program nauczania dla zawodu

advertisement
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
PROGRAM NAUCZANIA DLA ZAWODU
ELEKTRYK 741103
O STRUKTURZE MODUŁOWEJ
TYP SZKOŁY: ZASADNICZA SZKOŁA ZAWODOWA
RODZAJ PROGRAMU: LINIOWY
Warszawa 2012
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
1
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Autorzy: mgr inż. Agnieszka Ambrożejczyk-Langer, mgr inż. Maria Krogulec-Sobowiec, mgr Zbigniew Zalas, mgr inż. Mariusz Zyngier
Recenzenci: mgr inż. Tomasz Madej, mgr inż. Robert Wanic
Lider grupy branżowej: mgr Sławomir Duch
Lider zadania „Opracowanie przykładowych zmodernizowanych programów nauczania dla zawodów”: mgr inż. Joanna Ksieniewicz
Koordynator merytoryczny projektu: mgr inż. Maria Suliga
Menadżer projektów systemowych realizowanych przez KOWEZiU: mgr Agnieszka Pfeiffer
Redakcja i skład: zespół Addvalue Dorota Burzec
Publikacja powstała w ramach projektu systemowego „Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia
zawodowego” w ramach Działania 3.3. Poprawa jakości kształcenia, Poddziałanie 3.3.3. Modernizacja treści i metod kształcenia, Priorytet III,
Program Operacyjny KAPITAŁ LUDZKI. Projekt realizowany przez Krajowy Ośrodek Wspierania Edukacji Zawodowej i Ustawicznej. Projekt
współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego.
Publikacja jest dystrybuowana bezpłatnie.
© Copyright by Krajowy Ośrodek Wspierania Edukacji Zawodowej i Ustawicznej
Warszawa 2012
Krajowy Ośrodek Wspierania Edukacji Zawodowej i Ustawicznej
02-637 Warszawa
ul. Spartańska 1B
www.koweziu.edu.pl
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
2
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
SPIS TREŚCI
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
PODSTAWY PRAWNE KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO ..................................................................................................................................... 5
OGÓLNE CELE I ZADANIA KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO ............................................................................................................................... 6
INFORMACJA O ZAWODZIE ELEKTRYK ........................................................................................................................................................... 6
UZASADNIENIE POTRZEBY KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE ELEKTRYK ................................................................................................................. 7
POWIĄZANIA ZAWODU ELEKTRYK Z INNYMI ZAWODAMI ............................................................................................................................. 7
CELE SZCZEGÓŁOWE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE ELEKTRYK .......................................................................................................................... 8
KORELACJA PROGRAMU NAUCZANIA DLA ZAWODU ELEKTRYK Z PODSTAWĄ PROGRAMOWĄ KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO ............................... 9
PLAN NAUCZANIA DLA ZAWODU ELEKTRYK ................................................................................................................................................ 10
PROGRAMY NAUCZANIA DLA POSZCZEGÓLNYCH MODUŁÓW ..................................................................................................................... 13
M1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych oraz elementów, układów i urządzeń elektronicznych .......................................................... 13
M2. Montowanie urządzeń elektrycznych ..................................................................................................................................................................... 25
M3. Montowanie maszyn elektrycznych ....................................................................................................................................................................... 36
M4. Montowanie instalacji elektrycznych ..................................................................................................................................................................... 54
ZAŁĄCZNIKI ....................................................................................................................................................................................................... 74
Załącznik 1. EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA ZAWODU ELEKTRYK ZAPISANE W ROZPORZĄDZENIU W SPRAWIE PODSTAWY PROGRAMOWEJ KSZTAŁCENIA
W ZAWODACH ..................................................................................................................................................................................................................................... 74
Załącznik 2. POGRUPOWANE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA ZAWODU ELEKTRYK .................................................................................................................................. 78
Załącznik 3. USZCZEGÓŁOWIONE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA ZAWODU ELEKTRYK ............................................................................................................................. 86
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
3
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
4
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
1.
PODSTAWY PRAWNE KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO
Program nauczania dla zawodu elektryk opracowany jest z uwzględnieniem wymagań określonych w niżej wymienionych dokumentach prawnych:
 ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) ze szczególnym uwzględnieniem ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r.
o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011 r, Nr 205, poz. 1206),
 rozporządzenie MEN z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego (Dz. U. z 2012 r., poz. 7),
 rozporządzenie MEN z dnia 7 lutego 2012 r. w sprawie podstawy programowej kształcenia w zawodach (Dz. U. z 2012 r., poz. 184),
 rozporządzenie z dnia 7 lutego 2012 r. w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 204),
 rozporządzenie MEN z dnia 15 grudnia 2012 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. Nr 244, poz. 1626),
 rozporządzenie MEN z dnia 21 czerwca 2012 r. w sprawie dopuszczania do użytku w szkole programów wychowania przedszkolnego i programów nauczania oraz
dopuszczania do użytku szkolnego podręczników (Dz. U. 2012 r., poz. 752),
 rozporządzenie MEN z dnia 30 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania
sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych (Dz. U. Nr 83, poz. 562 z późn. zm.),
 rozporządzenie MEN z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach
i placówkach (Dz. U. Nr 228, poz. 1487),
 rozporządzenie MEN z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (Dz. U. z 2003 r. Nr 6, poz. 69
z późn. zm.)
 rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej. w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się
eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci z dnia 28 kwietnia 2003 r.,
 rozporządzenie w sprawie dopuszczania do użytku w szkole programów wychowania przedszkolnego i programów nauczania oraz dopuszczania do użytku szkolnego
podręczników (projekt).
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
5
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
2. OGÓLNE CELE I ZADANIA KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO
Celem kształcenia zawodowego jest przygotowanie uczących się do życia w warunkach współczesnego świata, wykonywania pracy zawodowej i aktywnego funkcjonowania
na zmieniającym się rynku pracy.
Zadania szkoły i innych podmiotów prowadzących kształcenie zawodowe oraz sposób ich realizacji są uwarunkowane zmianami zachodzącymi w otoczeniu gospodarczospołecznym, na które wpływają w szczególności: idea gospodarki opartej na wiedzy, globalizacja procesów gospodarczych i społecznych, rosnący udział handlu
międzynarodowego, mobilność geograficzna i zawodowa, nowe techniki i technologie, a także wzrost oczekiwań pracodawców w zakresie poziomu wiedzy i umiejętności
pracowników.
W procesie kształcenia zawodowego ważne jest integrowanie i korelowanie kształcenia ogólnego i zawodowego, w tym doskonalenie kompetencji kluczowych nabytych w
procesie kształcenia ogólnego, z uwzględnieniem niższych etapów edukacyjnych. Odpowiedni poziom wiedzy ogólnej powiązanej z wiedzą zawodową przyczyni się
do podniesienia poziomu umiejętności zawodowych absolwentów szkół kształcących w zawodach, a tym samym zapewni im możliwość sprostania wyzwaniom
zmieniającego się rynku pracy.
W procesie kształcenia zawodowego są podejmowane działania wspomagające rozwój każdego uczącego się, stosownie do jego potrzeb i możliwości, ze szczególnym
uwzględnieniem indywidualnych ścieżek edukacji i kariery, możliwości podnoszenia poziomu wykształcenia i kwalifikacji zawodowych oraz zapobiegania przedwczesnemu
kończeniu nauki.
Elastycznemu reagowaniu systemu kształcenia zawodowego na potrzeby rynku pracy, jego otwartości na uczenie się przez całe życie oraz mobilności edukacyjnej
i zawodowej absolwentów ma służyć wyodrębnienie kwalifikacji w ramach poszczególnych zawodów wpisanych do klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego.
Opracowany program nauczania pozwoli na osiągnięcie powyższych celów ogólnych kształcenia zawodowego.
3. INFORMACJA O ZAWODZIE ELEKTRYK
Zawód elektryk przypisany jest do obszaru elektryczno-elektronicznego. Praca elektryka wiąże się z dużą odpowiedzialnością, ponieważ czynności wykonywane przez
elektryka zapewniają bezpieczeństwo osobom korzystającym z sieci energetycznych lub maszyn i urządzeń elektrycznych. Elektryk przygotowany jest do wykonywania,
diagnozowania stanu, dokonywania napraw instalacji elektrycznej oraz maszyn i urządzeń zasilanych prądem elektrycznym.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
6
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
4.
UZASADNIENIE POTRZEBY KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE ELEKTRYK
Zawód elektryk jest zawodem atrakcyjnym i poszukiwanym na rynku pracy.
Celem kształcenia ucznia w zawodzie elektryk jest przygotowanie absolwenta mobilnego na rynku pracy. Osoba posiadająca kwalifikacje przypisane do zawodu wyposażona
jest w aktualną wiedzę i umiejętności zawodowe, ale także świadomość i potrzebę ciągłego doskonalenia się i pozyskiwania nowych uprawnień.
Elektryk może znaleźć zatrudnienie:
 w elektrowniach, kopalniach, hutach, na kolei,
 w firmach naprawiających sprzęt elektryczny,
 w firmach handlowych zajmujących się sprzedażą osprzętu elektrycznego,
 w firmach projektujących i montujących instalacje alarmowe,
 prowadząc własną działalność gospodarczo-usługową (np. naprawa sprzętu gospodarstwa domowego, usługi elektroinstalacyjne).
5. POWIĄZANIA ZAWODU ELEKTRYK Z INNYMI ZAWODAMI
Podział zawodów na kwalifikacje czyni system kształcenia elastycznym, umożliwiającym uczącemu się uzupełnianie kwalifikacji stosownie do potrzeb rynku pracy, własnych
potrzeb i ambicji. Wspólne kwalifikacje mają zawody kształcone na poziomie zasadniczej szkoły zawodowej i technikum, np.: dla zawodu elektryk wyodrębniono
następujące kwalifikacje:
E.7. Montaż i konserwacja maszyn i urządzeń elektrycznych
E.8. Montaż i konserwacja instalacji elektrycznych
Kwalifikacja E.7. jest jedną z dwóch kwalifikacji w zawodzie elektryk, podstawową (jedyną) w zawodzie elektromechanik i stanowi podbudowę kształcenia w zawodzie
technik elektryk. Technik elektryk ma kwalifikacje właściwe dla zawodu, które są nadbudową do kwalifikacji bazowej E.7. i są to kwalifikacje E.8. i E.24. Inną grupą
wspólnych efektów dotyczących obszaru zawodowego są efekty stanowiące podbudowę kształcenia w zawodach określone kodem PKZ.(E.a), PKZ(E.c).
