyjących (7). Lokalizacja przejść – w miejscu
naturalnego ciągu migracji zwierząt, zgodnie z opinią właściwego miejscowo nadleśnictwa.
Projektowane są przejścia dla zwierząt nad i pod autostradą– umożliwią swobodne przemieszczanie
się dużych zwierząt. Zmodyfikowane przepusty z półkami na ciekach wodnych umożliwią
przemieszczanie się małych ssaków.

kompensacja przyrodnicza
Budowa autostrady spowoduje czasowe oraz trwałe zmniejszenie powierzchni biologicznie czynnej
(754 ha). Projekt budowlany autostrady przewiduje kompensację przyrodniczą. Zaprojektowano
nasadzenia drzew i krzewów odpornych na wpływ zanieczyszczeń z autostrady.
Propozycja monitoringu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia
Celem monitoringu jest prowadzenie obserwacji stanu środowiska oraz zmian tego stanu
zachodzących pod wpływem emisji do środowiska, których źródłem będzie budowa a następnie
eksploatacja autostrady. W wyniku analizy uzyskanych w ten sposób danych i informacji możliwe jest
planowanie i podejmowanie przedsięwzięć organizacyjnych lub technicznych zmniejszających
negatywne oddziaływanie. Zagadnienia dotyczące szczegółowych ustaleń sposobu i częstotliwości
prowadzenia monitoringu określa rozporządzenie Ministra Środowiska. Zaproponowano lokalizację
punków monitoringu środowiska w zakresie ochrony przed hałasem i ochrony wód.
Analiza możliwych konfliktów społecznych, wyniki konsultacji z instytucjami
W raporcie zawarte są informacje na temat konsultacji z władzami gminnymi w ciągu ostatnich lat
oraz możliwych konfliktów na etapie udzielania pozwolenia na budowę. Istotne jest, że zgodnie z
obowiązującym w Polsce prawem, nie ma wymogu prowadzenia konsultacji społecznych przed
udzieleniem pozwolenia na budowę autostrady.
Z dniem 24 maja 2003 r. weszła w życie ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych
zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721).
Zgodnie z tą ustawą, lokalizacja i budowa dróg krajowych (w tym autostrad) zawsze wymaga
sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (niezależnie od długości projektowanego
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
10
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
odcinka drogi) i przeprowadzenia konsultacji z udziałem społeczeństwa przed wydaniem decyzji
lokalizacyjnej. W/w ustawa będzie obowiązywać do 31 grudnia 2007 r. Organem właściwym do
wydania decyzji lokalizacyjnej i pozwolenia na budowę dla autostrad jest właściwy miejscowo
wojewoda. Przed udzieleniem decyzji lokalizacyjnej wojewoda zapewnia możliwość udziału
społeczeństwa w procedurze prowadzącej do wydania tego pozwolenia oraz przeprowadza procedurę
oceny oddziaływania na środowisko. Odrębny raport – zgodnie z wymaganiami prawa sporządza się
na etapie przygotowania projektu budowlanego przed uzyskaniem pozwolenie na budowę.
Od dnia 24 maja 2003 r. ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach
przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721) wprowadziła
nowe tymczasowe zasady prawa, zgodnie z którymi nie jest wymagane dwukrotne przeprowadzanie
konsultacji z udziałem społeczeństwa odrębnie przed wydaniem pozwolenia na budowę. Tak więc dla
planowanych autostrad przeprowadza się tylko jedną procedurę z zapewnieniem udziału
społeczeństwa – tzn. przed wydaniem decyzji lokalizacyjnej.
Udział społeczeństwa w postępowaniach w sprawie wydania decyzji lokalizacyjnej i pozwolenia na
budowę autostrady zagwarantowany jest ustawowo od 1 stycznia 2001 r. (ustawa z 9 listopada
2000 r. o dostępie do informacji o środowisku i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na
środowisko – Dz. U. Nr 109, poz. 1157, a następnie ustawa z 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony
środowiska) według zasad opisanych powyżej. Dotychczasowe formalne procedury związane z
lokalizacją
autostrady
na
omawianym
odcinku
były
prowadzone
w
drugiej
połowie
lat
dziewięćdziesiątych (1997 – 1998 r.) czyli przed wprowadzeniem regulacji prawnych zapewniających
możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu organów.
Konkluzja
Projekt budowlany autostrady A-4 na odcinku od granicy Państwa w Jędrzychowicach w km 0+000
do rejonu m. Krzyżowa w km 51+400 zawiera rozwiązania techniczne minimalizujące negatywne
oddziaływania związane z fazą eksploatacji. Projektowane urządzenia ochrony środowiska (np.
ekrany akustyczne, przejścia dla zwierząt) umożliwią dotrzymanie wymaganych standardów jakości
środowiska.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
11
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
1. CHARAKTERYSTYKA PRZEDSIĘWZIĘCIA
1.1. WSTĘP
Opracowanie stanowi syntezę raportu o oddziaływaniu na środowisko projektowanego odcinka
autostrady A-4 na odcinku Zgorzelec – Krzyżowa wykonanego do projektu budowlanego w celu
przeprowadzenia procedury oceny oddziaływania na środowisko przed udzieleniem pozwolenia na
budowę.
Na wcześniejszych etapach przygotowania inwestycji zostały wykonane:
1) Ocena oddziaływania autostrady na środowisko, Autostrada A-4, Zgorzelec - Tarnów, III. woj.
jeleniogórskie, km 0+000 - km 50+100, Transprojekt Kraków, październik 1995;
2) Ocena oddziaływania autostrady na środowisko, Autostrada A-4, Zgorzelec - Tarnów, Odcinek:
km 0+000 - 152+670, Autostrada A-12 Olszyna - Krzyżowa, Odcinek km 0+000 - 76+200, ANEKS,
Transprojekt Kraków, wrzesień 1996;
3) Aneks do oceny oddziaływania na środowisko autostrady A-12 na odcinku Olszyna-Krzyżowa,
Autostrady A-4 na odc. Zgorzelec - Wrocław, Transprojekt Kraków, wrzesień 1997;
4) Synthesis of environmental influence of the projected A-4 motorway, Section Zgorzelec (km
0+000) - Krzyżowa (km 49+000), Chemeko -Jagiełło, sp. jawna, Wrocław, March, April 2002.,
2002;
5) Ocena oddziaływania autostrady na dobra kultury objęte ochroną, Autostrada A-4, Zgorzelec Tarnów, III. Woj. Jeleniogórskie, km 0+000 - km 50+100, Transprojekt Kraków, październik 1995.
Powyższe opracowania oceniają skutki w środowisku związane z fazą budowy, eksploatacji i
ewentualnej likwidacji oraz zasięg oddziaływania projektowanego odcinka autostrady. Opracowania
zostały wykonane na potrzeby uzyskania decyzji lokalizacyjnej.
Aktualnie inwestor: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
opracowuje projekt budowlany. Planowane przedsięwzięcie zostało podzielone na 2 odcinki
(km: 0+000 – km 22+000 i km 22+000 – 51+400). Do każdego projektu (będącego przedmiotem
odrębnych pozwoleń na budowę) opracowywane są raporty o oddziaływaniu na środowisko. Będą one
stanowiły dokumenty niezbędne w procedurze oceny oddziaływania na środowisko.
Budowa autostrad, zgodnie z dyrektywą 85/337/EEC ze zmianami wprowadzonymi dyrektywą
97/11/EC w sprawie oceny wpływu na środowisko niektórych publicznych i prywatnych przedsięwzięć
umieszczona jest w wykazie aneksu 1 – co oznacza, że podlega ocenie oddziaływania na środowisko
zgodnie z zasadami określonymi w art. od 5 do 10.
Implementacja w/w dyrektywy do polskiego systemu prawa ochrony środowiska zrealizowana jest
przez ustawę z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska.
Szczegółowy podział przedsięwzięć zawarty jest w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 24
września 2002 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na
środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do
sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 179, poz. 1490).
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
12
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Planowane przedsięwzięcie – autostrada – zgodnie z § 2 pkt 1 ppkt 8 lit. c) wyżej wymienionego
rozporządzenia, zaliczane jest do grupy, dla której sporządzenie raportu jest obligatoryjne i wynika
wprost z ustawy – Prawo ochrony środowiska. Przed udzieleniem pozwolenia na budowę właściwy
organ zapewnia możliwość udziału społeczeństwa w procedurze prowadzącej do wydania tego
pozwolenia.
Z dniem 24 maja 2003 r. weszła w życie ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych
zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721).
Zgodnie z tą ustawą, lokalizacja i budowa dróg krajowych (w tym autostrad) zawsze wymaga
sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (niezależnie od długości projektowanego
odcinka drogi) i przeprowadzenia konsultacji z udziałem społeczeństwa przed wydaniem decyzji
lokalizacyjnej. Przed wydaniem pozwolenia na budowę konsultacji nie przeprowadza się.
1.2. CHARAKTERYSTYKA CAŁEGO PRZEDSIĘWZIĘCIA I WARUNKI
UŻYTKOWANIA TERENU
W rozdziale tym zostanie omówione planowane przedsięwzięcie oraz warunki użytkowania terenu
oraz sposób i zakres korzystania ze środowiska w fazie jego budowy, eksploatacji i likwidacji oraz
związane z nimi możliwe oddziaływania na środowisko.
Wyróżnić należy charakterystyczne okresy związane z przedsięwzięciem:

faza budowy,

faza eksploatacji,

faza likwidacji.
Każdy z tych okresów charakteryzować będą odmiennymi działaniami, którym będzie towarzyszyć
oddziaływanie na środowisko na środowisko.
W tabeli zestawiono warunki użytkowania i rodzaj oddziaływań.
FAZA BUDOWY
rodzaj robót
przejęcie i organizacja placu budowy
(roboty przygotowawcze)
roboty ziemne, wykonanie korpusu
autostrady
działania
oddziaływania
zorganizowanie dojazdów
tymczasowych , usunięcie drzew i
krzewów, zabezpieczenie
niektórych drzew
hałas urządzeń i maszyn, emisja
zanieczyszczeń
do
powietrza,
zmiana estetyki otoczenia
zdjęcie warstwy ziemi urodzajnej
hałas, pylenie, emisja
zanieczyszczeń z maszyn i
urządzeń, czasowe składowanie
mas ziemnych
wyburzenia obiektów budowlanych
hałas,
pylenie,
powstawanie
odpadów (w tym możliwe odpady
niebezpieczne – pokrycia dachowe
zawierające azbest)
rozbiórka fragmentów dróg i ulic
kolidujących z trasą autostrady
hałas, pylenie, powstawanie
odpadów
wykonanie wykopów i nasypów,
przemieszczanie mas ziemnych,
budowa i kształtowanie korpusu
autostrady wraz z infrastrukturą
służącą jej odwodnieniu
zmiana estetyki otoczenia,
wystąpienie ‘efektu przecięcia”,
hałas i pylenie, czasowe
składowanie mas ziemnych
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
13
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
FAZA BUDOWY
działania
rodzaj robót
oddziaływania
roboty
budowlane
–
obiekty
inżynierskie (mosty, wiadukty itd.)
roboty
ziemne,
odwodnienia
przebudowa
istniejących
elektroenergetycznych,
wodociągowych,
demontaż fragmentów istniejących
sieci
i budowa
w nowych
warunkach technicznych w celu
usunięcia kolizji
czasowe zajęcie terenów poza
obszarem planowanego
przedsięwzięcia, hałas maszyn i
urządzeń, pylenie, powstawanie
odpadów
podbudowy i nawierzchnie
wykonanie podbudowy (z betonu) i
nawierzchni
(z
mieszanek
bitumicznych)
hałas pracujących maszyn i
urządzeń,
pylenie,
emisja
zanieczyszczeń w czasie układania
warstw mas bitumicznych
roboty wykończeniowe
umocnienie skarp, rowów, cieków
(warstwą humusu, biowłókniną,
darniną)
emisja hałasu i zanieczyszczeń w
związku z pracą maszyn –
przemieszczanie mas ziemnych,
pylenie, efekt pozytywny –
zagospodarowanie warstwy ziemi
urodzajnej zdjętej w fazie wstępnej
Faza
budowy
linii
obejmuje
szereg
wykopy,
na
oddziaływań
hałas, lokalnie – obniżenie poziomu
wód podziemnych, powstawanie
odpadów budowlanych
środowisko,
z
których
najbardziej
charakterystyczne to:
1. zajęcie terenu,
2. zmniejszenie powierzchni biologicznie czynnej
3. efekt przecięcia
4. hałas przenikający do środowiska
5. pylenie z odsłoniętych powierzchni,
6. wytwarzanie odpadów,
7. emisja ze środków transportu i maszyn
Poniżej zestawia się wyniki oceny tych oddziaływań pod kątem czasu trwania, skutków:
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
zajęcie terenu
zmniejszenie
powierzchni
biologicznie
czynnej
efekt przecięcia
hałas
pylenie
wytwarzanie
odpadów
emisja do
powietrza
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
kumulujące
chwilowe
stałe
bezpośrednie
pośrednie
nieodwracalne
odwracalne
długo trwające
krótkotrwałe
ODDZIAŁYWANIA
X
X
X
X
X
X
X
X
X
14
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
W fazie eksploatacji prognozuje się występowanie następujących czynników i oddziaływań na
środowisko:
FAZA EKSPLOATACJI
działania
rodzaj czynnika
oddziaływania
uszczelnienie powierzchni
spływ wód opadowych
migracja zanieczyszczeń do wód
powierzchniowych,
zmniejszenie
retencji terenowej
trasa autostrady
efekt przecięcia
utrudnienia w swobodnej migracji
zwierząt dziko żyjących
zmniejszenie powierzchni
biologicznie czynnej
emisja
powietrza
ruch pojazdów silnikowych
zanieczyszczeń
do
hałas
zmiana warunków akustycznych na
terenie
lokalizacji
autostrady,
lokalnie – możliwość wystąpienia
przekroczeń dopuszczalnych norm
hałasu
bieżące utrzymanie drogi
wytwarzanie odpadów
Faza eksploatacji powodować będzie następujące oddziaływania na środowisko:
1. zmniejszenie powierzchni biologicznie czynnej,
2. uszczelnienie powierzchni,
3. efekt przecięcia
4. hałas przenikający do środowiska
5. wytwarzanie odpadów,
6. emisja zanieczyszczeń do powietrza,
7. ryzyko wystąpienia wypadków.
Poniżej zestawia się wyniki oceny tych oddziaływań pod kątem czasu trwania, skutków:
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
zmniejszenie
powierzchni
biologicznie
czynnej
uszczelnienie
powierzchni
efekt przecięcia
hałas
wytwarzanie
odpadów
emisja do
powietrza
ryzyko
wystąpienia
wypadków
X
X
X
X
X
X
X
kumulujące
chwilowe
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
stałe
bezpośrednie
pośrednie
nieodwracalne
odwracalne
długo trwające
krótkotrwałe
ODDZIAŁYWANIA
X
X
X
15
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Faza likwidacji charakteryzować się będzie działaniami i oddziaływaniami podobnymi do fazy
budowy:
1. hałas przenikający do środowiska
2. wytwarzanie odpadów,
3. emisja ze środków transportu i maszyn,
4. docelowo – odtworzenie powierzchni biologicznie czynnej.
W praktyce nie prowadzi się likwidacji dróg.
Opis przedsięwzięcia
Omawianym przedsięwzięciem jest budowa autostrady A-4 na odcinku od Zgorzelca do Krzyżowej,
tj. od km 0+000 do km 51+400. Projektowany odcinek położony jest w województwie dolnośląskim.
Projektowany odcinek autostrady wchodzi w skład sieci dróg w ramach układu głównych
międzynarodowych korytarzy transportowych przebiegających przez terytorium Polski (sieć TINA
z uzupełnieniami). Realizacja dróg sieci TINA jest jednym z priorytetów polityki transportowej Państwa
stanowiącej element Narodowego Planu Rozwoju. Narodowy Plan Rozwoju przyjęty przez Radę
Ministrów w dniu 14.01.2003 r. a następnie uchwalony przez Sejm ustawą z dnia 20.04.2004 r. o
Narodowym Planie Rozwoju (Dz. U. Nr 116, poz. 1260) określa podstawowe cele i priorytety polityki
Państwa na lata 2004 – 2006 oraz strategie osiągania celów w tym w zakresie transportu.
W skład projektowanego odcinka autostrady A-4 na odcinku Zgorzelec-Krzyżowa wchodzić będą
następujące elementy:

dwie jezdnie po dwa pasy ruchu (docelowo - dwie jezdnie po 3 pasy ruchu);

pas zieleni izolacyjnej;

