Plan Gospodarki Niskoemisyjnej dla Gminy

advertisement
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA
NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU
GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
Źródło: www.szypliszki.pl
GMINA SZYPLISZKI
POWIAT SUWALSKI
WOJEWÓDZTWO PODLASKIE
SPIS TREŚCI
1. WSTĘP ............................................................................................................................. 3
1.1. PODSTAWY FORMALNO-PRAWNE OPRACOWANIA DOKUMENTU ......................................... 3
1.2. CEL I ZAKRES PROGNOZY .............................................................................................. 4
1.3. INFORMACJE O METODACH ZASTOSOWANYCH PRZY SPORZĄDZANIU PROGNOZY ................ 6
2. ANALIZA ZAWARTOŚCI PROJEKTOWANEGO DOKUMENTU ..................................... 6
2.1. PROJEKT STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022 – ANALIZA
ZAWARTOŚCI .......................................................................................................................
6
2.2. CELE STRATEGII ........................................................................................................... 7
2.3. POWIĄZANIA Z INNYMI DOKUMENTAMI ............................................................................. 8
3. AKTUALNY STAN ŚRODOWISKA .................................................................................. 9
3.1. POŁOŻENIE GEOGRAFICZNE ........................................................................................... 9
3.2. KLIMAT ........................................................................................................................11
3.3. POWIERZCHNIA ZIEMI, KRAJOBRAZ, ZŁOŻA NATURALNE, GLEBY .......................................15
3.4. W ODY POWIERZCHNIOWE I PODZIEMNE .........................................................................20
3.5. POWIETRZE .................................................................................................................27
3.6. KLIMAT AKUSTYCZNY....................................................................................................31
3.7. DZIEDZICTWO KULTUROWE, ZABYTKI I DOBRA MATERIALNE .............................................35
3.8. RÓŻNORODNOŚĆ BIOLOGICZNA, OBSZARY NATURA 2000 ...............................................36
3.9. POTENCJALNE ZMIANY STANU ŚRODOWISKA W
PRZYPADKU
BRAKU
REALIZACJI
PROJEKTOWANEGO DOKUMENTU .........................................................................................44
4. PRZEWIDYWANE ODDZIAŁYWANIE NA ŚRODOWISKO W WYNIKU REALIZACJI
ZAPISÓW STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022 .................45
4.1.
STAN
ŚRODOWISKA
NA
OBSZARACH
OBJĘTYCH
PRZEWIDYWANYM
ZNACZĄCYM
ODDZIAŁYWANIEM ...............................................................................................................45
4.2. ISTNIEJĄCE PROBLEMY OCHRONY ŚRODOWISKA ISTOTNE Z PUNKTU WIDZENIA REALIZACJI
PROJEKTOWANEGO DOKUMENTU .........................................................................................46
4.3. CELE OCHRONY ŚRODOWISKA USTANOWIONE NA SZCZEBLU MIĘDZYNARODOWYM,
WSPÓLNOTOWYM I KRAJOWYM, ISTOTNE Z PUNKTU WIDZENIA PROJEKTOWANEGO DOKUMENTU
.........................................................................................................................................46
5.
ANALIZA
I
POSZCZEGÓLNE
OCENA
WPŁYWU
KOMPONENTY
USTALEŃ
ŚRODOWISKA
PROJEKTU
WRAZ
Z
DOKUMENTU
PROGNOZĄ
NA
ZMIAN
ŚRODOWISKA ....................................................................................................................46
5.1. W PŁYW POSZCZEGÓLNYCH PROJEKTÓW NA OBSZARY CHRONIONE ORAZ NA KLIMAT .........51
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
1
6.
ROZWIĄZANIA
MAJĄCE
NA
CELU
ZAPOBIEGANIE,
OGRANICZANIE
LUB
KOMPENSACJĘ PRZYRODNICZĄ NEGATYWNYCH ODDZIAŁYWAŃ NA ŚRODOWISKO,
MOGĄCYCH BYĆ REZULTATEM REALIZACJI PROJEKTOWANEGO DOKUMENTU ....53
7.
ROZWIĄZANIA
ALTERNATYWNE
DO
ROZWIĄZAŃ
ZAWARTYCH
W PROJEKTOWANYM DOKUMENCIE ..............................................................................54
8. PRZEWIDYWANE METODY ANALIZY SKUTKÓW REALIZACJI POSTANOWIEŃ
PROJEKTOWANEGO DOKUMENTU .................................................................................56
9. INFORMACJE O TRANSGRANICZNYM ODDZIAŁYWANIU NA ŚRODOWISKO ..........56
10. STRESZCZENIE W JĘZYKU NIESPECJALISTYCZNYM .............................................57
11. SPIS TABEL I RYSUNKÓW ..........................................................................................59
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
2
1. WSTĘP
1.1. PODSTAWY FORMALNO-PRAWNE OPRACOWANIA DOKUMENTU
Podstawą prawną opracowania Prognozy oddziaływania na środowisko Strategii Rozwoju
Gminy Szypliszki na lata 2016-2022 (zwanej też dalej Prognozą) jest Ustawa z dnia
3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale
społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
(t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 353 z późn. zm.), zwana dalej Ustawą. W świetle zapisów artykułu
46 i 47 Ustawy, przeprowadzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko
wymagają projekty dokumentów strategicznych (m. in. polityk, strategii, planów, programów)
mogących znacząco oddziaływać na środowisko lub realizacja postanowień tych
dokumentów może spowodować znaczące oddziaływanie na środowisko.
Przepisy Ustawy z dnia 3 października 2008 r. przenoszą do prawodawstwa polskiego
postanowienia następujących dyrektyw Unii Europejskiej:

Dyrektywa Rady 85/337/EWG z dnia 27 czerwca 1985 r. w sprawie oceny skutków
wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko
naturalne;

Dyrektywa Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk
przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory;

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2001/42/WE z dnia 27 czerwca 2001 r.
w sprawie oceny wpływu niektórych planów i programów na środowisko;

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2003/4/WE z dnia 28 stycznia 2003 r.
w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska i uchylającej
dyrektywę Rady 90/313/EWG;

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2003/35/WE z dnia 26 maja 2003 r.
przewidującej udział społeczeństwa w odniesieniu do sporządzania niektórych planów
i programów w zakresie środowiska oraz zmieniającej w odniesieniu do udziału
społeczeństwa i dostępu do wymiaru sprawiedliwości dyrektywy Rady 85/337/EWG
i 96/61/WE;

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/1/WE z dnia 15 stycznia 2008 r.
dotyczącej zintegrowanego zapobiegania zanieczyszczeniom i ich kontroli;

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/56/WE z dnia 17 czerwca 2008 r.
ustanawiającej ramy działań Wspólnoty w dziedzinie polityki środowiska morskiego
(dyrektywa ramowa w sprawie strategii morskiej.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
3
Konieczność opracowania prognozy została także potwierdzona przez:

Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku;

Podlaskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku.
W ramach wskazanych pism zarówno Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska, jak
i Podlaski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wskazali na obowiązek opracowania
Prognozy dla projektu Strategii Rozwoju Gminy Szypliszki na lata 2016-2022, a także
wskazali na zakres i stopień szczegółowości informacji wymaganych w przedmiotowym
dokumencie.
1.2. CEL I ZAKRES PROGNOZY
Celem Prognozy jest wskazanie możliwych negatywnych skutków realizacji Strategii
Rozwoju Gminy Szypliszki na lata 2016-2022 i przedstawienie zaleceń dotyczących
przeciwdziałania ewentualnym negatywnym skutkom.
Zakres Prognozy jest zgodny z wytycznymi zawartymi w Ustawie z dnia 3 października
2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa
w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2016 r.
poz. 353 z późn. zm.). Zgodnie z zapisami art. 51 Ustawy, prognoza oddziaływania na
środowisko powinna:
1. zawierać:
a) informacje o zawartości, głównych celach projektowanego dokumentu oraz jego
powiązaniach z innymi dokumentami,
b) informacje o metodach zastosowanych przy sporządzaniu prognozy,
c)
propozycje
dotyczące
przewidywanych
metod
analizy
skutków
realizacji
postanowień projektowanego dokumentu oraz częstotliwości jej przeprowadzania,
d) informacje o możliwym transgranicznym oddziaływaniu na środowisko,
e) streszczenie sporządzone w języku niespecjalistycznym;
2. określać, analizować i oceniać:
a) istniejący stan środowiska oraz potencjalne zmiany tego stanu w przypadku braku
realizacji projektowanego dokumentu,
b)
stan
środowiska
na
obszarach
objętych
przewidywanym
znaczącym
oddziaływaniem,
c) istniejące problemy ochrony środowiska istotne z punktu widzenia realizacji
projektowanego dokumentu, w szczególności dotyczące obszarów podlegających
ochronie na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody,
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
4
d)
cele
ochrony
środowiska
ustanowione
na
szczeblu
międzynarodowym,
wspólnotowym
i krajowym, istotne z punktu widzenia projektowanego dokumentu, oraz sposoby,
w jakich te cele i inne problemy środowiska zostały uwzględnione podczas
opracowywania dokumentu,
e) przewidywane znaczące oddziaływania, w tym oddziaływania bezpośrednie,
pośrednie,
wtórne,
skumulowane,
krótkoterminowe,
średnioterminowe
i długoterminowe, stałe i chwilowe oraz pozytywne i negatywne, na cele i przedmiot
ochrony obszaru Natura 2000 oraz integralność tego obszaru, a także na środowisko,
a w szczególności na:

różnorodność biologiczną,

ludzi,

zwierzęta,

rośliny,

wodę,

powietrze,

powierzchnię ziemi,

krajobraz,

klimat,

zasoby naturalne,

zabytki,

dobra materialne,
z uwzględnieniem zależności między tymi elementami środowiska i między
oddziaływaniami na te elementy;
3. przedstawiać:
a) rozwiązania mające na celu zapobieganie, ograniczanie lub kompensację
przyrodniczą negatywnych oddziaływań na środowisko, mogących być rezultatem
realizacji projektowanego dokumentu, w szczególności na cele i przedmiot ochrony
obszaru Natura 2000 oraz integralność tego obszaru,
b) biorąc pod uwagę cele i geograficzny zasięg dokumentu oraz cele i przedmiot
ochrony obszaru Natura 2000 oraz integralność tego obszaru – rozwiązania
alternatywne
do
rozwiązań
zawartych
w
projektowanym
dokumencie
wraz
z uzasadnieniem ich wyboru oraz opis metod dokonania oceny prowadzącej do tego
wyboru albo wyjaśnienie braku rozwiązań alternatywnych, w tym wskazania
napotkanych trudności wynikających z niedostatków techniki lub luk we współczesnej
wiedzy.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
5
Ponadto uwzględniono uzgodniony zakres i stopień szczegółowości opracowania wynikający
z pisma:

Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku;

Podlaskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku.
1.3. INFORMACJE O METODACH ZASTOSOWANYCH PRZY SPORZĄDZANIU PROGNOZY
W ramach opracowania Prognozy oddziaływania na środowisko Strategii Gminy Szypliszki
na lata 2016-2022 posłużono się następującymi metodami:

oceniono komplementarność Strategii w stosunku do dokumentów strategicznych
wyższego szczebla (wspólnotowych, krajowych, wojewódzkich), aby stwierdzić czy
poddawany prognozie dokument zawiera elementy zapewniające ochronę środowiska
z poszanowaniem zasad zrównoważonego rozwoju,

w
bezpośrednim
badaniu
prognozy
Strategii
oceniono
wpływ
proponowanych
w opracowaniu działań na poszczególne komponenty środowiska naturalnego.
W niniejszym dokumencie dokonano analizy oddziaływań na środowisko w oparciu o dane
literaturowe oraz ustalenia własne, które zestawiono z lokalnymi uwarunkowaniami
środowiskowymi.
2. ANALIZA ZAWARTOŚCI PROJEKTOWANEGO DOKUMENTU
2.1. PROJEKT STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022 –
ANALIZA ZAWARTOŚCI
Strategia Rozwoju Gminy Szypliszki na lata 2016-2022 składa się z dwóch głównych części:
Raport stanu. Analiza i diagnoza strategiczna oraz Rozwój strategiczny w latach 2016-2022,
w ramach których opisano obecną sytuację gminy oraz sformułowano misję rozwoju, cele
strategiczne oraz cele operacyjne.
Strategia Rozwoju Gminy Szypliszki na lata 2016-2022 jest efektem prac zespołu
zadaniowego. Dzięki zaangażowaniu przedstawicieli samorządu, organizacji publicznych,
przedsiębiorców i lokalnych liderów życia społecznego, Strategia stanowi nie tylko narzędzie
prowadzenia polityki rozwoju lokalnego i regionalnego, ale również syntezę świadomych
wyborów i rekomendacji przedstawicieli różnych społeczności tworzących wspólnotę
samorządową.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
6
W systemie zarządzania polityką rozwoju, Strategia pełni kluczową rolę, jako generalny plan
postępowania władz samorządowych, partnerów gospodarczych i społecznych, którzy mogą
się na nią powoływać w procesie pozyskiwania środków zewnętrznych oraz w oparciu o nią
budować własne plany strategiczne. Dzięki temu dokument ten jest również narzędziem
kierowania i intensyfikowania współpracy z partnerami samorządowymi, prywatnymi
i pozarządowymi w układzie zarówno lokalnym, jak i regionalnym.
2.2. CELE STRATEGII
W ramach Strategii sformułowana została misja: Kreowanie zrównoważonego i spójnego
rozwoju Gminy Szypliszki dzięki racjonalnemu i efektywnemu wykorzystaniu istniejących
zasobów
przyrodniczych,
kulturowych,
nowoczesnej
infrastrukturze
technicznej,
przedsiębiorczym i wykształconym mieszkańcom.
Określone zostały także następujące cele:

Cel strategiczny I. Nowoczesna infrastruktura techniczna:
o
Cel operacyjny I.1 Rozwój infrastruktury drogowej;
o
Cel operacyjny I.2 Rozbudowa systemów wodno-kanalizacyjnych;
o
Cel operacyjny I.3 Rozwój gospodarki przestrzennej;
o
Cel
operacyjny
I.4
Rozwój
infrastruktury
i
technologii
informacyjno
–
komunikacyjnych;

Cel strategiczny II. Poprawa kreatywności i konkurencyjności mieszkańców:
o
Cel operacyjny II.1 Rozwiązywanie problemów społecznych i stymulowanie
aktywności zawodowej sprzyjającej włączeniu społecznemu;
o
Cel
operacyjny
II.2.
Podniesienie
poziomu
wykształcenia
i
kwalifikacji
zawodowych społeczności;
o
Cel operacyjny II.3. Zwiększenie dostępu do usług medycznych wysokiej jakości;
o
Cel operacyjny II.4. Podniesienie jakości usług oraz poprawa dostępności opieki
żłobkowej i edukacji przedszkolnej;
o
Cel operacyjny II.5 Rozwój i poszerzenie funkcji obiektów dydaktycznych,
kulturalnych, oraz sportowo-rekreacyjnych, stworzenie profesjonalnej oferty;
o
Cel operacyjny II.6 Budowanie i upowszechnianie społeczeństwa informacyjnego;
o
Cel operacyjny II.7 Rozwijanie tożsamości i integracji społeczności;
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
7

Cel strategiczny III. Innowacyjna i efektywna gospodarka:
o
Cel operacyjny III.1 Rozwój i wzrost konkurencyjności mikro, małych i średnich
przedsiębiorstw;
o
Cel operacyjny III.2 Wsparcie rozwoju sektora usług rolno – spożywczych, handlu
i rzemiosła;
o
Cel operacyjny III.3 Stworzenie atrakcyjnej oferty turystycznej, agroturystycznej
i ekoturystycznej gminy w oparciu o zasoby przyrodnicze, historyczne i kulturowe
oraz innowacyjne ich wykorzystanie;

Cel strategiczny IV. Zapewnienie środowiska naturalnego wysokiej jakości, ochrona
wartości przyrodniczych i historycznych:
o
Cel operacyjny IV.1 Ochrona dziedzictwa przyrodniczego i racjonalna gospodarka
zasobami;
o
Cel operacyjny IV.2 Renowacja i ochrona dziedzictwa historycznego i obiektów
zabytkowych;
o
Cel operacyjny IV.3 Zwiększenie wykorzystania odnawialnych źródeł energii;
o
Cel operacyjny IV.4 Promocja ochrony środowiska, postaw proekologicznych
i zdrowego trybu życia.
2.3. POWIĄZANIA Z INNYMI DOKUMENTAMI
Projekt Strategii Rozwoju Gminy Szypliszki na lata 2016-2022 jest ściśle powiązany z innymi
dokumentami strategicznymi, jednakże nie stanowi on jedynie powielenia zamieszczonych
tam celów i zadań. W toku opracowywania ocenianego dokumentu szczegółowo
analizowano poszczególne dokumenty, jak również uwzględniano uwarunkowania lokalne
tak, aby wyspecyfikować i wybrać do realizacji odpowiednie zadania, które powinny
umożliwić osiągnięcie zakładanego celu w zadanym horyzoncie czasowym, jak również takie,
na których realizację mają wpływ władze gminy. Poniżej charakteryzowano dokumenty
strategiczne, z którymi powiązana jest oceniana Strategia Rozwoju Gminy Szypliszki na lata
2016-2022.
Wśród nich kluczową rolę odgrywa:

Strategia Europa 2020;

Długookresowa Strategia Rozwoju Kraju. Polska 2030. Trzecia Fala Nowoczesności;

Strategia zrównoważonego rozwoju wsi, rolnictwa i rybactwa na lata 2012–2020;

Strategia Rozwoju Kraju 2020;
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
8

Raport „Polska 2030. Wyzwania Rozwojowe”;

Koncepcja Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2030;

Krajowa Strategia Rozwoju Regionalnego 2030;

Strategia Rozwoju Województwa Podlaskiego;

Program Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego Województwa Podlaskiego do roku
2020;

Strategia Rozwoju Polski Wschodniej 2020;

Plan Zagospodarowania Przestrzennego Województwa Podlaskiego;

Lokalna Strategia Rozwoju Stowarzyszenia „Suwalsko – Sejneńska” Lokalna Grupa
Działania;

Strategiczny plan adaptacji dla sektorów i obszarów wrażliwych na zmiany klimatu do
roku 2020;

Dyrektywa 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r.
ustanawiająca ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej;

Polityka Ekologiczna Państwa;

Założenia Narodowego Programu Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej;

Plan Gospodarki Odpadami Województwa Podlaskiego na lata 2012-2017;

Projekt Programu Ochrony Środowiska Województwa Podlaskiego na lata 2017-2020
z perspektywą do 2024 roku;

Program ochrony powietrza dla strefy podlaskiej;

Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Szypliszki.
3. AKTUALNY STAN ŚRODOWISKA
3.1. POŁOŻENIE GEOGRAFICZNE
Gmina Szypliszki położona jest w północnej części województwa podlaskiego w powiecie
suwalskim. Od północy graniczy z Litwą, od północnego – zachodu z Gminą Rutka - Tartak,
od zachodu z Gminą Jeleniewo, od południa z Miastem Suwałki i Gminą Suwałki, od
wschodu z Gminą Puńsk, a od południowego wschodu z Gminą Krasnopol. Na terenie gminy
zlokalizowane jest przejście graniczne w miejscowości Budzisko.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
9
Rysunek 1. Położenie Gminy Szypliszki na tle powiatu suwalskiego
Źródło: https://administracja.mac.gov.pl
Powierzchnia gminy wynosi 154,81 km2, co stanowi 12% powierzchni powiatu suwalskiego
i 0,72% powierzchni woj. podlaskiego. Na terenie Gminy Szypliszki przeważają użytki rolne
stanowiące 78,06% powierzchni, lasy i grunty leśne zajmują 13,64%, nieużytki i tereny różne
– 3,37%, grunty zabudowane i zurbanizowane – 3,20%, zaś grunty pod wodami – 1,73%
obszaru.
Strukturę zagospodarowania gruntów na terenie gminy zaprezentowano w tabeli 1 oraz na
wykresie 1.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
10
Tabela 1. Podział zagospodarowania powierzchni Gminy Szypliszki
J. m.
Wartość
użytki rolne, w tym:
ha
12 085
grunty orne
ha
8 419
sady
ha
50
łąki
ha
1 531
pastwiska
ha
1 747
grunty rolne zabudowane
ha
254
grunty pod stawami i rowami
ha
84
2
lasy i grunty leśne
ha
2 111,29
3
nieużytki i tereny różne
ha
521
4
grunty zabudowane i zurbanizowane
ha
496
5
grunty pod wodami
ha
268
Razem
ha
15 481,29
Lp.
1
Wyszczególnienie
Źródło: Dane Urzędu Gminy Szypliszki
Wykres 1. Struktura zagospodarowania powierzchni Gminy Szypliszki
Źródło: Dane Urzędu Gminy Szypliszki
W skład gminy wchodzą 53 miejscowości, z których najwięcej mieszkańców posiada
Słobódka, zaś miejscowością charakteryzującą się najmniejszym potencjałem ludnościowym
są Szury i Szymanowizna.
3.2. KLIMAT
Gmina Szypliszki leży w obrębie jednej z najzimniejszych dzielnic klimatycznych kraju.
Specyfikę surowych warunków klimatycznych stanowią dni mroźne i dni gorące. Dni
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
11
mroźnych (poniżej -10°C) średnio w roku jest 66. Dni o najwyższych temperaturach (powyżej
25°C) jest około 25. Przymrozki występują około 137 dni w roku, a okres wegetacyjny trwa
około 200 dni. Wiatry wieją głównie z kierunku zachodniego oraz południowo – zachodniego
i są silne.
Wpływy kontynentalne przejawiają się częstszym, niż w pozostałych regionach kraju,
napływem mas powietrza polarnego i kontynentalnego. Charakterystyczna jest długa
i mroźna zima, przy stosunkowo ciepłym lecie. Amplituda średnich miesięcznych temperatur
dla okresu 1971-2014 wyniosła 65,8ºC (na Stacji w Suwałkach).
Średnia temperatura miesięcy zimowych jest najniższa w województwie oraz w Polsce
z wyłączeniem terenów górskich. Średnia roczna temperatura powietrza w 2014 r. wynosiła
7,80C.
Tabela 2. Temperatury powietrza w stacji meteorologicznej w Suwałkach
Temperatury w 0C
Stacja
meteorologiczna
Suwałki
średnie
skrajne
19712000
19912000
20012010
2014
6,3
6,8
7,1
7,8
maksimum
minimum
amplitudy
temperatur
skrajnych
1971-2014
35,2
-30,6
65,8
Źródło: Rocznik Statystyczny Województwa Podlaskiego 2015
Rysunek 2. Średnia temperatura roczna na terenie Polski
Źródło: http://www.imgw.pl/klimat
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
12
Średnie roczne zachmurzenie w 2014 r. na stacji meteorologicznej w Suwałkach wyniosło
5,0 oktanta (w 8-stopniowej skali). Największe średnie zachmurzenie występuje od listopada
do lutego, a najmniejsze od maja do września. Czas, w ciągu którego bezpośrednie
promieniowanie słoneczne docierało do powierzchni ziemi w 2014 r. wynosił średnio
1654 h/rok. Region pod względem wartości średniego usłonecznienia w ciągu roku jest
porównywalny do regionów nadmorskich i pogórzy. Średnie usłonecznienie w ciągu doby
trwa najkrócej w okresie od listopada do stycznia (średnio poniżej 1,2 h), a najdłużej
w okresie od maja do sierpnia (ponad 7 godzin).
Tabela 3. Opady atmosferyczne, prędkość wiatru, usłonecznienie i zachmurzenie w stacji
meteorologicznej w Suwałkach
Roczne sumy opadów w mm
Stacja
meteorologiczna
Suwałki
średnie
19712000
19912000
20012010
2014
591
575
619
554
Średnia
prędkość
wiatru
w m/s
Usłonecznienie
wh
Średnie
zachmurzenie
w oktantach
2014
3,3
1654
5,0
Źródło: Rocznik Statystyczny Województwa Podlaskiego 2015
Rysunek 3. Suma opadów
Źródło: http://www.imgw.pl/klimat
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
13
Rysunek 4. Usłonecznienie
Źródło: http://www.imgw.pl/klimat
Dominującą postacią fizyczną zasilania atmosferycznego w regionie są opady deszczu.
Opady śniegu stanowią średnio 21-23% sumy rocznej opadów. W 2014 r. roczna suma
opadów wyniosła 554 mm. Najwięcej dni z opadem występuje w chłodnej porze roku od
listopada do lutego. W skali roku suma opadów letnich przeważa nad opadami zimowymi.
Średnia roczna prędkość wiatru w 2014 r. osiągała wartość do 3,3 m/s w Suwałkach,
minimalna średnia miesięczna prędkość przypadała na sierpień, a maksymalna na styczeń.
Ze szczegółowej analizy struktury wiatru na stacji w Suwałkach w wieloleciu wynika, że
dominujący w ciągu roku jest kierunek południowo-zachodni.
Na terenie gminy występuje szereg lokalnych topoklimatów w zależności od rzeźby terenu
i jego pokrycia, wód gruntowych i powierzchniowych.
Warunki klimatyczne regionu należą do bardzo korzystnych latem i korzystnych zimą dla
potrzeb turystyki. Jednocześnie sprzyjają wykorzystaniu wiatru.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
14
3.3. POWIERZCHNIA ZIEMI, KRAJOBRAZ, ZŁOŻA NATURALNE, GLEBY
Powierzchnia ziemi, krajobraz
Pod względem fizyczno – geograficznym obszar Gminy Szypliszki położony jest
w obrębie:

mezoregionu: Pojezierze Wschodniosuwalskie;

makroregionu: Pojezierze Litewskie;

podprowincji: Pojezierze Wschodniobałtyckie;

prowincji: Niż Wschodniobałtycko-Białoruski;

megaregionu: Niż Wschodnioeuropejski.
Rysunek 5. Położenie Gminy Szypliszki na tle regionów fizycznogeograficznych
Źródło: Kondracki J., „Geografia regionalna Polski”, PWN, 2002 r.
Obecne ukształtowanie terenu Gminy Szypliszki związane jest z lądolodem i utworami
zlodowacenia północnopolskiego. Obszar ten wykazuje się bardzo dynamiczną rzeźbą.
Stromym pagórkom i wzniesieniom o wysokościach rzędu dziesięciu czy kilkunastu metrów
towarzyszą liczne obniżenia terenu, często podmokłe. Dominującą formacją na badanym
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
15
terenie jest wysoczyzna morenowa pagórkowata występująca na dwóch poziomach.
Wysoczyzna morenowa pagórkowata wyższa położona w okolicach wsi Żubryn, Jasionowo,
Węgielnia, Bilwinowo i częściowo Głęboki Rów znajduje się na wysokości 195 m n.p.m. do
ok. 211 m n.p.m., powierzchnia jej jest silnie urozmaicona szeregiem mniejszych form.
Występują tu pojedyncze pagórki o znacznych wysokościach zwane górami (m.in.
Borsukowa Góra 211,3 m, Karczemna Góra 199,7 m czy Nadańska Góra 211,3 m).
Charakterystyczną cechą jest duża ilość drobnych form wklęsłych. Występuje tu cały system
wzajemnie łączących się dolin wód roztopowych głęboko rozcinający poziom wysoczyzny
morenowej. Doliny te są głęboko wcięte w otaczający je teren, wcięcia te średnio wynoszą
około 20 m. Dna dolin są z reguły płaskie i wyrównane, przeważnie wypełnione osadami
deluwialno – organicznymi (pyły, gliny, piaski i torfy), podmokłe lub zabagnione. Zbocza
dolinek są bardzo strome, lokalnie urwiste.
Drugą jednostką morfologiczną badanego terenu, występującą na pozostałych obszarach
gminy, jest wysoczyzna morenowa pagórkowata niższa. Położona jest ona na niższych
wysokościach rzędu 150 do 190 m n.p.m. Charakteryzuje się bardziej wyrównaną
powierzchnią z niewielkimi deniwelacjami terenu, rzędu 10 m. Brak jest tutaj głębokich wcięć
terenu. Występujące tu formy czołowomorenowe są mało wyraźne, osiągają wysokości
względne rzędu 5 - 10 m. Duże obszary zajmują liczne obniżenia, głównie podmokłe
i zabagnione, większość z nich to rozległe równiny torfowe. Formy antropogeniczne to
drobne wyrobiska piasków, żwirów, glin, nasypy drogowe i kolejowe.
Pod względem geologicznym Gmina Szypliszki położona jest w obrębie jednostki zwanej
anteklizą
mazursko
–
białoruską
będącą
fragmentem
wielkiej
platformy
wschodnioeuropejskiej. Utwory czwartorzędowe to głównie plejstoceńskie osady akumulacji
lodowcowej. Występują tu czwartorzędowe, plejstoceńskie utwory w strefie moreny czołowej
reprezentowane przez piaski i piaski ze żwirami, żwiry i głaziki wodnolodowcowe na
piaskach i żwirach z głazami moreny czołowej i wyciśniętej oraz na glinach zwałowych oraz
gliny zwałowe. W dolinkach i licznych zagłębieniach terenowych odnotowuje się torfy.
W obrębie gliniastej wysoczyzny polodowcowej lokalnie możliwe jest występowanie płytkich
wód gruntowych pod postacią sączeń. Jednocześnie grunty spoiste tych obszarów
charakteryzują się wysoką wilgotnością, wysokim stopniem plastyczności, co bardzo obniża
ich parametry wytrzymałości. Grunty takie o podwyższonej plastyczności występują
w sąsiedztwie licznych drobnych oczek wodnych i podmokłości na wysoczyźnie.
Rzeźba terenu Gminy Szypliszki pozwala na lokalizowanie na jej obszarze elektrowni
wiatrowych. Obecnie w gminie działają 3 elektrownie (turbiny) w miejscowości Głęboki Rów.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
16
Gleby
Gleby na terenie gminy są umiarkowanie żyzne, dające plony niższe niż średnie krajowe.
Wykształciły się one głównie z osadów czwartorzędowych: gliny, piasku, żwiru. Na
wysoczyznach dominują gleby bielicowe, powstałe z gliny zwałowej i gliniastych piasków.
Gorsze są bielice na żwirach i luźnych piaskach. Wykorzystywane są one głównie na
pastwiska. Występują również gleby bagienne, powstałe na torfowiskach. Miejscami
występują urodzajne, gliniaste gleby brunatne.
Jakość gleb
Obowiązek prowadzenia monitoringu, obserwacji zmian i oceny jakości gleby i ziemi
w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska wynika z zapisów art. 26 ustawy – Prawo
ochrony środowiska. Kryteria oceny określone są, na podstawie delegacji w art. 105
cytowanej ustawy, w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 9 września 2002 r.
w sprawie standardów jakości gleby oraz standardów jakości ziemi (Dz. U. z 2002 r. Nr 165,
poz. 1359).
W 5-letnich odstępach czasowych są pobierane próbki glebowe z 216 stałych punktów
pomiarowo-kontrolnych, zlokalizowanych na gruntach ornych charakterystycznych dla
pokrywy glebowej kraju. Kolejna, czwarta tura Monitoringu przypadła na lata 2010-2012.
Pobranie próbek w całości zostało przeprowadzone przez pracowników Instytut Uprawy
Nawożenia i Gleboznawstwa Państwowy Instytut Badawczy w Puławach. Pobranie próbek
przeprowadzono we wrześniu i październiku 2010 roku. Na terenie województwa
podlaskiego zlokalizowano 6 punktów, jednak żaden z nich nie obejmował terenu Gminy
Szypliszki.
Badania
gleb
pod
kątem:
odczynu
pH,
potrzeb
wapnowania
oraz
zawartości
w makroelementy: fosfor, potas i magnez przeprowadziła natomiast Okręgowa Stacja
Chemiczno-Rolnicza w Białymstoku. W latach 2011-2014 przebadano 4 492 próbki glebowe
pobrane z użytków rolnych na terenie powiatu suwalskiego. W tabeli 4 zaprezentowano
szczegółowe wyniki przeprowadzonych badań.
Tabela 4. Zestawienie zasobności gleb na terenie powiatu suwalskiego w latach 2011-2014
Liczba gospodarstw (szt.)
688
Liczba prób (szt.)
4 492
Zbadana powierzchnia (ha)
pH (%)
9 299,41
bardzo kwaśny
14
kwaśny
29
lekko kwaśny
29
obojętny
20
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
17
Potrzeby wapnowania (%)
Zawartość fosforu (%)
Zawartość potasu (%)
Zawartość magnezu (%)
zasadowy
8
konieczne
22
potrzebne
14
wskazane
14
ograniczone
14
zbędne
36
bardzo niska
44
niska
30
średnia
12
wysoka
6
bardzo wysoka
8
bardzo niska
37
niska
38
średnia
17
wysoka
4
bardzo wysoka
4
bardzo niska
3
niska
12
średnia
28
wysoka
27
bardzo wysoka
30
Źródło: Wyniki badań odczynu i zasobności gleb na terenie poszczególnych powiatów woj. podlaskiego w latach
2011 – 2014
Jednym z podstawowych wskaźników oceny jest odczyn gleb. Zależy on od rodzaju skały
macierzystej, składu granulometrycznego gleby, warunków przyrodniczych oraz zabiegów
agrotechnicznych. Na terenie powiatu występuje 29% gleb kwaśnych, 29% - lekko kwaśnych
i 14% - bardzo kwaśnych. Odczyn środowiska glebowego wpływa w znacznym stopniu na
życie roślin, mikroorganizmów i fauny glebowej. Decyduje tym samym o aktywności
biologicznej gleby. Częściej spotykane kwaśne odczyny gleb, powodują obniżanie
plonowania roślin, jak również ułatwiają przyswajanie przez rośliny metali ciężkich.
Z odczynem gleb ściśle związana jest potrzeba ich wapnowania. Wapnowanie poprawiające
właściwości fizyczne, chemiczne i biologiczne gleb, jest zabiegiem agrotechnicznym, który
powinien być stosowany na tych terenach, w których procentowy udział gleb wymagających
wapnowania w przedziale koniecznym i potrzebnym przekroczył 30%. Na terenie powiatu
suwalskiego dla 36% przebadanych gleb nie dostrzeżono potrzeby wapnowania.
Zawartość w glebie przyswajalnych form fosforu, potasu i magnezu jest ważnym
wskaźnikiem pozwalającym ustalić poziom racjonalnego nawożenia.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
18
Fosfor jest składnikiem niezbędnym dla rozwoju roślin, pełniąc ważne funkcje w procesach
życiowych roślin: reguluje podziały komórek, rozwój korzeni, ma wpływ na procesy
kwitnienia, zawiązywanie nasion oraz procesy dojrzewania. Potas jest jednym z trzech, obok
wspomnianych wcześniej azotu i fosforu, makroskładników o zasadniczym znaczeniu
w żywieniu roślin. Pierwiastek ten odgrywa istotną rolę w gospodarce wodnej rośliny,
aktywuje enzymy, bierze udział w procesie fotosyntezy i transportu asymilatów oraz
warunkuje wrażliwość na stres wodny związany z suszą. Z kolei magnez jest składnikiem
o dużym znaczeniu fizjologicznym dla roślin. Podstawowa rola magnezu w roślinie jest
związana z jego obecnością w cząsteczce chlorofilu, a zatem wpływem na procesy
fotosyntezy. Ponadto magnez aktywuje enzymy i reguluje gospodarkę azotem w roślinie.
Pierwiastek ma istotne znaczenie w kształtowaniu jakości produktów roślinnych, z punktu
widzenia ich wartości żywieniowej dla zwierząt i człowieka.
Procentowy udział gleb o bardzo niskiej i niskiej zawartości fosforu (P2O6) na terenie powiatu
wynosi 74%. Udział gleb o zawartości potasu (K2O) bardzo niskiej i niskiej wynosi 75%,
a magnezu - 15%. Określenie zasobności gleb w makroelementy jest podstawą do ustalenia
optymalnych dawek nawozów sztucznych.
Złoża zasobów geologicznych
Zgodnie z danymi wynikającymi z „Bilansu zasobów złóż kopalin w Polsce wg stanu na
31.12.2015 r.” na terenie Gminy Szypliszki występują przede wszystkim złoża piasku i żwiru,
w mniejszym zakresie zarejestrowano tu występowanie kamieni łamanych i blocznych oraz
surowców ilastych ceramiki budowlanej. Teren gminy nie jest zatem zbyt zasobny w surowce
mineralne, jednak konieczne jest podejmowanie działań mających na celu ochronę już
dostępnych zasobów.
Tabela 5. Złoża zasobów geologicznych na terenie Gminy Szypliszki
Stan
Zasoby
Zasoby
zagospodarowania geologiczne
Wydobycie
przemysłowe
złoża
bilansowe
Złoża kamieni łamanych i blocznych (granit, granodioryt, głazy narzutowe, sjenit) – tys. t
Lp.
1.
Nazwa złoża
Krzywólka II
P
244
-
-
Złoża piasku i żwiru – tys. t
2.
Jasionowo
Z
124
-
-
3.
Jasionowo II
Z
128
-
-
4.
Jasionowo III
Z
-
-
-
5.
Jasionowo IV
E
217
-
15
6.
Kaletnik
R
429
429
-
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
19
Lp.
Nazwa złoża
Stan
zagospodarowania
złoża
R
Zasoby
geologiczne
bilansowe
197
Zasoby
przemysłowe
Wydobycie
-
-
7.
Kociołki
8.
Krzywólka II
P
3085
-
-
9.
Lipniak
Z
18
-
-
10.
Postawelek
R
70
73
-
11.
Postawelek I
R
317
-
-
12.
Sadzawki
Z
22
-
-
13.
Żyrwiny
R
397
-
-
Złoża surowców ilastych ceramiki budowlanej - tys. m3
SadzawkiPodwojponie
14.
R
122
-
-
Źródło: Bilans zasobów złóż kopalin w Polsce wg stanu na 31.12.2015 r.
Objaśnienia do tabeli:
Z - złoże, z którego wydobycie zostało zaniechane
E - złoże eksploatowane
R – złoże o zasobach rozpoznanych szczegółowo
P - złoże o zasobach rozpoznanych wstępnie
3.4. WODY POWIERZCHNIOWE I PODZIEMNE
Jednym z najważniejszych czynników mających wpływ na ogólny stan środowiska
przyrodniczego na danym terenie ma jakość i wielkość zasobów wodnych.
Wody powierzchniowe – charakterystyka
Na terenie Gminy Szypliszki wody zajmują powierzchnię 268 ha. Największym jeziorem jest
Szelment Mały o powierzchni 168,5 ha, który należy do jezior rzeki Szelmentki (zlewnia
Niemna).
Jezioro Szelment Mały ze względu na pochodzenie zaliczane jest do zbiorników
polodowcowych, rynnowych. Poprzez uregulowane koryto rzeki Szelmentki łączy się
z jeziorem Szelment Wielki. Powierzchnia jeziora zajmuje 168,5 ha. Głębokość maksymalna
wynosi
28,5
m,
a
głębokość
średnia
sięga
7,5
m.
Objętość
jeziora
wynosi
ok. 12 577,3 tys. m3. Misa jeziora jest zróżnicowana o bardzo urozmaiconym dnie z wieloma
głęboczkami i wypłyceniami. Akwen można podzielić na dwie części: północno-wschodnią –
płytszą oraz południowo-zachodnią – głębszą. Część północno-wschodnia od wschodu
połączona jest wąskim przesmykiem z jeziorem Jodel. Obszar zlewni całkowitej
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
20
zdominowany jest przez tereny użytkowane rolniczo. Większe kompleksy leśne występują na
północy, północnym –wschodzie i północnym – zachodzie zlewni Szelmentu Małego.
Jezioro Ingiel - wybitnie malownicze jezioro nieopodal wsi letniskowej Becejły, w leśnym
otoczeniu wysokich brzegów od strony wschodniej, wydłużone z północy na południe.
Przepływa przez nie Szelmentka. Akwen zajmuje powierzchnię 16 ha. Ma średnią głębokość
4,1 m, maksymalną 9,7 m. Położone jest na wysokości 174,5 m n.p.m. Jego długość wynosi
1000 m, średnia szerokość 250 m.
Jezioro Jodel - Judel - nazywane też Jodeł - właściwie zatoka w północnej części Szelmentu
Małego. Usytuowane jest z północy na południowy zachód, wąskie, ma szerokość zaledwie
180 m, przy długości 1100 m. Jest płytkie, silnie eutroficzne, rybne, o bogatej roślinności
nawodnej i zanurzonej, o średniej głębokości 2,5 m, a maksymalnej – 4,7 m. Zajmuje
powierzchnię 12,5 ha Jest położone na wysokości 175,9 m n.p.m.
Jezioro Kaletnik - ładnie położone w lekko pagórkowatej okolicy polno - lesistej o suchych
pagórkowatych brzegach, jezioro położone na wysokości 157,5 m n.p.m.
Jezioro Grauże - niewielkie jezioro o pow. ok. 20 ha, położone wśród pól w niewielkiej
kotlinie, otoczone częściowo wysokimi skarpami. Brzegi porasta miejscami trzcina, tatarak
i oczeret jeziorny - roślinność typowa dla siedliska wodnego eutroficznego. Przy brzegach
porasta olcha i kilka gatunków wierzby.
Zestawienie największych jezior Gminy Szypliszki zaprezentowano w tabeli 6.
Tabela 6. Wykaz największych jezior położonych na terenie Gminy Szypliszki
Nazwa jeziora
Szelment Mały
Jodel
Ingiel
Grauże
Kaletnik
Wskaźnik morfometryczny
Powierzchnia
Gł. maks.
Gł. średnia
Objętość
Dł. linii brzeg.
168,5 ha
28,5 m
7,5 m
11 250 000m3
8500m
12,5 ha
16 ha
20 ha
12 ha
4,7 m
9,7 m
6m
15 m
2,5 m
4,1 m
4m
8m
312
500m3
2500m
656
000m3
2200m
800
000m3
2350m
800
000m3
1500m
Źródło: Dane Urzędu Gminy Szypliszki
Przez teren gminy przepływają cztery rzeki:

Wiatrołuża jest niewielką (ok. 20 km długości) rzeką Pojezierza Wschodniosuwalskiego.
Jej początki w postaci kilku małych strumieni znajdują się w okolicy wsi Fornetka, przy
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
21
trasie Suwałki - Szypliszki. Struga ta płynie początkowo na południowy wschód, aby
w okolicy wsi Zaboryszki przyjąć kierunek południowy. Przed wzniesieniami wsi Kaletnik
zatacza łuk, po czym płynie prosto wzdłuż zagród wsi Bobrowisko. Nawet tutaj po
dziesięciokilometrowym biegu, jest ciągle strumieniem łatwym do przeskoczenia. Dopiero
kilometr dalej nabiera charakteru rzeki. W okolicy wsi Wiatrołuża Pierwsza ma już
szerokość 2 - 2,5 m, bystry prąd, dno żwirowe. Nie jest jednak głęboka. W środkowym
biegu Wiatrołuża płynie początkowo wąską - otoczoną wyniosłymi garbami morenowymi doliną, która nad samą rzeką jest mocno zabagniona porosła łanami szuwarów a na
siedliskach torfiastych - olsem i grądem. Zanim wody dostaną się do dużego jeziora
Pierty przepływają przez malownicze jeziorko Królówek.

Rzeka Szelmentka to niewielka, słabo turystom znana, jest jednak godna uwagi ze
względu na swe walory krajoznawcze i ciekawy szlak kajakowy. Jej długość wynosi nieco
ponad 25 kilometrów, z czego trzy ostatnie, przed ujściem do Szeszupy, znajdują się już
na Litwie. Źródeł rzeki należy szukać około 2 km na południowy wschód od Jesionowej
Góry, gdzie ze stoków okolicznych wzgórz spływa kilka strumieni w kierunku Leszczowa.
Wpadają one do dwu niewielkich Jezior: Zaleszczewo (2,3 ha) i Leszczewo (7,6 ha).
Z Leszczowa wypływa struga, która kierując się na zachód, jako dość bystry potok wpada
do południowego krańca jeziora Szelment. Przez kolejne 9 km, szlak Szelmentki
współtworzą jeziora Szelment Wielki i Mały. Dalej rzeka mija wieś letniskową Becejły
(most), przepływa malowniczo usytuowane jezioro Iłgiel, pokonuje ładny przełom
i zwalnia bieg na odcinku bagnistej kotliny dawnego jeziora. Następnie dostaje się
w kolejny przełom i wpływa do jeziora Kupowo (27 ha). Wydostawszy się z tego jeziora,
płynie jako rzeka przygraniczna (koło wsi Smolnica), po czym przecina granicę polskolitewską i wpada do Szeszupy.

Rzeka Marycha - pierwotnie zwana Sejną, będąca zlewnią Niemna, stanowi lewobrzeżny
dopływ rzeki Czarnej Hańczy III rzędu, na pograniczu polsko-litewskim. Powierzchnia
rzeki wynosi 432,4 km², długość całkowita 80,8 km², z czego poza granicami Polski
17,6 km². Wypływa z okolic miejscowości Mikołajówka, meandrując dalej w okolicach
Puńska w województwie podlaskim, przepływa przez miasto Sejny, gdzie po pokonaniu
18 kilometrów wpada do jeziora Pomorze, po czym stanowi granicę polsko-litewską,
a dalej litewsko-białoruską.

Rzeka Maniówka – prawostronny dopływ Wiatrołuży.
Jakość wód powierzchniowych
Klasyfikacja i badania jakości wód powierzchniowych przeprowadzana jest dla wydzielonych
jednolitych części wód powierzchniowych. Jednolita część wód powierzchniowych (JCWP)
jest podstawową jednostką gospodarki wodnej (łącznie z ochroną środowiska) w myśl
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
22
ustawy z dnia 18.07.2001 r. Prawo wodne (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r. poz. 469), zgodnie
z Ramową Dyrektywą Wodną. Jednolita część wód jest pojęciem obejmującym zarówno
zbiorniki wód stojących, jak i cieki, a także przybrzeżne fragmenty wód morskich
i wody podziemne. Jednolita część wód powierzchniowych (JCWP) - oznacza oddzielny
i znaczący element wód powierzchniowych, taki jak:

jezioro lub inny naturalny zbiornik wodny,

sztuczny zbiornik wodny,

struga, strumień, potok, rzeka, kanał lub ich części,

morskie wody wewnętrzne, wody przejściowe lub przybrzeżne.
Stan ekologiczny jednolitych części wód (JCW) powierzchniowych klasyfikuje się na
podstawie wyników klasyfikacji elementów biologicznych, fizykochemicznych, chemicznych,
w
tym
grupa
substancji
szczególnie
szkodliwych
dla
środowiska
wodnego,
i hydromorfologicznych. Elementy te klasyfikuje się na podstawie kryteriów wyrażonych jako
wartości graniczne poszczególnych wskaźników jakości wód z uwzględnieniem typów wód
powierzchniowych.
Na terenie Gminy Szypliszki nie zlokalizowano punktów pomiarowych w zakresie badania
jakości rzek, jednak zanalizowano cieki przepływające przez gminę na punktach
zlokalizowanych poza granicami gminy. Przeprowadzono badania jakości wód rzeki
Szelmentki przedstawione w tabeli 7.
Tabela 7. Ocena stanu ekologicznego, chemicznego i stanu wód rzek przypływających przez
Gminę Szypliszki
Nazwa jcw
Szelmentka do granicy
państwa
Nazwa punktu
kontrolnopomiarowego
Szelmentka – profil
graniczny
Kupowo (Smolnica)
Stan/potencjał
ekologiczny
Stan
chemiczny
Stan jcw
dobry
dobry
dobry
Źródło: Informacja Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska o stanie środowiska
na terenie powiatów: suwalskiego grodzkiego i suwalskiego ziemskiego w 2014 roku
W 2012 r. przeprowadzono badania w profilu w m. Kupowo (Smolnica) – przed granicą
państwa (w ramach współpracy polsko-litewskiej). Ocena jakości wód rzeki Szelmentki
przedstawia się następująco (na podstawie „Informacji Podlaskiego Wojewódzkiego
Inspektora Ochrony Środowiska o stanie środowiska na terenie powiatów: suwalskiego
grodzkiego i suwalskiego ziemskiego w 2014 roku”):
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
23

Ocena stanu ekologicznego – na podstawie wskaźnika biologicznego (wskaźnik
fitoplanktonowy IFPL) wykazano dobry stan wód w JCW (II klasa). Spośród badanych
stężeń wskaźników fizykochemicznych nie wykazano przekroczeń wartości określonych
dla stanu dobrego, wobec czego stan ekologiczny w JCW zakwalifikowano do stanu
dobrego (II klasa).

Ocena stanu chemicznego – na podstawie wskaźników chemicznych, w tym substancji
priorytetowych dla polityki wodnej, wykazano dobry stan wód w JCW.

Ocena
w
obszarach
chronionych
wrażliwych
na
eutrofizację
wywołaną
zanieczyszczeniami pochodzącymi ze źródeł komunalnych wykazała, iż w wodach JCW
nie stwierdzono przyspieszonej eutrofizacji pochodzącej ze źródeł antropogenicznych.

Ocena stanu JCW na podstawie wypadkowej oceny stanu ekologicznego i stanu
chemicznego
wykazano,
że
stan
wód
w
Jednolitej
Części
Wód
o
kodzie
PLRW8000256867 Szelmentka do granicy państwa jest dobry. W 2013 i 2014 r. ocenę
JCW odziedziczono.
W ramach badań monitoringowych wód powierzchniowych zanalizowano także stan
ekologiczny jezior. W przypadku jeziora Szelment Mały stwierdzono, że stan ekologiczny,
chemiczny oraz stan jeziora jest dobry.
Tabela 8. Stan ekologiczny jezior na terenie Gminy Szypliszki – ocena monitoringowa
Nazwa jeziora
Szelment Mały
Stan
ekologiczny
dobry
Stan
chemiczny
dobry
Stan jeziora
dobry
Źródło: Informacja Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska o stanie środowiska
na terenie powiatów: suwalskiego grodzkiego i suwalskiego ziemskiego w 2014 roku
Przeprowadzone badania wskazują na dość dobrą jakość wód powierzchniowych
występujących na terenie Gminy Szypliszki.
Wody podziemne - charakterystyka
Gmina Szypliszki znajduje się w zasięgu jednolitej części wód podziemnych nr 23.
Omawiany obszar należy do regionu Niemna a jego powierzchnia wynosi 1 965,47 km2.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
24
Rysunek 6. Lokalizacja JCWPd nr 23
Źródło: www.psh.gov.pl
Jakość wód podziemnych
Monitoring jakości wód podziemnych prowadzony jest przez Państwowy Instytut Geologiczny
– Państwowy Instytut Badawczy na zlecenie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska.
Podstawę oceny stanowi rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 23 lipca 2008 roku
w sprawie kryteriów i sposobu oceny stanu wód podziemnych (Dz. U. Nr 143, poz. 896).
Klasyfikacja elementów fizykochemicznych stanu wód podziemnych obejmuje pięć
następujących klas jakości wód podziemnych:

Klasa I – wody bardzo dobrej jakości, w których:
a) wartości elementów fizykochemicznych są kształtowane wyłącznie w efekcie
naturalnych procesów zachodzących w wodach podziemnych i mieszczą się
w zakresie wartości stężeń charakterystycznych dla badanych wód podziemnych (tła
hydrogeochemicznego),
b) wartości elementów fizykochemicznych nie wskazują na wpływ działalności
człowieka.