PKZ.(E.a) występuje w zawodach: monter sieci i urządzeń telekomunikacyjnych, monter mechatronik, monter-elektronik, elektromechanik pojazdów samochodowych,
elektromechanik, elektryk, technik telekomunikacji, technik teleinformatyk, technik elektronik, technik awionik, technik mechatronik, technik elektryk, technik elektroniki i
informatyki medycznej, mechanik pojazdów samochodowych, technik pojazdów samochodowych, technik automatyk sterowania ruchem kolejowym, technik
elektroenergetyk transportu szynowego.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
7
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Kwalifikacja
E.7
Montaż i konserwacja maszyn i
urządzeń elektrycznych
E.8
Montaż i konserwacja instalacji
elektrycznych
Symbol
zawodu
741201
741103
311303
741103
311303
Zawód
Elektromechanik
Elektryk
Technik elektryk
Elektryk
Technik elektryk
Elementy
wspólne
PKZ(E.a)
PKZ(E.a)
6. CELE SZCZEGÓŁOWE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE ELEKTRYK
Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie elektryk powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych:
1) montowania i uruchamiania maszyn i urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji technicznej;
2) wykonywania i uruchamiania instalacji elektrycznych na podstawie dokumentacji technicznej;
3) oceniania stanu technicznego maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych po montażu na podstawie pomiarów;
4) montowania układów sterowania, regulacji i zabezpieczeń maszyn i urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji technicznej;
5) montowania i sprawdzania działania środków ochrony przeciwporażeniowej na podstawie dokumentacji technicznej.
Do wykonywania zadań zawodowych niezbędne jest osiągnięcie efektów kształcenia określonych w podstawie programowej kształcenia w zawodzie elektryk:
 efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów (BHP, PDG, JOZ, KPS,)
 efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów oraz efekty kształcenia wspólne dla zawodów w ramach obszaru elektryczno-elektronicznego stanowiące
podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów – 350 godz.
 efekty kształcenia właściwe dla kwalifikacji wyodrębnionych w zawodzie
E.7. Montaż i konserwacja maszyn i urządzeń elektrycznych – 450 godz.
E.8. Montaż i konserwacja instalacji elektrycznych – 350 godz.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
8
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
7. KORELACJA PROGRAMU NAUCZANIA DLA ZAWODU ELEKTRYK Z PODSTAWĄ PROGRAMOWĄ KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO
Program nauczania dla zawodu elektryk uwzględnia aktualny stan wiedzy o zawodzie, ze szczególnym zwróceniem uwagi na nowe technologie stosowane w zawodzie oraz
współczesne koncepcje nauczania i uczenia się.
Program uwzględnia także zapisy zadań ogólnych szkoły i umiejętności zdobywanych w trakcie kształcenia w szkole ponadgimnazjalnej umieszczonych
w podstawach programowych kształcenia ogólnego, w tym:
1. umiejętność zrozumienia, wykorzystania i refleksyjnego przetworzenia tekstów, prowadząca do osiągnięcia własnych celów, rozwoju osobowego oraz aktywnego
uczestnictwa w życiu społeczeństwa;
2. umiejętność wykorzystania narzędzi matematyki w życiu codziennym oraz formułowania sądów opartych na rozumowaniu matematycznym;
3. umiejętność wykorzystania wiedzy o charakterze naukowym do identyfikowania i rozwiązywania problemów, a także formułowania wniosków opartych
na obserwacjach empirycznych dotyczących przyrody lub społeczeństwa;
4. umiejętność komunikowania się w języku ojczystym i w językach obcych;
5. umiejętność sprawnego posługiwania się nowoczesnymi technologiami informacyjnymi i komunikacyjnymi;
6. umiejętność wyszukiwania, selekcjonowania i krytycznej analizy informacji;
7. umiejętność rozpoznawania własnych potrzeb edukacyjnych oraz uczenia się;
8. umiejętność pracy zespołowej.
W programie nauczania dla zawodu elektryk uwzględniono korelację treści z kształceniem ogólnym polegającą na wcześniejszym osiąganiu efektów kształcenia w zakresie
przedmiotów ogólnokształcących stanowiących podbudowę dla kształcenia w zawodzie. Dotyczy to przede wszystkim takich przedmiotów, jak: matematyka, fizyka, język
obcy, a także podstawy przedsiębiorczości i edukację dla bezpieczeństwa.
W zakresie matematyki uczeń na wcześniejszym etapie kształcenia powinien opanować takie umiejętności, jak: dodawanie, odejmowanie, mnożenie, dzielenie (także z
wykorzystaniem kalkulatora) liczb wymiernych zapisanych w postaci ułamków zwykłych lub rozwinięć dziesiętnych, zamieniać ułamki zwykłe na ułamki dziesiętne, zamieniać
ułamki dziesiętne skończone na ułamki zwykłe, zaokrąglać rozwinięcia dziesiętne liczb, obliczać wartości nieskomplikowanych wyrażeń arytmetycznych, procent danej
liczby, liczbę na podstawie procentu, wartości liczbowe wyrażeń algebraicznych.
W ramach podstaw przedsiębiorczości uczeń powinien opanować: poznawanie mechanizmów funkcjonowania gospodarki rynkowej oraz związanych z nią najważniejszych
instytucji (bank centralny, giełdy itp.); zapoznanie z podstawowymi zasadami podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej w różnych formach.
Edukacja dla bezpieczeństwa ma przygotować uczniów do podjęcia działań ratowniczych oraz umożliwić nabycie umiejętności udzielania pierwszej pomocy, przedstawić
typowe zagrożenia dla zdrowia i życia podczas pożaru, powodzi, paniki itp. Uczniowie powinni umieć scharakteryzować zasady zachowania się ludności po ogłoszeniu
alarmu oraz posiadać umiejętność zdobywania i krytycznego analizowania informacji, formułowania hipotez i ich weryfikacji.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
9
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
8. PLAN NAUCZANIA DLA ZAWODU ELEKTRYK
Zgodnie z rozporządzeniem MEN w sprawie ramowych planów nauczania w zasadniczej szkole zawodowej minimalny wymiar godzin na kształcenie zawodowe wynosi 1600
godzin, z czego na kształcenie zawodowe teoretyczne zostanie przeznaczonych minimum 630 godzin, a na kształcenie zawodowe praktyczne 970 godzin.
W podstawie programowej kształcenia w zawodzie elektryk minimalna liczba godzin na kształcenie zawodowe została określona dla efektów kształcenia i wynosi:
 Efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów oraz efekty kształcenia wspólne dla zawodów w ramach obszaru elektryczno-elektronicznego stanowiące
podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów – 350 godz.

E.7. Montaż i konserwacja maszyn i urządzeń elektrycznych – 450 godz.

E.8. Montaż i konserwacja instalacji elektrycznych – 350 godz.
Tabela. Plan nauczania dla zawodu elektryk
Klasa
Tygodniowy wymiar godzin obowiązkowych zawodowych zajęć edukacyjnych
11
7
13
13
18
9
9
18
tygodniowo
łącznie
13
416
320
352
512
1600
II
13
I
13
III
II
II
Moduły w kształceniu modułowym
M1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych oraz elementów, układów i
1
urządzeń elektronicznych
2
M2. Montowanie urządzeń elektrycznych
3
M3. Montowanie maszyn elektrycznych
4
M4. Montowanie instalacji elektrycznych
II
I
I
Obowiązkowe zajęcia edukacyjne
I
Lp.
Liczba godzin w okresie nauczania*
6
13
19
10
11
16
19
19
50
* do celów obliczeniowych przyjęto 32 tygodnie w ciągu jednego roku szkolnego.
EGZAMIN POTWIERDZAJĄCY PIERWSZĄ KWALIFIKACJĘ E.7. ODBYWA SIĘ POD KONIEC PIERWSZEGO SEMESTRU KLASY TRZECIEJ.
EGZAMIN POTWIERDZAJĄCY DRUGĄ KWALIFIKACJĘ E.8. ODBYWA SIĘ POD KONIEC KLASY TRZECIEJ.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
10
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Tabela. Wykaz modułów i jednostek modułowych dla zawodu elektryk
Nazwa obowiązkowych zajęć edukacyjnych
M1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych oraz
elementów, układów i urządzeń elektronicznych (416)
M2. Montowanie urządzeń elektrycznych (320)
M3. Montowanie maszyn elektrycznych (352)
M4. Montowanie instalacji elektrycznych (512)
Nazwa jednostki modułowej
M1.J1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych
M1.J2. Wykonywanie pomiarów elementów, układów i urządzeń
elektronicznych
M2.J1. Montowanie podzespołów urządzeń elektrycznych
M2.J2. Konserwacja urządzeń elektrycznych
M3.J1. Montowanie maszyn elektrycznych prądu stałego
M3.J2. Montowanie maszyn elektrycznych zmiennego
M3.J3. Montowanie transformatorów
M4.J1. Dobieranie elementów instalacji elektrycznych
M4.J2. Montowanie instalacji elektrycznych
M4.J3. Konserwacja instalacji elektrycznych
M4.J4. Prowadzenie działalności gospodarczej w branży elektrycznej
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
11
Liczba godzin przeznaczona
na jednostkę modułową
266
150
220
100
130
132
90
64
248
170
30
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Mapa dydaktyczna dla zawodu elektryk
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
12
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
9. PROGRAMY NAUCZANIA DLA POSZCZEGÓLNYCH MODUŁÓW
W programie nauczania zastosowano taksonomię celów ABC B. Niemierko.
M1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych oraz elementów, układów i urządzeń elektronicznych
M1.J1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych
M1.J2. Wykonywanie pomiarów elementów, układów i urządzeń elektronicznych
M1.J1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych
Uszczegółowione efekty kształcenia
zrealizowaniu zajęć potrafi:
Uczeń po
BHP(1)2 określić pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, ochroną
przeciwpożarową, ochroną środowiska i ergonomią;
BHP(1)3 wyjaśnić pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy,
ochroną przeciwpożarową, ochroną środowiska i ergonomią;
BHP(1)4 wyjaśnić zasady ochrony przeciwpożarowej na stanowisku pracy;
BHP(1)5 dobrać środki gaśnicze;
BHP(4)1 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych
czynników w środowisku pracy związanym z wykonywaniem pomiarów
parametrów układów elektrycznych i elektronicznych;
BHP(4)5 scharakteryzować zagrożenia związane z występowaniem
szkodliwych czynników w środowisku pracy związanym z wykonywaniem
pomiarów parametrów układów elektrycznych i elektronicznych;
BHP(5)1 określić czynniki szkodliwe występujące podczas wykonywania
pomiarów parametrów układów elektrycznych i elektronicznych;
BHP(5)5 przewidzieć sytuacje i okoliczności mogące stanowić zagrożenie dla
zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane z wykonywaniem
Poziom wymagań
programowych
Kategoria
taksonomiczna
P
B
P
C
P
P
B
C
PP
B
PP
B
–
–
–
–
–
P
B
–
–
P
B
–
Materiał nauczania
–
–
–
–
Zasady bhp w zakresie zajęć pomiary elektryczne.
Zagrożenia wynikające z działania prądu na organizm
ludzki.
Pierwsza pomoc.
Zasady BHP w trakcie pomiarów elektrycznych
i elektronicznych.
Wielkości fizyczne i jednostki w elektrotechnice.
Pole elektryczne.
Prąd elektryczny.
Źródła energii elektrycznej.
Technologia i materiałoznawstwo elektryczne
i elektroniczne.
Materiały stosowane w elektrotechnice i elektronice.
Dokumentacja techniczna urządzeń montaż urządzeń
elektrycznych i elektronicznych.