obiekty inżynierskie, w tym:
o
węzły drogowe
4 szt.,
o
mosty autostradowe
9 szt.,

miejsca obsługi podróżnych -
5 szt.;

urządzenia bezpieczeństwa ruchu, tj. bariery i ogrodzenia;

urządzenia towarzyszące, tj. linie energetyczne, wodociągi, urządzenia i sieci odprowadzające
ścieki deszczowe i socjalno-bytowe;

urządzenia ochrony środowiska, tj.: ekrany akustyczne, urządzenia do oczyszczania ścieków
deszczowych i socjalno-bytowych, zieleń osłonowa i izolacyjna, przejścia dla zwierząt.
Prognoza ruchu na analizowanym odcinku autostrady dla roku 2021 stanowiąca podstawę prac
projektowych przedstawia się następująco:
Odcinek międzywęzłowy
Prognoza ruchu na rok 2021
[pojazdów/dobę]
Granica Państwa - Zgorzelec
16.800
Zgorzelec - Godzieszów
12.000
Godzieszów – Bolesławiec
10.000
Bolesławiec - Krzyżowa
9.750
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
16
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Ze względu na przewidywane obciążenia ruchu na całym odcinku autostrady projektuje się układ
dwupasmowy z pozostawieniem rezerwy na przyszłą dobudowę trzeciego pasa. Zaprojektowano
cztery węzły drogowe: „Zgorzelec”, „Godzieszów”, „Bolesławiec” oraz „Krzyżowa”. Projektuje się pięć
miejsc obsługi podróżnych (MOP) typu I (2 szt.) i III (3 szt.), tj. spełniające funkcję wypoczynkową
(MOP I o funkcji wypoczynkowej, wyposażony w stanowiska postojowe (parking), jezdnie manewrowe,
urządzenia wypoczynkowe, sanitarne i oświetlenie), MOP III (o funkcji wypoczynkowej i usługowej,
wyposażony w w/w obiekty, obiekty noclegowe oraz, w zależności od potrzeb, w agencję poczty,
banku, biur turystycznych, biur ubezpieczeniowych).
Ścieki powstające na terenie MOP-ów będą oczyszczane przez oczyszczalnie ścieków biologiczne
- chemiczne (przewiduje się lokalizację indywidualnych oczyszczalni na każdym MOP-ie) a następnie
odprowadzane do środowiska.
Pomiędzy węzłami znajdować się będą dodatkowe wjazdy awaryjne ułatwiające i skracające czas
dojazdu służb ratowniczych do zaopatrzenia wodnego lub celów ratownictwa medycznego.
Na projektowanym odcinku autostrady zainstalowana będzie łączność alarmowa, która powinna
zapewnić osobom znajdującym się na autostradzie możliwość wezwania pomocy w ciągu całej doby.
Połączenie terenów sąsiednich rozdzielonych korytarzem autostrady zapewniono bezkolizyjnymi
przejazdami nad i pod autostradą wszystkich dróg wojewódzkich, powiatowych i gminnych
krzyżujących się z projektowanym odcinkiem autostrady. Dojazdy do indywidualnych działek
zaprojektowano systemem dróg dojazdowych zlokalizowanych w pasie drogowym autostrady.
Cały odcinek autostrady odizolowany będzie od sąsiedniego terenu ciągłymi ogrodzeniami po obu
stronach drogi. W ten sposób zapewnione będzie bezpieczeństwo poruszających się autostradą.
W celu ochrony przed hałasem obiektów chronionych akustycznie zaprojektowano ekrany
akustyczne.
Negatywny wpływ zanieczyszczeń pochodzących ze ścieków deszczowych spływających z terenu
drogi wyeliminowano projektując system rowów drogowych i urządzeń oczyszczających ścieki przed
ich odpływem do środowiska (cieków naturalnych, zbiorników oraz rowów melioracyjnych).
Oświetlenie autostrady przewiduje się tylko w węzłach oraz wzdłuż łącznic dojazdowych do
autostrady od dróg krajowych i wojewódzkich, przy dojazdach na MOP i na miejscach obsługi
podróżnych (MOP).
Lokalizacja przedsięwzięcia
Projektowana inwestycja - autostrada A-4 na odcinku od Zgorzelca do Krzyżowej w km 0+000 do
km 51+400 – położona jest w województwie dolnośląskim. Trasa autostrady przechodzi przez teren
2 powiatów i 5 gmin.
Autostrada generalnie omija tereny zabudowane. Trasa autostrady będzie przecinać lub
przebiegać będzie w pobliżu następujących miejscowości: Jędrzychowice, Zgorzelec, Łagów,
Pokrzywnik, Żarska Wieś, Przesieczany, Gronów, Bielawa Górna, Strzelno, Godzieszów, Wykroty,
Czerna, Zebrzydowa, Nowa Wieś, Kierżno, Bolesławiec, Kraśnik Dolny, Nowa Wieś i Krzyżowa.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
17
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Trasa autostrady nie koliduje z istniejącymi wielkoprzestrzennymi obiektami przyrodniczymi
podlegającymi ochronie. Najbliższy prawnie chroniony obiekt - rezerwat Brzeźnik, położony jest w
odległości około 2,2 km na południe od trasy autostrady.
Nie występują w rejonie lokalizacji tereny o gęstym zaludnieniu.. Średnia gęstość zaludnienia w
Polsce wynosi 124 os/k km2, w województwie dolnośląskim – 145 os/km2, natomiast w gminach, przez
które przebiega trasa autostrady średnia gęstość zaludnienia wynosi:
Gmina
Gęstość zaludnienia [osób/km2]
Zgorzelec
57
Pieńsk
107
Osiecznica
14
Nowogrodziec
85
Bolesławiec
42
W rejonie lokalizacji autostrady nie ma terenów, na których występują przekroczenia
dopuszczalnego zanieczyszczenia środowiska w zakresie powietrza. Analizowane wyniki pomiarów
wskazują na znaczną pojemność środowiska.. Monitoring środowiska prowadzi Państwowa Inspekcja
Ochrony Środowiska.
Nie występują na terenie województwa dolnośląskiego a zatem nie pozostają w zasięgu
oddziaływania projektowanej autostrady tereny chronione zgodnie z konwencją RAMSAR.
Jakość rzek nie odpowiada obecnie normom głównie ze względu na zanieczyszczenia
bakteriologiczne i biogenne.
1.3. OSZACOWANIE ILOŚCI KAŻDEGO RODZAJU EMISJI ZANIECZYSZCZEŃ
FAZA BUDOWY
A. Oddziaływania pośrednie
Faza budowy i eksploatacji autostrady poza oddziaływaniami bezpośrednimi związanymi z emisją
zanieczyszczeń do środowiska (pyły i gazy, hałas, powstawanie dodatkowych ilości wód deszczowych
z terenów utwardzonych wymagających oczyszczania) będzie przyczyną i źródłem zmian w aktualnym
stanie środowiska w sposób okresowy lub stały w wyniku oddziaływań pośrednich. Będą to emisje
niezorganizowane nie podlegające normowaniu.
Jednym z takich oddziaływań pośrednich w fazie budowy – będzie emisja zanieczyszczeń do
powietrza, w tym pylenie z terenu placu budowy powstające w wyniku usunięcia warstwy ziemi
urodzajnej obecnie pokrytej roślinnością (łąki, grunty leśne) powstawanie odpadów oraz emisja hałasu
z wytwórni mas mineralno – bitumicznych. Aktualnie nie ma opracowanego projektu organizacji
budowy. Dlatego też nierozstrzygnięte pozostają sprawy potrzeb budowy i ewentualnej lokalizacji
wytwórni mas bitumicznych oraz wydajności tych obiektów. Zatem nie jest możliwe szczegółowe
prognozowanie wielkości emisji z tych źródeł. Zgodnie z wymaganiami prawa instalacje te będą
podlegały odrębnej procedurze lokalizacyjnej i procedurze oceny oddziaływania na środowisko.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
18
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
B. Oddziaływania bezpośrednie
Hałas
Hałas, który będzie powstawał podczas prac budowlanych, będzie wyłącznie związany z pracą
maszyn: użycie ciężkiego sprzętu (spychacze, ładowarki, itp.), ruchem pojazdów ciężarowych. Będzie
to oddziaływanie krótkotrwałe. Ustalony wstępnie zasięg uciążliwości akustycznej fazy budowy
powodowanej pracą maszyn, urządzeń i instalacji oszacowano na około 100 – 150 m od placu
budowy.
Powietrze
Główną uciążliwością dla powietrza atmosferycznego w fazie budowy obiektu stanowić będzie pył
powstający przy pracy maszyn i urządzeń wykonujących roboty ziemne, spaliny pochodzące z
silników pracujących maszyn i środków transportu oraz substancje odorotwórcze, których emisja
związana jest z układaniem mas bitumicznych. Okresowo wymienione uciążliwości o charakterze
niezorganizowanym mogą być dokuczliwe, ale biorąc pod uwagę przejściowość prac budowlanych
należy uznać, że ten etap nie spowoduje trwałych negatywnych zmian w środowisku, których
nośnikiem jest powietrze.
Wody powierzchniowe
W czasie budowy wpływ wykonywanych robót na jakość i ilość odprowadzanych ścieków oraz
wody gruntowe będzie wyraźny jedynie w obszarze budowy węzłów, wiaduktów i mostów. Na
pozostałych odcinkach drogi przewiduje się raczej niewielkie nasypy i nie powinny tam występować
większe prace odwodnieniowe.
Na obecnym etapie planowania inwestycji trudno jest ocenić wpływ zaplecza budowy na
środowisko. Prace wykonywane na placu budowy nie powinny spowodować powstawania istotnych
ilości ścieków. Lokalnie niewielkie place zaplecza budowy służyć będą głównie jako miejsca
postojowe maszyn i pojazdów i zaplecza socjalne pracowników.
Środowisko gruntowo-wodne
Na terenie budowy będą miały miejsce bezpośrednie mechaniczne przekształcenia środowiska
gruntowo-wodnego, powierzchni terenu, gleby i szaty roślinnej.
Ewentualne zanieczyszczenie środowiska gruntowo – wodnego może wystąpić w wyniku
awaryjnych zdarzeń na placu budowy.
Zdrowie ludzi
Faza budowy jest związana z wystąpieniem zagrożeń charakterystycznych dla prowadzenia
budowy, w tym robót budowlanych przy obiektach autostradowych (wiadukty, mosty, węzły), które
mogących wystąpić w wyniku naruszenia zasad bezpieczeństwa i higieny pracy lub pomimo
zachowania tych zasad w wyniku wypadków przy pracy. Faza budowy dotyczy pracowników
zatrudnianych
przy
wykonywaniu
robót
budowlanych
lub
osób
postronnych,
które
jako
nieupoważnione mogą znaleźć się na placu budowy.
Na obecnym etapie przygotowania przedsięwzięcia trudno określić ilość osób narażonych na
wystąpienie potencjalnych zagrożeń. Można szacować, że w zależności od przyjętego przez
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
19
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
inwestora na czas budowy projektu organizacji budowy oraz zakładanego tempa postępu prac będzie
to grupa około 300–500 osób pracujących niejednocześnie. Łączna ilość pracowników na omawianym
terenie ok. 1200 – 2000 osób. Warunki pracy robotników określają przepisy BHP. W trakcie
wykonania robót nawierzchniowych występują źródła hałasu zmieniające swoje położenie wraz z
postępem robót. Są to maszyny do wykonania robót nawierzchniowych (układarki, walce)
wytwarzające hałas rzędu 85 – 100 dB(A) oraz środki transportu (samochody ciężarowe i dostawcze)
wytwarzające hałas rzędu 80 – 88 dB(A). Na działanie hałasu narażeni będą mieszkańcy terenów
sąsiednich. Pracownicy narażeni na ponadnormatywny hałas – w szczególności operatorzy maszyn
winni stosować indywidualne środki ochrony – ochronniki słuchu.
FAZA EKSPLOATACJI
Faza eksploatacji projektowanej
autostrady
będzie
powodować
powstawanie
emisji
zanieczyszczeń do środowiska. Podstawowymi emisjami będą:
Oddziaływanie
Działanie
uszczelnienie
powierzchni
ruch pojazdów
(emisja do
środowiska)
powstawanie
ścieków – wody
opadowe i
roztopowe
emisja
zanieczyszczeń do
powietrza
emisja hałasu do
środowiska
utrzymanie
obiektu
Charakterystyczne
wskaźniki emisji
spływ wód opadowych
zawiesina ogólna,
substancje ropopochodne
tlenki azotu NOx (zasięg
wart. dopuszczalnych ze
względu na ochronę roślin)
zasięg hałasu (wart.
dopuszczalna dla pory
nocnej)
wytwarzanie
odpadów
Szacowana wielkość
do 100mg/l
do 15 mg/l
ok. 20 m od linii
rozgraniczających po
uwzględnieniu aktualnego stanu
zanieczyszczenia powietrza.
Bez uwzględniania tła emisja
substancji nie będzie
powodować przekroczeń poza
liniami rozgraniczającymi.
do 220 m od linii
rozgraniczających (bez
zabezpieczeń akustycznych)
odpady komunalne i odpady
urządzeń elektrycznych
(oświetleniowych)
Szczegółowe omówienie wielkości emisji do środowiska w fazie eksploatacji przedstawiono w
rozdziale 1.8.
1.4. OPIS JAKOŚCI ELEMENTÓW PRZYRODNICZYCH OBJĘTYCH ISTOTNYMI
ODDZIAŁYWANIAMI
Tereny chronione akustycznie
Ochronie akustycznej podlegają tereny zabudowy mieszkaniowej zagrodowej miejscowości
położonych w gminach, które przetnie, bądź przebiegać będzie w pobliżu trasa autostrady, w
szczególności: Jędrzychowice, Łagów, Żarska Wieś, Przesieczany, Strzelno, Bielawa Górna,
Godzieszów, Gierłatów Wykroty, Wykroty Czerna, Nowa Wieś, Kierżno, Kraśnik Dolny, Nowa Wieś.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
20
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Aktualny klimat akustyczny
Badania stanu środowiska prowadzi Inspekcja Ochrony Środowiska. Tereny planowanej lokalizacji
autostrady to w większości tereny rolne i lasy. Tereny te nie są objęte badaniami hałasu. Na potrzeby
opracowywanych raportów o oddziaływaniu na środowisko były przeprowadzone jednorazowe
pomiary hałasu. W badanych punktach – w rejonach zabudowy mieszkaniowej (zagrodowej) nie
stwierdzono przekroczenia dopuszczalnych standardów jakości środowiska w zakresie hałasu.
Stan zanieczyszczenia powietrza
Aktualny stan zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego w rejonie projektowanej autostrady na
odcinku Zgorzelec – Krzyżowa określony został przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska
we Wrocławiu Delegatura w Jeleniej Górze – pismem znak: DJ-DM/5034/03/95/2004 z dnia
23.01.2004 r. Stan zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego w rejonie lokalizacji autostrady
przedstawia poniższa tabela.
Lp.
1
2
3
4
5
1
2
3
4
5
1
2
3
4
5
1
2
3
4
5
1
2
3
4
5
Nazwa zanieczyszczenia
Stężenie średnioroczne (μg/m3)
W rejonie miasta Zgorzelec (w pobliżu Jędrzychowic)
dwutlenek azotu
18
pył zawieszony PM10
24
ołów
0,100
benzen
2,0
tlenki azotu
20
w powiecie zgorzeleckim, gmina Pieńsk
dwutlenek azotu
16
pył zawieszony PM10
20
ołów
0,100
benzen
2,0
tlenki azotu
18
w powiecie bolesławieckim, w gminie Nowogrodziec
dwutlenek azotu
20
pył zawieszony PM10
13
ołów
0,100
benzen
2,0
tlenki azotu
22
w powiecie bolesławieckim, w gminie Osiecznica
dwutlenek azotu
16
pył zawieszony PM10
16
ołów
0,1000
benzen
1,5
tlenki azotu
18
w powiecie bolesławieckim, w gminie Bolesławiec
dwutlenek azotu
18
pył zawieszony PM10
18
ołów
0,100
benzen
1,5
tlenki azotu
20
Na całym obszarze przebiegu autostrady poziom stężeń zanieczyszczeń powietrza utrzymuje się w
granicach dopuszczalnych norm.
Aktualny stan zanieczyszczenia powietrza został określony na podstawie danych pochodzących z
najbliżej zainstalowanych punktów pomiarowych oraz na podstawie danych o źródłach emisji
zanieczyszczeń do powietrza zebranych na podstawie działalności WIOŚ. Analiza wyników prowadzi
do wniosku, że stan powietrza generalnie jest dobry i nie są przekraczane dopuszczalne standardy
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
21
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
jakości środowiska. Wartości średnioroczne stężeń wynoszą 60 – 73 % - tlenki azotu ze względu na
ochronę roślin, 40-50 % - dwutlenek azotu i 40% - 60% - pył.
Warunki topograficzne
Według podziału J. Kondrackiego i A. Richlinga omawiany teren leży w:
Prowincja
Niż Środkowoeuropejski
Masyw Czeski
Podprowincja
Niziny Sasko-Łużyckie
Sudety z Przedgórzem Sudeckim
Makroregion
Nizina Śląsko-Łużycka
Pogórze Zachodniosudeckie
Mezoregion
Bory Dolnośląskie
Pogórze Izerskie
Rozpatrywany odcinek autostrady przebiega na terenie o mało urozmaiconej rzeźbie terenu.
Główne doliny przebiegają na kierunku północ-południe. Na trasie terenu autostrady przeważają
grunty rolnicze i lasy a w pobliżu znajdują się większe lub mniejsze miejscowości.
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska w sprawie wartości odniesienia dla niektórych
substancji, do obliczeń rozprzestrzeniania zanieczyszczeń z terenu projektowanej autostrady, przyjęto
wartości współczynnika aerodynamicznej szorstkości terenu dla poszczególnych odcinków od z0= 1m
do z0=2 m (lasy) w zależności od zagospodarowania terenu wokół projektowanej autostrady.
Wody podziemne
W rejonie projektowanej autostrady występują trzy piętra wodonośne:

czwartorzędowe,

trzeciorzędowe,

górnokredowe.
Warstwy wodonośne czwartorzędu stanowią główny trzon eksploatacji wód podziemnych.
Najkorzystniejsze warunki hydrogeologiczne stwierdzono w dolinie rzeki Nysy Łużyckiej i jej
prawobrzeżnych dopływów.
Wody podziemne w dolinie Nysy Łużyckiej i jej dopływów zalegają płytko pod powierzchnią, na
głębokości od 4,0 do 5,0 m. Miąższość warstw wodonośnych waha się od 4,0 do 7,0 m. Piętro to nie
posiada żadnej izolacji od powierzchni.
Wody podziemne doliny Kwisy występują na głębokości około 8 m. Miąższość warstwy wynosi
25,0 m. Brak jest izolacji od powierzchni terenu.
Wody podziemne doliny Bobru nie posiadają warstwy izolacyjnej od powierzchni terenu. Zalegają
na głębokości od 1,3 do 4,0 m. Miąższość warstwy wynosi od 10,0 do 17,0 m.
Trzeciorzędowe piętro wodonośne charakteryzuje się zmiennością litologiczną i wynikającą stąd
nieciągłością warstwy wodonośnej. Warstwy wodonośne występują w utworach piaszczystożwirowych, niekiedy pylastych. Na ogół warstwy wodonośne nie są zasobne w wody, ujęte przeważnie
na obszarach braku warstw użytkowych w czwartorzędzie. Zalegają one na głębokości od 20 do 50 m
a miąższość tej warstwy waha się od 15,0 do 20,0 m. Zwierciadło wody znajduje się pod ciśnieniem
subartezyjskim. Poziom użytkowy jest dobrze izolowany od powierzchni warstwami od 3,0 do 42,0 m.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
22
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Górnokredowe piętro wodonośne występuje w piaskowcach różnych frakcji, o częstych
kontaktach z wodami czwartorzędu. Na utworach tych założone są ujęcia wody o głębokości do 130 m
w rejonie Bolesławca.
Na trasie projektowanej autostrady, od km 15+800 do km 43+000, zlokalizowany jest Główny
Zbiornik Wód Podziemnych nr 317 – Niecka Zewnątrzsudecka Bolesławiec rozwijający się w obrębie
utworów górnej kredy. Średnia głębokość ujęć wynosi tu 100-200 m przy szacunkowych zasobach
dyspozycyjnych zbiornika 80 tys.m3/dobę.
Na trasie autostrady występuje strefa ONO (obszar najwyższej ochrony) od km 30+120 do km
32+700 i od km 36+300 do km 38+200. Na pozostałym odcinku występuje strefa OWO (obszar wysokiej
ochrony).
Zbiornik ten praktycznie nie jest izolowany od powierzchni; lokalnie występują wkładki glin
zwałowych o niewielkim rozprzestrzenieniu.
Kompleks wodonośny górnej kredy pozostaje często w ścisłym kontakcie hydraulicznym z wodami
piętra czwartorzędowego. Przepływ wód następuje od południowego-wschodu na północny-zachód
przez trasę autostrady.
Jakość wód badana w 2002 roku w ramach monitoringu krajowego i wojewódzkiego przedstawia
się następująco:
Otwór
Miejscowość
Stratygrafia
Klasa czystości
Tr
Q
Q
Tr
III
III
III
III
Tr
Tr(m)
Q
II
III
II (I półrocze)
III (II półrocze)
Ib (I półrocze)
II (II półrocze)
Ib (I półrocze)
II (II półrocze)
Ib
II
Ib
Ib
350
351
348
350
Gierałtów-Wykroty
Ruszów
Brzeźnik
Gierałtów-Wykroty
52
60
62
Czerwona Woda
Pieńsk
Ruszów
Gmina
Powiat
monitoring krajowy
Nowogrodziec
bolesławiecki
Węgliniec
zgorzelecki
Bolesławiec
bolesławiecki
Nowogrodziec
bolesławiecki
monitoring wojewódzki
Węgliniec
zgorzelecki
Pieńsk
zgorzelecki
Węgliniec
zgorzelecki
66
Węgliniec
Węgliniec
zgorzelecki
Q
69
Zawidów
Zawidów
zgorzelecki
Q
70
51
59
65
Zgorzelec
Bolesławiec
Osieczów
Stare Jaroszowice
Zgorzelec
Bolesławiec
Osiecznica
Bolesławic
zgorzelecki
bolesławiecki
bolesławiecki
bolesławiecki
Q
Tr/T
Cr
Cr
Jak wynika z powyższej tabeli na analizowanym terenie jakość wód podziemnych kształtuje się od
klasy Ib, tj. wysokiej jakości, do klasy III, tj. wód niskiej jakości.
Wody powierzchniowe
Na terenie oddziaływania autostrady istnieje dość bogata sieć wodna. Generalnie cieki spływają z
południa na północ i północny zachód. Trasa autostrady przecina ich doliny niemal poprzecznie.
Główne rzeki terenu to: Nysa Łużycka, Potok Jędrzychowicki, Bielawa Górna, Czerna Wielka, Czerną
Mała, Kwisa, Bóbr, Bobrzyca. Posiadają one liczne dopływy.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
23
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Obszar przebiegu omawianego odcinka autostrady należy do dorzecza Nysy Łużyckiej i dorzecza
Bobru, lewych dopływów Odry.
Główne rzeki: Nysa Łużycka, Bóbr i Kwisa są rzekami zasilanymi w znacznej mierze przez górskie
i podgórskie dopływy na sudeckich obszarach ich dorzeczy, cechują się znaczną dynamiką wahań
stanów wody i przepływów. Przesunięciu i wydłużeniu ulega zawłaszcza okres ich zasilania
roztopowego. W przebiegu średnich miesięcznych przepływów zaznacza się wyraźne maksimum
przypadające na okres roztopów wiosennych. Jest ono rozciągnięte w czasie od III – IV, V, minimum
przypada na wrzesień – październik.
Mniejsze cieki mają charakter rzek nizinnych.
Jakość wód rzek badana jest regularnie w ramach monitoringu krajowego i regionalnego przez
Inspekcję Ochrony Środowiska. Rzeka Nysa Łużycka, Kwisa i Bóbr prowadzą wody nie
odpowiadające normom.
Walory przyrodnicze
Teren lokalizacji autostrady został wybrany w taki sposób, aby minimalizować potencjalne konflikty
ekologiczne. Nie zachodzą bezpośrednie kolizje z terenami objętymi ochroną przyrodniczą. Otoczenie
bliższe i dalsze projektowanej autostrady stanowią tereny o zróżnicowanej formie zagospodarowania:
grunty rolne, zadrzewienia, tereny mieszkaniowe w zabudowie raczej rozproszonej.
W Polsce obecnie opracowuje się projekt sieci NATURA 2000, która obejmie tereny, o których
mowa w dyrektywach 79/409/EEC i 92/43/EEC. Wstępna lista obejmuje: 72 Obszarów Specjalnej
Ochrony (OSO) wytypowanych na podstawie Dyrektywy Ptasiej i 184 Specjalnych Obszarów Ochrony
wytypowanych na podstawie Dyrektywy Siedliskowej (niektóre OSO i SOO pokrywają się, dając
łącznie 256 obszarów NATURA 2000). Według aktualnego stanu prac – w rejonie lokalizacji
projektowanego odcinka autostrady nie planuje się obejmować ochroną żadnych obszarów. Najbliżej
położony obszar planowany do ujęcia w sieci NATURA 2000 Wrzosowisko Przemkowskie
(PLH020025) znajduje się w odległości ok. 6-7 km od węzła „Krzyżowa” w kierunku północnym.
Spośród obiektów chronionych województwa dolnośląskiego w rejonie projektowanej autostrady
znajduje się rezerwat Brzeźnik, położony jest w lesie, przy drodze Brzeźnik – Zebrzydowice, ok. 1 km
na NE od Brzeźnika, w odległości ca 2,2 km na południe od trasy. Powierzchnia rezerwatu 3,24 ha.
Przedmiotem ochrony jest tu przede wszystkim stanowisko wrzośca bagiennego (Erica tetralix)
charakterystycznego dla Borów Dolnośląskich, ponadto rosiczki okrągłolistnej, bagna zwyczajnego i
storczyka plamistego.
Załączona mapa wskazuje lokalizację istniejących form ochrony przyrody w rejonie lokalizacji
autostrady.
Dobra kultury, zabytki
Teren lokalizacji omawianego odcinka autostrady nie koliduje z dobrami materialnymi uznanymi za
zabytki kultury. Na terenie przeznaczonym na realizację autostrady występują stanowiska
archeologiczne. Zostały one zinwentaryzowane i sformułowano zalecenia do realizacji w fazie budowy
autostrady. Obiekty te są zidentyfikowane i oznaczone w projekcie budowlanym. Badania należy
przeprowadzić w czasie budowy – po zdjęciu warstwy humusowej a przed podjęciem dalszych robót.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
24
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
1.5. OMÓWIENIE GŁÓWNYCH ALTERNATYW ROZWAŻANYCH ROZWIĄZAŃ
Na aktualnym etapie przygotowania inwestycji nie są prowadzone analizy wariantów obejmujące w
szczególności wybór innego korytarza autostrady. Lokalizacja jest jednoznacznie ustalona na
poprzednich etapach przygotowania inwestycji. Opracowywany projekt budowlany uwzględnia
wymagania prawa ochrony środowiska.
Obecny etap rozpoznawania zasięgu oddziaływania projektowanego odcinka autostrady jest
kontynuacją
poprzednich.
We
wcześniejszych
etapach
przygotowania
przedsięwzięcia
były
opracowywane dokumentacje związane z uwarunkowaniami środowiskowymi i analizą oddziaływania
autostrady na środowisko.
W opracowaniach wskazywano na obszary wrażliwe i miejsca potencjalnych konfliktów
ekologicznych oraz sugerowano zastosowanie środków minimalizujących negatywne oddziaływania.
Ustalenia projektu wstępnego wraz z przeprowadzonymi analizami skutków dla środowiska były
podstawą wydania przez właściwe organy (Wojewoda Jeleniogórski, Wojewoda Legnicki) decyzji
lokalizacyjnych, co w dalszej kolejności umożliwiło rozpoczęcie zakupu gruntów.
1.6. PODSUMOWANIE SKRININGU PRZEDSIĘWZIĘCIA
Projektowane przedsięwzięcie zalicza się grupy mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko jest obligatoryjne, zgodnie z art. 5 ustawy z dnia
10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg
krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721).
Realizacja
omawianego
przedsięwzięcia
zarówno
w
fazie
budowy
jak
i
eksploatacji
charakteryzować się będzie oddziaływaniami na środowisko: w zakresie środowiska gruntowo –
wodnego, warunków akustycznych, ingerencji w układ przestrzenny i powiązania funkcjonalne (efekt
przecięcia), wytwarzania odpadów.
Lokalizacja autostrady i dotychczasowy sposób zagospodarowania i wykorzystania terenów,
prowadzą do następujących wniosków:
1) realizacja przedsięwzięcia jest zgodna z sektorowym programem rozwoju sieci transportu
drogowego w Polsce i niezbędna dla rozwiązania podstawowych problemów komunikacji
drogowej przez Polskę w kierunku wschód - zachód,
2) lokalizacja
autostrady
została
uwzględniona
w
wojewódzkim
planie
zagospodarowania
przestrzennego oraz miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego gmin, przez które
przechodzi (5 gmin),
3) omawiany odcinek autostrady położony jest w województwie dolnośląskim,
4) zgodnie z dyrektywą 85/337/EEC ze zmianami wprowadzonymi dyrektywą 97/11/EC w sprawie
oceny wpływu na środowisko niektórych publicznych i prywatnych przedsięwzięć oraz przepisami
ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska przed udzieleniem pozwolenia na
budowę należy przeprowadzić ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko z udziałem
społeczeństwa,
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
25
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
5) na terenie lokalizacji autostrady oraz jej bezpośrednim sąsiedztwie brak jest terenów o
stwierdzonych przekroczeniach standardów jakości środowiska, gęsto zaludnionych,
6) trasa autostrady nie koliduje z istniejącymi chronionymi obiektami przyrodniczymi,
7) z projektu sieci NATURA 2000 wynika, że w najbliższym sąsiedztwie projektowanej autostrady w
woj. dolnośląskim nie planuje się obejmować obszarów ochroną siedliskową i ptasią. Najbliżej
projektowany obszar w sieci NATURA 2000 znajduje się ok. 6-7 km na północ od węzła
„Krzyżowa”,
8) na terenie objętym analizą występują naturalne ciągi ekologiczne oraz szlaki przemieszczania się
zwierząt dziko żyjących,
9) nie występują w rejonie lokalizacji tereny o gęstym zaludnieniu. Średnia gęstość zaludnienia w
Polsce wynosi 124 os/k km2, w województwie dolnośląskim 145 os/km2,
10) w rejonie lokalizacji planowanego przedsięwzięcia nie występują przekroczenia dopuszczalnego
zanieczyszczenia środowiska w zakresie powietrza. Według danych Wojewódzkiego Inspektoratu
Ochrony Środowiska we Wrocławiu – Delegatury w Jeleniej Górze wynika istnienie pojemności
środowiska. W zależności od rodzaju zanieczyszczenia – aktualny stan zanieczyszczenia
powietrza w rejonie lokalizacji autostrady wynosi 60 – 73 % wartości dopuszczalnej dla tlenków
azotu ze względu na ochronę roślin, 40-50 % dla dwutlenku azotu i 40% - 60% dla pyłu.
1.7. OPIS PRAWDOPODOBNIE ISTOTNYCH ODDZIAŁYWAŃ – FAZA BUDOWY
W tej części syntezy zawiera się informacje dotyczące skali i zasięgu oddziaływania planowanego
przedsięwzięcia na środowisko, skutków w środowisku, jakie mogą być przewidywane w związku z
fazą budowy, eksploatacji i ewentualnej likwidacji przedsięwzięcia.
Uwzględniając informacje i dane zawarte w poprzednim rozdziale zawierające charakterystykę
środowiska w otoczeniu planowanego przedsięwzięcia oraz informacje i dane dotyczące
przedsięwzięcia uznaje się, że oddziaływaniami istotnymi w fazie budowy będzie: wytwarzanie
odpadów. Inne oddziaływania to: emisje do powietrza, hałas, zajęcie terenu.
Analiza rodzajów i wielkości emisji do środowiska prognozowanych w fazie budowy, prowadzi do
wniosku, że oddziaływaniem istotnym w fazie budowy przedsięwzięcia jest wytwarzanie odpadów.
Pozostałe oddziaływania (emisja hałasu, emisja do powietrza) nie zaliczono do oddziaływań istotnych
tej fazy.
W fazie realizacji omawianego przedsięwzięcia źródło odpadów będą stanowiły:

prace rozbiórkowe istniejących obiektów budowlanych w granicach linii rozgraniczających
autostrady,