Klasa II – wody dobrej jakości, w których:
a) wartości niektórych elementów fizykochemicznych są podwyższone w wyniku
naturalnych procesów zachodzących w wodach podziemnych,
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
25
b) wartości elementów fizykochemicznych nie wskazują na wpływ działalności człowieka
albo jest to wpływ bardzo słaby.

Klasa III – wody zadowalającej jakości, w których wartości elementów fizykochemicznych
są podwyższone w wyniku naturalnych procesów zachodzących w wodach podziemnych
lub słabego wpływu działalności człowieka.

Klasa
IV
–
wody
niezadowalającej
jakości,
w
których
wartości
elementów
fizykochemicznych są podwyższone w wyniku naturalnych procesów zachodzących
w wodach podziemnych oraz wyraźnego wpływu działalności człowieka.

Klasa V – wody złej jakości, w których wartości elementów fizykochemicznych
potwierdzają znaczący wpływ działalności człowieka.
Powyższa klasyfikacja jest podstawą do oceny stanu chemicznego, gdzie woda klas I-III
oznacza dobry stan chemiczny, a woda klas IV-V oznacza zły stan chemiczny.
Na terenie Gminy Szypliszki zlokalizowano punkt pomiarowo – kontrolny w zakresie jakości
wód podziemnych. W punkcie 2272 w miejscowości Budzisko w 2012 r. jakość wód
odpowiadała III klasie czystości, mieściła się zatem w granicach dobrego stanu wód
podziemnych. Szczegółowe dane dotyczące przeprowadzonych pomiarów zaprezentowano
w tabeli 9.
Tabela 9. Klasyfikacja wód podziemnych na terenie Gminy Szypliszki
Nr
Miejscowość
2272
Budzisko
Głębokość
stropu (m)
52
Wody
-
JCWPd
23
Użytkowanie
terenu
(dominujące
w
promieniu
500 m)
Łąki
i pastwiska
Klasa wód
2010
2012
-
III
Źródło: Informacja Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska o stanie środowiska
na terenie powiatów: suwalskiego grodzkiego i suwalskiego ziemskiego w 2014 roku
Objaśnienia do tabeli:
JCWPd – numer jednolitej części wód podziemnych
Na obszarze Gminy Szypliszki występują obszarowe, liniowe i punktowe źródła
zanieczyszczeń wód powierzchniowych i podziemnych, do których należą przede wszystkim:

ścieki deszczowe spływające z dróg, placów i stacji paliw, powodujące zanieczyszczenie
wód powierzchniowych głównie substancjami ropopochodnymi,

nielegalne zrzuty ścieków bytowych na terenach wiejskich,

zanieczyszczenia spływające z pól, szczególnie w okresach po nawożeniu gruntów
rolnych.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
26
3.5. POWIETRZE
Powietrze atmosferyczne należy do najważniejszych chronionych komponentów środowiska
przyrodniczego.
Najczęściej stosowaną klasyfikacją źródeł emisji jest następujący podział:

źródła
punktowe
związane
z
energetycznym
spalaniem
paliw
i
procesami
technologicznymi w zakładach przemysłowych;

źródła liniowe związane z komunikacją;

źródła powierzchniowe niskiej emisji rozproszonej komunalno-bytowej i technologicznej.
Podstawową oceną jakości powietrza służącą do stwierdzenia zachowania norm jakości,
a w przypadku ich niedotrzymania, wdrożenia działań naprawczych, jest coroczna ocena
wykonywana na podstawie art. 89 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony
środowiska. Ocena stopnia zanieczyszczenia powietrza na terenie województwa podlaskiego
dokonywana jest w oparciu o pomiary kontrolne głównych zanieczyszczeń bezpośrednio
emitowanych do atmosfery (emisja) oraz badania monitoringowe substancji powstających
w atmosferze (imisja). Oceny jakości powietrza wykonywane są w odniesieniu do obszaru
strefy. Od stycznia 2011 r. dla wszystkich zanieczyszczeń uwzględnianych w ocenach
jakości powietrza obowiązuje nowy podział kraju na strefy. W nowym układzie, dla
wszystkich zanieczyszczeń uwzględnionych w ocenie, tj.: dwutlenku siarki (SO 2), tlenków
azotu (NO2, NOx), tlenku węgla (CO), benzenu (C6H6), ozonu (O3), pyłu zawieszonego PM10,
pyłu zawieszonego PM2,5 oraz zawartości w pyle zawieszonym PM10: ołowiu (Pb), arsenu
(As), kadmu (Cd), niklu (Ni) i benzo(a)pirenu (B(a)P), strefę stanowią:

aglomeracja o liczbie mieszkańców powyżej 250 tys.,

miasto (niebędące aglomeracją) o liczbie mieszkańców powyżej 100 tys.,

pozostały obszar województwa, niewchodzący w skład aglomeracji i miast powyżej
100 tys. mieszkańców.
W ocenie wyróżnia się 3 podstawowe klasy stref:

Klasa A: poziom stężeń zanieczyszczeń na terenie strefy nie przekracza odpowiednio
poziomu dopuszczalnego, poziomu docelowego, poziomu celu długoterminowego;

Klasa B: poziom stężeń jest powyżej wartości dopuszczalnej, lecz nie przekracza tej
wartości powiększonej o margines tolerancji (z uwzględnieniem dozwolonej częstości
przekroczeń dla przypadków, gdy są one określone),
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
27

Klasa C: poziom stężeń przekracza wartość dopuszczalną powiększoną o margines
tolerancji (z uwzględnieniem dozwolonej częstości przekroczeń dla przypadków, gdy są
one określone), poziom docelowy, poziom celu długoterminowego.
W województwie podlaskim, występują dwie strefy: aglomeracja białostocka (kod PL2001),
stanowiąca obszar powiatu miasta Białystok oraz strefa podlaska (kod PL2002), obejmująca
pozostałe tereny województwa (w tym m.in.: Gminę Szypliszki). Oceny jakości powietrza
według kryteriów ochrony zdrowia i ochrony roślin dokonano na podstawie ocen wyników
pomiarów poszczególnych zanieczyszczeń ze stacji:

w Łomży: automatyczny pomiar pyłu PM10 i zanieczyszczeń gazowych (dwutlenku
i tlenku azotu oraz dwutlenku siarki) oraz pomiar manualny pyłu PM2,5 na 1 stacji tła
miejskiego w miejscu zapewniającym reprezentatywność pomiarów dla obszaru
kilku km2;

w Suwałkach: automatyczny pomiar pyłu PM2,5 oraz pomiar manualny pyłu PM10, metali
i WWA w pyle na stacji 1 tła miejskiego w miejscu zapewniającym reprezentatywność
pomiarów dla obszaru kilku km2;

w Borsukowiźnie (gm. Krynki), automatyczny pomiar: ozonu, dwutlenku i tlenku azotu
oraz dwutlenku siarki na stacji 1 tła wiejskiego wykonującej pomiary na potrzeby oceny
wg kryterium - ochrona roślin. Stacja jest reprezentatywna dla obszaru całego
województwa.
Badania zanieczyszczeń powietrza uzupełniono o obiektywne metody szacowania emisji.
Kryteriami klasyfikacji stref są:

dopuszczalny poziom substancji w powietrzu (z uwzględnieniem dozwolonej liczby
przekroczeń poziomu dopuszczalnego, określonego dla niektórych zanieczyszczeń),

dopuszczalny poziom substancji w powietrzu powiększony o margines tolerancji,

poziomy docelowe,

poziomy celów długoterminowych.
Wykonywana corocznie „Ocena poziomów substancji w powietrzu i klasyfikacja stref
województwa podlaskiego” wykazała w 2015 r. przekroczenie:

poziomu docelowego benzo(a)pirenu (kryterium - ochrona zdrowia) w strefach:
Aglomeracja
Białostocka
oraz
Strefa
Podlaska
gdzie
największymi
obszarami
przekroczeń są: wszystkie miasta powiatowe województwa podlaskiego oraz inne
mniejsze miejscowości szczegółowo wskazane na rysunku 7. W poprzednich latach
sygnalizowano w ocenach problem z dotrzymaniem normy dla benzo(a)pirenu.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
28
Kontynuowane w 2015 roku badania potwierdziły występowanie ponadnormatywnych
stężeń benzo(a)pirenu w obu strefach województwa. Wynika stąd konieczność podjęcia
działań na rzecz ograniczenia emisji benzo(a)pirenu;
Rysunek 7. Średnia roczna emisja benzo(a)pirenu
Źródło: Ocena poziomów substancji w powietrzu i klasyfikacja stref województwa podlaskiego w 2015 r.

poziomów celów długoterminowych dla ozonu w Strefie Podlaskiej (kryterium - ochrona
roślin) oraz w strefach: Aglomeracja Białostocka i Strefie Podlaskiej (kryterium - ochrona
zdrowia).
W klasyfikacji ze względu na kryterium – ochrona zdrowia, w 2015 r. stwierdzono, ponownie
jak w latach 2011 – 2014, przekroczenia normy pyłu zawieszonego PM2,5 w Strefie
Podlaskiej oraz wartości normowanych pyłu zawieszonego PM2,5 dla II fazy. W Strefie
Podlaskiej zanotowano również przekroczenia normy 24 – godzinnej pyłu PM10, jednakże
liczba dób z przekroczeniami była mniejsza niż dopuszczalna. Należy zaznaczyć, że do
zachowania normy w dużej mierze przyczyniła się stosunkowo ciepła zima. W klasyfikacji ze
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
29
względu na kryterium: ochrona roślin nie wystąpiły na terenie województwa strefy
z przekroczeniami poziomów dopuszczalnych.
W przypadku pozostałych zanieczyszczeń podlegających ocenie (arsen, kadm, nikiel) nie
zanotowano przekroczeń poziomów docelowych oraz celów długoterminowych.
Szczegółowe
dane
dotyczące
oceny
stanu
wystąpienia
poszczególnych
rodzajów
zanieczyszczeń zawarto w tabelach 10-12.
Tabela 10. Klasyfikacja strefy podlaskiej z uwzględnieniem poziomów dopuszczalnych
zanieczyszczeń w celu ochrona zdrowia
Zanieczyszczenie
Klasa strefy
SO2
A
NO2
A
pyłu PM10
A
ołów
A
benzen
A
tlenek węgla
A
pył zawieszony PM2,5
C
kadm
A
arsen
A
nikiel
A
benzo(a)piren
C
Źródło: Ocena poziomów substancji w powietrzu i klasyfikacja stref województwa podlaskiego w 2015 r.
Tabela 11. Klasyfikacja strefy podlaskiej z uwzględnieniem poziomów dopuszczalnych
zanieczyszczeń w celu ochrona roślin
Zanieczyszczenie
Klasa strefy
SO2
A
NOx
A
Źródło: Ocena poziomów substancji w powietrzu i klasyfikacja stref województwa podlaskiego w 2015 r.
Tabela 12. Klasyfikacja strefy podlaskiej z uwzględnieniem poziomów docelowych oraz
celów długoterminowych dla ozonu - ochrona zdrowia i roślin
Zanieczyszczenie
ozon
Symbol klasy poziom docelowy
8-godzin
AOT 40
A
A
Symbol klasy poziom celu
długoterminowego
8-godzin
AOT
D2
D2
Źródło: Ocena poziomów substancji w powietrzu i klasyfikacja stref województwa podlaskiego w 2015 r.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
30
W Gminie Szypliszki głównym źródłem emisji zanieczyszczeń do powietrza jest tzw. emisja
antropogeniczna, wynikająca z działalności człowieka oraz emisja niska z gospodarki
komunalnej (kotłownie, indywidualne paleniska domowe i jednostki gospodarcze).
Według Głównego Urzędu Statystycznego na terenie gminy nie występują zakłady
szczególnie uciążliwe i emisja zanieczyszczeń pyłowych i gazowych z terenu gminy nie jest
wykazywana. Znaczy to, że emisja z podmiotów gospodarczych z terenu Gminy Szypliszki
nie osiąga poziomu wymaganego w statystyce publicznej.
3.6. KLIMAT AKUSTYCZNY
Hałas w środowisku to wszelkiego rodzaju niepożądane, nieprzyjemne i uciążliwe dźwięki
w
danym
miejscu
i
czasie.
Jest
zanieczyszczeniem
środowiska
przyrodniczego
charakteryzującym się różnorodnością źródeł i powszechnością występowania. Skutki
oddziaływania hałasu i wibracji na człowieka oraz środowisko naturalne są bardzo dotkliwe.
Hałas pochodzenia antropogenicznego, dzieli się w zależności od sposobu powstawania, na
hałas komunikacyjny i przemysłowy:

hałas przemysłowy - jest to hałas stworzony przez źródła zlokalizowane wewnątrz i na
zewnątrz obiektów budowlanych różnego typu. Bywa on najczęstszą przyczyną skarg
ludności. Wynika to między innymi z faktu, że hałasy tego typu mają najczęściej
charakter ciągły, często o bardzo dokuczliwym brzmieniu. Największymi źródłami są
zakłady przemysłowe, wytwórcze i rzemieślnicze;

hałas
komunikacyjny
pochodzi
od
środków
transportu
lotniczego,
kolejowego
i drogowego. Szczególnie narażone są tereny znajdujące się w pobliżu większych tras
komunikacyjnych. Wynika to z dużej dynamiki wzrostu ilości środków transportu,
zwłaszcza pojazdów samochodowych notowanego w ostatnich latach oraz wzmożonego
ruchu tranzytowego (towarowego i osobowego) w komunikacji międzynarodowej.
Ochrona przed hałasem polega na zapewnieniu jak najlepszego stanu akustycznego
środowiska, w szczególności poprzez:

utrzymanie poziomu hałasu poniżej dopuszczalnego lub co najmniej na tym poziomie;

zmniejszanie poziomu hałasu, co najmniej do dopuszczalnego, gdy nie jest on
dotrzymany.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
31
Hałas przemysłowy
Źródłem hałasu przemysłowego na terenie Gminy Szypliszki są małe przedsiębiorstwa
nieposiadające żadnych zabezpieczeń akustycznych - są to głównie tartaki, stolarnie,
warsztaty lakiernicze czy mechaniki samochodowej. Niejednokrotnie takie działalności są
źródłem konfliktów mieszkańców z przedsiębiorcami, gdyż są one uciążliwe dla
mieszkańców, co przyczynia się do składania skarg i donosów na niewłaściwe
funkcjonowanie
przedsiębiorstw.
Wojewódzki
Inspektorat
Ochrony
Środowiska
przeprowadza kontrole i ustala szereg zaleceń dotyczących minimalizacji emisji hałasu, lub
też z powodu znikomej i tylko okresowej uciążliwości sprawa nie jest kontynuowana. Skala
zagrożeń hałasem przemysłowym nie jest zbyt duża, a zasięg jego oddziaływania ma zwykle
charakter lokalny.
Źródłem hałasu przemysłowego na terenie gminy mogą być funkcjonujące elektrownie
(turbiny) wiatrowe (obecnie działają 3 turbiny w miejscowości Głęboki Rów). Nie powodują
one jednak znacznego poziomu hałasu, który miałby istotny wpływ na kształt klimatu
akustycznego na terenie gminy.
Hałas komunikacyjny
Hałas komunikacyjny pochodzi z przebiegających przez gminę szlaków komunikacyjnych.
Na sieć drogową gminy składają się:

droga krajowa nr 8 Suwałki - Budzisko, przebiegająca przez teren gminy na długości
20 km;

droga wojewódzka nr 651 Gołdap - Sejny przebiegająca przez teren gminy na długości
12 km;

drogi powiatowe o łącznej długości 50,004 km. Dwie drogi posiadają klasę techniczną G
(główną), jedna droga - klasę techniczną Z (drogi zbiorcze), a sześć dróg - klasę
techniczną L (drogi lokalne). Nawierzchnię bitumiczną posiadają drogi powiatowe
o łącznej długości 26,754 km. Pozostałe 23,250 km to drogi o nawierzchni innej niż
bitumiczna. Wykaz dróg powiatowych przebiegających przez Gminę Szypliszki
przedstawia się następująco:
o
nr 1136B Postawele - Jałowo - Przejma – Dębniak – długość na terenie gminy:
7,450 km;
o
nr 1137B Ignatowizna - Kupowo - Majdan – Sadzawki – długość na terenie gminy:
4,670 km;
o
nr 1138B Jeleniewo - Wołownia - Przejma – Becejły – długość na terenie gminy:
6,190 km;
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
32
o
nr 1139B Wołownia - Czerwonka – Kaletnik – długość na terenie gminy:
6,560 km;
o
nr 1141B Prudziszki - Suchodoły – Węgielnia – długość na terenie gminy:
0,464 km;
o
nr 1153B Suwałki - Okuniowiec - Kaletnik - Wiatrołuża – Zaboryszki - – długość
na terenie gminy: 8,990 km;
o
nr 1154B Węgielnia - Bilwinowo – Kaletnik – długość na terenie gminy: 6,650 km;
o
nr 1156B Kaletnik - Adamowizna - Orlinek – Gremzdel – długość na terenie gminy:
4,040 km;
o
nr 1159B od drogi 651 - Szołtany - Puńsk – Wojtokiemie – długość na terenie
gminy: 2,000 km;
o
nr 1160B Puńsk - Wojciuliszki - Budzisko – Budzisko – długość na terenie gminy:
2,990 km;