Elementy w elektrotechnice.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
13
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M1.J1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych
pomiarów parametrów układów elektrycznych i elektronicznych;
BHP(6)1 wskazać skutki działania prądu elektrycznego na organizm człowieka;
BHP(6)5 scharakteryzować skutki oddziaływania prądu elektrycznego na
organizm człowieka;
BHP(7)1 przygotować stanowisko pracy do wykonywania pomiarów
parametrów układów elektrycznych i elektronicznych, zgodnie z
obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i
higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
BHP(7)5 zastosować zasady bezpiecznej pracy, ochrony przeciwpożarowej i
ochrony środowiska podczas wykonywania pomiarów parametrów układów
elektrycznych i elektronicznych;
BHP(8)1 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas
wykonywania pomiarów parametrów układów elektrycznych i
elektronicznych;
BHP(8)5 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas
wykonywania pomiarów parametrów układów elektrycznych i
elektronicznych;
BHP(9)1 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy
prawa dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie
wykonywania pomiarów parametrów układów elektrycznych i
elektronicznych;
BHP(10)1 udzielić pierwszej pomocy porażonemu prądem elektrycznym;
PKZ(E.a)(1)1 zastosować pojęcia związane z prądem elektrycznym;
PKZ(E.a)(1)2 posłużyć się wielkościami fizycznymi stosowanymi w
elektrotechnice;
PKZ(E.a)(1)3 uzasadnić warunki przepływu prądu elektrycznego w obwodzie
elektrycznym;
PKZ(E.a)(1)4 posłużyć się pojęciami dotyczącymi elementów obwodu
elektrycznego;
PKZ(E.a)(1)5 rozpoznać materiały stosowane w elektrotechnice i elektronice;
PKZ(E.a)(2)1 określić zjawiska zachodzące w polu elektrycznym;
P
B
P
B
P
C
P
C
P
C
P
C
P
C
P
P
D
C
P
C
P
C
P
P
B
B
–
Montaż mechaniczny.
–
–
–
–
–
–
–
–
Przyrządy i metody pomiarowe.
Obwody prądu stałego.
Elementy obwodu.
Prawo Ohma.
Prawa Kirchhoffa.
Obwody nierozgałęzione.
Obwody rozgałęzione.
Obliczanie obwodów.
–
–
–
–
–
–
–
–
–
Obwody prądu zmiennego.
Pole magnetyczne.
Przebiegi sinusoidalne.
Szeregowe połączenie elementów RL, RC, RLC.
Równoległe połączenie elementów RL, RC, RLC.
Moc u obwodach prądu sinusoidalne zmiennego.
Rezonans w obwodach elektrycznych.
Obwody elektryczne ze sprzężeniami magnetycznymi.
Układy trójfazowe.
–
–
–
–
–
–
Pomiary w elektrotechnice.
Obsługa urządzeń i przyrządów pomiarowych.
Układy regulacji natężenia prądu.
Układy regulacji napięcia.
Badanie obwodów prądu stałego.
Badanie wpływu parametrów mierników na wyniki
pomiarów.
Pomiary rezystancji.
–
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
14
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M1.J1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych
PKZ(E.a)(2) 2. wyjaśnić zjawiska zawiązane z prądem stałym;
PKZ(E.a)(2) 3. wyjaśnić zjawiska zawiązane z prądem zmiennym;
PKZ(E.a) (2)4 zanalizować zjawiska zawiązane z prądem stałym;
PKZ(E.a)(2)5 zanalizować zjawiska zawiązane z prądem zmiennym;
PKZ(E.a)(3)1 zastosować wielkości fizyczne i jednostki używane w obwodach
prądu zmiennego;
PKZ(E.a)(3)2 opisać wielkości fizyczne związane z prądem zmiennym;
PKZ(E.a)(3)3 przelicza wielkości fizyczne i ich jednostki związane z prądem
zmiennym;
PKZ(E.a)(4)1 określić wielkości charakteryzujące przebiegi sinusoidalne typu y
= A sin(ωt+φ);
PKZ(E.a)(4) 2. oblicza wielkości charakteryzujące przebiegi sinusoidalne typu y
= A sin(ωt+φ);
PKZ(E.a)(4)3scharakteryzować wielkości opisujące przebiegi sinusoidalne typu
y = A sin(ωt+φ);
PKZ(E.a)(5)1obliczyć wartości wielkości elektrycznych w obwodach
elektrycznych z zastosowaniem podstawowych praw elektrotechniki;
PKZ(E.a)(5)3 oszacować wartości wielkości elektrycznych w obwodach
elektrycznych z zastosowaniem prawa elektrotechniki;
PKZ(E.a)(5)5 przeliczyć jednostki fizyczne stosując wielokrotności i
podwielokrotności systemu SI;
PKZ(E.a)(6)1 rozpoznać elementy oraz układy elektryczne na podstawie
symbolu i parametrów;
PKZ(E.a)(6)2 rozpoznać elementy oraz układy elektryczne na podstawie
wyglądu i oznaczeń;
PKZ(E.a)(6)5 nazwać układy elektryczne;
PKZ(E.a)(7)1zastosować symbole na schematach ideowych i montażowych
układów elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(7)2 zastosować zasady tworzenia schematów ideowych i
montażowych układów elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(7)3 narysować schematy ideowe układów elektrycznych;
P
P
P
B
B
B
P
C
P
B
P
C
P
B
P
C
P
B
P
C
P
C
P
C
P
B
P
B
P
B
P
C
P
C
P
C
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
Pomiar pojemności.
Pomiar indukcyjności.
Obsługa oscyloskopu.
Podstawowe pomiary oscyloskopem.
Badanie szeregowego obwodu z elementami RL i RC.
Badanie równoległego obwodu z elementami RL i RC.
Badanie szeregowego obwodu RLC.
Badanie równoległego obwodu RLC .
Pomiary w obwodach trójfazowych.
Język obcy zawodowy.
Przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy w języku obcym.
Nazwy elementów elektrycznych w języku obcym.
Nazwy narzędzi w języku obcym.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
15
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M1.J1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych
PKZ(E.a)(7)5 narysować schematy montażowe układów elektrycznych;
PKZ(E.a)(8)1 rozróżnić parametry elementów elektrycznych;
PKZ(E.a)(8)3 rozróżnić parametry układów elektrycznych;
PKZ(E.a)(9)1 odczytać rysunek techniczny podczas prac montażowych;
PKZ(E.a)(9)2 posłużyć się rysunkiem technicznym podczas wykonywania prac
montażowych;
PKZ(E.a)(10)1 określić narzędzia i przyrządy pomiarowe wykorzystywane do
prac z zakresu montażu mechanicznego elementów i urządzeń elektrycznych i
elektronicznych;
PKZ(E.a)(10)2 ocenić możliwości zastosowania narzędzi i przyrządów
pomiarowych do prac z zakresu montażu mechanicznego elementów i
urządzeń elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(10)3 wybrać narzędzia i przyrządy pomiarowe do prac z zakresu
montażu mechanicznego elementów i urządzeń elektrycznych i
elektronicznych;
PKZ(E.a)(10)4 zastosować narzędzia i przyrządy pomiarowe wykorzystywane
do prac z zakresu montażu mechanicznego elementów i urządzeń
elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(11)1 zastosować zasady wykonania prac z zakresu obróbki ręcznej;
PKZ(E.a)(11)2 zastosować narzędzia podczas wykonywania prac z zakresu
obróbki ręcznej;
PKZ(E.a)(11)3 przewidzieć skutki użytkowania narzędzi podczas prac z zakresu
obróbki ręcznej;
PKZ(E.a)(12)1 zanalizować dokumentację techniczną pod względem funkcji
elementów i układów elektrycznych;
PKZ(E.a)(13)1 odczytać schemat ideowy i montażowy układów elektrycznych
oraz elektronicznych;
PKZ(E.a)(13)3 zastosować zasady wykonania połączeń elementów i układów
elektrycznych oraz elektronicznych na podstawie schematów ideowych i
montażowych;
PKZ(E.a)(14)1 wskazać metodę pomiaru parametrów układów elektrycznych;
P
P
P
P
C
B
B
C
P
C
P
B
P
B
P
C
P
C
P
C
P
C
P
B
P
B
P
C
P
C
P
B
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
16
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M1.J1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych
PKZ(E.a)(14)2 dobrać przyrządy do pomiaru parametrów układów
elektrycznych;
PKZ(E.a)(14)5 narysować schemat układu pomiarowego;
PKZ(E.a)(15)1 dobrać zakresy pomiarowe stosowanych przyrządów do
pomiarów wielkości elektrycznych elementów, układów elektrycznych i
elektronicznych;
PKZ(E.a)(15)2 odczytać wyniki pomiarów wielkości elektrycznych elementów,
układów elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(16)1 skonstruować tabelę z nazwaniem kolumn i wierszy;
PKZ(E.a)(16)2 umieścić wyniki pomiarów w tabeli;
PKZ(E.a)(16)3 narysować wykres uwzględniający wyskalowanie osi i podanie
legendy;
PKZ(E.a)(17)1 wskazać dokumentację techniczną, katalogi i instrukcje obsługi;
PKZ(E.a)(17)2 zanalizować treści dokumentacji technicznej, katalogów i
instrukcji obsługi;
PKZ(E.a)(17)3 zastosować treści znajdujące się w dokumentacji technicznej,
katalogach i instrukcjach obsługi;
PKZ(E.a)(18)1 wskazać programy komputerowe wspomagające analizę
obwodów elektrycznych i układów elektronicznych;
PKZ(E.a)(18)2 wykorzystać programy komputerowe wspomagające
wykonywanie zadań zawodowych;
E.7.1(5)1 wymienić materiały stosowane w elektrotechnice;
E.7.1(5)4 rozróżnić powłoki ochronne i wyjaśnić cel ich stosowania;
E.7.1(5)5 rozróżnić materiały przewodzące (przewodowe i oporowe);
E.7.1(5)6 rozróżnić materiały elektroizolacyjne;
E.7.1(5)8 określić materiały magnetycznie miękkie i twarde;
E.7.1(10)3 posłużyć się skalą podczas wykonywania lub czytania rysunku;
JOZ(1)1 udzielić ogólnych informacji o osobach, miejscach, przedmiotach
związanych z wykonywanym zawodem;
JOZ(2)1 zrozumieć i zastosować się do ustnie wypowiedzianych informacji
P
C
P
C
P
C
P
C
P
P
C
C
P
C
P
B
P
C
PP
C
P
B
PP
C
P
P
P
P
P
A
B
B
B
B
P
C
P
C
C
P
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
17
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M1.J1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych
dotyczących obowiązków i oczekiwań pracodawcy;
KPS(1) 1. zastosować zasady kultury osobistej;
P
KPS(2) 1. proponuje możliwości rozwiązywania problemów;
P
KPS(4) 1. przejawia gotowość do ciągłego uczenia się.
P
Planowane zadania
1.
Pomiary wielkości elektrycznych, analiza działania obwodów elektrycznych.
Zmontuj układ przedstawiony na schemacie i zmierz wartości prądów przed i po otwarciu wyłącznika S.
W celu wykonania zadania powinieneś:
zgromadzić potrzebną aparaturę i elementy elektryczne,
zapisać oznaczenia wybranych przyrządów,
wybrać trybu pracy mierników,
połączyć układ pomiarowy – poprawność wykonanych połączeń powinien skontrolować nauczyciel
wykonać pomiary prądów przed i p o otwarciu łącznika S.
wykonać sprawozdanie, w którym należy sformułować wnioski i oszacować dokładność pomiarów.