wycinka drzew i krzewów,

roboty ziemne,

roboty konstrukcyjno – budowlane obiektów inżynierskich,

ułożenie nawierzchni dróg.
Prace rozbiórkowe będą obejmowały usunięcie istniejących budynków z siedlisk położonych na
trasie przebiegu (w granicach linii rozgraniczających) planowanego odcinka autostrady. Prace
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
26
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
rozbiórkowe na całym odcinku obejmują 27 obiektów budowlanych. Są to w większości budynki
mieszkalne i gospodarcze murowane, wykonane z cegły lub pustaków. Elementy betonowe – ławy,
podpiwniczenia, konstrukcje elementy, słupy, nadproża, podmurówka ogrodzeń, żelbetowe stropy,
złom (żelazo i stal) z elementów zbrojonego betonu, blacha oraz elementy ceramiczne z pokryć
dachowych. Odpady drewniane – konstrukcje pokryć dachowych, ościeżnice, futryny, podłogi,
ogrodzenia, szkło (okienne). W rejonach, gdzie będą budowane wiadukty (nad projektowaną
autostradą) i miejscach przebudowy dróg powstawać będą odpady z rozbiórki fragmentów istniejących
dróg. Usuwanie drzew i krzewów z terenu lokalizacji autostrady powodować będzie powstawanie
odpadowej masy roślinnej. Do grupy tej też zaliczają się odpady powstające przy wycince drzew z
lasów (liście, igliwie, gałęzie, kępy korzeniowe).
Masy ziemne (wierzchnia warstwa gleby – ziemia urodzajna) będzie mogła być wykorzystywana do
urządzania i zagospodarowywania skarp nasypów oraz do rekultywacji terenów zdegradowanych.
Projekty budowlane na poszczególne odcinki zawierać będą szczegółowy bilans mas ziemnych.
Materiały uzyskane z rozbiórki murowanych budynków mogą być wykorzystywana w robotach
prowadzonych na miejscu (do niwelacji terenu, rekultywacji terenów obecnie zdegradowanych czy
przekształconych) lub jako surowce wtórne (np. złom metali).
Odpadowe masy roślinne – części zielone, kora, gałęzie, korzenie – powinny być rozdrabniane i
kierowane do kompostowania.
Usunięcie odpadów powstających podczas budowy drogi będzie generalnie należeć do wykonawcy
tego przedsięwzięcia. Ze specyfikacji istotnych warunków zamówienia na wybór wykonawcy odcina
autostrady powinny wynikać obowiązki w zakresie gospodarowania odpadami, w tym strony formalno
– prawnej.
1.8.OPIS PRAWDOPODOBNIE ISTOTNYCH ODDZIAŁYWAŃ – FAZA
EKSPLOATACJI
Faza eksploatacji charakteryzować się będzie odmiennymi oddziaływaniami niż opisana wyżej faza
budowy. Poniżej przedstawia się analizę oddziaływań fazy eksploatacji.
Oddziaływania pośrednie
Faza eksploatacji autostrady poza oddziaływaniami bezpośrednimi spowoduje oddziaływania
pośrednie, będące źródłem zanieczyszczeń i emisji:
Oddziaływaniem pośrednim związanym z fazą eksploatacji jest, trudny do przewidzenia obecnie,
wzrost emisji do środowiska powodowany zainwestowaniem terenów przylegających do węzłów
autostradowych. Należy oczekiwać urbanizacji tych terenów i budowy obiektów usługowych
związanych z obsługą ruchu drogowego (stacje paliw, parkingi, warsztaty naprawy samochodów,
hotele, usługi gastronomiczne). Spodziewane przeznaczenie terenów na funkcje komercyjne
spowoduje zwiększoną antropopresję na środowisko, wzrost powierzchni uszczelnionych, powstanie
nowych ilości wód opadowych oraz ścieków (bytowych, technologicznych), które będą wymagać
oczyszczania przed ich wprowadzeniem do środowiska, możliwość wystąpienia zmian stosunków
wodnych na terenach sąsiednich, wzrost emisji zanieczyszczeń (pyły i gazy), powstawanie nowych
źródeł hałasu i odpadów.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
27
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Zarówno w fazie budowy, a w szczególności – w fazie eksploatacji, istotnym oddziaływaniem
pośrednim mającym wpływ na stan środowiska a w szczególności na społeczny odbiór
przedsięwzięcia jest tzw. efekt przecięcia. Autostrada wprowadzi nowy porządek przestrzenny na
terenach przylegających do niej. W niektórych przypadkach wydłużeniu ulegnie trasa przemieszczania
się na tereny położone po obu stronach autostrady (w kierunku północ – południe). Może to
powodować określone trudności w uprawie pól położonych po obu stronach autostrady. W wyniku
eksploatacji autostrady i powodowanych przez nią uciążliwości zakłóceniu ulegną możliwości
swobodnego przemieszczania zwierząt dziko żyjących. Ewentualne kolizje z istniejącymi sieciami
(wodociąg, gazociąg, energetyczne) zostaną wyeliminowane przez odpowiednie przebudowy tych linii.
Powstanie na obecnie niezabudowanym, w większości użytkowanym rolniczo terenie obiekt
budowlany, o szerokości około 80 m, ogrodzony, którego przekraczanie poprzeczne będzie możliwe w
ściśle określonych miejscach. Powodować to może powolne ustępowanie zwierząt dziko żyjących,
zwłaszcza zwierzyny łownej z terenów przylegających i sąsiadujących z autostradą. Realizacja
autostrady wraz z towarzyszącą infrastrukturą wpłynie na zmianę obecnego krajobrazu.
Jednym z takich potencjalnych oddziaływań, które mogą spowodować zanieczyszczenie
środowiska oraz mieć negatywne oddziaływanie na zdrowie ludzi lub życie jest możliwość wystąpienia
poważnych awarii w wyniku sytuacji drogowych, jakie mogą być źródłem kolizji drogowych lub
wypadków drogowych.
Kolizja lub wypadek drogowy i zaistniała w ich wyniku awaria będzie mogła mieć szczególne
znaczenie dla osób uczestniczących w kolizji, przypadkowych uczestników zdarzenia (osoby
przemieszczające się autostradą), w mniejszym stopniu – dla ekip uczestniczących w akcji ratowniczej
lub zajmującej się usuwaniem skutków ze względu na specjalistyczne wyposażenie (chodzi tu głównie
o jednostki Państwowej Straży Pożarnej). W fazie budowy możliwe jest wykorzystanie niektórych
odpadów pochodzenia energetycznego (popioły) do budowy dróg dojazdowych.
Zużycie surowców i zapotrzebowanie na media
W fazie budowy występować będzie zapotrzebowanie na kruszywo do wybudowania korony drogi i
utworzenia projektowanych parametrów technicznych oraz mieszanek bitumicznych tworzących
nawierzchnię jezdni. Kruszywo dostarczane będzie z istniejących kopalni działających na podstawie
koncesji. Dostawcy wybierani będą zgodnie z obowiązującymi procedurami zamówień publicznych.
Zasada ta dotyczy również wyboru wykonawcy projektowanego odcinka autostrady.
B. Oddziaływania bezpośrednie
Hałas
Przeprowadzane analizy uciążliwości akustycznej dotyczą perspektywy roku 2021. W raporcie
przedstawiono wpływ projektowanej autostrady w zakresie emisji hałasu do środowiska na etapie jej
eksploatacji zgodnie z prognozą ruchu na rok 2021.
Źródłem hałasu z projektowanej autostrady będą poruszające się po niej pojazdy samochodowe
osobowe i ciężarowe.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
28
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Dla każdego odcinka wykonano obliczenia propagacji hałasu do środowiska dla roku 2021 dla
wariantu bez stosowania ekranów akustycznych oraz z zaprojektowanymi ekranami akustycznymi.
Szczegółowa analiza zasięgu występujących oddziaływań akustycznych, lokalizacja obiektów
chronionych akustycznie, skuteczność działań minimalizujących oddziaływanie, ustalenia miejscowych
planów zagospodarowania przestrzennego wskazują na efektywność projektowanych działań
minimalizujących w stopniu wystarczającym. W indywidualnych przypadkach niezbędna może być
indywidualna ochrona budynków (izolacja elewacji, wymiana stolarki budowlanej). Weryfikacja tych
wniosków zostanie przeprowadzona w raporcie powykonawczym oceniającym rzeczywiste skutki w
środowisku eksploatacji autostrady i zasięg jej oddziaływania.
Przewiduje się, ze hałas komunikacyjny emitowany do środowiska od projektowanego odcinka
autostrady po zastosowaniu zabezpieczeń akustycznych nie będzie powodować przekraczania
dopuszczalnego równoważnego poziomu dźwięku na terenach chronionych.
Zanieczyszczenie powietrza
Na podstawie uzyskanych wyników obliczeń stwierdzono, że analizowana trasa nie będzie
stanowić źródła oddziaływującego w sposób ponadnormatywny na najbliższe otoczenie O zasięgu
oddziaływania decydują stężenia średnioroczne tlenków azotu (wartość ze względu na ochronę roślin)
oraz dwutlenku azotu. Dla prognozowanego stanu na rok 2021 zasięg oddziaływania tlenków azotu z
uwzględnianiem aktualnego stanu zanieczyszczenia powietrza (wartość dyspozycyjna) może wynieść
do 20 m od linii rozgraniczających projektowanej trasy. Bez uwzględniania tła emisja tych substancji
nie będzie powodować przekroczeń stężenia dopuszczalnego poza liniami rozgraniczającymi.
Prognozowana emisja dwutlenku azotu, z pojazdów poruszających się po trasie, zarówno z
uwzględnieniem aktualnego stanu zanieczyszczenia powietrza jak i bez nie powoduje w
występowania przekroczeń stężeń dopuszczalnych poza liniami rozgraniczającymi.
Są to wartości szacowane i nie mogą być podstawą podejmowania rozstrzygnięć w sprawie np.
obszaru ograniczonego użytkowania.
Wody powierzchniowe i podziemne
Głównym i praktycznie jedynym (poza sytuacjami awaryjnymi) źródłem zanieczyszczeń zasobów
wodnych w tym również dla wód podziemnych są ścieki deszczowe i spływy roztopowe z
utwardzonych jezdni.
Wpływ natężenia ruchu na wielkość ładunku zanieczyszczeń spływających z jezdni jest w zasadzie
ograniczony głównie do jednego wskaźnika (ekstrakt eterowy). Dostępne wyniki badań wód
opadowych spływających z dróg wskazują na ponadnormatywne zawartości zawiesin oraz
mieszczące się generalnie w granicach wartości dopuszczalnych stężenia substancji ropopochodnych
lub wyrażające się wskaźnikiem – substancje ekstrahujące się ekstraktem naftowym.
Do nadzwyczajnych sytuacji w okresie eksploatacji drogi, mogących w istotny sposób wpłynąć na
pogorszenie
stanu
środowiska
gruntowo-wodnego,
można
zaliczyć
związany
z
awariami
niekontrolowany wyciek przewożonych substancji chemicznych.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
29
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
W sytuacjach awaryjnych w odniesieniu do gleb i wód podziemnych istotna jest jak najszybsza
neutralizacja skażonych stref i usunięcie zanieczyszczeń. Prace zabezpieczające powinny być
prowadzone wyłącznie przez wyspecjalizowane służby techniczne.
Gleby
Obszar najbardziej szkodliwych oddziaływań zanieczyszczeń komunikacyjnych na gleby
szacowany jest na około 10-20 m w zależności od warunków lokalnych. Natomiast bezpośrednie
oddziaływania drogi na zawartość substancji szkodliwych w glebach odnotowuje się w odległości
kilkudziesięciu metrów (najczęściej szacuje się wartość zasięgu rzędu 50 m).
Dostępne dane literaturowe wskazują, że z przeprowadzonych badań zanieczyszczenia gleb
wynika, że zasięg pionowy zanieczyszczeniem związkami ołowiu praktycznie już zanika na głębokości
20 – 40 cm.
Gospodarowanie odpadami
W fazie eksploatacji powstawać będą odpady związane z funkcjonowaniem obiektów i urządzeń do
obsługi podróżnych i zapewniających sprawne funkcjonowanie drogi. Nie przewiduje się powstawania
znaczących ilości odpadów w fazie eksploatacji. Źródłem odpadów mogą być obiekty towarzyszące
autostradzie (miejsca obsługi podróżnych: hotele, stacje paliw, bary, restauracje). Ich inwestorami i
operatorami będą odrębne podmioty, które zgodnie z obowiązującymi przepisami będą wytwórcami
odpadów i na nich będą spoczywać obowiązki minimalizacji ilości powstających odpadów oraz
zgodnego z prawem wykorzystywania i unieszkodliwiana odpadów.
Roślinność
Projektowana autostrada wpływać będzie na roślinność. Jak wynika z dostępnej literatury
omawiającej wyniki badań, zanieczyszczenie roślinności występuje na przestrzeni 100 – 120 m od
dróg. Przy czym największe stężenie metali ciężkich obserwuje się w pasie przyległym bezpośrednio
do trasy. W odległości do około 50 m od trasy zawartość metali ciężkich utrzymuje się na
niezmienionym poziomie. Zasięg oddziaływania powodowanego przez ruch pojazdów sprowadzający
się do zanieczyszczenia powietrza, a pośrednio gleb i roślin, jest różny od zasięgu hałasu.
Projekt przewiduje wykonanie pasów zieleni. Zaprojektowana zieleń oprócz wartości estetycznowizualnych spełni przede wszystkim funkcję osłony i izolacji przed zanieczyszczeniem powietrza
(głównie dwutlenek azotu, dwutlenek siarki i tlenek węgla) oraz osłony przed wiatrem i śniegiem.
W związku z powyższym zastosowano głównie krajowe gatunki drzew o odpowiednim ulistnieniu,
wysokości i pokroju, trwałe i odporne na miejscowe zanieczyszczenie środowiska.
Zaprojektowano zieleń wysoką i niską, dobrano gatunkowo tak, aby powiązać ją z otaczającym
krajobrazem i istniejącą roślinnością (zabudowa zagrodowa, pola uprawne, łąki, lasy i zadrzewienia
łęgowe).
Pasy zieleni izolacyjnej i osłonowej towarzyszące autostradzie służą głównie harmonijnemu
wkomponowaniu drogi w krajobraz, chronią przed podmuchami wiatru oraz wiążą kompozycyjnie z
sąsiadującymi terenami.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
30
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Krajobraz, świat zwierzęcy i roślinny oraz dobra kultury
W otoczeniu projektowanej autostrady krajobraz jest obecnie zróżnicowany: występują obszary pól,
łąk i lasów, doliny rzek oraz zabudowa zagrodowa.
W rezultacie budowy autostrady nastąpią poważne zmiany w krajobrazie. Do istniejących
krajobrazów zostanie wprowadzona droga biegnąca z reguły na nasypach lub w wykopach. Powstaną
masywne konstrukcje inżynierskie związane z drogą, takie jak: węzeł „Zgorzelec”, „Godzieszów”,
„Bolesławiec”, obiekty mostowe, wiadukty.
Poważne awarie
Poważna awaria - to zdarzenie, w szczególności emisja, pożar lub eksplozja, powstałe w trakcie
procesu przemysłowego, magazynowania lub transportu, w których występuje jedna lub więcej
niebezpiecznych substancji, prowadzące do natychmiastowego powstania zagrożenia życia lub
zdrowia ludzi lub środowiska lub powstania takiego zagrożenia z opóźnieniem, poważna awaria
przemysłowa - rozumie się przez to poważną awarię w zakładzie.
Sytuacje awaryjne związane z eksploatacją autostrady dotyczą głównie zdarzeń, które mogą
wystąpić w wyniku kolizji i wypadków drogowych z udziałem środków transportu przewożących
substancje niebezpieczne (towary niebezpieczne).
Zasady transportu towarów niebezpiecznych określają przepisy międzynarodowe – umowa ADR.
Zdrowie ludzi
Trasa przebiegu autostrady została wybrana w sposób powodujący jak najmniej kolizji, w tym z
istniejącą zabudową mieszkalną. W obszarze potencjalnego ponadnormatywnego oddziaływania
hałasu, gdyby nie zastosowano zabezpieczeń akustycznych – ekrany, zamieszkuje ok. 300 osób na
terenie gmin, przez które przechodzi trasa projektowanej autostrady.
W celu minimalizacji niekorzystnego oddziaływania autostrady, zgodnie z obowiązującymi
przepisami ochrony środowiska i w myśl postanowień decyzji lokalizacyjnej, projekt budowlany
przewiduje zastosowanie środków technicznych ograniczających te oddziaływania.
Ogólna długość odcinka autostrady objętego projektem wynosi 51,4 km. W celu utrzymania
wymaganych standardów jakości środowiska na terenach chronionych akustycznie zaprojektowano
ekrany akustyczne. Ich długość wynosi 4271 m. Celem ich jest zapewnienie mieszkańcom hałasu na
poziomie nie wyższym od dopuszczalnego.
Przeprowadzone obliczenia zasięgu uciążliwości akustycznej projektowanego odcinka autostrady z
uwzględnieniem ekranów akustycznych, wykazują, że zastosowane zabezpieczenia zmniejszą poziom
hałasu do wartości dopuszczalnych. Jednakże w granicach objętych izolinią 50 dB znajdują się
również pojedyncze budynki mieszkalne. Ochrona tych budynków ekranami akustycznymi
powodowałaby powstawanie nadmiernych kosztów. W przyszłości – po potwierdzeniu pomiarami
prognozowanych poziomów hałasu przekraczających dopuszczalne wartości należy przewidywać
dokonanie na koszt inwestora autostrady wymiany stolarki budowlanej w budynkach mieszkalnych na
taką, która zapewni dźwiękoizolacyjność większą niż obecna.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
31
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Niezależnie jednak od zastosowania tych środków technicznych, w w/w miejscowościach należy
spodziewać się zmiany klimatu akustycznego, który będzie miał charakter trwały a wartości poziomu
dźwięku mogą wykazywać tendencję wzrostową. Analiza wyników obliczeń prowadzi do wniosku, że
wobec zastosowania środków minimalizujących oddziaływanie planowane przedsięwzięcie będzie
powodować dla zdrowia ludzi uciążliwość małą i średnią. Brak ekranów powodowałby bardzo dużą
uciążliwość.
1.9. WYNIKI OCENY
HAŁAS
Szczegółowa analiza zasięgu występujących oddziaływań akustycznych, lokalizacja obiektów
chronionych akustycznie, skuteczność działań minimalizujących oddziaływanie, ustalenia miejscowych
planów zagospodarowania przestrzennego wskazują na efektywność projektowanych działań
minimalizujących w stopniu wystarczającym. W indywidualnych przypadkach niezbędna może być
indywidualna ochrona budynków (izolacja elewacji, wymiana stolarki budowlanej). Weryfikacja tych
wniosków zostanie przeprowadzona w raporcie powykonawczym oceniającym rzeczywiste skutki w
środowisku eksploatacji autostrady i zasięg jej oddziaływania.
POWIETRZE
Na podstawie uzyskanych wyników obliczeń stwierdzono, że analizowana trasa nie będzie
stanowić źródła oddziaływującego w sposób ponadnormatywny na najbliższe otoczenie O zasięgu
oddziaływania decydują stężenia średnioroczne tlenków azotu (wartość ze względu na ochronę roślin)
oraz dwutlenku azotu. Dla prognozowanego stanu na rok 2021 zasięg oddziaływania tlenków azotu z
uwzględnianiem aktualnego stanu zanieczyszczenia powietrza (wartość dyspozycyjna) może wynieść
do 20 m od linii rozgraniczających projektowanej trasy. Bez uwzględniania tła emisja tych substancji
nie będzie powodować przekroczeń stężenia dopuszczalnego poza liniami rozgraniczającymi.
Prognozowana emisja dwutlenku azotu, z pojazdów poruszających się po trasie, zarówno z
uwzględnieniem aktualnego stanu zanieczyszczenia powietrza jak i bez nie powoduje w
występowania przekroczeń stężeń dopuszczalnych poza liniami rozgraniczającymi.
Są to wartości szacowane i nie mogą być podstawą podejmowania rozstrzygnięć w sprawie np.
obszaru ograniczonego użytkowania.
ODPADY
Faza eksploatacji projektowanego odcinka autostrady nie będzie powodować powstawania
znaczących ilości odpadów. Służby eksploatacyjne podmiotu odpowiedzialnego za zarządzanie
autostradą winny zapewnić możliwość odbioru wszystkich powstających odpadów, w tym w wyniku
zdarzeń losowych.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
32
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
2. OPIS ŚRODKÓW MINIMALIZOWANIA ODDZIAŁYWAŃ
2.1. FAZA BUDOWY
Niektóre uciążliwości i niekorzystne oddziaływania inwestycji w fazie budowy mogą być
ograniczone i w większości mogą mieć charakter tymczasowy. Uwarunkowane jest to odpowiednim
prowadzeniem robót. Roboty budowlane, aby spełniać wymagania związane z ochroną środowiska,
powinny być poprzedzone szczegółowym planem i harmonogramem robót uwzględniającym
zabezpieczenia, w którym zapewni się:

odpowiednią organizację placu budowy z zapleczem socjalnym, aby na skutek braku porządku,
niewłaściwego zabezpieczenia zbiorników, materiałów, maszyn, urządzeń i samochodów przed
awariami nie doszło do skażeń, zanieczyszczeń i zniszczeń w środowisku;

sprawny sprzęt i środki transportu, przy czym ważna jest tutaj zarówno jakość sprzętu, jego
prawidłowa eksploatacja i konserwacja, jak i dodatkowe wyposażenie w urządzenia zmniejszające
niekorzystne oddziaływanie na środowisko;

stały nadzór nad wykonawcami robót i ich pracownikami.
Prace budowlane powinny być prowadzone przez pojazdy sprawne technicznie (bez wycieków
paliwa), które po zakończeniu pracy lub w przypadku awarii należy odprowadzić na miejsce postoju o
szczelnej nawierzchni uniemożliwiającej przedostawanie się zanieczyszczeń ropopochodnych do
środowiska gruntowo-wodnego.
W całym cyklu organizacji budowy, należy zwrócić uwagę na właściwy transport materiałów
i odpowiednie ich magazynowanie. W przypadkach wystąpienia poważnych awarii na terenie budowy,
jak wybuch, pożar, należy postępować ściśle zgodnie z odpowiednimi zarządzeniami i instrukcjami.
W przypadku prowadzenia robót w sąsiedztwie drzew należy unikać ich mechanicznego
uszkodzenia i przesuszenia w wyniku prowadzenia robót odwodnieniowych. W bezpośrednim zasięgu
koron drzew nie powinny być lokalizowane place składowe i drogi dojazdowe. Wokół każdego
zagrożonego drzewa należy wydzielić strefę bezpieczeństwa. W przypadku czasowego obniżenia
poziomu zwierciadła wody gruntowej pożądane jest aby czas trwania leja depresyjnego był skrócony
do minimum. Najlepiej żeby prace odwodnieniowe były wykonywane poza okresem wegetacyjnym.
Faza budowy charakteryzować się będzie powstawaniem znacznej ilości odpadów, w tym w
szczególności w wyniku prac rozbiórkowych oraz przemieszczania dużych ilości mas ziemnych.
Zakłada się, że wytwarzającym odpady, odpowiedzialnym za ich odzysk i unieszkodliwianie będzie
wykonawca, który przed rozpoczęciem robót winien uregulować stan formalno – prawny w zakresie
gospodarowania odpadami. Odpady powinny być gromadzone w wyznaczonych miejscach w sposób
selektywny przed ich przekazaniem do ostatecznego miejsca utylizacji lub wykorzystania.
2.2. FAZA EKSPLOATACJI
Jako istotne w fazie eksploatacji uznano oddziaływanie związane z hałasem i odprowadzaniem
wód opadowych i roztopowych z korpusu autostrady, którą mogą być zanieczyszczone substancjami
ropopochodnymi. Szczególnym oddziaływaniem istotnym jest tzw. „efekt przecięcia”. Dla oddziaływań
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
33
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
istotnych projekt autostrady przewiduje zastosowanie środków technicznych minimalizujących
oddziaływania.
Ochrona przed hałasem
W projekcie budowlanym autostrady A-4 zaprojektowano ekrany akustyczne o łącznej długości
4 271 m. Wysokość ekranów – w zależności od warunków lokalnych 2,5 – 4,0 m .
Przeprowadzone wyniki obliczeń propagacji hałasu bez ekranów i z zastosowaniem ekranów
akustycznych wskazują na efektywność projektowanych działań minimalizujących w stopniu
wystarczającym. W indywidualnych przypadkach niezbędna może być indywidualna ochrona
budynków (izolacja elewacji, wymiana stolarki budowlanej). Według informacji uzyskanej w zespołach
oceniających zasięg oddziaływania autostrady – nie zachodzą przesłanki do wnioskowania na
obecnym etapie rozpoznania zasięgu uciążliwości w sprawie tworzenia obszaru ograniczonego
użytkowania.
Ochrona powietrza
Ze względu na specyfikę planowanego przedsięwzięcia nie jest możliwe podejmowanie działań
technicznych zmniejszających emisję zanieczyszczeń do środowiska powstających w związku z
eksploatacją. Pośrednio duży wpływ na wielkość emisji i rozkład stężeń zanieczyszczeń ma stan
techniczny pojazdów, rodzaj stosowanego paliwa, budowa silnika. Parametry te nie zależą od
rozwiązań projektowych obecnie podejmowanych w ramach projektu budowlanego. Projekt przewiduje
rozwiązania zmniejszające skutki emisji – nasadzenia roślinności – gatunków odpornych na działanie
zanieczyszczeń drogowych.
Ochrona środowiska gruntowo-wodnego
W celu ograniczenia negatywnego wpływu ścieków deszczowych i roztopowych na środowisko
wodne
zaprojektowano
zastosowanie
rozwiązań
technicznych,
które
ograniczą
możliwość
przedostawania się ich do wód gruntowych i do wód powierzchniowych.
Projektowany system odwodnienia autostrady zapewni odbiór ścieków a następnie ich
oczyszczanie do parametrów określonych prawem. Przewiduje się budowę zbiorników infiltracyjnych.
Przed odprowadzeniem ścieków opadowych do powierzchniowych wód płynących rzek zastosowane
będą odpowiednie urządzenia podczyszczające, tj. osadniki oraz separatory, których skuteczność
oczyszczania zapewni dopuszczalne prawem stężenia ścieków wprowadzanych do środowiska.
Gospodarowanie odpadami
Faza eksploatacji nie wiąże się z powstawaniem znacznych ilości odpadów. Winny być one
zagospodarowywane w sposób zgodny z wymaganiami prawa, w tym w szczególności odpady
niebezpieczne (zużyte źródła światła zawierające rtęć). Nie zachodzi konieczność planowania i
podejmowania środków technicznych minimalizujących oddziaływanie gospodarki odpadami na stan
środowiska.
Fragmentacja przestrzenna (efekt przecięcia)
W celu minimalizacji efektu przecięcia projekt budowlany przewiduje bezkolizyjne połączenia
terenów przeciętych korytarzem autostrady. Istniejące drogi krajowe, wojewódzkie, powiatowe i
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
34
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
gminne będą przebudowane i poprowadzone nad lub pod autostradą. Dojazdy do indywidualnych
działek
przewidziano
projektowanymi
drogami
dojazdowymi
zlokalizowanymi
w
liniach
rozgraniczających autostrady. Zaprojektowane drogi dojazdowe łączące się z istniejącym układem
drogowym.
Projekt przewiduje niezbędną przebudowę niektórych urządzeń melioracyjnych w celu zapewnienia
ich sprawności funkcjonowania i zapewnienia utrzymania w stanie niezmienionym warunków gruntowo
– wodnych.
Zaprojektowano przejścia dla zwierząt dziko żyjących. Lokalizacja przejść – w miejscu naturalnego
ciągu migracji zwierząt, zgodnie z opinią właściwego miejscowo nadleśnictwa i koła łowieckiego.
Projektowane przejścia dla zwierząt nad autostradą – umożliwią swobodne przemieszczanie się
dużych zwierząt.
Kompensacja przyrodnicza
Budowa autostrady spowoduje czasowe oraz trwałe zmniejszenie powierzchni biologicznie
czynnej. Projekt budowlany autostrady przewiduje kompensację przyrodniczą. Zaprojektowano
nasadzenia drzew i krzewów odpornych na wpływ zanieczyszczeń z autostrady.
3. PORÓWNANIE Z INNYMI STOSOWANYMI TECHNOLOGIAMI
Planowane przedsięwzięcie – budowa autostrady jest inwestycją mocno ingerującą w środowisko i
powodującą powstanie nowych warunków w szczególności w zakresie klimatu akustycznego. Jest
również przedsięwzięciem tworzącym nowe uwarunkowania przestrzenne i gospodarcze terenów
przylegających i sąsiadujących. Zaproponowane rozwiązania projektowe według analiz zawartych w
raporcie, zawierają środki minimalizujące oddziaływanie na środowisko. Stosowane rozwiązania
ograniczające negatywne oddziaływania na środowisko (ekrany akustyczne, separatory, przejście dla
zwierząt) są typowymi i stosowanymi i w praktyce krajowej oraz w praktyce zagranicznej
rozwiązaniami.
4. OBSZAR OGRANICZONEGO UŻYTKOWANIA
Istotnym oddziaływaniem projektowanej autostrady, które może być przyczyną wnioskowania w
sprawie potrzeby ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania jest jej oddziaływanie na klimat
akustyczny. Zastosowane rozwiązania projektowe służące minimalizacji negatywnego oddziaływania
na środowisko a w szczególności na klimat akustyczny terenów mieszkalnych zaprojektowano w taki
sposób, aby na tych terenach zapewnić dotrzymanie dopuszczalnych norm hałasu. W efekcie długość
ekranów akustycznych wynosi 4 271 m.
Według aktualnego rozpoznania – nie istnieją przesłanki tworzenia obszaru ograniczonego
użytkowania.
5. ANALIZA MOŻLIWYCH KONFLIKOW SPOŁECZNYCH, WYNIKI
KONSULTACJI Z INSTYTUCJAMI
Zgodnie z dyrektywą 85/337/EEC ze zmianami wprowadzonymi dyrektywą 97/11/EC w sprawie
oceny wpływu na środowisko niektórych publicznych i prywatnych przedsięwzięć, budowa nowych
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
35
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
autostrad, dróg ekspresowych lub innych dróg o czterech pasach ruchu albo poszerzenie istniejących
dróg do czterech pasów ruchu, o długości co najmniej 10 km ciągłego odcinka umieszczona jest w
wykazie aneksu I – co oznacza, że podlega obligatoryjnie ocenie oddziaływania na środowisko
zgodnie z zasadami określonymi w art. od 5 do 10.
Implementacja w/w dyrektywy do polskiego systemu prawa ochrony środowiska zrealizowana jest
przez ustawę z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska. Wydanie decyzji w sprawie
planowanego
przedsięwzięcia
przeprowadzenia
postępowania
mogącego
w
znacząco
sprawie
oceny
oddziaływać
oddziaływania
na
na
środowisko
środowisko.
wymaga
Przez
przedsięwzięcie rozumie się inwestycję budowlaną lub inną ingerencję w środowisko, polegającą na
przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu.
Postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko – zgodnie z wymaganiami w/w
ustawy prawo ochrony środowiska przeprowadza organ właściwy do:
1) wydania decyzji lokalizacyjnej
2) wydania pozwolenia na budowę.
Jest to więc postępowanie dwuetapowe, umożliwiające przeprowadzenie prognozy skutków w
środowisku, które mogą być powodowane przez planowane przedsięwzięcie zarówno w fazie budowy
jak i w fazie eksploatacji.
Zgodnie z art. 51 ustawy – Prawo ochrony środowiska sporządzenia raportu o oddziaływaniu na
środowisko wymagają:
1. planowane przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko (odpowiadające
Aneksowi I Dyrektywy 85/337/EEC),
2. planowane przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, dla których
obowiązek sporządzenia raportu jest ustalony na podstawie postanowienia kompetentnego
organu administracji publicznej (odpowiadające Aneksowi II Dyrektywy 85/337/EEC).
Szczegółowy podział przedsięwzięć (wykaz I i wykaz II) zawarty jest w rozporządzeniu Rady
Ministrów z dnia 24 września 2002 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących
znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem
przedsięwzięć do sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 179, poz. 1490).
Zgodnie z tym podziałem, budowa autostrad– w myśl z § 2 pkt 1 ppkt 8 lit. c) w/w rozporządzenia,
zaliczane jest do grupy, dla której sporządzenie raportu jest obligatoryjne i wynika wprost z ustawy –
Prawo ochrony środowiska.
Z dniem 24 maja 2003 r. weszła w życie ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych
zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721).
Zgodnie z tą ustawą, lokalizacja i budowa dróg krajowych (w tym autostrad) zawsze wymaga
sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (niezależnie od długości projektowanego
odcinka drogi) i przeprowadzenia konsultacji z udziałem społeczeństwa przed wydaniem decyzji
lokalizacyjnej. W/w ustawa będzie obowiązywać do 31 grudnia 2007 r. Organem właściwym do
wydania decyzji lokalizacyjnej i pozwolenia na budowę dla autostrad jest właściwy miejscowo
wojewoda. Przed udzieleniem decyzji lokalizacyjnej wojewoda zapewnia możliwość udziału
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
36
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
społeczeństwa w procedurze prowadzącej do wydania tego pozwolenia oraz przeprowadza procedurę
oceny oddziaływania na środowisko. Odrębny raport – zgodnie z wymaganiami prawa sporządza się
na etapie przygotowania projektu budowlanego przed uzyskaniem pozwolenie na budowę.
Od dnia 24 maja 2003 r. ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i
realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721) wprowadziła nowe
tymczasowe zasady prawa, zgodnie z którymi nie jest wymagane dwukrotne przeprowadzanie
konsultacji z udziałem społeczeństwa odrębnie przed wydaniem pozwolenia na budowę. Tak więc dla
planowanych autostrad przeprowadza się tylko jedną procedurę z zapewnieniem udziału
społeczeństwa – tzn. przed wydaniem decyzji lokalizacyjnej.
Udział społeczeństwa w postępowaniach w sprawie wydania decyzji lokalizacyjnej i pozwolenia na
budowę autostrady zagwarantowany jest ustawowo od 1 stycznia 2001 r. (ustawa z 9 listopada
2000 r. o dostępie do informacji o środowisku i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na
środowisko – Dz. U. Nr 109, poz. 1157, a następnie ustawa z 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony
środowiska) według zasad opisanych powyżej. Dotychczasowe formalne procedury związane z
lokalizacją
autostrady
na
omawianym
odcinku
były
prowadzone
w
drugiej
połowie
lat
dziewięćdziesiątych (1997 – 1998 r.) czyli przed wprowadzeniem regulacji prawnych zapewniających
możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu organów.
Jak wynika z dokumentów będących w posiadaniu urzędów gmin: Zgorzelec, Pieńsk, Osiecznica,
Nowogrodziec, Bolesławiec – przed wydaniem decyzji lokalizacyjnej odbywały się konsultacje z
urzędami gmin, przez teren których planowano trasę autostrady. Odbywały się spotkania z udziałem
wójtów w celu uzgodnienia optymalnych rozwiązań technicznych. Prace studialne dotyczące wyboru
trasy autostrady rozpoczęte w 1989 roku zostały zakończone wyborem trasy po śladzie wykonanych
przed 1945 rokiem robót ziemnych i częściowo zrealizowanych obiektów inżynierskich. Decyzja
Wojewody Jeleniogórskiego (GP/1208/91 z dnia 30 lipca 1991 r.) kończyła sprawę wybory trasy
autostrady i wynikała z uzgodnień z zainteresowanymi instytucjami. W ten sposób ustalony przebieg
autostrady – po trasie, na której przed wojną rozpoczęto roboty budowlane, powodował, że wytyczony
przebieg nie jest generalnie źródłem konfliktów. Nie przewiduje się protestów ludności. Można
natomiast przewidywać zainteresowanie projektem budowlanym, zastosowanymi rozwiązaniami
technicznymi - instytucji odpowiedzialnych za prowadzenie gospodarki leśnej (Nadleśnictwa),
organizacji ekologicznych. Przed wydaniem decyzji lokalizacyjnej Zgorzeleckie Koło PTPP „pro
Natura” pismem z dnia 29.08.1997 zgłosiło protest przeciwko lokalizacji autostrady na odcinku
Jędrzychowice – Łagów – Pokrzywnik – Żarska Wieś wskazując na zagrożenia jakie może autostrada
powodować dla kompleksu stawowego położonego w pobliżu wsi Jędrzychowice i Łagów poprzez
rozdzielenie terenu, na którym położony jest kompleks stawów. Hodowla ryb w Jędrzychowicach ma
wielowiekową tradycję. Według danych źródłowych już w 1575 roku stawy te stanowiły cenną część
Jędrzychowieckiego majątku. Ustalona decyzją lokalizacyjną trasa autostrady nie uwzględnia protestu
w/w organizacji. Omawiany obszar nie jest obiektem objętym ochroną przyrodniczą, posiada jednak
znaczne walory przyrodnicze. Stawy w Jędrzychowicach i Łagowie prowadzą gospodarkę rybacką (
Polfarmer Sp. z o.o. Jerzmanki 23) i zasilane są wodami z cieku. Wprowadzenie ścieków z autostrady
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
37
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
A-4 do tego cieku może stanowić źródło konfliktu z zarządzającym stawami. Z tego względu projekt
uwzględnia potrzebę ochrony jakości wód – odbiorników wód opadowych z autostrady.
Znaczny odcinek autostrady (o długości ok. 24 km, co stanowi ok. 46,7% długości) przechodzi przez
zwarte kompleksy leśne Nadleśnictwa Węgliniec i Nadleśnictwa Bolesławiec. Przewiduje się (wobec
braku innych możliwości) wprowadzanie w kilku punktach wód opadowych do systemu melioracyjnego
nadleśnictwa. W trakcie prac nad projektem prowadzone były wizje w terenie, konsultacje z
nadleśnictwami, uzgodnienia. Uwzględniając zgłoszone uwagi projekt przewiduje rozwiązania służące
minimalizacji negatywnych oddziaływań.
Dotychczasowe
etapy
przygotowania
tego
przedsięwzięcia
odbywały
się
z
udziałem
społeczeństwa jedynie w fazie prac nad projektami miejscowych planów zagospodarowania
przestrzennego gmin. Miejscowe plany zagospodarowania gmin uwzględniają korytarz autostrady.
Uchwały Rad Gmin dotyczące planów:

Uchwała Nr 214/97 Rady Gminy Zgorzelec z dnia 28.02.1997 r. w sprawie uchwalenia
miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Radomierzyce;

Uchwała Nr 215/97 Rady Gminy Zgorzelec z dnia 28.02.1997 r. w sprawie uchwalenia
miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Żarska Wieś;

Uchwała Nr 263/97 Rady Gminy Zgorzelec z dnia 30.07.1997 r. w sprawie uchwalenia
miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Łagów;

Uchwała Nr 264/97 Rady Gminy Zgorzelec z dnia 30.07.1997 r. w sprawie uchwalenia
miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Jerzmianki;

Uchwała Nr 265/97 Rady Gminy Zgorzelec z dnia 30.07.1997 r. w sprawie uchwalenia
miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego m. Jędrzychowice;

Uchwała Nr XXII/184/96 Rady Miasta i Gminy w Pieńsku z dnia 03.09.1996 r. w sprawie
uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obrębu Strzelno;

Uchwała Nr XXII/179/96 Rady Miasta i Gminy w Pieńsku z dnia 03.09.1996 r. w sprawie
uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obrębu Bielawa Górna;

Uchwała Nr 233/231/96 Rady Gminy i Miasta w Nowogrodźcu z dnia 18.09.1996 r. w sprawie
uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Kierżno;

Uchwała Nr XXI/227/96 Rady Gminy i Miasta w Nowogrodźcu z dnia 18.09.1996 r. w sprawie
uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Czerna;

Uchwała Nr 235/232/96 Rady Gminy i Miasta w Nowogrodźcu z dnia 18.09.1996 r. w sprawie
uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Wykroty;

Uchwała Nr XXI/229/96 Rady Gminy i Miasta w Nowogrodźcu z dnia 18.09.1996 r. w sprawie
uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Godzieszów;

Uchwała Nr XII/61/2003 Rady Gminy Osiecznica z dnia 21.10.2003 r. w sprawie uchwalenia
miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Osiecznica;

Uchwała Nr XIII/73/2003 Rady Gminy Osiecznica z dnia 01.12.2003 r. w sprawie zmiany uchwały
Nr XII/61/2003 Rady Gminy Osiecznica z dnia 21.10.2003 r. uchwalenia miejscowego planu
zagospodarowania przestrzennego gminy Osiecznica;
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
38
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400

Uchwała Nr VI/49/03 Rady Gminy Bolesławiec z dnia 30.04.2003 r. w sprawie uchwalenia
miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Kraśnik Dolny;

Uchwała Nr IX/58/03 Rady Gminy Bolesławiec z dnia 10.09.2003 r. w sprawie uchwalenia
miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Dąbrowa Bolesławiecka;