drogi gminne o łącznej długości 79,250 km. Szczegółowy wykaz dróg gminnych zawarto
w tabeli 13.
Tabela 13. Wykaz dróg gminnych przebiegających przez Gminę Szypliszki
Numer
drogi
Nazwa drogi
Przebieg
1.
101611B
Deksznie Linówek
2.
101612B
Szypliszki –
Kociołki
Białobłota
Deksznie od drogi powiat. Nr 1156B w kierunku wsi
Linówek do granicy administracyjnej gminy Szypliszki
Szypliszki od drogi wojewódzkiej nr 651 ulicą 4 Sierpnia,
przez Lasy Państwowe, wsie: Kociołki, Postawelek
i mostem na rzece Szelmentka do drogi wojewódzkiej
nr 651 we wsi Białobłota
3.
101613B
asfalt na
odcinku
KrzywólkaWygorzel
Krzywólka –
Wygorzel –
Przejma Wysoka
4.
101614B
Becejły –
Postawelek –
Kupowo Folwark
5.
101615B
Becejły –
Fornetka
6.
101616B
asfalt
Przejma Wielka –
Szury
7.
101617B
8.
101618B
9.
101619B
asfalt
Lp.
Przejma Wielka
Szelment –
Leszczewo
Lipniak –
Sitkowizna –
Zaboryszki
Dębniak –
Zaboryszki
Krzywólka obok Lasów Państwowych od drogi
powiatowej nr 1138B przez wieś Wygorzel do drogi
powiatowej nr 1138B we wsi Przejma Wysoka
Becejły od drogi wojewódzkiej nr 651, obok cmentarza
parafialnego i przez most do wsi Postawelek, potem
wzdłuż rzeki Szelmentka do drogi powiat. nr 1137B we
wsi Kupowo Folwark
Becejły od drogi wojewódzkiej nr 651 przy granicy
Lasów Państwowych terenem leśnym do wsi Rybalnia
i dalej do drogi powiatowej nr 1136B we wsi Fornetka
Lipowo od drogi krajowej nr 8 do wsi Szury, obok terenu
zamkniętego do drogi powiatowej 1136B we wsi
Przejma Wielka
Przejma Wielka od drogi gminnej nr 101616B przez
wieś Szelment, wzdłuż jeziora do drogi zakładowej
WOSiR Szelment
Długość
850 m
6500 m
+ obiekt
mostowy
3900 m
5000 m
+obiekt
mostowy
3300 m
4900 m
2900 m
Lipniak od drogi krajowej nr 8 przez wieś Sitkowizna do
drogi powiatowej nr 1153B we wsi Zaboryszki
2700 m
Szypliszki od drogi krajowej nr 8 przez Lasy Państwowe
i przez wieś Dębniak do drogi powiatowej nr 1153B we
wsi Zaboryszki
3300 m
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
33
Lp.
Numer
drogi
Nazwa drogi
Przebieg
10.
101620B
Olszanka –
Grauże Stare –
Zaboryszki
11.
101621B
Lipowo – Kaletnik
12.
101622B
Głęboki Rów –
Dębowo –
Wiatrołuża
13.
101623B
Polule – Lipniak
14.
101624B
Budzisko –
Jegliniec –
Wojponie
15.
101625B
Słobódka –
Żyrwiny –
Romaniuki
16.
101626B
Lipina – Lipniak
17.
101627B
Jeziorki –
Andrzejewo
18.
101628B
Ślązak – Łowocie
19.
101629B
Aleksandrówka –
Puńsk
20.
101630B
Zaboryszki –
Szołtany
21.
101631B
Lasy – Łowocie –
Szlinokiemie
22.
101632B
Sadzawki –
Wojciuliszki
Olszanka od drogi krajowej mr 8 przez wieś Grauże
Stare, trasą biegnącą obok jeziora Grauże, do drogi
powiatowej nr 1153B we wsi Zaboryszki
Lipowo od drogi krajowej nr 8 (przy skręcie) do wsi
Grauże Nowe trasą biegnącą obok jeziora Grauże
i dalej w kier. południowo – wschodnim aż do drogi
powiatowej nr 1153B we wsi Kaletnik
Głęboki Rów od drogi powiat. nr 1139B w kier.
południowo – wschodnim do skrzyżowania z drogą
powiatową nr 1154 B i z linią kolejową we wsi Dębowo,
a dalej w kier. wsi Wiatrołuża I aż do granicy
administracyjnej gminy Szypliszki
Polule od drogi powiatowej nr 1154B w kierunku
południowo – wschodnim do skrzyżowania z linią
kolejową i dalej w kierunku wsi Lipniak, aż do granicy
gminy Szypliszki
Budzisko od terenu byłego przejścia granicznego
w kierunku wschodnim przez wieś Podwojponie do wsi
Jegliniec i do drogi powiatowej nr 1160B we wsi
Wojponie
Słobódka od drogi powiatowej nr 1159B do wsi Żyrwiny
i do skrzyżowania z drogą gminną nr 101629B we wsi
Aleksandrówka, dalej przez wieś Romaniuki w kierunku
wsi Wojciuliszki do granicy administracyjnej gminy
Szypliszki
Lipina od drogi krajowej nr 8 działką nr 89 do wsi Lipniak
i do drogi powiatowej nr 1136B na terenie Lasów
Państwowych
Jeziorki od drogi krajowej nr 8 działką nr 30 do wsi
Kociołki i przez wieś Andrzejewo do drogi powiatowej
nr 1137B
Wesołowo od drogi wojewódzkiej nr 651 w kierunku
południowym na teren Lasów Państwowych i do wsi
Łowocie, przez linię kolejową do drogi gminnej
nr 101631B
Jeziorki od drogi krajowej nr 8 działką nr 50 przez wieś
Aleksandrówka do skrzyżowania z drogą gminną
nr 101625B i dalej przez wieś Romaniuki do granicy
administracyjnej gminy Szypliszki z gminą Puńsk
Zaboryszki od drogi wojewódzkiej nr 651 na
skrzyżowaniu z drogą powiatową nr 1153B w kierunku
wsi Szołtany, do granicy gminy Szypliszki
Kaletnik od skrzyżowania z drogą powiat. nr 1156B na
terenie Lasów Państwowych przez las do wsi Łowocie,
przekracza dwukrotnie linię kolejową i we wsi Wesołowo
do granicy gminy Szypliszki ze wsią Szlinokiemie
Sadzawki od drogi krajowej nr 8 w kierunku wschodnim
działką nr 60 do granicy gminy Szypliszki ze wsią
Wojciuliszki.
Długość
3500 m
5500 m
4900 m
1900 m
3500 m
4300 m
3400 m
3200 m
4000 m
3500 m
1300 m
4900 m
2000 m
Źródło: Dane Urzędu Gminy Szypliszki
Przez teren gminy przebiega ponadto linia kolejowa Suwałki – Trakiszki.
W latach 2010-2014 Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska wykonał badania
monitoringowe w zakresie poziomu hałasu komunikacyjnego w Szypliszkach. Pomiary
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
34
wykonano w celu określenia wartości wskaźników równoważnego poziomu natężenia
dźwięku w porach dziennej i nocnej (LAeqD i LAeqN), mających zastosowanie do kontroli
warunków korzystania ze środowiska w odniesieniu do jednej doby. Pomiary prowadzono
w porze jesiennej (październik). Podczas pomiarów każdorazowo prowadzono rejestrację
natężenia ruchu pojazdów z wyodrębnieniem pojazdów ciężkich.
W 2010 r. w Szypliszkach odnotowano przekroczenia norm: w porze dnia o 18,6 dB, w porze
nocy o 20,5 dB (najwyższe przekroczenia zanotowane podczas pomiarów monitoringowych
hałasu w 2010 r. w województwie podlaskim). W 2014 r. przekroczenia wyniosły: w porze
dnia o 7,7 dB, w porze nocy o 13,7 dB. Szczegółowe dane dotyczące przeprowadzonych
pomiarów zaprezentowano w tabeli 14.
Tabela 14. Wyniki pomiarów hałasu komunikacyjnego – średniego poziomu równoważnego
dźwięku LAeq na terenie Gminy Szypliszki
Lokalizacja punktu
pomiarowego
Szypliszki – ul. Suwalska 7
Średni poziom równoważny
(LAeq)
dla pory
dziennej
LAeq,D [dB]
2010
73,6
dla pory
nocnej
LAeq,N [dB]
Przekroczenia
dopuszczalnej wartości
wskaźnika oceny hałasu
dla pory
dla pory
dziennej
nocnej
[dB]
[dB]
70,5
18,6
20,5
69,7
7,7
13,7
2014
Szypliszki – ul. Suwalska 7
72,7
Źródło: Informacja Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska o stanie środowiska
na terenie powiatów: suwalskiego grodzkiego i suwalskiego ziemskiego w 2014 roku
3.7. DZIEDZICTWO KULTUROWE, ZABYTKI I DOBRA MATERIALNE
Na terenie Gminy Szypliszki występują liczne obiekty zabytkowe podlegające ochronie
i wpisane do centralnego rejestru zabytków (rejestr A) oraz wojewódzkiej ewidencji
zabytków, co zostało zaprezentowane w tabeli 15.
Tabela 15. Wykaz obiektów zabytkowych z terenu Gminy Szypliszki
Lp.
Nazwa obiektu
Adres
1.
zagroda wiejska nr 25
Adamowizna nr 25
2.
budynek gospodarczy, obora w zagrodzie nr 25
budynek gospodarczy, spichlerz
w zagrodzie nr 25
budynek gospodarczy, stodoła w zagrodzie
nr 25
budynek gospodarczy, stodoła w zagrodzie
nr 3
Adamowizna nr 25
3.
4.
5.
Nr rejestru
Adamowizna nr 25
Adamowizna nr 25
Andrzejewo nr 3
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
35
Lp.
Nazwa obiektu
Adres
6.
zespół kościoła p.w. M.B. Częstochowskiej
Becejły
7.
kościół p.w. M.B. Częstochowskiej
Becejły
8.
9.
ogrodzenie w zespole kościoła p.w. M.B.
Częstochowskiej
cmentarz przykościelny kościoła p.w. M.B.
Częstochowskiej
Becejły
Becejły
10.
cmentarz rzymskokatolicki
Becejły
11.
budynek mieszkalny - chałupa nr 17
Dębowo nr 17
12.
cmentarz ewangelicki
Głęboki Rów
13.
Kaletnik
15.
kościół p.w. Ducha Świętego
mur z kaplicami z zespołu kościoła p.w. Ducha
Świętego
plebania
16.
kaplica cmentarna
Kaletnik
17.
cmentarz parafialny rzymskokatolicki
Kaletnik
18.
brama cmentarna
Kaletnik
19.
Krzywólka
Sadzawki nr 13
21.
cmentarz rzymskokatolicki
budynek gospodarczy, spichrz w zagrodzie nr
13
cmentarz staroobrzędowców
22.
cmentarz wojenny z I wojny św.
Szypliszki
23.
cmentarz ewangelicki
Przejma Wielka
24.
budynek mieszkalny-chałupa nr 2
Wojponie nr 2
25.
budynek mieszkalny-chałupa nr 8
Wojponie nr 8
26.
cmentarz wojenny z I wojny św.
Wygorzel
27.
dwór, potem szkoła
Zaboryszki
14.
20.
Nr rejestru
A-66 z dn. 03.11.2003 r.
ZN-440-39/ZC/2003
A-66 z dn. 03.11.2003 r.
ZN-440-39/ZC/2003
A-66 z dn. 03.11.2003 r.
ZN-440-39/ZC/2003
A-66 z dn. 03.11.2003 r.
ZN-440-39/ZC/2003
616 z dn. 10.01.1989 r.
KL.WKZ 534/616/d/89
Kaletnik
Kaletnik
619 z dn. 10.01.1989 r.
KL.WKZ 534/619/d/89
Szury
330 z dn. 10.03.1983 r.
KL.WKZ 534/330/d/83
Źródło: http://wosoz.pbip.pl
Na terenie gminy znajduje się także zabytek archeologiczny wpisany do rejestru C - zabytki
archeologiczne: grodzisko wczesnośredniowieczne z XI-XIII w. w miejscowości Jegliniec,
dec. nr 670-1/20/68 z dn. 25.10.1968 r., nr rej. 69 (biał.), dec nr Kl.WKZ 534/94/d/80
z dn. 14.11.1980 r., nr rej. 94 (suw.).
3.8. RÓŻNORODNOŚĆ BIOLOGICZNA, OBSZARY NATURA 2000
Na terenie Gminy Szypliszki występują następujące obszary chronione:

Obszar Chronionego Krajobrazu „Pojezierze Północnej Suwalszczyzny”;

12 pomników przyrody;

obszar NATURA 2000 „Jeleniewo”;
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
36

fragment otuliny Wigierskiego Parku Narodowego.
Obszar Chronionego Krajobrazu „Pojezierze Północnej Suwalszczyzny” – celem ochrony
ekosystemów Obszaru jest zachowanie różnorodności biologicznej siedlisk przyrodniczych
związanych z urozmaiconą rzeźbą polodowcową Pojezierza Północnej Suwalszczyzny,
z licznymi jeziorami, kemami, ozami i wzgórzami morenowymi o łącznej powierzchni
42 844,94 ha, z czego 4 964,51 ha znajduje się na terenie Gminy Szypliszki. Obszar
funkcjonuje obecnie zgodnie z uchwałą Nr XII/88/15 Sejmiku Województwa Podlaskiego
z dnia 22.06.2015 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu „Pojezierze Północnej
Suwalszczyzny” (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego z 2015 r., poz. 2116).
Na Obszarze zakazuje się:
1. zabijania dziko występujących zwierząt, niszczenia ich nor, legowisk, innych schronień
i miejsc rozrodu oraz tarlisk, złożonej ikry, z wyjątkiem amatorskiego połowu ryb oraz
wykonywania czynności związanych z racjonalną gospodarką rolną, leśną, rybacką
i łowiecką;
2. likwidowania i niszczenia zadrzewień śródpolnych, przydrożnych i nadwodnych, jeżeli nie
wynikają one z potrzeby ochrony przeciwpowodziowej i zapewnienia bezpieczeństwa
ruchu drogowego lub wodnego lub budowy, odbudowy, utrzymania, remontów lub
naprawy urządzeń wodnych;
3. wydobywania do celów gospodarczych skał, w tym torfu, oraz skamieniałości, w tym
kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także minerałów i bursztynu;
4. wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, z wyjątkiem prac
związanych
z
zabezpieczeniem
przeciwsztormowym,
przeciwpowodziowym
lub
przeciwosuwiskowym lub utrzymaniem, budową, odbudową, naprawą lub remontem
urządzeń wodnych;
5. dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli służą innym celom niż ochrona przyrody
lub zrównoważone wykorzystanie użytków rolnych i leśnych oraz racjonalna gospodarka
wodna lub rybacka;
6. likwidowania naturalnych zbiorników wodnych, starorzeczy i obszarów wodno-błotnych;
7. lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek,
jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów
służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej.
Zakazy określone w punktach 3 i 4 nie dotyczą części Obszaru, na których położone są
złoża skał:
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
37
1. udokumentowane do dnia 31 grudnia 2004 r., których dokumentacje zostały
zatwierdzone przez właściwy organ administracji geologicznej;
2. udokumentowane na podstawie koncesji na poszukiwanie i rozpoznawanie, udzielonych
do dnia 31 grudnia 2004 r.;
3. udokumentowane na podstawie informacji geologicznych zawartych w dokumentacjach
sporządzonych i zatwierdzonych przez właściwy organ administracji geologicznej do dnia
31 grudnia 2004 r.;
4. wykorzystywanych do celów leczniczych w rozumieniu ustawy z dnia 28 lipca 2005 r.
o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz
o gminach uzdrowiskowych (Dz. U. z 2012 r., poz. 651 z późn. zm.).
Zakaz określony w punkcie 7 nie dotyczy:
1. obszarów zwartej zabudowy miejscowości w granicach określonych w studiach
uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin oraz miejscowych
planach zagospodarowania przestrzennego, gdzie dopuszcza się uzupełnianie zabudowy
mieszkaniowej, usługowej i letniskowej pod warunkiem wyznaczenia nieprzekraczanej
linii zabudowy od brzegu wód, określonej poprzez połączenie istniejących budynków na
przylegających działkach w rozumieniu ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym;
2. siedlisk rolniczych – w zakresie uzupełniania istniejącej zabudowy o obiekty do
prowadzenia gospodarstwa rolnego, pod warunkiem nie przekraczania dotychczasowej
linii zabudowy od brzegów wód;
3. terenów ogólnodostępnych kąpielisk, plaż i przystani wodnych;
4. istniejących obiektów letniskowych, mieszkalnych, usługowych oraz o funkcji mieszanej
nie kolidującej z podstawowym i uzupełniającym przeznaczeniem terenu, zrealizowanych
na podstawie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, które utraciły moc
przed dniem 1 stycznia 2004 r., gdzie dopuszcza się ich odbudowę, rozbudowę lub
nadbudowę w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w celu
poprawy standardów ochrony środowiska oraz walorów estetyczno – krajobrazowych,
pod warunkiem nie przybliżania zabudowy do brzegów wód, a także zwiększania
istniejącej powierzchni zabudowy:
a. o nie więcej niż 10 m2, w przypadku budynków o powierzchni mniejszej lub równej
100m2,
b. o nie więcej niż 10%, w przypadku budynków o powierzchni powyżej 100m2;
5. zbiorników wodnych pochodzenia antropogenicznego o powierzchni nie większej niż
0,5 ha i głębokości nie większej niż 3,0 m.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
38
Rysunek 8. Położenie obszaru chronionego krajobrazu na terenie Gminy Szypliszki
Źródło: geoserwis.gdos.gov.pl
Pomniki przyrody
Na terenie Gminy Szypliszki znajduje się 12 pomników przyrody, z czego 7 to głazy
narzutowe. Szczegółowy wykaz pomników przyrody zaprezentowano w tabeli 16.
Tabela 16. Wykaz pomników przyrody zlokalizowanych w Gminie Szypliszki
Nr
Wymiary
pomn.
Lp.
Rodzaj obiektu
wg.
Obw. m Wys. m
rej.
Miejscowość
1.
34
Głaz narzutowy
8,7
1,5
Kociołki
2.
33
Głaz narzutowy
8,05
1
Aleksandrówka
3.
36
Głaz narzutowy
10,75
1,52
Andrzejewo
Podstawa prawna
Dz. Urz. WRN w Białymstoku
z 1955 r. Nr 7, poz. 85
Dz. Urz. WRN w Białymstoku
z 1955 r. Nr 7, poz. 85
Dz. Urz. WRN w Białymstoku
z 1955 r. Nr 7, poz. 85
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
39
Nr
Wymiary
pomn.
Lp.
Rodzaj obiektu
wg.
Obw. m Wys. m
rej.
Miejscowość
4.
82
Głaz narzutowy
11,6
2,39
Postawelek
5.
83
Głaz narzutowy
8,75
1,75
Postawelek
6.
85
Głaz narzutowy
7,5
0,84
Andrzejewo
7.
591
Głaz narzutowy
5,95
0,9
Aleksandrówka
8.
203
Lipa
drobnolistna
3,65
9
Przejma
Wielka
9.
1736 Dąb szypułkowy
3,90
28
Fornetka
2,15
24
Fornetka
11. 1754 Dąb szypułkowy
3,40
24
Grauże Nowe
12. 1748 Dąb szypułkowy
3,50
24
Grauże Nowe
10. 1760
Brzoza
brodawkowata
Podstawa prawna
Dz. Urz. WRN w Białymstoku
z 1967r., Nr 7, poz. 57
Dz. Urz. WRN w Białymstoku
z 1967r., Nr 7, poz. 57
Dz. Urz. WRN w Białymstoku
z 1967r., Nr 7, poz. 57
Rozp. Nr 222/98 Woj. Suw.
z 14.12.1998 r. (Dz. Urz. Woj.
Suw. Nr 74, poz.510)
Dz. Urz. WRN w Suwałkach
z 1978r., Nr 11, poz. 46
Rozp. Nr 10/04 Wojewody
Podlaskiego z dn. 1.04.2004 r.
Rozp. Nr 10/04 Wojewody
Podlaskiego z dn. 1.04.2004 r.
Rozp. Nr 10/04 Wojewody
Podlaskiego z dn. 1.04.2004
Rozp. Nr 10/04 Wojewody
Podlaskiego z dn. 1.04.2004
Źródło: www2.bialystok.rdos.gov.pl
Wyznaczono tu także obszar NATURA 2000 „Jeleniewo” PLH200001 – zatwierdzony
decyzją Komisji Europejskiej z dnia 13.11.2007 r. w sprawie przyjęcia na mocy dyrektywy
Rady 92/43/EWG pierwszego zaktualizowanego wykazu terenów mających znaczenie dla
Wspólnoty składających się na kontynentalny region biogeograficzny (notyfikowana jako
dokument nr C(2007)5043)(2008/25/WE) (Dz. Urz. UE L 12 str. 383). Jest to obszar
utworzony w celu ochrony największej w Polsce kolonii lęgowej nietoperza nocka
łydkowłosego (Myotis dasycneme), który został uznany za jeden z najrzadszych i najbardziej
zagrożonych wymarciem gatunków nietoperzy w Europie. W obręb ostoi wchodzą ponadto
następujące typy siedlisk chronionych na podstawie Dyrektywy Habitatowej:

3140 - twardowodne oligo- i mezotroficzne zbiorniki z podwodnymi łąkami ramienic
Charetea;

3150 - starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne ze zbiorowiskami
z Nympheion, Potamion;

3260 - nizinne i podgórskie rzeki ze zbiorowiskami włosieniczników;

6210 - murawy kserotermiczne (Festuco-Brometea i ciepłolubne murawy z Asplenion
septentrionalis-Festucion);

6230 - bogate florystycznie górskie i niżowe murawy bliźniczkowe;

6510 - niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elastoris);

7110 - torfowiska wysokie z roślinnością torfotwórczą (żywe);
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
40

7230 - górskie i nizinne torfowiska zasadowe o charakterze młak, turzycowisk
i mechowisk;

7140 - torfowiska przejściowe i trzęsawiska;

7230 - torfowiska alkaliczne;

91D0 - bory i lasy bagienne;

91E0 - łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe, olsy źródliskowe.
Rysunek 9. Położenie obszaru NATURA 2000 „Jeleniewo” na tle Gminy Szypliszki
Źródło: geoserwis.gdos.gov.pl
Dla obszaru ustanowiono plan zadań ochronnych (Zarządzenie Regionalnego Dyrektora
Ochrony Środowiska w Białymstoku z dnia 30 kwietnia 2014 r. w sprawie ustanowienia planu
zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Jeleniewo PLH200001 (Dz. Urz. Woj. Podl.
z 2014 r., poz. 1771) zmienione Zarządzeniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska
w Białymstoku z dnia 26 kwietnia 2016 r. w sprawie zmiany zarządzenia w sprawie
ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Jeleniewo PLH200001
(Dz. Urz. Woj. Podl. z 2016 r., poz. 1991). W ramach planu określone zostały cele działań
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
41
ochronnych, które są uwzględniane przez Gminę Szypliszki w związku z planowanymi przez
nią projektami.
Tabela 17. Cele działań ochronnych dla obszaru NATURA 2000 Jeleniewo
Lp.
1.
2.
Przedmiot ochrony
3140
Twardowodne
oligoi mezotroficzne zbiorniki wodne
z podwodnymi łąkami ramienic
Charetea
3260 Nizinne i podgórskie rzeki ze
zbiorowiskami
włosieniczników
Ranunculion fluitantis
3.
6210
Murawy
kserotermiczne
(Festuco-Brometea)
4.
6230 Górskie i niżowe murawy
bliźniczkowe (Nardion – płaty
bogate florystycznie)
5.
6510 Niżowe i górskie świeże łąki
użytkowane
ekstensywnie
(Arrhenatherion elatioris)
6.
7110 Niżowe torfowiska wysokie
z roślinnością torfotwórczą (żywe)
7.
7140
Torfowiska
przejściowe
i
trzęsawiska
(przeważnie
z roślinnością z ScheuchzerioCaricetea)
8.
7230 Górskie i nizinne torfowiska
zasadowe o charakterze młak,
turzycowisk i mechowisk
9.
91D0 Bory i lasy bagienne
10.
91B0 Łęgi wierzbowe, topolowe,
olszowe i jesionowe
11.
1318 Nocek
dasycneme
12.
1903 Lipiennik
loeselii
łydkowłosy
Loesela
Myotis
Liparis
Cel działań ochronnych
Uzupełnienie stanu wiedzy o przedmiocie ochrony celem
oceny stanu ochrony wszystkich płatów siedliska
i zaplanowania działań ochronnych.
Zachowanie dotychczasowego biegu rzek i potoków.
Przywrócenie właściwego stanu ochrony siedliska poprzez
ekstensywne użytkowanie muraw na co najmniej 75%
płatów siedliska.
Uzupełnienie stanu wiedzy o przedmiocie ochrony celem
pełnego rozpoznania występowania siedliska w obszarze,
oceny jego stanu ochrony oraz zaplanowania działań
ochronnych.
Przywrócenie właściwego stanu ochrony siedliska poprzez
ekstensywne użytkowanie muraw na co najmniej 75%
płatów siedliska.
Utrzymanie ekstensywnego użytkowania łąk..
Uzupełnienie stanu wiedzy o przedmiocie ochrony celem
pełnego rozpoznania występowania siedliska w obszarze,
oceny jego stanu ochrony oraz zaplanowania działań
ochronnych.
Zachowanie powierzchni siedliska i poprawa stanu
ochrony siedliska.
Stabilizacja procesów sukcesji wtórnej roślinności.
Usprawnienie bilansu wodnego poprzez obniżenie
ewapotranspiracji.
Zachowanie powierzchni siedliska i poprawa stanu
ochrony siedliska.
Stabilizacja procesów sukcesji wtórnej roślinności.
Usprawnienie bilansu wodnego poprzez obniżenie
ewapotranspiracji.
Zachowanie powierzchni siedliska i poprawa stanu
ochrony siedliska.
Stabilizacja procesów sukcesji wtórnej roślinności.
Usprawnienie bilansu wodnego poprzez obniżenie
ewapotranspiracji.
Ochrona seminaturalnego charakteru siedliska z
możliwością regulacji zagęszczenia drzewostanu.
Ochrona zbliżonego do naturalnego charakteru siedliska.
Uzupełnienie stanu wiedzy o przedmiocie ochrony celem
oceny stanu ochrony wszystkich płatów siedliska
i zaplanowania działań ochronnych.
Osiągnięcie właściwego stanu ochrony siedliska poprzez
kształtowanie właściwego dla niego składu gatunkowego
i struktury.
Zachowanie parametrów stanu populacji i stanu siedliska
na obecnym poziomie (FV).
Osiągnięcie właściwej struktury i funkcji siedliska gatunku
na co najmniej 50% stwierdzonych stanowisk jego
występowania.
Uzupełnienie stanu wiedzy o przedmiocie ochrony celem
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
42
Lp.
Przedmiot ochrony
13.
1337 Bóbr europejski Castor fiber
14.
1355 Wydra Lutra lutra
1166 Traszka grzebieniasta Triturus
cristatus
1188 Kumak nizinny Bombina
bombina
15.
16.
Cel działań ochronnych
oceny stanu populacji gatunku i zaplanowania działań
ochronnych.
Zachowanie obecnej struktury i funkcji siedliska gatunku.
Zachowanie obecnej struktury i funkcji siedliska gatunku.
Osiągnięcie właściwej struktury i funkcji siedliska gatunku.
Osiągnięcie właściwej struktury i funkcji siedliska gatunku.
Źródło: Zarządzenie RDOŚ w Białymstoku z dnia 26.04.2016 r.
Przez teren gminy przebiega korytarz ekologiczny GKPn-4A Puszcza Augustowska –
Puszcza Romincka. Odcinek ten zapewnia łączność między obszarami objętymi ochroną:
SOOS Ostoja Wigierska PLH200004 (ryś D, wilk C), Wigierski Park Narodowy, Ostoja
Augustowska PLH200005 (ryś B, wilk B) a SOOS Puszcza Romincka PLH280005 (ryś C,
wilk C).
Rysunek 10. Położenie korytarza ekologicznego na terenie Gminy Szypliszki
Źródło: geoserwis.gdos.gov.pl
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
43
Południowy fragment Gminy Szypliszki położony jest w otulinie Wigierskiego Parku
Narodowego.
Rysunek 11. Położenie otuliny Wigierskiego Parku Narodowego na terenie Gminy Szypliszki
Źródło: geoserwis.gdos.gov.pl
3.9. POTENCJALNE ZMIANY STANU ŚRODOWISKA W PRZYPADKU BRAKU REALIZACJI
PROJEKTOWANEGO DOKUMENTU
Cele i kierunki działania uwzględnione w Strategii Rozwoju Gminy Szypliszki na lata 20162022 mają na celu optymalne wykorzystanie środków dostępnych na szczeblu gminnym, dla
osiągnięcia jak najwyższej jakości środowiska. Do najważniejszych znaczących skutków
zaniechania realizacji Strategii można zaliczyć:

obniżenie standardu życia mieszkańców poprzez niekontrolowany wzrost emisji
zanieczyszczeń do powietrza atmosferycznego oraz wzrost hałasu emitowanego do
środowiska, zwłaszcza na skutek zaniechania realizacji inwestycji poprawiających stan
techniczny dróg,
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
44

postępujące obniżenie jakości powietrza na terenach zabudowanych, wynikające
z zaniechania wykorzystania odnawialnych źródeł energii i możliwości oszczędzania
energii, przy rozwoju zabudowy mieszkaniowej i wzroście gęstości zaludnienia,

degradacja wód powierzchniowych i gruntowych, na skutek niekontrolowanego
odprowadzania ścieków z gospodarstw niepodłączonych do kanalizacji,

degradacja obszarów o wysokiej
bioróżnorodności w wyniku zaniechania lub
niewłaściwej ochrony na etapie planowania przestrzennego i realizacji poszczególnych
inwestycji,

braku wzrostu poziomu świadomości ekologicznej mieszkańców i rozwoju negatywnych
wzorców konsumpcji,

zagrożenie celów ochrony obszaru Natura 2000 związane z nieuwzględnieniem
wymagań ochronnych w planach zagospodarowania przestrzennego,

ograniczenie inicjatyw obywatelskich w zakresie ochrony środowiska i promocji rozwoju
zrównoważonego,
obniżenie
poczucia
odpowiedzialności
za
stan
środowiska
mieszkańców i wrażliwości na działania zagrażające jego jakości.
Zmiana stanu środowiska w przypadku braku realizacji Strategii będzie wiązała się głównie
z nieosiągnięciem pozytywnych efektów ekologicznych, pogorszeniem jego stanu poprzez
niedotrzymywanie dopuszczalnych standardów, co w konsekwencji prowadzić będzie do
pogorszenia się komfortu bytowania mieszkańców gminy.
4. PRZEWIDYWANE
ODDZIAŁYWANIE NA ŚRODOWISKO W WYNIKU REALIZACJI
ZAPISÓW STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
4.1. STAN ŚRODOWISKA NA OBSZARACH OBJĘTYCH PRZEWIDYWANYM ZNACZĄCYM
ODDZIAŁYWANIEM
W ramach planowanych działań na terenie Gminy Szypliszki stan środowiska przyrodniczego
będzie ulegał stopniowej poprawie. Działania zmierzające w kierunku poprawy środowiska
naturalnego będą prowadzone w poszczególnych obszarach wskazanych w Strategii.
Rzeczywiste oddziaływanie będzie znane po ustaleniu lokalizacji i parametrów danego
przedsięwzięcia.
Na obszarze realizacji Strategii nie stwierdzono obszarów objętych przewidywanym
znaczącym oddziaływaniem na środowisko.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
45
4.2. ISTNIEJĄCE PROBLEMY OCHRONY ŚRODOWISKA ISTOTNE Z PUNKTU WIDZENIA
REALIZACJI PROJEKTOWANEGO DOKUMENTU
Z punktu widzenia projektu Strategii Rozwoju Gminy Szypliszki na lata 2016-2022,
jako występujące problemy ochrony środowiska, wskazane także jako słabe strony gminy,
można wymienić:

niski poziom wiedzy mieszkańców;

w zakresie edukacji ekologicznej;

niewystarczająca długość sieci kanalizacyjnej;

niewystarczająca ilość przydomowych oczyszczalni ścieków;

niewystarczający poziom izolacyjności budynków użyteczności publicznej;

niewystarczający poziom wykorzystania odnawialnych źródeł energii w budynkach
użyteczności publicznej oraz w budynkach indywidualnych;

niewystarczający poziom efektywności energetycznej części budynków indywidualnych;

niedostateczny stan techniczny zabytków gminnych.
4.3.
CELE
OCHRONY
ŚRODOWISKA
USTANOWIONE
NA
SZCZEBLU
MIĘDZYNARODOWYM, WSPÓLNOTOWYM I KRAJOWYM, ISTOTNE Z PUNKTU WIDZENIA
PROJEKTOWANEGO DOKUMENTU
Projekt Strategii uwzględnia cele ochrony środowiska zawarte w wielu dokumentach
strategicznych opracowanych na szczeblu krajowym i regionalnym, a także zawarte
w dyrektywach UE. Szczegółowe wskazanie dokumentów, istotnych z punktu widzenia
przedmiotowego dokumentu, zawarto w rozdziale 2.3.
5. ANALIZA
I
POSZCZEGÓLNE
OCENA
WPŁYWU
KOMPONENTY
USTALEŃ
ŚRODOWISKA
PROJEKTU
WRAZ
Z
DOKUMENTU
PROGNOZĄ
NA
ZMIAN
ŚRODOWISKA
Prognoza oddziaływania na środowisko opracowywana dla strategicznych dokumentów
z założenia nie jest dokumentacją szczegółową, ponieważ jej głównym celem jest
odniesienie
zasadniczej
treści
dokumentu
do
polityki
ekologicznej
oraz
zasad
zrównoważonego rozwoju, a także określenie trendu całościowej polityki ochrony środowiska
z punktu widzenia potrzeby jej realizacji. Prognoza ta w ogólny, strategiczny sposób rozważa
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
46
korzyści i zagrożenia wynikające z realizacji Strategii rozwoju bądź odstąpienia od tejże
realizacji.
Zidentyfikowane
oddziaływania
na
środowisko
poszczególnych
celów
i
kierunków
wynikających z Strategii Rozwoju Gminy Szypliszki na lata 2016-2022 w odniesieniu do
poszczególnych aspektów środowiskowych, znajdują się poniżej.
Zastosowano następujące oznaczenia w matrycy oddziaływań:
Rodzaje oddziaływań – definicje:
Bezpośrednie (B) - bez interwału czasowego, bez przekształcenia substancji, bez procesów
pośrednich np. wycinka drzew – na krajobraz, budowa drogi – zniszczenie powierzchni
gruntów
Pośrednie (P) - z interwałem czasowym, z przekształceniem substancji, z procesami
pośrednimi np. wycinka drzew – na zwierzęta, budowa drogi – na wodę, rośliny
Charakter prawdopodobnych oddziaływań:

Prawdopodobne umiarkowane negatywne oddziaływanie (kolor czerwony)

Prawdopodobny brak oddziaływania (0)

Prawdopodobne pozytywne oddziaływanie (kolor zielony)

Prawdopodobne oddziaływanie o charakterze zarówno pozytywnym jak i negatywnym
Ludzie
Zwierzęta
Rośliny
Woda
Powietrze
i klimat
Powierzchnia
ziemi
Krajobraz
Zasoby
naturalne
Rozwój infrastruktury
drogowej
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
Rozbudowa systemów
wodno-kanalizacyjnych
P
P
P
P
B
P
P
P
B
O
P
Natura 2000
Cele
Różnorodność
biologiczna
Zabytki i dobra
naturalne
(kolor żółty)
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
47
Ludzie
Zwierzęta
Rośliny
Woda
Powietrze
i klimat
Powierzchnia
ziemi
Krajobraz
Zasoby
naturalne
Rozwój gospodarki
przestrzennej
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
Rozwój infrastruktury
i technologii
informacyjno –
komunikacyjnych
O
P
O
O
O
O
O
O
O
O
O
Rozwiązywanie
problemów
społecznych
i stymulowanie
aktywności zawodowej
sprzyjającej włączeniu
społecznemu
O
P
O
O
O
O
O
O
O
O
O
Podniesienie poziomu
wykształcenia
i kwalifikacji
zawodowych
społeczności
O
P
O
O
O
O
O
O
O
O
O
Zwiększenie dostępu
do usług medycznych
wysokiej jakości
O
P
O
O
O
O
O
O
O
O
O
Podniesienie jakości
usług oraz poprawa
dostępności opieki
żłobkowej i edukacji
przedszkolnej
O
P
O
O
O
O
O
O
O
O
O
Rozwój i poszerzenie
funkcji obiektów
dydaktycznych,
kulturalnych, oraz
sportoworekreacyjnych,
stworzenie
profesjonalnej oferty
P
P
P
P
O
O
P
O
O
O
P
Budowanie
i upowszechnianie
społeczeństwa
informacyjnego
O
P
O
O
O
O
O
O
O
O
O
Rozwijanie tożsamości
i integracji
społeczności
O
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
Rozwój i wzrost
konkurencyjności
mikro, małych
i średnich
przedsiębiorstw
O
P
O
O
O
O
O
O
O
O
O
Natura 2000
Różnorodność
biologiczna
Zabytki i dobra
naturalne
Cele
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
48
Cele
Różnorodność
biologiczna
Ludzie
Zwierzęta
Rośliny
Woda
Powietrze
i klimat
Powierzchnia
ziemi
Krajobraz
Zasoby
naturalne
Zabytki i dobra
naturalne
Natura 2000
Wsparcie rozwoju
sektora usług rolno –
spożywczych, handlu
i rzemiosła
O
P
O
O
O
O
O
O
O
O
O
P
P
P
P
P
P
P
P
P
O
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
O
P
P
P
P
P
P
P
P
P
P
O
P
Stworzenie atrakcyjnej
oferty turystycznej,
agroturystycznej
i ekoturystycznej gminy
w oparciu o zasoby
przyrodnicze,
historyczne i kulturowe
oraz innowacyjne ich
wykorzystanie
Ochrona dziedzictwa
przyrodniczego
i racjonalna
gospodarka zasobami
Renowacja i ochrona
dziedzictwa
historycznego
i obiektów
zabytkowych
Zwiększenie
wykorzystania
odnawialnych źródeł
energii
Promocja ochrony
środowiska, postaw
proekologicznych
i zdrowego trybu życia
Źródło: Opracowanie własne
Wskazane cele i kierunki wynikające ze Strategii Rozwoju Gminy Szypliszki będą
realizowane z zachowaniem zasad wynikających z następujących dokumentów:

Uchwała Nr XII/88/15 Sejmiku Województwa Podlaskiego z dnia 22.06.2015 r. w sprawie
Obszaru Chronionego Krajobrazu „Pojezierze Północnej Suwalszczyzny” (Dz. Urz. Woj.
Podlaskiego z 2015 r., poz. 2116);

Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku z dnia
30 kwietnia 2014 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura
2000 Jeleniewo PLH200001 (Dz. Urz. Woj. Podl.z 2014 r., poz. 1771) zmienione
Zarządzeniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku z dnia
26 kwietnia 2016 r. w sprawie zmiany zarządzenia w sprawie ustanowienia planu zadań
ochronnych dla obszaru Natura 2000 Jeleniewo PLH200001 (Dz. Urz. Woj. Podl.
z 2016 r., poz. 1991).
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
49
Projekty realizowane w oparciu o zapisy Strategii Rozwoju Gminy Szypliszki nie będą
oddziaływały na środowisko w sposób negatywny. Przede wszystkim brak jest oddziaływania
negatywnego na obszary objęte ochroną prawną, w szczególności na cele, przedmiot
ochrony oraz integralność i spójność obszarów Natura 2000 oraz łączący je korytarz
ekologiczny GKPn-4A Puszcza Augustowska – Puszcza Romincka.
Projekt Strategii nie przewiduje realizacji działań mających na celu bezpośrednie
zwiększenie różnorodności biologicznej, zawiera jednak cele i kierunki działań mające na
celu zachowanie bioróżnorodności, zwłaszcza na terenach chronionych siedlisk i gatunków
objętych ochroną na mocy ustawy o ochronie przyrody z dnia 16.04.2004 r. Oddziaływania
pozytywne w przypadku realizacji przedmiotowego dokumentu mogą polegać na pośrednim
pozytywnym wpływie na stan środowiska oraz walorów przyrodniczych, także w skali
regionalnej, m.in. poprzez redukcję emisji zanieczyszczeń do atmosfery. W efekcie redukcji
poziomu
emisji
zanieczyszczeń
powinno
nastąpić
także
zmniejszenie
poziomu
zanieczyszczeń w wodach oraz glebie, co wpłynie korzystnie na warunki bytowania zwierząt
i roślin. Nie przewiduje się jednak znaczącego wpływu na jakość siedlisk roślinnych
i zwierzęcych oraz bioróżnorodność. Planowane działania nie będą również wpływać na
poprawę, funkcjonowanie i integralność obszarów chronionych, w tym obszarów Sieci Natura
2000 już ustanowionych lub projektowanych.
Zaplanowane w Strategii zamierzenia inwestycyjne, np. w zakresie przedsięwzięć drogowych,
nie wpłyną na zmianę obecnego funkcjonowania korytarzy. Realizacja zamierzeń skupiona
jest na remontach i przebudowach już istniejących dróg, a więc nie przyczyni się do
fragmentacji istniejących korytarzy ekologicznych, gdyż nie spowoduje podziału istniejących
siedlisk przyrodniczych.
Możliwe oddziaływania negatywne będą miały charakter krótkoterminowy i chwilowy.
Oddziaływania te będą polegały na emisji hałasu i spalin w związku z realizacją prac
budowlanych, zagrożeniu zniszczenia lub zamurowywania siedlisk ptaków podczas
termomodernizacji budynków, ograniczeniu powierzchni gleb w związku z prowadzeniem
prac budowlanych, usuwaniu drzew i krzewów podczas realizacji inwestycji, płoszeniu
zwierząt w trakcie wykonywania prac. Do inwestycji, przy realizacji których te negatywne
oddziaływania wystąpią, można zaliczyć przede wszystkim termomodernizację oraz
przebudowę dróg i przebudowę infrastruktury wodno-kanalizacyjnej.
Działania określone w Programie wywierają niewielki wpływ na obszary objęte ochroną
prawną zgodnie z ustawą o ochronie przyrody z 16 kwietnia 2004 r. (głównie podejmowanie
interwencji w miejscach już przekształconych przez człowieka).
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
50
5.1. WPŁYW POSZCZEGÓLNYCH PROJEKTÓW NA OBSZARY CHRONIONE ORAZ NA
KLIMAT
W niniejszym rozdziale przeanalizowano wpływ skonkretyzowanych na etapie tworzenia
Strategii Rozwoju Gminy Szypliszki przedsięwzięć na obszary chronione oraz na klimat.
Tabela 18. Wpływ przedsięwzięć na obszary chronione
Nazwa zadania
Przebudowa dróg gminnych
Białobłota – Postawelek – Kociołki
oraz Jeziorki – Romaniuki
Przebudowa drogi gminnej
w miejscowości Dębniak
Czy projekt będzie
realizowany na
obszarze chronionym?
TAK (Obszar
Chronionego Krajobrazu
„Pojezierze Północnej
Suwalszczyzny”)
TAK (Obszar
Chronionego Krajobrazu
„Pojezierze Północnej
Suwalszczyzny”)
Czy dla obszaru
zaplanowano
zadania
ochronne?
Czy
przedsięwzięcie
będzie
negatywnie
oddziaływać na
obszar
chroniony?
NIE
NIE
NIE
NIE
Przebudowa drogi gminnej
w miejscowości Zaboryszki
NIE
NIE DOTYCZY
NIE
Przebudowa drogi gminnej
w miejscowości Dębowo
TAK (Obszar
Chronionego Krajobrazu
„Pojezierze Północnej
Suwalszczyzny”)
NIE
NIE
NIE
NIE DOTYCZY
NIE
NIE
NIE DOTYCZY
NIE
Przebudowa drogi gminnej
Zaboryszki – Grauże Stare –
Olszanka – Lipniak
Przebudowa drogi gminnej
w miejscowości Czerwonka
Przebudowa drogi gminnej
w miejscowości Becejły droga na
osiedle
Przebudowa drogi gminnej
w miejscowości Becejły (cmentarz)
Przebudowa drogi gminnej
w miejscowości Szypliszki
Przebudowa drogi gminnej
w miejscowościach Kaletnik –
Łowocie – Boksze
Remont remizy OSP w Kaletniku
TAK (Obszar
Chronionego Krajobrazu
„Pojezierze Północnej
Suwalszczyzny” oraz
obszar Natura 2000
„Jeleniewo”)
TAK (Obszar
Chronionego Krajobrazu
„Pojezierze Północnej
Suwalszczyzny” oraz
obszar Natura 2000
„Jeleniewo”)
NIE
TAK (Obszar
Chronionego Krajobrazu
„Pojezierze Północnej
Suwalszczyzny”)
TAK (Obszar
Chronionego Krajobrazu
„Pojezierze Północnej
Suwalszczyzny”)
TAK (dla obszaru
Natura 2000
„Jeleniewo”)
TAK (dla obszaru
Natura 2000
„Jeleniewo”)
NIE
NIE
NIE DOTYCZY
NIE
NIE
NIE
NIE
NIE
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
51
Nazwa zadania
Czy projekt będzie
realizowany na
obszarze chronionym?
Czy dla obszaru
zaplanowano
zadania
ochronne?
Czy
przedsięwzięcie
będzie
negatywnie
oddziaływać na
obszar
chroniony?
Remont budynku Zespołu Szkół
w Kaletniku
TAK (Obszar
Chronionego Krajobrazu
„Pojezierze Północnej
Suwalszczyzny”)
NIE
NIE
NIE
NIE DOTYCZY
NIE
NIE
NIE DOTYCZY
NIE
NIE
NIE DOTYCZY
NIE
NIE
NIE DOTYCZY
NIE
NIE
NIE DOTYCZY
NIE
Modernizacja gospodarki wodnościekowej w gm. Szypliszki
(oczyszczalnia ścieków
w Słobódce, budowa wodociągu)
Termomodernizacja budynku
Urzędu Gminy Szypliszki wraz
z zagospodarowaniem otoczenia
Przebudowa stadionu w
Szypliszkach
Budowa garaży przy budynku
Urzędu Gminy w Szypliszkach oraz
garażu na autobus do przewozu
dzieci w Słobódce
Wykonanie trasy rowerowej
Szelment – Jegliniec – Szelment
z obiektami małej infrastruktury
Źródło: Opracowanie własne
W przypadku wskazanych inwestycji nie założono ich oddziaływania na obszary chronione,
obejmują bowiem obszary przekształcone przez człowieka.
W ramach Strategii wskazano także projekty, które nie będą w bezpośredni sposób
oddziaływać na obszary chronione, są to bowiem projekty nieinfrastrukturalne:

Zakup lekkiego samochodu strażackiego dla OSP w Szypliszkach oraz średniego
samochodu strażackiego dla OSP w Kaletniku;

Zakup dwóch busów do przewozu dzieci.
W przypadku realizacji projektów w granicach obszaru Natura 2000 Jeleniewo objętego
planem działań ochronnych, zostaną uwzględnione cele i zadania ochronne przewidziane dla
poszczególnych gatunków mających swoje siedliska na wskazanym terenie. Szczegółowe
wskazanie poszczególnych zadań ochronnych zostanie uwzględnione w dokumentacji
środowiskowej sporządzonej dla planowanych przedsięwzięć.
Pozostałe projekty, które będą realizowane w oparciu o zapisy Strategii Rozwoju Gminy
Szypliszki, jak np. budowa i organizacja tras rowerowych, edukacja ekologiczna
mieszkańców nie będą wywierały negatywnego wpływu na obszary chronione.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
52
Projekty określone w Strategii będą także powodowały pozytywne oddziaływanie na klimat.
Inwestycje:

Termomodernizacja budynku Urzędu Gminy Szypliszki wraz z zagospodarowaniem
otoczenia;

Remont remizy OSP w Kaletniku;

Remont budynku Zespołu Szkół w Kaletniku
wpłyną pozytywnie na środowisko poprzez zmniejszenie zapotrzebowania na ciepło, które
przyczyni się do spadku ilości paliw wykorzystywanych do ogrzania budynków, co
w konsekwencji spowoduje zmniejszenie ilości zanieczyszczeń emitowanych do atmosfery
przez poszczególne obiekty.
Pozytywny wpływ na klimat będą miały także projekty związane z poprawą jakości dróg,
ponieważ dzięki ich wykonaniu ulegnie poprawie bezpieczeństwo i płynność ruchu
drogowego. Ilość zużywanego paliwa zostanie zmniejszona, a więc redukcji ulegnie emisja
spalin. Zmniejszy się również hałas wynikający dotychczas z ruchu z bardzo małymi
prędkościami przy dużych obrotach silników po trudno przejezdnej drodze, z licznymi
uszkodzeniami.
6. ROZWIĄZANIA
MAJĄCE NA CELU ZAPOBIEGANIE, OGRANICZANIE LUB
KOMPENSACJĘ PRZYRODNICZĄ NEGATYWNYCH ODDZIAŁYWAŃ NA ŚRODOWISKO,
MOGĄCYCH BYĆ REZULTATEM REALIZACJI PROJEKTOWANEGO DOKUMENTU
Kompensację przyrodniczą należy stosować wówczas, gdy w wyniku realizacji jakiejś
inwestycji może nastąpić szkoda w środowisku, w sposób szczególny dotyczy to
ewentualnych szkód wyrządzonych na obszarach chronionych Natura 2000. W przypadku
działań zaproponowanych w projekcie Strategii Rozwoju Gminy Szypliszki na lata 2016-2022,
nie ma przesłanek do proponowania kompensacji przyrodniczych.
Strategia Rozwoju Gminy Szypliszki na lata 2016-2022 spełnia standardy zrównoważonego
rozwoju,
zatem
podstawowe
środki
łagodzące
polegać
powinny
na
przekonaniu
społeczeństwa co do konieczności realizacji działań i pokazaniu korzyści, jakie dla
społeczeństwa wynikną z realizacji Strategii.
W sensie przedmiotowym szczególne znaczenie ma stałe analizowanie możliwości
pojawienia się nieplanowanych zagrożeń dla grup społecznych, lokalnych, przyrody
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
53
i krajobrazu w wyniku uszczegóławiania zadań. Jednak działania realizowane w znacznie
zmienionym antropogenicznie obszarze nie spowodują szkód w środowisku.
Rezultatem realizacji działań zaproponowanych w Strategii mogą być ograniczone czasowo
i przestrzennie uciążliwości związane z przeprowadzanymi remontami i termorenowacjami
budynków, a także pracami związanymi z modernizacją dróg, rozbudową sieci kanalizacyjnej
czy wodociągowej. W takim wypadku działania mające na celu zapobieganie lub
ograniczanie oddziaływań na warunki życia i zdrowie ludzi oraz środowisko będą polegać na:

wcześniejszym informowaniu ludności o zamierzonych pracach,

zakładaniu
siatek
ochronnych
na
elewacje
remontowanych
budynków,
przeciwdziałających pyleniu i śmieceniu,