C
C
C
Do dyspozycji masz: rezystory 3 szt., multimetry 3 szt., źródło napięcia, wyłącznik.
Warunki osiągania efektów kształcenia w tym środki dydaktyczne, metody, formy organizacyjne
Zajęcia edukacyjne mogą być prowadzone w pracowni elektrotechniki i elektroniki wyposażonej w: stanowiska pomiarowe, zawierające stoły laboratoryjne (jedno stanowisko dla dwóch
uczniów) zasilane napięciem 230/400 V prądu przemiennego, zabezpieczone ochroną przeciwporażeniową oraz wyposażone w wyłączniki awaryjne i wyłącznik awaryjny centralny; zasilacze
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
18
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M1.J1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych
stabilizowane napięcia stałego, autotransformatory przyrządy pomiarowe analogowe i cyfrowe, oscyloskop, zestawy elementów elektrycznych, przewody i kable elektryczne; trenażery
z układami elektrycznymi przystosowane do badań; stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów) z oprogramowaniem umożliwiającym symulację pracy układów
elektrycznych; oraz w pracowni montażu urządzeń elektrycznych, wyposażonej w: stanowiska do obróbki ręcznej metali i tworzyw sztucznych (jedno stanowisko dla jednego ucznia);
przyrządy do pomiaru wielkości geometrycznych; stanowiska montażowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów), zasilane napięciem 230/400 V prądu przemiennego, zabezpieczone ochroną
przeciwporażeniową oraz wyposażone w wyłączniki awaryjne i wyłącznik awaryjny centralny.
Pracownie powinny być wyposażone w stanowiska komputerowe dla nauczyciela podłączone do sieci lokalnej z dostępem do Internetu, z drukarką i ze skanerem oraz z projektorem
multimedialnym.
Środki dydaktyczne
Zestawy ćwiczeń, instrukcje do ćwiczeń, komputerowe programy demonstracyjne i symulacyjne, czasopisma branżowe, katalogi w języku polskim i obcojęzyczne, schematy ideowe i
montażowe, obcojęzyczne instrukcje do wykonywania pomiarów elektrycznych, obcojęzyczne instrukcje obsługi mierników, słowniki jedno- i dwujęzyczne ogólne i techniczne, zestawy do
demonstracji zjawisk zachodzących w obwodach elektrycznych, w polu elektrycznym i magnetycznym, rezystory suwakowe, dekadowe, żarówki, kondensatory, przykładowe elektromagnesy.
foliogramy, plansze dotyczące jednostek układu SI, oznaczeń wielkości, fizycznych stosowanych w obwodach elektrycznych, foliogramy, plansze z układami połączeń rezystorów i
kondensatorów, Polskie Normy, filmy, plansze, prezentacje multimedialne dydaktyczne dotyczące materiałów, wymiarowania, przekrojów, uproszczeń rysunkowych, symboli graficznych
stosowanych w rysunku elektrycznym, schematów elektrycznych oraz obróbki ręcznej.
Zalecane metody dydaktyczne
Dobierając metodę nauczyciel kształcenia powinien wziąć pod uwagę: efekty jakie zamierza osiągnąć, możliwości percepcyjne uczących się, stopień trudności i złożoności odpowiedni dla
danej grupy uczniów, sposoby motywowania uczniów.
Zaplanowane do osiągnięcia efekty kształcenia przygotowują ucznia do wykonywania zadań zawodowych elektryka. Jednostka modułowa wymaga stosowania aktywizujących metod
kształcenia.
Podczas wykonywania przez uczniów pomiarów w obwodach elektrycznych, należy skupić się na umiejętności sporządzania i czytania schematów ideowych, łączenia układów elektrycznych
na podstawie schematu, doboru i obsługi przyrządów pomiarowych. Bardzo ważne jest kształtowanie umiejętności dobierania elementów obwodów elektrycznych i sprawdzania
poprawności ich działania.
W procesie kształcenia należy przede wszystkim stosować metodę przewodniego tekstu i ćwiczeń praktycznych. Dla lepszego zrozumienia i utrwalenia treści programowych wskazane jest
przeprowadzenie pokazów z wyjaśnieniem. Do wykonywania ćwiczeń nauczyciel powinien przygotować: teksty przewodnie, instrukcje do ćwiczeń, dokumentację techniczną, PN, poradniki i
inne potrzebne materiały. Uczniowie korzystając z pytań prowadzących i arkuszy ćwiczeniowych samodzielnie planują i wykonują ćwiczenia. Zadaniem nauczyciela jest obserwacja przebiegu
realizacji zadania oraz udzielanie konsultacji.
Formy organizacyjne
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
19
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M1.J1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych
Uczniowie powinni pracować:
Zajęcia powinny być prowadzone w grupach o maksymalnej liczbie 16 osób. Uczniowie powinni pracować w dwuosobowych sekcjach, ćwiczenia praktyczne powinni wykonywać
indywidualnie.
Propozycje kryteriów oceny i metod sprawdzania efektów kształcenia
Oceny osiągnięć edukacyjnych uczniów należy dokonać przez oceny cząstkowe z: realizacji ćwiczenia, zaliczenia (w formie pisemnej lub ustnej), sprawozdania z wykonanego ćwiczenia.
Formy indywidualizacji pracy uczniów uwzględniające:
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do potrzeb ucznia,
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do możliwości ucznia.
Wskazane jest, aby przygotować zadania i ćwiczenia o zróżnicowanym poziomie trudności dostosowanym do możliwości i potrzeb uczniów. Należy zwrócić uwagę na to, aby uczniowie o
różnych preferowanych typach uczenia się, byli aktywni podczas zajęć i otrzymali materiały ćwiczeniowe
M1.J2. Wykonywanie pomiarów elementów, układów i urządzeń elektronicznych
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
BHP(2)1 określić instytucje oraz służby działające w zakresie ochrony pracy i
ochrony środowiska w Polsce;
BHP(2)2 określić zadania instytucji oraz służb działających w zakresie
ochrony pracy i ochrony środowiska w Polsce;
BHP(2)3 określić uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie
ochrony pracy i ochrony środowiska w Polsce;
BHP(2)4 scharakteryzować zakres kompetencji instytucji oraz służb
działających w zakresie ochrony pracy i ochrony środowiska w Polsce;
BHP(2)5 potrafi zróżnicować instytucje działające w zakresie ochrony pracy i
ochrony środowiska w Polsce;
BHP(3)1 określić prawa i obowiązki pracownika w zakresie bezpieczeństwa i
higieny pracy;
BHP(3)2 określić prawa i obowiązki pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i
higieny pracy;
Poziom wymagań
programowych
Kategoria
taksonomiczna
PP
B
PP
B
PP
B
PP
B
PP
B
PP
B
PP
B
Materiał nauczania
Bezpieczeństwo i higiena pracy w procesach pracy związanych
z układami elektronicznymi.
– Przepisy związane z ochroną przeciwpożarową
w procesach pracy z układami elektronicznymi.
– Przepisy związane z ochroną środowiska
w procesach pracy z układami elektronicznymi.
– Instytucje i służby działające w zakresie ochrony pracy
i ochrony środowiska w Polsce.
– Prawna ochrona pracy.
– Prawa i obowiązki pracownika w zakresie
bezpieczeństwa i higieny pracy w procesach pracy z
układami elektronicznymi.
– Prawa i obowiązki pracodawcy w zakresie
bezpieczeństwa i higieny pracy w procesach pracy z
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
20
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M1.J2. Wykonywanie pomiarów elementów, układów i urządzeń elektronicznych
BHP(3)3 określić konsekwencje wynikające z nieprzestrzegania praw i
obowiązków pracownika w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy;
PKZ(E.a)(5)2 obliczyć wartości wielkości elektrycznych w układach
elektronicznych z zastosowaniem podstawowych praw elektrotechniki;
PKZ(E.a)(5)4 oszacować wartości wielkości elektrycznych w układach
elektronicznych z zastosowaniem prawa elektrotechniki;
PKZ(E.a) (6)3 rozpoznać elementy oraz układy elektroniczne na podstawie
symbolu i parametrów;
PKZ(E.a)(6)4 rozpoznać elementy oraz układy elektroniczne na podstawie
wyglądu i oznaczeń;
PKZ(E.a)(6)6 nazwać układy elektroniczne;
PKZ(E.a)(7)4 narysować schematy ideowe układów elektronicznych;
P
B
P
C
P
C
P
B
P
B
P
P
C
C
PKZ(E.a)(7)6 narysować schematy montażowe układów elektronicznych;
P
C
PKZ(E.a)(8)2rozróżnić parametry elementów elektronicznych;
P
B
PKZ(E.a)(8)4 rozróżnić parametry układów elektronicznych;
PKZ(E.a)(12)2 zanalizować dokumentację techniczną pod względem funkcji
elementów i układów elektronicznych;
PKZ(E.a)(13)1 odczytać schemat ideowy i montażowy układów elektrycznych
oraz elektronicznych;
PKZ(E.a)(13)2 zanalizować schematy ideowe i montażowe w zakresie
połączeń elementów i układów elektrycznych oraz elektronicznych;
PKZ(E.a)(13)3 zastosować zasady wykonania połączeń elementów i układów
elektrycznych oraz elektronicznych na podstawie schematów ideowych i
montażowych;
PKZ(E.a)(14)3 dobrać metodę do pomiaru parametrów układów
elektronicznych;
PKZ(E.a)(14)4 dobrać przyrządy do pomiaru parametrów układów
elektronicznych;
P
B
P
D
P
C
P
D
P
C
P
D
P
D
układami. elektronicznymi
Elektroniczne elementy bierne i elementy półprzewodnikowe















materiały półprzewodnikowe
klasyfikacja elementów i układów elektronicznych
rezystory i potencjometry
kondensatory
cewki indukcyjne
warystory
termistory
diody
tranzystory bipolarne i unipolarne
półprzewodnikowe elementy przełączające:
elementy optoelektronicze:
Układy analogowe
filtry częstotliwościowe układy prostownicze
stabilizatory
układy zasilające
o wzmacniacze
podstawowe układy wzmacniające generatory
przebiegów sinusoidalnych
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
21
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M1.J2. Wykonywanie pomiarów elementów, układów i urządzeń elektronicznych
PKZ(E.a)(15)1 dobrać zakresy pomiarowe stosowanych przyrządów do
pomiarów wielkości elektrycznych elementów, układów elektrycznych i
elektronicznych;
PKZ(E.a)(15)2 odczytać wyniki pomiarów wielkości elektrycznych
elementów, układów elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(15)3 oszacować dokładność pomiarów wielkości elektrycznych
elementów, układów elektrycznych i elektronicznych;
JOZ(3)1 zinterpretować polecenia pisemne dotyczące wykonywania
czynności zawodowych;
JOZ(4)1 poprowadzić korespondencję formalną, nieformalną i mailową;
JOZ(5)1 korzysta ze słowników jedno i dwujęzycznych ogólnych i
branżowych;
KPS(6) 1. zanalizować posiadaną wiedzę;
KPS(7) 1. przyjąć odpowiedzialność za powierzone informacje zawodowe;
P
D
P
C
P
C
P
C
P
D
P
B
P
C
P
C
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
KPS(10) 2. podjąć role w zespole.