Uchwała Nr XXX/235/02 Rady Gminy Bolesławiec z dnia 26.06.2002 r. w sprawie uchwalenia
miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Nowa Wieś.
Nie wzbudziły one wówczas (jak wynika z informacji uzyskanych w urzędach gmin) protestów
dotyczących autostrady.
Obecnie obowiązujące przepisy (w szczególności w zakresie ochrony środowiska) zapewniają
możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu prowadzonym z udziałem społeczeństwa. Każdy
ma prawo do składania uwag i wniosków w postępowaniu prowadzonym z udziałem społeczeństwa.
Organizacje ekologiczne mogą uczestniczyć w postępowaniu na prawach strony.
Budowa autostrad jest zagadnieniem, do którego generalnie krytyczny stosunek mają niektóre
organizacje ekologiczne (NGO), wskazując na potrzebą rozwoju innych rodzajów transportu i
komunikacji. Ze strony części z tych organizacji należy spodziewać się zainteresowania
zaproponowanymi rozwiązania budowlanymi, w tym sposobem minimalizowania oddziaływań
negatywnych o ile zgłoszą chęć udziału w postępowaniu powołując się na miejsce swego działania.
Organizacje takie uczestniczą w postępowaniu na prawach strony.
Jak wynika z rozpoznania w czasie prac projektowych i przeprowadzanych na tę okoliczność wizji
w terenie oraz postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę, część
społeczeństwa jest zainteresowana budową autostrady i widzi w tej inwestycji pozytywne skutki
gospodarcze, które mogą mieć wpływ na poprawę nastrojów społecznych. Ludzie znają od lat trasę
autostrady.
Zgodnie z wymaganiami ustawy Prawo ochrony środowiska organ właściwy do wydania decyzji –
czyli Wojewoda Dolnośląski – zapewnia dostęp społeczeństwa do informacji o złożonym wniosku w
sprawie pozwolenia na budowę umieszczając te informację w publicznie dostępnym wykazie i
informując za pośrednictwem strony internetowej oraz w prasie lokalnej. Procedura ta zostanie
uruchomiona po złożeniu wniosku w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę.
Niezależnie od prowadzonych konsultacji społecznych, w fazie projektowania autostrady (projekt
wstępny) były prowadzone uzgodnienia z następującymi instytucjami:
Centralny Urząd Planowania, Ministerstwo Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa, Ministerstwo
Obrony Narodowej, Ministerstwo Kultury i Sztuki, Ministerstwo Ochrony Środowiska, Zasobów
Naturalnych i Leśnictwa, Ministerstwo Transportu i Gospodarki Morskiej, Ministerstwo Rolnictwa i
Gospodarki Żywnościowej, Główny Inspektor Sanitarny, urzędy gmin w Zgorzelcu, Nowogrodźcu,
Pieńsku, Osiecznicy, Bolesławcu, Dyrekcji Okręgowej Dróg Publicznych we Wrocławiu, Regionalnej
Dyrekcji Lasów Państwowych we Wrocławiu, Polskim Związku Łowieckim Zarządzie Wojewódzkim w
Jeleniej Górze, Zarządzie Operacyjno – Strategicznym Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, Urząd
Wojewódzki w Jeleniej Górze, Wojewódzki Inspektorat Obrony Cywilnej w Jeleniej Górze. Zgłoszone
zastrzeżenia, uwagi, postulaty (w zdecydowanej większości) zostały zrealizowane i spełnione.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
39
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Poniższa tabela zawiera uwagi i opinie organów i instytucji.
L.p.
1.
Autor uwagi
Centralny
Urząd
Planowania
Treść uwag
Zobowiązuje się Agencję Budowy i
Eksploatacji Autostrad do
opracowania ocen oddziaływania
autostrady:
a) na środowisko
b) na dobra kultury objęte ochroną
c) na grunty rolne i leśne
2.
Ministerstwo
Gospodarki
Przestrzennej i
Budownictwa
Bez uwag dla województwa
jeleniogórskiego.
Potrzeba szczegółowego
rozmieszczenia węzłów, MOP oraz
przebiegu trasy.
1. Sugestie przyjęcia:
 skrajni pionowej H = 5,00 m
 nośności nawierzchni 120kN/oś
2. Klasa obciążeń dla obiektów
inżynierskich:
 dla obiektów w ciągu
autostrady - klasa A
 dla obiektów nad autostradą
klasa B lub C
3. W zakresie węzłów drogowych
- przyjęcie węzłów typu
"koniczyna" na skrzyżowaniu z
innymi autostradami i drogami
ekspresowymi.
4. Konieczność uzgodnienia trasy
w rejonie m.Bolesławiec ze
względu na jej przebieg przez
tereny poligonu wojskowego
5. Sugestie w zakresie:
 dróg dla wojskowych pojazdów
gąsienicowych,
 wojskowych linii
telekomunikacyjnych
 innych wymogów technicznych i
funkcjonalnych rzutujących na
system obrony kraju
3.
Ministerstwo
Obrony Narodowej
4.
Ministerstwo Kultury
i Sztuki
Potrzeba uzupełnienia oceny
oddziaływania autostrady na dobra
kultury objęte ochroną.
5.
Ministerstwo
Ochrony
Środowiska,
Zasobów
Naturalnych i
Leśnictwa
Ministerstwo
Transportu
i
Gospodarki Morskiej
Ministerstwo
Rolnictwa
i
Gospodarki
Żywnościowej
Wymóg przedłożenia do zaopiniowania oceny oddziaływania na
środowisko wykonanej zgodnie z
Rozporządzeniem Ministra OŚZNiL
z dn. 5.06.95 (Dz. U. nr 64/95)
6.
7.
Sposób realizacji lub inne wyjaśnienie
Oceny zostały sporządzone:
a. ocena uzgodniona przez
Ministerstwo Ochrony Środowiska,
Zasobów Naturalnych i Leśnictwa,
postanowienie nr PEooś-2211/RZ2892-131/AA4/97 z dn. 30.V. 1997r.
b. ocena uzgodniona przez Ministra
Kultury i Sztuki
c. ocena wykonana przez Wojewodę
W niniejszych materiałach
przedstawiono szczegółowy przebieg
rozmieszczenie węzłów i miejsc obsługi
podróżnych (MOP).
1. Obowiązujące „Rozporządzenie
Ministra Transportu i Gospodarki
Morskiej" z dn.14 maja 1997r w
sprawie przepisów techniczno budowlanych dotyczących autostrad
płatnych" oraz "Wytyczne
projektowania dróg I i II klasy
techn.(autostrady i drogi
ekspresowe)" – WPD-1, ustalają
parametry:
 skrajnia pionowa min. 4,70 m
 obciążenie nawierzchni - I 15 kN/oś
2. Przyjęte obciążenie dla obiektów
inżynierskich jest zgodne z
sugestią.
3. Na początku trasy autostrady
zaprojektowano węzeł typu pełna
koniczyna, natomiast na końcu trasy
węzeł typu Y. Pozostałe węzły są
węzłami typu "trąbka" jako
efektywne przy zamkniętym
systemie pobierania opłat.
4. Obecnie uwaga nieaktualna ze
względu na fakt likwidacji poligonu
wojskowego w rejonie
projektowanej autostrady.
5. Sugestie zostaną przyjęte jako
wytyczne techniczne przy
opracowywaniu następnych stadiów
dokumentacji.
Ocena
została
uzupełniona
i
uzgodniona z MKiS. Kontynuowanie
prac na etapie realizacji programu
ratowniczych badań archeologicznych
Ocena wykonana i przyjęta przez Min.
OŚZNiL
Opinia pozytywna z uwagami.
Uwagi nie dotyczą
odcinka autostrady.
1.
1. Oceny zostały wykonane przez
Wojewodę. Punkty 2. i 3. wykraczają
poza zakres niniejszej dokumentacji.
Sprawy te zostaną uregulowane w
porozumieniu
pomiędzy
W ojewodą a ABiEA.
2. Aktualne dane dotyczące ewidencji
2.
3.
Potrzeba wykonania ocen
oddziaływania autostrady na
grunty orne i leśne.
Określenie prac i kosztów
scaleniowo - wymiennych
Określenie kosztów uiszczenia
należności i opłat rocznych
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
projektowanego
40
trasy
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
L.p.
Autor uwagi
4.
Treść uwag
Aktualizacja ewidencji gruntów
8.
Główny
Inspektor
Sanitarny
Wymóg
przedłożenia
oceny
oddziaływania
autostrady
na
środowisko
9.
Urząd Gminy w
Zgorzelcu
1.
10.
Zarząd Gminy i
Miasta
w
Nowogrodźcu
1.
11.
Urząd
Miasta
Gminy w Pieńsku
1.
Brak zgody na rozbudowę
istn węzła „Zgorzelec" w
północno-wschodniej ćwiartce.
2. Zapewnię przejazdu przez
autostradę drogą gminną
Łagów - Jędrzychowice.
3. Przeniesienie PPO z km 3+155
w rejon proj. km 10.
i
2.
12.
Gmina Bolesławiec
1.
2.
3.
4.
5.
Zastrzeżenie
fragmentu
korekty drogi Nr4 w km
21+776.80,
która
to
w
aktualizowanym obecnie planie
zagospodarowania gminy nie
jest przewidziana.
Zapewnić właścicielom
gospodarstw dojazd do użytków
rolnych i pól.
Zaprojektować przejścia dla
zwierząt dużych
Zmienić lokalizację zbiorników
odparowujących w kierunku
wschodnim (0,2 km) do
naturalnych zagłębień o podłożu
gliniastym.
Propozycja przeniesienia MOPów „Nowa Wieś" w km 48+000.
Problem ochrony akustycznej
skraju istniejącej zabudowy wsi
Nowa Wieś.
Warunek uzgodnienia trasy w
km 39,7 – 43,5 przez Okręgową
Dyrekcję Lasów Państwowych
we Wrocławiu.
Informacja o wystąpieniu kolizji
proj. autostrady z gazociągami i
światłowodową linią telefoniczną.
Sposób realizacji lub inne wyjaśnienie
gruntów (lokalizacja, numery działek,
właściciele)
przedstawiono
na
mapach
w
skali
l:5000
w
" D o ku me n ta cj i d o de cyzj i o
u s ta l en iu lokalizacji autostrady".
Z
opinii
wynika,
ze
„Ocena
oddziaływania
autostrady
na
środowisko" konieczna będzie na etapie
projektu budowlanego.
1. W
bezpośrednich
ustaleniach
wyrażenie
zgody
wójta
gm.
Zgorzelec mgr inż.K.Janika na
rozbudowę węzła „Zgorzelec" do
pełne
koniczyny
łącznie
z
kwestionowanymi
wcześniej
łącznicami
usytuowanymi
w
północno-wschodniej
ćwiartce
węzła.
2. Zaprojektowano
dodatkowy,
nie
uwzględniany wcześniej w planach
zagospodarowania przestrzennego,
przejazd bezkolizyny nad autostradą
drogą
gminną
ŁagówJędrzychowice.
3. Zmieniono lokalizację PPO w km
12+0,
co
spowodowało
konieczność
zmiany
usytuowania MOP -ów z km
10+20 w pobliżu proj. km 8 proj.
autostrady.
1 .Postulat zrealizowano.
1.
2.
1.
2.
3.
4.
5.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
Zapewnia się dojazd do wszystkich
pól i użytków rolnych poprzez
drogi poprzeczne i drogi zbiorcze
usytuowane wzdłuż autostrady.
Postulat spełniony.
Sugestia nie zrealizowana ze względu
na fakt, że zbiorniki mają pełnić
funkcje chłonno- odparowujące, a
co za tym idzie muszą być
wybudowane w gruncie
piaszczystym.
Propozycja nie do zrealizowania, ze
względu na bezpośrednią bliskość
węzła „Krzyżowa"
zaprojektowanego przez
„Transprojekt" Poznań. Zbyt krótka
odległość między kolejnymi
zjazdami a wyjazdami
sąsiadujących ze sobą MOP-ów i
węzła nie zapewni właściwego
oznakowania określonego w
przepisach w sprawie znaków i
sygnałów drogowych.
Warunek spełniony.
Postulat spełniony.
Zabezpieczenie lub przełożenie
urządzeń towarzyszących ujęte w
opracowaniach branżowych.
41
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
L.p.
13.
Autor uwagi
Urząd Gminy
Osiecznicy
14.
Dyrekcja Okręgowa
Dróg Publicznych
we Wrocławiu
15.
Lasy Państwowe
Regionalna
Dyrekcja Lasów
Państwowych we
Wrocławiu
16.
Polski
Związek
Łowiecki
Zarząd
Wojewódzki
w
Jeleniej Górze.
17.
Zarząd OperacyjnoStrategiczny Sztabu
Generalnego
w
Treść uwag
1. Brak przejść dla zwierząt w
dużych kompleksach leśnych.
2. Propozycja rozważenia
przeniesienia stacji poboru opłat
(SPO) z węzła „Bolesławiec" (a
co za tym idzie likwidacji samego
węzła) w rejon przecięcia się
proj. autostrady z drogą krajową
Nr 350 Gozdnica - Bolesławiec.
1. Zapewnienie skanalizowanego
u k ła d u sk r zyżo wa n i a d rog i
krajowej Nr 296 z droga
krajową Nr 4.
2. Dyskusyjna sprawa budowy
osobnych dróg dojazdowych do
MOP-ów pod względem
niekontrolowanych wjazdów na
autostradę.
3. Zapewnienie pełnej obsługi
terenów przeciętych
projektowaną autostradą.
4. Zapewnienie przejść dla
zwierząt, zwłaszcza na
obszarach leśnych.
1. W km 17+010 poszerzyć most.
2. Przesunięcie węzła
„Godzieszów" w kierunku
wschodnim o ok. 0,1 km.
3. Zaprojektowanie dodatkowego
wiaduktu w km 23+550
spełniającego rolę przejścia dla
zwierząt.
4. Zaprojektowanie przejścia dla
zwierząt w km 35+850.
5. Poszerzenie (wydłużenie)
mostu w km 36+933,9.
6. Przeniesienie MOP-ów Nowa
Wieś poza teren lasów.
7. Zaprojektowanie ekranu
akustycznego w km 47+190.
8. Zaprojektowanie wzdłuż
autostrady, na całym odcinku
przechodzącym przez tereny
leśne, dróg zbiorczych.
9. Uwzględnienie przejść dla
zwierząt drobnych.
Propozycja
zaprojektowania
przejść dla zwierząt w terenach
leśnych,
zlokalizowanych
w
odległościach
od
siebie
nie
większych jak 2 - 3 km.
Uwzględnienie konieczności
zachowania parametru 4.5 m skrajni
pionowej pod wiaduktem w km
38+400.
Sposób realizacji lub inne wyjaśnienie
1. Postulat zrealizowany.
2. Nie przewidziano dyslokacji SPO.
Budowa dwóch węzłów blisko
siebie (około 6 km) nie ma
uzasadnienia.
1. Sugestia nie spełniona. Z analizy
ruchu wynika, że nie istnieje
potrzeba kanalizacji krzyżujących się
dróg.
2. Postulat nie spełniony. Drogi
dojazdowe zapewnią obsługę i
zaopatrzenie każdego MOP- i będą
posiadały kontrolowany wjazd na
teren MOP.
3. Uwaga uwzględniona.
4. Zaprojektowano w ciągach
migracyjnych fauny przejścia dla
zwierząt.
1. Zastrzeżenie spełnione.
Projektowany most wydłużono
(zwiększono ilość przęseł do trzech).
2. Warunek spełniony.
3. Postulat spełniony.
4. Uwaga uwzględniona.
5. Propozycja zrealizowana.
6. Zgodnie z sugestią MOP „Nowa
Wieś Południe" przesunięto w
kierunku zachodnim o 0,4 km,
MOP „Nowa W ieś Północ" uległ
likwidacji, ponieważ przesunięcie w
kierunku wschodnim jest niemożliwe
ze względu na bezpośrednią
bliskość węzła „Krzyżowa".
Natomiast w kierunku zachodnim nie
ma możliwości zmiany jego
lokalizacji poza teren lasów ze
względu na fakt, że projektowana
autostrada przechodzi przez
kompleks leśny na długości ok. 13
km Usytuowanie wspomnianego
MOP-u poza obszarem lasów
spowodowałoby zbliżenie do MOP-u
„Czerna Północ" i odległość
pomiędzy sąsiadującymi,
jednostronnymi MOP- ami
wynosiłaby 2 km.
7. Postulat spełniony.
8. Zastrzeżenie uwzględnione.
9. Uwaga zrealizowana.
Propozycja zrealizowana.
Postulat zrealizowany.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
42
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Wnioski z wcześniej obowiązującego i aktualnego prawa są następujące:
1) do 1.01.2001 r. – nie było formalnie określonych w prawie wymagań dotyczących zapewnienia
przez właściwy organ udziału społeczeństwa w procedurze przegotowania projektu, udział ten był
zapewniony w procesie prac nad miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego,
2) od 1.01.2001 r. – do 24.05.2003 r. – organy właściwe do wydania decyzji przeprowadzały
dwukrotnie postępowanie z udziałem społeczeństwa (tzn. przed wydaniem decyzji lokalizacyjnej i
przed wydaniem pozwolenia na budowę)
3) od 24.05.2003 r. – przeprowadza się jedną procedurę zapewniając udział społeczeństwa – tzn.
przed wydaniem decyzji lokalizacyjnej.
Powyższe oznacza, że postępowanie przygotowujące proces inwestycyjny autostrady A-4 - dla
której decyzja lokalizacyjna została wydana przed 2001 r. a pozwolenie na budowę będzie udzielone
w myśl przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i
realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych – było i jest prowadzone (w myśl obowiązujących
przepisów) bez formalnej konieczności zapewnienia udziału społeczeństwa. Prowadzone były
uzgodnienia z władzami samorządowymi w celu zapewnienia najlepszych technicznych rozwiązań
służących społeczności lokalnej.
6. PROPOZYCJA MONITORINGU ODDZIAŁYWANIA PLANOWANEGO
PRZEDSIĘWZIĘCIA
Celem monitoringu jest prowadzenie obserwacji stanu środowiska oraz zmian tego stanu
zachodzących pod wpływem emisji do środowiska, których źródłem będzie budowa a następnie
eksploatacja autostrady. W wyniku analizy uzyskanych w ten sposób danych i informacji możliwe jest
planowanie i podejmowanie przedsięwzięć organizacyjnych lub technicznych zmniejszających
negatywne oddziaływanie.
Zagadnienia dotyczące szczegółowych ustaleń sposobu i częstotliwości prowadzenia monitoringu
określa rozporządzenie Ministra Środowiska.
Opracowywane są dla poszczególnych odcinków autostrady propozycje lokalizacji punktów
pomiaru hałasu i poboru ścieków.
Faza budowy
Budowa autostrady powodować będzie powstawanie hałasu i emisji niezorganizowanej, których
źródłem będą prace budowlane (praca sprzętu, maszyn budowlanych). Emitowane w ten sposób
zanieczyszczenia i energie nie są objęte pozwoleniami wymaganymi przez prawo ochrony
środowiska. Nie ma zatem umocowań formalnych do prowadzenia przez inwestora lub wykonawcę
tych robót pomiarów wielkości emitowanych zanieczyszczeń do środowiska. W fazie budowy – w
przypadku budowy stałych lub mobilnych wytwórni mieszanek bitumicznych lub wytwórni betonu
zajdzie potrzeba badania emisji z tych instalacji. Obowiązek ten należy zrealizować w ciągu 14 dni od
daty uruchomienia urządzeń. Realizacja obowiązku ciąży na przyszłym użytkowniku tej instalacji i nie
jest związana z procedurą uzyskania pozwolenia na budowę odcinka autostrady. W związku z tym w
na obecnym etapie nie określa się potrzeb prowadzenia monitoringu emisji z instalacji wytwarzających
mieszanki bitumiczne. W specyfikacji istotnych warunków zamówienia na roboty budowlane należy
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
43
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
zapisać obowiązek oferentów do lokalizacji tych wytwórni zgodnie z wymaganiami prawa ochrony
środowiska oraz do prowadzenia pomiarów emisji w takcie eksploatacji. Zaleca się prowadzić pomiary
emisji pyłu i zanieczyszczeń gazowych. Organem ochrony środowiska właściwym do prowadzenia
uzgodnień i wydawania pozwoleń jest właściwy miejscowo starosta. Przedsięwzięcia te (wytwórnie
mas bitumicznych) zaliczane są do instalacji mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla
których obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko może być wymagany.
Ponadto należy monitorować wszelkie wycieki zanieczyszczeń ropopochodnych, które mogą
wystąpić w trakcie prowadzenia prac budowlanych jako zdarzenia awaryjne. Zanieczyszczoną w ten
sposób glebę należy usuwać. Koszty usunięcia lub/i rekultywacji winien ponosić wykonawca robót
budowlanych. Warunek ten również winien być zapisany w specyfikacji istotnych warunków
zamówienia.
Faza eksploatacji
Zgodnie z obowiązującymi przepisami zarządzający drogą jest obowiązany do okresowych
pomiarów poziomów w środowisku substancji lub energii wprowadzanych w związku z eksploatacją
tego obiektu.
Wyniki pomiarów należy ewidencjonować i przechowywać przez 5 lat od zakończenia roku
kalendarzowego, którego dotyczą.
Okresowe pomiary poziomów substancji lub energii w środowisku prowadzi się dla następujących
substancji lub energii:

hałasu –
a) autostrad, dróg ekspresowych, innych dróg krajowych oraz wojewódzkich - co 5 lat w
okresie wykonywania generalnego pomiaru ruchu,
b) autostrad i dróg ekspresowych nowo oddanych do eksploatacji - dwa razy w roku
kalendarzowym w okresie pierwszych 3 lat, począwszy od roku oddania do eksploatacji