wykonywaniu prac uciążliwych ze względu na hałas tylko w godzinach dziennych,

wycince drzew w okresie zimowym, nie kolidującym z okresem lęgowym ptaków,

kompensacyjnych nasadzeniach zieleni,

inwentaryzacji budynków, które będą poddane remontom, pod względem gniazdowania
ptaków chronionych i taki rozkład prac, aby nie przerywać gniazdowania,

odpowiednim oznaczaniu reorganizacji ruchu,

prawidłowej,
zgodniej
z
ustawą
o
odpadach
gospodarce
odpadami,
polityce
zagospodarowania odpadów,

monitorowaniu postępów wdrażania Strategii.
Mitygacje
dotyczą
również
środków
łagodzących
o
charakterze
edukacyjnym
i wychowawczym. Tu zakres możliwości jest bardzo duży. Fundamentalne znaczenie ma
edukacja dotycząca uzgodnień lokalizacyjnych z poszanowaniem wszystkich stron, a przede
wszystkim głównych celów społecznych i ekologicznych. Równie ważna jest nieustająca
kampania informacyjna promująca oszczędne i racjonalne korzystanie z zasobów
środowiska, ze szczególnym naciskiem położonym na korzyści dla zdrowia ludności.
7.
ROZWIĄZANIA
ALTERNATYWNE
DO
ROZWIĄZAŃ
ZAWARTYCH
W PROJEKTOWANYM DOKUMENCIE
Ustawa nakłada obowiązek przedstawienia w prognozie oddziaływania na środowisko
rozwiązań alternatywnych do tych zawartych w projekcie dokumentu. Do zaproponowanych
rozwiązań należy podać uzasadnienie ich wyboru oraz opis metod dokonania oceny
prowadzącej do tego wyboru.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
54
W związku z ogólnym charakterem Strategii prognoza może zaproponować rozwiązania
alternatywne również na poziomie ogólnym.
Prognoza nie wykazała znaczącego negatywnego oddziaływania jakiegokolwiek z zadań
określonych w Strategii.
Możliwe negatywne oddziaływania na środowisko zaproponowanych w Strategii inwestycji
takich jak termomodernizacja budynków, przebudowa (modernizacja) dróg gminnych,
budowa sieci wodociągowej związane są głównie z etapem prowadzenia prac. W końcowym
efekcie ich realizacja ma pozytywnie wpłynąć przede wszystkim na poprawę jakości
powietrza i całego środowiska na terenie Gminy Szypliszki oraz w regionie.
Zawarte w Strategii ustalenia zawierają wiele rozwiązań pozytywnie wpływających na
środowisko i sprzyjających zrównoważonemu rozwojowi. W związku z powyższym stwierdza
się, że rozwiązania alternatywne dla przedsięwzięć poprawiających walory środowiskowe nie
mają uzasadnienia, zarówno z formalnego, jak i ekologicznego punktu widzenia. Uznano, że
zaproponowane ustalenia są najkorzystniejsze dla środowiska w kontekście istniejących
uwarunkowań jakości środowiska na terenie Gminy Szypliszki.
Ustalenia analizowanej Strategii są wynikiem kompromisu pomiędzy wymogami ochrony
środowiska i życia człowieka, a koniecznością rozwoju urbanistycznego, gospodarczego
i społecznego gminy. Zaprezentowane rozwiązania są zgodne z krajowym ustawodawstwem,
dokumentami obowiązującymi na terenie gminy i województwa oraz wykorzystują
instrumenty służące do jego zrównoważonego rozwoju. Ustalenia Strategii bezpośrednio nie
ingerują w tereny o wysokich walorach przyrodniczych i krajobrazowych oraz zawierają wiele
rozwiązań korzystnych dla środowiska na obszarach przekształconych przez człowieka,
dlatego prognoza nie prezentuje rozwiązań alternatywnych do proponowanych w ustaleniach
Strategii uznając, że zaproponowane ustalenia są najkorzystniejsze dla środowiska
w kontekście istniejących uwarunkowań w Gminie Szypliszki.
Rozwiązania alternatywne mogą dotyczyć:

innej lokalizacji (warianty lokalizacji),

innego sposobu prowadzenia inwestycji (warianty konstrukcyjne i technologiczne),

innego sposobu zarządzania (warianty organizacyjne),

wariantu niezrealizowania inwestycji, tzw. „opcja zerowa”.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
55
8. PRZEWIDYWANE
METODY ANALIZY SKUTKÓW REALIZACJI POSTANOWIEŃ
PROJEKTOWANEGO DOKUMENTU
Zaproponowane w Strategii cele i kierunki działania nie będą powodować znaczącego
negatywnego oddziaływania na środowisko. Jednak aby móc ocenić wpływ inwestycji, jak
również postęp w realizacji założeń określonych w dokumencie i w razie konieczności
podejmować na bieżąco działania korygujące, jeśli będą wymagane, należy wdrożyć także
system monitoringu.
Wdrażanie rozwiązań przewidzianych w omawianej Strategii wymaga stałego monitorowania
oraz szybkiej reakcji w przypadku pojawiania się rozbieżności pomiędzy projektowanymi
rezultatami a stanem rzeczywistym. Podstawą właściwej oceny wdrażania założeń Strategii,
a także określenia problemów w osiąganiu założonych celów jest prawidłowy system
sprawozdawczości, oparty na zestawie określonych wskaźników. Powinien on zapewnić
stałą kontrolę jakości zarządzania środowiskiem planowanych przedsięwzięć inwestycyjnych
oraz pozwolić regulować działalność podmiotów, a jednocześnie ułatwiać funkcjonowanie
systemu wydawania decyzji, udzielania zezwoleń i egzekucji.
Strategia określa konstrukcję systemu monitorowania umożliwiającego pomiar, kontrolę,
interpretację efektów realizowanych działań oraz uaktualnienia dokumentu. W dokumencie
tym zaproponowano wskaźniki, które powinny pozwolić określić stopień realizacji
poszczególnych działań. Wskaźniki dotyczyć będą rezultatów oraz produktów Strategii.
Projekt dokumentu zawiera zestaw wskaźników do monitorowania projektu – część z nich
bezpośrednio wskazuje na efekty dotyczące jakości środowiska, np. zużycie energii.
Zamieszczone w dokumencie propozycje wskaźników monitorowania jego realizacji są
właściwe i pozwalają wraz z wynikami monitoringów prowadzonych przez inne powołane do
tego służby (WIOŚ, RDOŚ) ocenić zmiany, jakie nastąpią w środowisku w wyniku ich
realizacji.
9. INFORMACJE O TRANSGRANICZNYM ODDZIAŁYWANIU NA ŚRODOWISKO
Zgodnie z przepisami zawartymi w ustawie z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu
informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz
o ocenach oddziaływania na środowisko opracowywany projekt Strategii nie będzie
powodował transgranicznego oddziaływania na środowisko. Ustalenia Strategii obejmują
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
56
zadania, które realizowane będą na obszarze Gminy Szypliszki, a zasięg ich oddziaływania
na środowisko będzie miał przede wszystkim charakter lokalny. Wobec tego dokument ten
nie musi podlegać procedurze transgranicznej oceny oddziaływania na środowisko.
10. STRESZCZENIE W JĘZYKU NIESPECJALISTYCZNYM
Wprowadzenie
Celem Prognozy jest wskazanie możliwych negatywnych skutków realizacji Strategii
Rozwoju Gminy Szypliszki na lata 2016-2022 i przedstawienie zaleceń dotyczących
przeciwdziałania ewentualnym negatywnym skutkom.
Podstawy prawne i zakres
Podstawą prawną opracowania prognozy oddziaływania na środowisko ustaleń projektu
Strategii Rozwoju Gminy Szypliszki na lata 2016-2022 jest ustawa z dnia 3 października
2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa
w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2016 r.
poz. 353 z późn. zm.).
Przy opracowywaniu Prognozy przeanalizowano, zgodnie z przepisami i uzgodnieniami,
oddziaływania na wszystkie elementy środowiska, w tym m. in. na: różnorodność biologiczną,
zwierzęta, rośliny, integralność obszarów chronionych, wodę, powietrze, klimat akustyczny,
ludzi, powierzchnię ziemi, krajobraz, klimat, zasoby naturalne, zabytki, dobra materialne,
z uwzględnieniem zależności między tymi elementami środowiska i między oddziaływaniami
na te elementy identyfikując stopień i rodzaj oddziaływań. W szczególności przeanalizowany
został wpływ Strategii na obszary chronione, w tym objęte siecią Natura 2000 i ich
integralność.
W oparciu o dostępne materiały zidentyfikowano główne problemy i zagrożenia środowiska
w obszarze objętym Strategią, jak również określono jego aktualny stan. Z jednej strony
służyć to powinno takiemu kształtowaniu Strategii, aby maksymalnie został wykorzystany do
poprawy stanu środowiska, a z drugiej do umożliwienia oceny wpływu na środowisko
i identyfikacji ewentualnych znaczących oddziaływań negatywnych oraz zaproponowania
działań minimalizujących ten wpływ, wskazania działań alternatywnych i ewentualnie
kompensujących.
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
57
Wpływ na poszczególne komponenty środowiska
W wyniku analiz stwierdzono, że negatywne oddziaływania na środowisko mogą nastąpić
w zakresie realizacji m.in. termomodernizacji budynków czy budowy sieci wodociągowej.
Oddziaływania negatywne w większości będą miały charakter krótkotrwały i miejscowy lub
lokalny.
Pozytywne oddziaływania (w szczególności na powietrze atmosferyczne) będą miały projekty
z zakresu podniesienia efektywności energetycznej i ograniczenia emisji zanieczyszczeń do
powietrza, co służyć będzie przede wszystkim ludziom, ale też mogą wpłynąć na zużycie
paliw i tym samym ograniczenie niekorzystnej emisji gazów cieplarnianych, pyłów i innych
szkodliwych substancji do powietrza.
Analiza możliwości oddziaływania transgranicznego
Zawarte w Strategii zadania będą realizowane na obszarze Gminy Szypliszki, a zasięg ich
oddziaływania na środowisko będzie miał przede wszystkim charakter lokalny. Wobec tego
dokument ten nie podlega procedurze transgranicznej oceny oddziaływania na środowisko.
Ocena skutków w przypadku braku realizacji planu oraz korzyści z jego realizacji
Brak finansowania poszczególnych działań zaplanowanych w Strategii przełoży się na
nieosiągnięcie efektów ekologicznych na obszarze Gminy Szypliszki i brak poprawy jakości
poszczególnych komponentów środowiska, przede wszystkim stanu jakości powietrza
atmosferycznego.
Wnioski
Na podstawie przeprowadzonych analiz w trakcie prac nad Prognozą oddziaływania na
środowisko można wyciągnąć następujące wnioski ogólne:

Ocenia się, że Strategia jako całość będzie pozytywnie oddziaływać na środowisko
i sprzyjać rozwiązaniu niektórych problemów dotyczących poprawy stanu środowiska,
niemniej niektóre obszary wsparcia mogą wpływać również negatywnie na poszczególne
elementy środowiska. Szczegółowe wnioski w tym zakresie przedstawione są
w odpowiednich rozdziałach Prognozy. Największy pozytywny wpływ oddziaływania
Strategii będzie dotyczył jakości powietrza atmosferycznego, klimatu oraz zdrowia
i jakości życia mieszkańców.

Oddziaływania negatywne określone w prognozie mogą wystąpić, jednak w tym zakresie
decydującą rolę odgrywać będzie lokalizacja projektów, zastosowana technologia oraz
dokładny zakres inwestycji. Ograniczenie negatywnego wpływu będzie możliwe także
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
58
poprzez zastosowanie odpowiednich działań minimalizujących i kompensujących
(opisane w treści Prognozy).

Odstąpienie od zamiaru realizacji zadań określonych w Strategii przełoży się na
spowolnienie procesów zmierzających do poprawy jakości środowiska na terenie Gminy
Szypliszki.

Na podstawie analizy celów dokumentów strategicznych UE stwierdza się, że Strategia
realizuje cele tych dokumentów.

W celu ograniczenia negatywnych oddziaływań Strategii na środowisko zaproponowano
zasady monitorowania skutków realizacji dokumentu.
11. SPIS TABEL I RYSUNKÓW
TABELA 1. PODZIAŁ ZAGOSPODAROWANIA POWIERZCHNI GMINY SZYPLISZKI..............................11
TABELA 2. TEMPERATURY POWIETRZA W STACJI METEOROLOGICZNEJ W SUWAŁKACH ................12
TABELA 3. OPADY ATMOSFERYCZNE, PRĘDKOŚĆ WIATRU, USŁONECZNIENIE I ZACHMURZENIE
W STACJI METEOROLOGICZNEJ W
SUWAŁKACH ..................................................................13
TABELA 4. ZESTAWIENIE ZASOBNOŚCI GLEB NA TERENIE POWIATU SUWALSKIEGO W LATACH 20112014 ..............................................................................................................................17
TABELA 5. ZŁOŻA ZASOBÓW GEOLOGICZNYCH NA TERENIE GMINY SZYPLISZKI ...........................19
TABELA 6. W YKAZ NAJWIĘKSZYCH JEZIOR POŁOŻONYCH NA TERENIE GMINY SZYPLISZKI ............21
TABELA
7.
OCENA
STANU
EKOLOGICZNEGO,
CHEMICZNEGO
I
STANU
WÓD
RZEK
PRZYPŁYWAJĄCYCH PRZEZ GMINĘ SZYPLISZKI ..................................................................23
TABELA 8. STAN EKOLOGICZNY JEZIOR NA TERENIE GMINY SZYPLISZKI – OCENA MONITORINGOWA
......................................................................................................................................24
TABELA 9. KLASYFIKACJA WÓD PODZIEMNYCH NA TERENIE GMINY SZYPLISZKI ...........................26
TABELA
10.
KLASYFIKACJA
STREFY
PODLASKIEJ
Z
UWZGLĘDNIENIEM
POZIOMÓW
DOPUSZCZALNYCH ZANIECZYSZCZEŃ W CELU OCHRONA ZDROWIA......................................30
TABELA
11.
KLASYFIKACJA
STREFY
PODLASKIEJ
Z
UWZGLĘDNIENIEM
DOPUSZCZALNYCH ZANIECZYSZCZEŃ W CELU OCHRONA ROŚLIN
POZIOMÓW
........................................30
TABELA 12. KLASYFIKACJA STREFY PODLASKIEJ Z UWZGLĘDNIENIEM POZIOMÓW DOCELOWYCH
ORAZ CELÓW DŁUGOTERMINOWYCH DLA OZONU - OCHRONA ZDROWIA I ROŚLIN
..................30
TABELA 13. W YKAZ DRÓG GMINNYCH PRZEBIEGAJĄCYCH PRZEZ GMINĘ SZYPLISZKI...................33
TABELA 14. W YNIKI POMIARÓW
HAŁASU
KOMUNIKACYJNEGO
– ŚREDNIEGO POZIOMU
RÓWNOWAŻNEGO DŹWIĘKU LAEQ NA TERENIE GMINY SZYPLISZKI ........................................35
TABELA 15. W YKAZ OBIEKTÓW ZABYTKOWYCH Z TERENU GMINY SZYPLISZKI .............................35
TABELA 16. W YKAZ POMNIKÓW PRZYRODY ZLOKALIZOWANYCH W GMINIE SZYPLISZKI ................39
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
59
TABELA 17. CELE DZIAŁAŃ OCHRONNYCH DLA OBSZARU NATURA 2000 JELENIEWO .................42
TABELA 18. W PŁYW PRZEDSIĘWZIĘĆ NA OBSZARY CHRONIONE .................................................51
RYSUNEK 1. POŁOŻENIE GMINY SZYPLISZKI NA TLE POWIATU SUWALSKIEGO .............................10
RYSUNEK 2. ŚREDNIA TEMPERATURA ROCZNA NA TERENIE POLSKI ...........................................12
RYSUNEK 3. SUMA OPADÓW ...................................................................................................13
RYSUNEK 4. USŁONECZNIENIE ................................................................................................14
RYSUNEK 5. POŁOŻENIE GMINY SZYPLISZKI NA TLE REGIONÓW FIZYCZNOGEOGRAFICZNYCH ......15
RYSUNEK 6. LOKALIZACJA JCWPD NR 23 ................................................................................25
RYSUNEK 7. ŚREDNIA ROCZNA EMISJA BENZO(A)PIRENU ..........................................................29
RYSUNEK 8. POŁOŻENIE OBSZARU CHRONIONEGO KRAJOBRAZU NA TERENIE GMINY SZYPLISZKI .39
RYSUNEK 9. POŁOŻENIE OBSZARU NATURA 2000 „JELENIEWO” NA TLE GMINY SZYPLISZKI .......41
RYSUNEK 10. POŁOŻENIE KORYTARZA EKOLOGICZNEGO NA TERENIE GMINY SZYPLISZKI ............43
RYSUNEK 11. POŁOŻENIE OTULINY W IGIERSKIEGO PARKU NARODOWEGO NA TERENIE GMINY
SZYPLISZKI .....................................................................................................................44
W YKRES 1. STRUKTURA ZAGOSPODAROWANIA POWIERZCHNI GMINY SZYPLISZKI.......................11
PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO STRATEGII ROZWOJU GMINY SZYPLISZKI NA LATA 2016-2022
60
Download
Random flashcards
bvbzbx

2 Cards oauth2_google_e1804830-50f6-410f-8885-745c7a100970

Create flashcards