P
C
Układy cyfrowe
Klasyfikacja układów cyfrowych
Arytmetyka cyfrowa
Algebra Boole’a
Układy kombinacyjne
Parametry układów cyfrowych
Technika TTL
Układy sprzęgające i wyjściowe mocy
Układy transmisji sygnałów
Przetworniki A/C oraz C/A
Pomiary elektronicznych układów analogowych
– pomiary parametrów warystora i termistora
– pomiary parametrów diod półprzewodnikowych
– pomiary parametrów półprzewodnikowych elementów
przełączających
– pomiary parametrów elementów optoelektronicznych
– pomiary parametrów tranzystorów pomiary w układach
prostowniczych
– pomiary w układach stabilizatorów
– pomiary w układach kształtujących przebiegi elektryczne
– pomiary w układach zasilaczy
– pomiary w układach wzmacniaczy
– pomiary w układach ze wzmacniaczem operacyjnym
– pomiary w układach filtrów częstotliwościowych.
Pomiary elektronicznych układów cyfrowych
– badanie bramek logicznych
– badanie układów kombinacyjnych
– badanie konwerterów kodów
– badanie multiplekserów
– badanie demultiplekserów
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
22
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M1.J2. Wykonywanie pomiarów elementów, układów i urządzeń elektronicznych
–
–
badanie przerzutników
badanie scalonych układów cyfrowych
Język obcy zawodowy
– bezpieczeństwo i higiena pracy
– elementy elektroniczne badanie elementów
Planowane zadania
I Pomiar parametrów diod półprzewodnikowych
Zmierz napięcie progowe otrzymanych od nauczyciela diod półprzewodnikowych.
W celu realizacji zadania powinieneś:
odczytać oznaczenia otrzymanych diod,
narysować schemat układu pomiarowego,
zgromadzić potrzebne przyrządy pomiarowe i aparaturę,
zapisać oznaczenia mierników i wybierać ich tryby pracy,
połączyć układ pomiarowy, którego poprawność kontroluje nauczyciel,
wykonać pomiary,
– wybrać odpowiedni katalog elementów i układów elektronicznych i odczytać katalogowe wartości napięcia progowego,
sporządzić sprawozdanie według wzoru podanego przez nauczyciela,
sformułować wnioski i oszacować dokładność pomiarów,
Do dyspozycji masz: zasilacze stabilizowane napięcia stałego, mierniki uniwersalne, cyfrowe elementy elektroniczne, katalog elementów i układów elektronicznych.
Warunki osiągania efektów kształcenia, w tym środki dydaktyczne, metody, formy organizacyjne
Zajęcia edukacyjne mogą być prowadzone w pracowni elektrotechniki i elektroniki wyposażonej w: stanowiska pomiarowe, zawierające stoły laboratoryjne (jedno stanowisko dla dwóch
uczniów) zasilane napięciem 230/400 V prądu przemiennego, zabezpieczone ochroną przeciwporażeniową oraz wyposażone w wyłączniki awaryjne i wyłącznik awaryjny centralny; zasilacze
stabilizowane napięcia stałego, autotransformatory, generatory funkcyjne; przyrządy pomiarowe analogowe i cyfrowe, oscyloskopy; zestawy elementów elektronicznych, przewody i kable
elektryczne; trenażery z układami elektronicznymi przystosowane do badań; stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów) z oprogramowaniem umożliwiającym
symulację pracy układów elektronicznych.
Pracownia powinna być wyposażona w stanowisko komputerowe dla nauczyciela podłączone do sieci lokalnej z dostępem do Internetu, z drukarką i ze skanerem oraz z projektorem
multimedialnym.
Środki dydaktyczne
Zestawy elementów elektronicznych, układy elektroniczne: prostowniki, zasilacze, stabilizatory, wzmacniacze, makiety do badanie elementów elektronicznych oraz demonstracji działania
układów elektronicznych, testery elementów elektronicznych, katalogi elementów elektronicznych, literatura fachowa i Polskie Normy; katalogi obcojęzyczne, obcojęzyczne instrukcje do
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
23
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M1.J2. Wykonywanie pomiarów elementów, układów i urządzeń elektronicznych
wykonywania pomiarów elektronicznych, obcojęzyczne instrukcje obsługi mierników, słowniki jedno- i dwujęzyczne ogólne i techniczne.
Zalecane metody dydaktyczne
Dobierając metodę nauczyciel kształcenia powinien wziąć pod uwagę: efekty jakie zamierza osiągnąć, możliwości percepcyjne uczących się, stopień trudności i złożoności odpowiedni dla
danej grupy uczniów, sposoby motywowania uczniów.
Zaplanowane do osiągnięcia efekty kształcenia przygotowują ucznia do wykonywania zadań zawodowych elektryka. Jednostka modułowa wymaga stosowania aktywizujących metod
kształcenia. W procesie kształcenia należy przede wszystkim stosować metodę przewodniego tekstu oraz ćwiczeń praktycznych. Szczególnie ważne jest opanowanie przez uczniów
umiejętności rozpoznawania elementów elektronicznych na podstawie symbolu, wyglądu i oznaczeń. Istotne jest aby uczeń potrafił na podstawie wyników pomiarów określić parametry
oraz ocenić stan techniczny elementów i układów elektronicznych. Przy omawianiu elementów elektronicznych należy skupić się na symbolu graficznym, polaryzacji, podstawowych
parametrach oraz typowym zastosowaniu. Realizując materiał nauczania dotyczący układów elektronicznych należy zwrócić szczególna uwagę na schematy ideowe, podstawowe parametry i
zastosowanie Wskazane jest wykonywanie pokazów oraz korzystanie z komputerowych programów symulacyjnych.
Formy organizacyjne
Zajęcia powinny być prowadzone w grupach o maksymalnej liczbie 16 osób. Uczniowie powinni pracować w dwuosobowych sekcjach, ćwiczenia praktyczne powinni wykonywać
indywidualnie.
Formy indywidualizacji pracy uczniów uwzględniające:
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do potrzeb ucznia,
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do możliwości ucznia.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
24
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M2. Montowanie urządzeń elektrycznych
M2.J1. Montowanie urządzeń elektrycznychM2J2 Konserwacja urządzeń elektrycznych
M2.J1. Montowanie urządzeń elektrycznych
Uszczegółowione efekty kształcenia
Poziom wymagań
programowych
Kategoria
taksonomiczna
E.7.1(1)1 określić rodzaje maszyn i urządzeń elektrycznych;
P
B
–
E.7.1(1)3 rozróżnić urządzenia elektryczne ze względu na napięcie zasilania,
budowę, stopień ochrony i zastosowanie;
E.7.1(1)5 scharakteryzować rodzaje urządzeń elektrycznych ze względu na
napięcie zasilania, budowę, stopień ochrony i zastosowanie;
E.7.1(1)6 określić stopień ochrony maszyn i urządzeń elektrycznych;
PP
C
–
P
B
–
PP
C
–
E.7.1(1)8 opisać budowę i zasadę działania urządzeń elektrycznych;
PP
C
E.7.1(1)9 dokonać klasyfikacji maszyn i urządzeń elektrycznych;
PP
C
E.7.1(2)2 odczytać parametry urządzeń elektrycznych umieszczone na ich
tabliczkach znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(2)4 zinterpretować parametry urządzeń elektrycznych umieszczone na ich
tabliczkach znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(2)6 obliczyć podstawowe parametry urządzeń elektrycznych wykorzystując
zależności między nimi;
E.7.1(3)2 wyjaśnić parametry elementów i podzespołów urządzeń elektrycznych;
P
B
PP
D
PP
C
P
A
P
B
PP
C
PP
C
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.7.1(3)3 wymienić parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(3)5 zidentyfikować parametry elementów i podzespołów urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(4)2 rozpoznać urządzenia elektryczne na podstawie wyglądu
zewnętrznego, opisu, schematu, zdjęcia; informacji z katalogu;
Materiał nauczania
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
Zagrożenia wynikające z wykonywania prac z zakresu
montażu i konserwacji urządzeń elektrycznych.
Zasady BHP obowiązujące przy wykonywaniu prac z
zakresu montażu i konserwacji urządzeń elektrycznych.
Zagrożenia wynikające wykonywania pomiarów
parametrów urządzeń elektrycznych.
Zasady BHP w zakresie wykonywania pomiarów urządzeń
elektrycznych.
Udzielanie pierwszej pomocy poszkodowanym w
wypadkach podczas montażu i konserwacji urządzeń
elektrycznych.
Urządzenia elektryczne: klasyfikacja, elementy i
podzespoły budowy.
Układy zasilania.
Układy sterowania.
Przewody elektryczne.
Przewody elektroenergetyczne.
Sposoby łączenia przewodów.
Podział kabli.
Kable elektroenergetyczne, sygnalizacyjne.
Dokumentacja techniczna urządzeń elektrycznych.
Zestaw narzędzi do montażu elementów i podzespołów
urządzeń elektrycznych.
Zasady montażu mechanicznego podzespołów w
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
25
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
E.7.1(4)4 rozpoznać elementy urządzeń elektrycznych na podstawie wyglądu
zewnętrznego, opisu, schematu, zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(6)2 wymienić rodzaje układów zasilania, sterowania i zabezpieczenia
urządzeń elektrycznych;
E.7.1(6)4 zidentyfikować układy zasilania, sterowania i zabezpieczenia urządzeń
elektrycznych na podstawie wyglądu zewnętrznego, schematu blokowego i
ideowego;
E.7.1.(7)1 zidentyfikować rodzaj przewodu elektrycznego po jego wyglądzie i
oznaczeniu literowo-cyfrowym;
E.7.1.(7)2 wskazać miejsce oznaczenia przewodów i kabli elektrycznych;
PP
C
–
P
B
PP
C
P
C
P
B
E.7.1.(7)3 odczytać oznaczenia na przewodach i kablach elektrycznych;
P
B
E.7.1.(7)4 zidentyfikować rodzaj kabla elektrycznego po jego wyglądzie i
oznaczeniu literowo-cyfrowym;
E.7.1(8)2 rozróżnić przeznaczenie urządzeń elektrycznych;
P
B
PP
C
E.7.1(8)4 scharakteryzować budowę i zasadę działania urządzeń elektrycznych;
P
B
E.7.1(9)1 wymienić funkcje elementów i podzespołów stosowanych w
maszynach i urządzeniach elektrycznych;
E.7.1(9)2 zidentyfikować funkcje elementów i podzespołów stosowanych w
maszynach i urządzeniach elektrycznych na podstawie opisów, schematów
blokowych i ideowych;
E.7.1(9)3 rozróżnić funkcje elementów i podzespołów stosowanych w
maszynach i urządzeniach elektrycznych na podstawie schematów blokowych i
ideowych;
E.7.1(9)4 scharakteryzować funkcje elementów i podzespołów stosowanych w
maszynach i urządzeniach elektrycznych;
E.7.1(11)1 rozróżnić narzędzia do montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
P
B
PP
C
PP
C
P
B
P
B
E.7.1(11)2 scharakteryzować narzędzia do montażu maszyn i urządzeń;
P
B
–
–
–
–
–
E.7.1(11)3 wybrać narzędzia do montażu w zależności od rodzaju maszyn i
urządzeń elektrycznych;
P
C
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
urządzeniach elektrycznych.
Dokumentacja techniczna urządzeń elektrycznych w
zakresie montażu .