zawiesiny ogólnej i substancji ropopochodnych w wodach opadowych i roztopowych, z
częstotliwością nie mniejszą niż jeden raz w ciągu roku kalendarzowego, dla:
a)
autostrad, dróg ekspresowych, dróg krajowych i wojewódzkich, z których wody opadowe
lub roztopowe ujmowane są w systemy kanalizacyjne;
Pomiary w proponowanych punktach monitoringowych należy wykonać przed oddaniem trasy do
eksploatacji w celu określenia klimatu akustycznego jako poziom odniesienia dla późniejszych
pomiarów.
Po uruchomieniu trasy wskazane jest przeprowadzenie w/w badań natężenia ruchu i jego rozkładu
w czasie (dobowym i tygodniowym, ew. zmiany roczne) oraz wykonanie całodobowych pomiarów
hałasu w wybranych punktach (jako punkty referencyjne) i w wybranych przedziałach czasowych w
pozostałych punktach obserwacji.
Pomiary powinny być wykonywane po zakończeniu robót nad realizacją zabezpieczeń
akustycznych oraz okresowo w trakcie normalnej eksploatacji a ich wyniki po przeprowadzeniu analizy
porealizacyjnej mogą ewentualnie spowodować zweryfikowanie granic obszaru ograniczonego
użytkowania.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
44
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Pomiary powinny być prowadzone w warunkach reprezentatywnego czasu odniesienia (warunki
reprezentatywne).
Dla celów ochrony środowiska przed hałasem nie ma potrzeby ustanawiania stałych punktów
monitoringowych wyposażonych w aparaturę rejestrującą.
Zestawy pomiarowe muszą być tak dobrane, by można było za ich pomocą wyznaczyć
równoważny poziom dźwięku A zarówno metodami bezpośrednimi, jak pośrednimi tzn. przez pomiary
ekspozycyjnych poziomów dźwięku.
Cała aparatura powinna być wzorcowania, a sposób wzorcowania powinien być zgodny z
instrukcją dostarczaną przez producenta urządzenia.
Monitoring wód – obserwacje zanieczyszczeń w wodach z odwodnienia drogi – zgodnie z
rozporządzeniem - powinny być wykonywane dla substancji i parametrów odniesienia zgodnie z
metodykami referencyjnymi określonymi w tabeli. Punkty pomiarowo – kontrolne powinny być
zlokalizowane na wylocie wód opadowych i roztopowych z urządzeń odwadniających drogi.
Wykaz mierzonych substancji lub parametrów odniesienia i metodyk referencyjnych zawiera
poniższa tabela:
Lp.
1.
2.
3.
Nazwa substancji lub
parametru odniesienia
Zawiesina ogólna
Substancje ropopochodne
Natężenie
przepływu
wód
opadowych i roztopowych
Jednostka
miary
g/m3
g/m3
m3/h
Metodyka referencyjna
Metoda wagowa z zastosowaniem filtracji przez sączki z
włókna szklanego
Spektrometria IR
pomiary natężenia przepływu wód mogą być
wykonywane dowolnymi metodami gwarantującymi błąd
pomiaru mniejszy niż 20%
Po zakończeniu robót budowlanych i rozpoczęciu eksploatacji projektowanej autostrady wraz ze
wszystkimi urządzeniami towarzyszącymi należy przeprowadzić – zgodnie z przepisami ustawy Prawo
ochrony środowiska – wstępne pomiary. Wstępne pomiary ścieków odprowadzanych do środowiska z
oczyszczalni wód opadowych i wstępne pomiary emisji hałasu proponuje się przeprowadzić w ramach
oceny porealizacyjnej, do której wykonania, inwestor może być zobowiązany w decyzji – pozwoleniu
na budowę. Termin wykonania analizy porealizacyjnej zostanie wskazany przez właściwy organ.
KONKLUZJA
1. W czasie budowy – prowadzący instalacje będące źródłem emisji (np. wytwórnie mas
bitumicznych, betonu) winni prowadzić pomiaru emisji, zgodnie z warunkami określonymi w
decyzji – pozwolenie na emisję pyłów i gazów wydane w związku z realizacją tych przedsięwzięć.
2. Pomiary hałasu należy wykonywać 2 razy w roku w okresie pierwszych 3 lat eksploatacji.
3. Należy badać jakość wód opadowych odprowadzanych do środowiska z odwodnienia autostrady z
częstotliwością 1 raz w roku.
4. Wyniki pomiarów należy ewidencjonować i przechowywać przez 5 lat od zakończenia roku,
którego dotyczą.
5. Nie stwierdza się potrzeby, wynikającej z projektowanych przepisów prawa, prowadzenia
pomiarów i badań jakości ścieków bytowych (sanitarnych) odprowadzanych z wylotu oczyszczalni
MOP.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
45
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
7. PODSUMOWANIE I WNIOSKI
1. Lokalizacja autostrady A-4 została ustalona w wyniku wieloletnich prac studialnych, którym
towarzyszyły analizy dotyczące środowiska.
2. Niniejsze streszczenie obejmuje odcinek autostrady objęty projektem budowlanym od Zgorzelca
do Krzyżowej, tj. od km 0+000 do km 51+400.
3. Miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego gmin uwzględniają korytarz autostrady wraz
z podstawowymi zagadnieniami ochrony środowiska.
4. Trasa autostrady nie koliduje z istniejącymi obszarami objętymi ochroną w trybie przepisów
ustawy o ochronie przyrody. Najbliższy prawnie chroniony obiekt - rezerwat Brzeźnik, położony
jest w odległości około 2,2 km na południe od trasy i pozostaje poza obszarem oddziaływania
autostrady.
5. W najbliższym sąsiedztwie trasy autostrady nie ma obszarów, które obejmuje projekt sieci
NATURA 2000 zgodnie z dyrektywą siedliskową (92/43/EEC) oraz z dyrektywą ptasią
(79/409/EEC) według projektu rozporządzenia Ministra Środowiska.
6. Podstawowym istotnym oddziaływaniem autostrady na środowisko jest emisja hałasu.
7. W celu zapewnienia dotrzymania norm dopuszczalnych hałasu niezbędne będzie zapewnienie
ochrony terenów chronionych akustycznie przez budowę ekranów akustycznych. Projekt
budowlany przewiduje budowę ekranów o łącznej długości 4 271 m. Po ich realizacji uciążliwość
akustyczna projektowanego odcinka autostrady zostanie zmniejszona w sposób zapewniający
dotrzymanie norm hałasu na terenach chronionych akustycznie.
8. Szacuje się, że po wybudowaniu autostrady i osiągnięciu natężenia ruchu zbliżonego do
zakładanego, może zaistnieć potrzeba dodatkowego indywidualnego zabezpieczania niektórych
budynków mieszkalnych położonych w sąsiedztwie autostrady.
9. Nie prognozuje się, że występowanie ponadnormatywnych stężeń dwutlenku azotu poza liniami
rozgraniczającymi. Zasięg oddziaływania tlenków azotu z uwzględnianiem aktualnego stanu
zanieczyszczenia powietrza (wartość dyspozycyjna) może wynieść do 20 m od linii
rozgraniczających projektowanej trasy. Bez uwzględniania tła emisja tych substancji nie będzie
powodować przekroczeń stężenia dopuszczalnego poza liniami rozgraniczającymi.
10. Wody opadowe pochodzące z odwodnienia projektowanej autostrady zostaną zebrane i
odprowadzone: część wód opadowych odprowadzanych będzie poprzez rowy otwarte do rzek po
uprzednim ich podczyszczeniu a część poprzez rowy otwarte do zbiorników infiltracyjnych.
11. W oparciu o przeprowadzone rozpoznanie warunków hydrogeologicznych można stwierdzić, że
odprowadzane ścieki deszczowe z projektowanego odcinka autostrady nie będą powodować
zagrożenia dla środowiska.
12. Zagrożeniem dla środowiska gruntowo-wodnego może być niekontrolowany wyciek przewożonych
substancji chemicznych w wyniku awarii spowodowanych kolizjami drogowymi.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
46
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
13. Powstające podczas budowy, eksploatacji i likwidacji rozpatrywanej drogi odpady, nie będą
wywierały negatywnego wpływu na otoczenie, o ile będą usuwane i zagospodarowywane zgodnie
z wymaganiami ochrony środowiska.
14. Budowa autostrady powoduje zmniejszenie powierzchni leśnej lasów państwowych o ok. 314 ha w
trzech nadleśnictwach (Pieńsk, Węgliniec, Bolesławiec).
15. W celu minimalizacji negatywnych skutków fragmentaryzacji kompleksów leśnych i polno –
leśnych zaprojektowano 7 przejść dla zwierząt, których lokalizację uzgodniono na etapie projektu
wstępnego z właściwymi Nadleśnictwami.
16. W trakcie budowy, wykonawca winien zapewnić możliwość przeprowadzenia badań stanowisk
archeologicznych wskazanych przez właściwy organ.
17. Na 1 miesiąc przed rozpoczęciem budowy inwestor zobowiązany jest do przedstawienia informacji
o wytwarzanych odpadach w okresie budowy oraz o sposobie gospodarowania wytworzonymi
odpadami z uwzględnieniem selektywnego gromadzenia powstających odpadów, zgodnie z
wymaganiami przepisów ustawy o odpadach.
18. Inwestor winien być zobowiązany do uzyskania pozwolenia na użytkowanie w celu zbadania
należytego wykonania urządzeń chroniących środowisko.
19. Po wybudowaniu autostrady i jej przekazaniu do eksploatacji należy przeprowadzić pomiary
hałasu w ramach analizy porealizacyjnej.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
47
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
8. WSKAZANIE TRUDNOSCI WYNIKAJĄCYCH Z NIEDOSTAKTÓW
TECHNIKI LUB LUK WE WSPÓŁCZESNEJ WIEDZY
Raport o oddziaływaniu na środowisko i prowadzone obecnie analizy uciążliwości projektowanej
autostrady przeprowadzono w oparciu o prognozowany ruch pojazdów poruszających się w
przyszłości projektowanym odcinkiem autostrady jako podstawę przyjęto prognozę ruchu oraz udział
pojazdów ciężkich. Dane te dotyczą roku 2021 i były podstawą projektowania branży drogowej i
konstrukcyjnej.
W zakresie ochrony przed hałasem
Zgodnie z „Metodami prognozowania hałasu komunikacyjnego (drogowego i ulicznego) –
Radosław J. Kucharski, BMŚ, 1996 r. przyjęto średniogodzinne natężenie ruchu w czasie
16-tu godzin dnia jako:
Q 1h = 0,87 *Qdob/16
natomiast średniogodzinne natężenie dla godziny nocy:
Q 1h = 0,13 *Qdob/8
Zespoły opracowujące raporty stosują program „Hałas drogowy dla Windows wersja 4.x”
(H_DROG)
opracowanym
przez
Biuro
Studiów
i
Projektów
Ekologicznych
oraz
Technik
Informatycznych SOFT-P w Piotrkowie Trybunalskim oraz Instytut Ochrony Środowiska w Warszawie.
Prognozowanie imisji hałasu w sieci punktów recepcyjnych odbywa się z uwzględnieniem parametrów
geometrycznych źródła (drogi), jego parametrów akustycznych, geometrii najbliższego otoczenia i
oparte jest o modele obliczeniowe opracowane przez Instytut Ochrony Środowiska w Warszawie.
W zakresie ochrony powietrza
Przy określaniu wpływu projektowanego odcinka autostrady na stan powietrza oszacowano
wielkości emisji oraz przeprowadzono obliczenia rozkładu stężeń zanieczyszczeń w siatce receptorów
dla zanieczyszczeń: dwutlenek azotu, tlenki azotu, pył, tlenek węgla, węglowodory alifatyczne. W
obliczeniach uwzględniono prognozowaną strukturę ruchu (od 19 do 22 % samochodów ciężkich). Ze
względu na odległy okres prognozowania (2021 r.), do obliczeń przyjęto, że w potoku ruchu pojazdów
po projektowanej drodze wśród samochodów osobowych wszystkie wyposażone w silniki benzynowe
będą posiadały katalizatory spalin. Przyjęto również, że ok. 10% tych samochodów może mieć
niesprawne lub uszkodzone katalizatory. Ruch samochodów z silnikami Diesla przyjęto jako 10%
prognozowanego ruchu pojazdów silnikowych osobowych.
Wskaźniki jednostkowe emisji zanieczyszczeń pochodzących ze spalania paliw w różnych typach
samochodów zostały przyjęte zgodnie z zarządzeniem nr 42 Generalnego Dyrektora Dróg
Publicznych z dnia 24 maja 1999 r. Zarządzenie zostało formalnie wycofane Zarządzeniem Nr 18
Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 18 marca 2004 r. Brak jest innych formalnie
określonych wskaźników emisji z pojazdów silnikowych, dlatego też poniżej przedstawiono przyjęte
wskaźniki emisji substancji z pojazdów silnikowych do powietrza, które były określone w Zarządzeniu
Nr 42.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
48
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400
Obliczenia rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń zostały wykonane przy użyciu programu
komputerowego opartego na algorytmie określonym rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 5
grudnia 2002 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji (Dz. U. z 2003 r. Nr 1, poz.
12). Drogę potraktowano jako liniowe źródło emisji i zastąpiono je zespołem źródeł punktowych.
W oparciu o omówiony model wykonano obliczenia rozkładów stężeń średniorocznych w otoczeniu
modelowych odcinków autostrady.
W zakresie gospodarki ściekowej
Określenie wpływu budowy autostrady na środowisko wodne przeprowadzono w oparciu o dane
zawarte w projekcie budowlanym – branża odwodnieniowa dotyczące parametrów ilościowych
ścieków powstających w fazie eksploatacji, sprawności urządzeń przewidzianych do zastosowania w
celu oczyszczania ścieków oraz analizy dopuszczalnych wartości stężeń w ściekach odprowadzanych
do środowiska.
Porównanie ustalonych przeciętnych stężeń zanieczyszczeń w odprowadzanych ściekach z
ustalonymi przepisami prawa umożliwiło ocenę wpływu gospodarki ściekowej.
W zakresie środowiska gruntowo-wodnego
Liczne badania przeprowadzone w kraju jak i za granicą wykazały, że jedyną dokładną metodą
określania poziomu i zasięgu skażenia gleb są szczegółowe pomiary kumulacji metali ciężkich w
różnych odległościach od jezdni.
Brak jest obecnie wiarygodnych modeli matematycznych, w związku z czym prognozowanie
zasięgu i koncentracji toksycznych składników spalin samochodowych jest sprawą ciągle jeszcze
otwartą.
Przyczyną
braku
adekwatnego
warsztatu
matematycznego
jest
wysoki
stopień
skomplikowania zagadnienia. Jak wynika z dostępnej literatury na ten temat, dotychczasowe próby
matematycznego
modelowania
zjawisk
wewnątrz-glebowych
nie
przyniosły
zadowalających
rezultatów.
W zakresie gospodarki odpadami
Ocenę dotyczącą gospodarki odpadami opracowano na podstawie oszacowania przewidywanych
rodzajów i ilości odpadów powstających w fazie budowy i eksploatacji projektowanego odcinka
autostrady z uwzględnieniem charakterystyki obiektów towarzyszących. Przy prognozowaniu ilości
odpadów powstających w fazie eksploatacji uwzględniono niezbędny zakres prac rozbiórkowych
obiektów budowlanych kolidujących z projektowaną autostradą.
W zakresie wpływu na krajobraz i środowisko przyrodnicze
Do oceny wpływu autostrady na szatę roślinną i świat zwierzęcy oraz na krajobraz zastosowano
metodę waloryzacji przedstawionych niżej elementów (określających skutki wprowadzenia autostrady
do środowiska przyrodniczego) oraz charakteru oddziaływań w odniesieniu do odpowiednich
odcinków trasy, określonych w kategoriach typów krajobrazów.
Waloryzacja punktowa polega na ocenie najważniejszych oddziaływań na środowisko przyrodnicze
i obejmuje następujące podstawowe elementy:

skutki ekologiczne,
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
49
Raport o oddziaływaniu na środowisko (synteza)
– autostrada A-4 – odcinek Zgorzelec – Krzyżowa od km 0+000 do km 51+400

charakter oddziaływań.
W analizie uwzględniono wnioski wynikające z wcześniej wykonanych opracowań dotyczących
oddziaływania na środowisko omawianego przedsięwzięcia.
W zakresie poważnych awarii
Prognozowanie oddziaływania autostrady w związku z możliwością wystąpienia awarii dla
przedsięwzięcia drogowego jest zagadnieniem trudnym wobec zmienności wielu czynników mogących
mieć wpływ na rodzaj i skalę zjawiska. Dotychczasowe analizy koncentrowały się na potrzebie
wyznaczenia miejsc o szczególnej wrażliwości środowiska na skutki tych awarii oraz potrzebach
organizacyjnych dotyczących zapobiegania i likwidowania skutków awarii. W raporcie zawarto wnioski
wynikające z dostępnych materiałów źródłowych dotyczących zagadnienia.
KONKLUZJA
Określony zasięg oddziaływania projektowanego odcinka autostrady oszacowano na postawie
dostępnych modeli obliczeniowych wynikających z referencyjnych metod modelowania. Każdy z
modeli posiada własne ograniczania i niedoskonałości. Uwzględniając powyższe, uzyskane wyniki
obliczeń rozkładu stężeń zanieczyszczeń w powietrzu powodowanych przez emisje obarczone są
błędem polegającym na uzyskaniu wyników wyższych niż mogące wynikać z pomiarów imisji. Brak
jest modelu obliczeniowego umożliwiającego prognozowanie zanieczyszczenia gleb jako wynik emisji
spalin.
9. ŹRÓDŁA INFORMACJI STANOWIĄCE PODSTAWĘ DO
SPORZĄDZENIA RAPORTU
Niniejszą syntezę sporządzono na podstawie informacji zawartych w Raportach o oddziaływaniu
na środowisko sporządzonych do projektu budowlanego:
1) Raport o oddziaływaniu na środowisko autostrady A-4 – odcinek od km 0+000 do km 22+000 –
PROFIL Sp. z o.o. w Warszawie, 2004;
2) Raport o oddziaływaniu na środowisko autostrady A-4 – odcinek od km 22+000 do km 51+400 –
PROFIL Sp. z o.o. w Warszawie, 2004;
W niniejszej syntezie wykorzystywano również informacje zawarte w:
3) Ocenie oddziaływania autostrady na środowisko, Autostrada A-4, Zgorzelec - Tarnów, III. woj.
jeleniogórskie, km 0+000 - km 50+100, Transprojekt Kraków, październik 1995;
4) Ocenie oddziaływania autostrady na środowisko, Autostrada A-4, Zgorzelec - Tarnów, Odcinek:
km 0+000 - 152+670, Autostrada A-12 Olszyna - Krzyżowa, Odcinek km 0+000 - 76+200, ANEKS,
Transprojekt Kraków, wrzesień 1996;
5) Aneksie do oceny oddziaływania na środowisko autostrady A-12 na odcinku Olszyna-Krzyżowa,
Autostrady A-4 na odc. Zgorzelec - Wrocław, Transprojekt Kraków, wrzesień 1997;
6) Synthesis of environmental influence of the projected A-4 motorway, Section Zgorzelec (km
0+000) - Krzyżowa (km 49+000), Chemeko -Jagiełło, sp. jawna, Wrocław, March, April 2002.,
2002;
7) Ocenie oddziaływania autostrady na dobra kultury objęte ochroną, Autostrada A-4, Zgorzelec Tarnów, III. Woj. Jeleniogórskie, km 0+000 - km 50+100, Transprojekt Kraków, październik 1995.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Oddział we Wrocławiu
50
Download
Random flashcards
bvbzbx

2 Cards oauth2_google_e1804830-50f6-410f-8885-745c7a100970

66+6+6+

2 Cards basiek49

Pomiary elektr

2 Cards m.duchnowski

Prace Magisterskie

2 Cards Pisanie PRAC

słowka

2 Cards kksenia.kot1997

Create flashcards