Zwarcia – prąd zwarciowy i jego składowe.
Ochrona zwarciowa – dławiki zwarciowe i gaszące
Przepięcia. Ochronniki.
Ochrona przeciwporażeniowa – podstawowe pojęcia.
Układy sieci niskiego napięcia.
Klasy ochronności urządzeń elektrycznych.
Rodzaje ochrony przeciwporażeniowej.
Środki ochrony przed dotykiem bezpośrednim.
Środki ochrony przed dotykiem pośrednim.
Ochrona przez zastosowanie samoczynnego szybkiego
wyłączenia zasilania.
Wyłączniki różnicowoprądowe.
Ochrona przez zastosowanie urządzeń II klasy ochronności.
Ochrona przez zastosowanie separacji elektrycznej
odbiorników.
Połączenia wyrównawcze.
Sprzęt ochronny.
Zabezpieczenia w urządzeniach elektrycznych.
Klasyfikacja elektrycznych urządzeń grzejnych.
Dokumentacja techniczna urządzeń grzejnych.
Rezystancyjne urządzenia grzejne – budowa, zasada
działania i przeznaczenie.
Montowanie rezystancyjnych urządzeń grzejnych
Klasyfikacja urządzeń chłodniczych.
Dokumentacja techniczna urządzeń chłodniczych.
Montowanie wybranych urządzeń chłodniczych.
Urządzenia klimatyzacyjne: klasyfikacja, budowa, zasada
działania i parametry, funkcje.
Dokumentacja techniczna urządzeń klimatyzacyjnych.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
26
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
E.7.1.(12)1 dokonać analizy dokumentacji technicznej w celu zamontowania
podzespołów elektrycznych i elektronicznych;
E.7.1.(12)2 dokonać montażu mechanicznego podzespołów elektrycznych i
elektronicznych;
E.7.1(13)1 czytać dokumentację techniczną maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13)2 przygotować do montażu układy zasilania, sterowania, regulacji oraz
zabezpieczenia maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13)4 dokonać montażu układów zasilania, sterowania, regulacji oraz
zabezpieczenia urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.1(14)1 zanalizować wykonane prace z dokumentacją;
E.7.1(14)2 wyciąga wnioski o zgodności wykonanych prac z dokumentacją,
E.7.1.(15)1 scharakteryzować pomiary parametrów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1.(15)2 dobrać przyrządy do pomiaru parametrów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1.(15)4 dokonać pomiaru parametrów urządzeń elektrycznych;
BHP(8)2 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania
montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(8)3 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas badania
maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(8)6 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas
wykonywania montażu maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(8)7 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas badania
maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(9)2 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy prawa
dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie
wykonywania montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(9)3 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy prawa
dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie badania
maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
P
D
P
D
P
B
P
C
P
C
P
B
P
B
P
C
P
B
P
C
P
B
P
B
P
C
P
C
P
C
P
C
–
–
–
–
–
Układy sterowania i regulacji urządzeń klimatyzacyjnych –
programatory.
Montowanie wybranych urządzeń klimatyzacyjnych.
Montowanie urządzeń sterowniczych.
Domowe urządzenia elektryczne.
Montaż elementów w domowych w domowych
urządzeniach elektrycznych.
Język obcy zawodowy:
– korzystanie z obcojęzycznych instrukcji do wykonania pac
montażowych urządzeń elektrycznych
– korzystanie z obcojęzycznych instrukcji mierników do
pomiarów parametrów urządzeń elektrycznych
– korzystanie z obcojęzycznej dokumentacji technicznej
urządzeń elektrycznych
– korzystanie z obcojęzycznych materiałów reklamowych
urządzeń elektrycznych
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
27
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
JOZ(1)2 zastosować nazwy maszyn, urządzeń i narzędzi w branży elektrycznej;
JOZ(2)2 zrozumieć i zastosować ustnie wypowiedziane zasady związane z
obsługą maszyn i urządzeń w branży elektrycznej;
KPS(4) 1. przejawiać gotowość do ciągłego uczenia się;
P
C
P
C
P
C
KPS(4) 2. przejawiać chęć doskonalenia się;
P
C
KPS(6) 1. zanalizować posiadaną wiedzę.
P
C
Planowane zadania
Montaż podzespołów urządzenia chłodniczego.
Zamontuj podzespoły urządzenia chłodniczego. W celu wykonania zadania powinieneś:
– zapoznać się z dokumentacją techniczną urządzenia chłodniczego,
– przygotować stanowisko pracy i dobrać narzędzia do montażu,
– odczytać oznaczenia podzespołów przeznaczonych do montażu,
– sprawdzić zgodność ich parametrów z danymi zamieszczonymi w dokumentacji technicznej urządzenia chłodniczego,
– przygotować podzespołów do montażu,
– (pod nadzorem nauczyciela uczniowie montują przygotowane podzespoły w urządzeniu),
– podłączyć zamontowane podzespoły,
– ocenić jakość wykonanej pracy.
Do dyspozycji masz: urządzenie chłodnicze, dokumentacja techniczna urządzenia chłodniczego, podzespołów urządzenia chłodniczego, narzędzia do montażu.
Warunki osiągania efektów kształcenia, w tym środki dydaktyczne, metody, formy organizacyjne
Zajęcia edukacyjne mogą być prowadzone w pracowni montażu urządzeń elektrycznych, wyposażonej w: stanowiska do obróbki ręcznej metali i tworzyw sztucznych (jedno stanowisko dla
jednego ucznia); przyrządy do pomiaru wielkości geometrycznych; stanowiska montażowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów), zasilane napięciem 230/400 V prądu przemiennego,
zabezpieczone ochroną przeciwporażeniową oraz wyposażone w wyłączniki awaryjne i wyłącznik awaryjny centralny, przystosowane do demontażu i montażu: podzespołów, urządzeń
elektrycznych, układów sterowania, regulacji i zabezpieczeń; autotransformatory; przyrządy pomiarowe analogowe i cyfrowe, mierniki rezystancji izolacji, mierniki prędkości obrotowej,
urządzenia elektryczne przystosowane do pomiarów; układy elektronicznego sterowania urządzeniami elektrycznymi (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); stanowiska komputerowe (jedno
stanowisko dla dwóch uczniów) z oprogramowaniem umożliwiającym symulację montażu i urządzeń,
Pracownia powinna być wyposażona w stanowisko komputerowe dla nauczyciela podłączone do sieci lokalnej z dostępem do Internetu, z drukarką i ze skanerem oraz z projektorem
multimedialnym.
Kształcenie praktyczne może odbywać się również: na warsztatach szkolnych, placówkach kształcenia ustawicznego, placówkach kształcenia praktycznego oraz podmiotach branży
elektrycznej.
Środki dydaktyczne
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
28
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Zestawy ćwiczeń, instrukcje do ćwiczeń, pakiety edukacyjne dla uczniów, karty samooceny, karty pracy dla uczniów, katalogi urządzeń elektrycznych w języku polskim i obcojęzyczne, układy
demonstracyjne, modele, tablice i plansze poglądowe, filmy dydaktyczne i prezentacje multimedialne związane z treściami kształcenia w zawodzie elektryka. Czasopisma branżowe, katalogi,
normy ISO i PN, obcojęzyczne instrukcje do wykonania pac montażowych urządzeń elektrycznych, podzespoły mechaniczne i elektryczne urządzeń elektrycznych przemysłowych i
powszechnego użytku, urządzenia elektryczne grzejne, chłodnicze, klimatyzacyjne, sprzęt gospodarstwa domowego, modele i makiety różnego rodzaju urządzeń elektrycznych, plansze, filmy,
prezentacje multimedialne dotyczące budowy, działania i montażu urządzeń elektrycznych.
Zalecane metody dydaktyczne
Nauczyciel dobierając metodę kształcenia, powinien na zajęciach zwrócić uwagę na kształtowanie umiejętności rozróżniania wielkości elektrycznych i ich jednostek, poprawnego posługiwania
się terminologią techniczną dla zawodu elektryk.
Podczas wprowadzania nowych treści oprócz metod aktywizujących wskazana jest demonstracja z wyjaśnieniem. Podczas zajęć należy szczególną uwagę zwracać na przestrzeganie przez
uczniów przepisów bhp aby wyrobić nawyk dbałości o bezpieczeństwo własne i osób pracujących w grupie. Istotne jest również zwrócenie uwagi na pracę w grupach jako pracę zespołów.
Pierwsze ćwiczenia powinny być starannie zaplanowane i należy przewidzieć na nie więcej czasu. Istotne podczas wykonywania ćwiczeń jest zwrócenie uwagi na dobór metod pomiarowych,
poprawne przeprowadzenie pomiarów oraz analizowanie i zapisywanie wyników. Należy zwrócić uwagę również na korzystanie z norm i katalogów. Dominującą metodą powinna być metoda
praktyczna.
Formy organizacyjne
Zajęcia powinny odbywać się w grupach do 16 osób, z podziałem na zespoły 2-3-osobowe. Zajęcia powinny być prowadzone z wykorzystaniem zróżnicowanych form. Najczęściej będzie to
mała grupa, rzadziej duża grupa.
Propozycje kryteriów oceny i metod sprawdzania efektów kształcenia
Przed przystąpieniem ucznia do wykonywania ćwiczeń praktycznych, nauczyciel powinien sprawdzić jego wiedzę, stosując sprawdzian ustny. Warunkiem dopuszczenia do wykonywania
ćwiczenia powinna być pozytywna ocena sprawdzianu.
Zaleca się, aby wymagania podstawowe obejmowały przede wszystkim określenie zasad montażu podzespołów i urządzeń elektrycznych, umiejętności doboru i zastosowania narzędzi do
montażu, przygotowania elementów do montażu, określenie sposobu pomiaru parametrów zmontowanego urządzenia elektrycznego.
Osiągnięcia uczniów należy oceniać na podstawie:
– ustnych sprawdzianów wiadomości i umiejętności,
– testów osiągnięć szkolnych,
– ukierunkowanej obserwacji indywidualnej i zespołowej pracy ucznia podczas wykonywania ćwiczeń.
Wiadomości teoretyczne niezbędne do realizacji ćwiczeń, mogą być sprawdzane za pomocą testu z zadaniami zamkniętymi (wielokrotnego wyboru, na dobieranie) i otwartymi (krótkiej
odpowiedzi, z luką).
Umiejętności praktyczne proponuje się sprawdzać przez obserwację czynności uczniów w trakcie wykonywania ćwiczeń.
Podczas obserwacji należy zwrócić uwagę na:
– przygotowanie stanowiska montażowego,
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
29
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
– posługiwanie się dokumentacja techniczną w zakresie wykonywania prac montażowych,
– dobór narzędzi,
– wykonanie montażu,
– sposób sprawdzenia poprawności montażu,
– umiejętność planowania działań,
–
– przestrzegania czasu wykonania ćwiczenia,
– przestrzeganie przepisów bhp podczas wykonywania czynności montażowych.
Kontrolę poprawności wykonania ćwiczenia należy przeprowadzić w trakcie i po jego wykonaniu. Uczeń powinien samodzielnie sprawdzić wyniki swojej pracy według przygotowanego przez
nauczyciela arkusza oceny postępów. Następnie nauczyciel powinien dokonać kontroli według tego samego arkusza.
Na zakończenie jednostki modułowej wskazane jest przeprowadzenie testu praktycznego z zadaniami typu próba pracy.
W końcowej ocenie jednostki modułowej, obok wyniku testu praktycznego należy wziąć pod uwagę oceny z ćwiczeń wykonywanych w trakcie realizacji programu.
Formy indywidualizacji pracy uczniów uwzględniające:
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do potrzeb ucznia,
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do możliwości ucznia.
Wskazane jest, aby przygotować zadania i ćwiczenia o zróżnicowanym poziomie trudności dostosowanym do możliwości i potrzeb uczniów. Należy zwrócić uwagę na to, aby uczniowie o
różnych preferowanych typach uczenia się byli aktywni podczas zajęć i otrzymali materiały ćwiczeniowe.
M2.J2. Konserwacja urządzeń elektrycznych
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.7.2(1)2 nazwać części zamienne urządzeń elektrycznych
Poziom
wymagań
programowych
Kategoria
taksonomiczna
P
A
Materiał nauczania
–
E.7.2(1)4 zidentyfikować części zamienne urządzeń elektrycznych;
P
A
E.7.2(2)2 dokonać analizy objawów uszkodzenia urządzeń elektrycznych;
P
B
E.7.2(2)4 rozpoznać uszkodzenia urządzeń elektrycznych na podstawie objawów
uszkodzenia;
P
C
–
–
Posługiwanie się dokumentacją techniczną urządzeń
elektrycznych w zakresie przeprowadzania napraw.
Stanowisko do wykonywania napraw urządzeń
elektrycznych.
Zasady wykonywania pomiarów parametrów
naprawianych urządzeń elektrycznych.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
30
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
E.7.2(2)6 określić lokalizację typowych uszkodzeń urządzeń elektrycznych;
P
C
–
E.7.2(3)2 podać ogólne zasady konserwacji urządzeń elektrycznych;
P
A
P
A
–
–
P
A
P
B
P
B
P
B
P
C
P
C
P
B
P
D
P
B
P
C
PP
B
P
B
–
–
–
–
PP
C
–
P
C
–
E.7.2(3)4 sformułować zasady konserwacji urządzeń elektrycznych uwzględniając
warunki eksploatacji;
E.7.2(4)2 sklasyfikować czynności podczas demontażu i montażu urządzeń
elektrycznych;
E.7.2(4)4 dokonać analizy kolejności czynności podczas demontażu i montażu
urządzeń elektrycznych;
E.7.2(4)6 sformułować algorytm wykonywania czynności podczas demontażu i
montażu urządzeń elektrycznych;
E.7.2.(5)1 dobrać przyrządy do pomiarów napięcia zasilania, rezystancji
uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2.(5)2 podłączyć przyrządy do pomiarów napięcia zasilania, rezystancji
uzwojeń i rezystancji izolacji zgodnie z ich instrukcją obsługi;
E.7.2.(5)3 dokonać pomiaru napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji
izolacji;
E.7.2.(5)4 odczytać wyniki pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i
rezystancji izolacji;
E.7.2.(6)1 zinterpretować wyniki pomiarów napięcia zasilania, rezystancji
uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2(6)3 dobrać części zamienne w celu wymiany zużytych lub uszkodzonych
elementów i podzespołów urządzeń elektrycznych;
E.7.2(6)5 wymienić zużyte lub uszkodzone elementy i podzespoły urządzeń
elektrycznych;
E.7.2.(7)2 dobrać części zamienne w celu wymiany uszkodzonych elementów
układów sterowania i zabezpieczeń urządzeń elektrycznych;
E.7.2.(7)3 dobrać narzędzia w celu wymiany uszkodzonych elementów
układów sterowania i zabezpieczeń maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2.(7)4 wymienić uszkodzone elementy układów sterowania i zabezpieczeń
maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2.(8)5 dokonać analizy wykonanego montażu układów sterowania
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
Zasady wymiany uszkodzonych elementów i podzespołów
w urządzeniach elektrycznych
Próby probiercze.
Sporządzanie dokumentacji z przeprowadzonych napraw
urządzeń elektrycznych.
Zasady przeprowadzania oględzin urządzeń elektrycznych.
Zasady przeprowadzania przeglądów okresowych urządzeń
elektrycznych – dokumentacja techniczna w zakresie
okresowych przeglądów.
Zasady konserwacji urządzeń elektrycznych.
Lokalizacja uszkodzeń i naprawy w przemysłowych
rezystancyjnych urządzeniach grzejnych.
Lokalizacja uszkodzeń i naprawy pieców elektrodowych.
Lokalizacja uszkodzeń i naprawy w nagrzewnicach
indukcyjnych.
Lokalizacja uszkodzeń i naprawy w nagrzewnicach
pojemnościowych.
Przeglądy okresowe elektrycznych urządzeń grzejnych.
Oględziny i konserwacja elektrycznych urządzeń grzejnych.
Lokalizacja uszkodzeń i naprawy w urządzeniach
chłodniczych.
Wymiana podzespołów elektrycznych w urządzeniach
chłodniczych.
Wymiana i naprawa podzespołów mechanicznych
urządzeń chłodniczych.
Próby odbiorcze urządzeń chłodniczych po naprawach.
Przeglądy okresowe urządzeń chłodniczych.
Oględziny, konserwacja urządzeń chłodniczych.
Lokalizacja uszkodzeń i naprawy w sprzęcie gospodarstwa
domowego.
Sprawdzanie stanu technicznego sprzętu gospodarstwa
domowego.
Konserwacja sprzętu gospodarstwa domowego.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
31
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
urządzeń elektrycznych na pod stawie dokumentacji;
E.7.2.(8)6 podjąć decyzję o poprawności wykonanego montażu układów
sterowania urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.2.(8)7 dokonać analizy wykonanego montażu układów zabezpieczeń
urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.2.(8)8 podjąć decyzję o poprawności wykonanego montażu układów
zabezpieczeń urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.2(9)2 określić zakres i terminy oględzin urządzeń elektrycznych;
–
–
P
D
PP
C
PP
D
P
B
E.7.2(9)4 dokonać oględzin urządzeń elektrycznych;
P
B
–
E.7.2(9)6 określić zakres i terminy konserwacji urządzeń elektrycznych;
P
B
–
E.7.2(9)8 dokonać konserwacji urządzeń elektrycznych;
P
C
PP
D
PP
D
P
C
P
C
P
C
P
c
KPS(7)1 przyjąć odpowiedzialność za powierzone informacje zawodowe;
P
C
KPS(10)1 doskonalić swoje umiejętności komunikacyjne;
P
C
KPS(10)2 podjąć role w zespole;
P
C
BHP(8)2 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas
wykonywania montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych;
P
B
E.7.2(10)2 dokonać analizy prawidłowości połączeń urządzeń elektrycznych po
montażu i konserwacji;
E.7.2(10)2 przeprowadzić próby działania urządzeń elektrycznych po montażu i
konserwacji;
JOZ(3)2 odczytać i zanalizować podane w sposób pisemny instrukcje obsługi
maszyn i urządzeń;
JOZ(4)2 zabrać głos w dyskusji i argumentować własne poglądy dotyczące
wykonywania zawodu;
JOZ(5)2 odszukać w prasie, literaturze fachowej i na stronach internetowych
potrzebne informacje związane z wykonywaniem zawodu;
KPS(6)1 zanalizować posiadaną wiedzę;
–
–
Język obcy zawodowy
korzystanie z obcojęzycznych instrukcji do wykonania pac
konserwacyjnych urządzeń elektrycznych
korzystanie z materiałów informacyjnych z zakresu napraw
urządzeń elektrycznych w języku obcym
korzystanie z obcojęzycznych instrukcji mierników do
pomiarów parametrów urządzeń elektrycznych
korzystanie z obcojęzycznej dokumentacji technicznej
urządzeń elektrycznych
korzystanie z obcojęzycznych materiałów reklamowych
urządzeń elektrycznych
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
32
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
BHP(8)3 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas badania
P
B
maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(8)6 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas
P
C
wykonywania montażu maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(8)7 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas badania
P
C
maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(9)2 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy prawa
P
C
dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie
wykonywania montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(9)3 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy
P
C
prawa dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie
badania maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych.
Planowane zadania
Wykonanie konserwacji urządzenia elektrycznego.
Wykonaj konserwację urządzenia elektrycznego.
W celu wykonania zadania powinieneś:
– określić zakres i kolejność prac konserwacyjnych,
– określić zużyte części urządzenia,
– odczytać parametry zużytych elementów,
– dobrać części zamienne
– – określić czynności związane z wymiana części urządzenia elektrycznego,
– – przygotować stanowisko pracy,
– wykonać demontaż zużytych części urządzenia,
– zamontować części zamienne,
– podłączyć części zamienne zgodnie z dokumentacją.
– sporządzić dokumentację z przeprowadzonej konserwacji według zaleceń nauczyciela.
Do dyspozycji masz: urządzenie elektryczne, dokumentacja techniczna urządzenia elektrycznego, katalogi części zamiennych, części zamienne urządzenia elektrycznego różnych typów,
miernik uniwersalny, zestaw narzędzi do montażu ręcznego.
Warunki osiągania efektów kształcenia, w tym środki dydaktyczne, metody, formy organizacyjne
Zajęcia edukacyjne mogą być prowadzone w pracowni konserwacji urządzeń elektrycznych, wyposażonej w: stanowiska do obróbki ręcznej metali i tworzyw sztucznych (jedno stanowisko dla
jednego ucznia); przyrządy do pomiaru wielkości geometrycznych; stanowiska montażowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów), zasilane napięciem 230/400 V prądu przemiennego,
zabezpieczone ochroną przeciwporażeniową oraz wyposażone w wyłączniki awaryjne i wyłącznik awaryjny centralny, przystosowane do demontażu i montażu: podzespołów, urządzeń
elektrycznych, układów sterowania, regulacji i zabezpieczeń; autotransformatory; przyrządy pomiarowe analogowe i cyfrowe, mierniki rezystancji izolacji, mierniki prędkości obrotowej,
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
33
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
urządzenia elektryczne przystosowane do pomiarów; układy elektronicznego sterowania urządzeniami elektrycznymi (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); stanowiska komputerowe (jedno
stanowisko dla dwóch uczniów) z oprogramowaniem umożliwiającym symulację montażu i urządzeń,
Pracownia powinna być wyposażona w stanowisko komputerowe dla nauczyciela podłączone do sieci lokalnej z dostępem do Internetu, z drukarką i ze skanerem oraz z projektorem
multimedialnym.
Kształcenie praktyczne może odbywać się również: na warsztatach szkolnych, placówkach kształcenia ustawicznego, placówkach kształcenia praktycznego oraz podmiotach branży
elektrycznej
Środki dydaktyczne
Zestawy ćwiczeń, instrukcje do ćwiczeń, pakiety edukacyjne dla uczniów, karty samooceny, karty pracy dla uczniów, katalogi maszyn i urządzeń elektrycznych w języku polskim i obcojęzyczne,
układy demonstracyjne, modele, tablice i plansze poglądowe, filmy dydaktyczne i prezentacje multimedialne związane z treściami kształcenia w zawodzie elektryk. Czasopisma branżowe,
katalogi, normy ISO i PN. Obcojęzyczne instrukcje do wykonania pac konserwacyjnych urządzeń elektrycznych, materiały informacyjne z zakresu konserwacji i napraw urządzeń grzejnych i
chłodniczych w języku obcym, obcojęzyczne instrukcje mierników do pomiarów parametrów urządzeń elektrycznych, obcojęzyczna dokumentacja techniczna urządzeń elektrycznych,
obcojęzyczne materiały reklamowe urządzeń elektrycznych, słowniki jedno- i dwujęzyczne ogólne i techniczne, podzespoły mechaniczne i elektryczne urządzeń elektrycznych przemysłowych i
powszechnego użytku, urządzenia elektryczne grzejne, chłodnicze, klimatyzacyjne, sprzęt gospodarstwa domowego, modele i makiety różnego rodzaju urządzeń elektrycznych,
Zalecane metody dydaktyczne
Jednostka modułowa M2.J2. Konserwacja urządzeń elektrycznych wymaga stosowania aktywizujących metod kształcenia zaleca się metody: tekstu przewodniego, pokazu z objaśnieniem,
ćwiczeń praktycznych, metodę projektu.
Podczas wykonywania ćwiczeń nauczyciel powinien przeprowadzić pokaz czynności z objaśnieniem, na podstawie którego uczniowie określą plan działania, przygotowują niezbędne
narzędzia i przyrządy. Diagnozowanie uszkodzeń i naprawy stanowią najtrudniejszą część jednostki modułowej, w tym zakresie szczególną szczególny nacisk położyć na umiejętność
posługiwania się dokumentacją techniczną urządzeń elektrycznych, sposób identyfikowania nieprawidłowości ich działania. Do ćwiczeń praktycznych z tego zakresu należy przygotować
bardzo szczegółowe instrukcje.
W czasie zajęć należy zwrócić uwagę na: przestrzeganie zasad bhp, utrzymanie porządku na stanowisku pracy, staranne wykonywanie zadań.
Przed przystąpieniem do wykonywania ćwiczeń praktycznych, należy zapoznać uczniów z zasadami bezpieczeństwa obowiązującymi na danym stanowisku.
Formy organizacyjne
Zajęcia powinny odbywać się w grupach do 16 osób, z podziałem na zespoły 2-3 osobowe. Zajęcia powinny być prowadzone z wykorzystaniem zróżnicowanych form. Najczęściej będzie to
mała grupa, rzadziej duża grupa.
Propozycje kryteriów oceny i metod sprawdzania efektów kształcenia
Jako wymagania podstawowe należy przyjąć: określenie zasad konserwacji urządzeń elektrycznych umiejętności zastosowania narzędzi i przyrządów do konserwacji, określenie działań
związanych naprawa uszkodzeń, wykonanie czynności konserwacyjnych na podstawie instrukcji.
Osiągnięcia uczniów należy oceniać na podstawie:
– ustnych sprawdzianów wiadomości i umiejętności,
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
34
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
– testów osiągnięć szkolnych,
– ukierunkowanej obserwacji indywidualnej i zespołowej pracy ucznia podczas wykonywania ćwiczeń.
Wiadomości teoretyczne, mogą być sprawdzane za pomocą testu z zadaniami zamkniętymi (wielokrotnego wyboru, na dobieranie) i otwartymi (krótkiej odpowiedzi, z luką).
Umiejętności praktyczne proponuje się sprawdzać przez obserwację czynności uczniów w trakcie wykonywania ćwiczeń.
Podczas obserwacji należy zwrócić uwagę na:
– wykonanie czynność związanych z konserwacją urządzeń elektrycznych,
– sposób analizy poprawności działania urządzenia,
– umiejętność lokalizacji uszkodzeń,
– sposób wymiany uszkodzonych elementów i podzespołów.
– posługiwanie się dokumentacją techniczną w zakresie przeprowadzania napraw,
– posługiwanie się dokumentacją techniczna w zakresie przeprowadzenia prac związanych z konserwacją,
– umiejętność pracy w grupie i wykonywania powierzonych ról,
– umiejętność planowania działań,
– przestrzeganie przepisów bhp podczas wykonywania ćwiczeń.
Kontrolę poprawności wykonania ćwiczenia należy przeprowadzić w trakcie i po jego wykonaniu. Uczeń powinien wykonać dokumentację techniczną z wykonanych działań.
Na zakończenie jednostki modułowej wskazane jest przeprowadzenie testu praktycznego z zadaniami typu próba pracy.
W końcowej ocenie jednostki modułowej obok wyniku testu praktycznego należy wziąć pod uwagę oceny z ćwiczeń wykonywanych w trakcie realizacji programu
Formy indywidualizacji pracy uczniów uwzględniające:
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do potrzeb ucznia
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do możliwości ucznia
Wskazane jest, aby przygotować zadania i ćwiczenia o zróżnicowanym poziomie trudności dostosowanym do możliwości i potrzeb uczniów. Należy zwrócić uwagę na to, aby uczniowie o
różnych preferowanych typach uczenia się byli aktywni podczas zajęć i otrzymali materiały ćwiczeniowe odpowiednie do swoich możliwości i preferencji.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
35
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M3. Montowanie maszyn elektrycznych
M3.J1. Montowanie maszyn elektrycznych prądu stałego
M3.J2. Montowanie maszyn elektrycznych prądu zmiennego
M3.J3. Montowanie transformatorów
M3.J1. Montowanie maszyn elektrycznych prądu stałego
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
Poziom wymagań
programowych
Kategoria
taksonomiczna
E.7.1(1)1 określić rodzaje maszyn i urządzeń elektrycznych;
P
B
E.7.1(1)2 rozróżnić maszyny elektryczne ze względu na napięcie zasilania,
budowę, stopień ochrony i zastosowanie;
E.7.1(1)3 rozróżnić urządzenia elektryczne ze względu na napięcie zasilania,
budowę, stopień ochrony i zastosowanie;
E.7.1(1)4 scharakteryzować rodzaje maszyn elektrycznych;
PP
C
PP
C
P
B
E.7.1(1)5 scharakteryzować rodzaje urządzeń elektrycznych ze względu na
napięcie zasilania, budowę, stopień ochrony i zastosowanie;
E.7.1(1)6 określić stopień ochrony maszyn i urządzeń elektrycznych;
P
B
PP
C
E.7.1(1)7 opisać budowę i zasadę działania maszyn elektrycznych;
PP
C
E.7.1(1)9 dokonać klasyfikacji maszyn i urządzeń elektrycznych;
PP
C
E.7.1(2)1 odczytać parametry maszyn elektrycznych umieszczone na ich
tabliczkach znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(2)3 zinterpretować parametry maszyn elektrycznych umieszczone na
ich tabliczkach znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(3)1 wyjaśnić parametry elementów i podzespołów maszyn
P
B
PP
D
P
A
Materiał nauczania
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
Klasyfikacja maszyn elektrycznych.
Zjawiska fizyczne występujące w maszynach
elektrycznych.
Podział maszyn ze względu na rodzaj przetwarzanej
energii.
Odwracalność pracy maszyn elektrycznych.
Elementy maszyn elektrycznych.
Straty mocy i sprawność.
Zagadnienia cieplne.
Chłodzenie maszyn elektrycznych.
Rodzaje pracy maszyn elektrycznych.
Rodzaje ochrony maszyn elektrycznych.
Rodzaje budowy maszyn elektrycznych.
Oznaczenia maszyn elektrycznych.
Pole magnetyczne w maszynach elektrycznych.
Sposoby wytwarzania pola magnetycznego w
maszynach elektrycznych.
Klasyfikacja maszyn komutatorowych.
Zasada działania maszyn komutatorowych prądu
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
36
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
elektrycznych;
P
B
–
–
PP
C
–
PP
C
PP
C
PP
C
–
–
–
–
PP
C
E.7.1(7)3 odczytać oznaczenia na przewodach i kablach elektrycznych
P
A
E.7.1(7)4 rozpoznać rodzaj kabla elektrycznego po jego wyglądzie i
oznaczeniu literowo-cyfrowym
E.7.1(8)1 rozróżnić przeznaczenie maszyn elektrycznych,
PP
C
PP
C
E.7.1(10)1 odczytać rysunki oraz schematy maszyn elektrycznych;
P
B
E.7.1(10)3 posłużyć się skalą podczas wykonywania lub czytania rysunku;
P
C
–
E.7.1(10)4 zwymiarować i opisać rysunki maszyn i urządzeń elektrycznych;
P
B
P
A
P
A
E.7.1(11)1 rozróżnić narzędzia do montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
P
B
–
–
–
–
–
E.7.1(11)2 scharakteryzować narzędzia do montażu maszyn i urządzeń;
P
B
P
C
P
C
E.7.1(3)3 wymienić parametry elementów i podzespołów maszyn i
urządzeń elektrycznych;
E.7.1(3)4 zidentyfikować parametry elementów i podzespołów maszyn
elektrycznych;
E.7.1(4)1 rozpoznać maszyny elektryczne na podstawie wyglądu
zewnętrznego, opisu, schematu, zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(4)3 zidentyfikować elementy maszyn elektrycznych na podstawie
wyglądu zewnętrznego, opisu, schematu, zdjęcia; informacji z katalogu
E.7.1(7)1 rozpoznać rodzaj przewodu elektrycznego po jego wyglądzie i
oznaczeniu literowo-cyfrowym
E.7.1(7)2 wskazać miejsce oznaczenia przewodów i kabli elektrycznych.
E.7.1(10)5 wykonać rysunek techniczny modelów, części maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(10)6 narysować schematy maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(11)3 wybrać narzędzia do montażu w zależności od rodzaju maszyn i
urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13)1 czytać dokumentację techniczną maszyn i urządzeń
–
–
–
–
–
–
–
stałego.
Budowa maszyn komutatorowych prądu stałego.
Uzwojenia tworników maszyn komutatorowych prądu
stałego.
Siła elektromotoryczna indukowana w uzwojeniu
twornika maszyn komutatorowych prądu stałego.
Oddziaływanie twornika w maszynie prądu stałego.
Komutacja w maszynach prądu stałego.
Rodzaje pracy maszyn komutatorowych prądu stałego.
Rodzaje wzbudzenia maszyn komutatorowych prądu
stałego.
Praca prądnicowa maszyn komutatorowych prądu
stałego.
Prądnice prądu stałego: układy połączeń,
charakterystyki, właściwości ruchowe, porównanie
prądnic prądu stałego.
Praca silnikowa maszyn komutatorowych prądu
stałego.
Silniki prądu stałego: układy połączeń i charakterystyki,
rozruch i regulacja prędkości.
Straty mocy i sprawność prądnicowa maszyn
komutatorowych prądu stałego.
Maszyny specjalne prądu stałego.
Prądnica unipolarna.
Prądnica tachometryczna.
Maszyny wzbudzane magnesami trwałymi.
Podstawowe uszkodzenia maszyn prądu stałego.
Język obcy zawodowy:
korzystanie z obcojęzycznych instrukcji do wykonania
pac montażowych maszyn elektrycznych prądu
stałego,
korzystanie z materiałów informacyjnych z zakresu
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
37
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
elektrycznych;
E.7.1(13)2 przygotować do montażu układy zasilania, sterowania, regulacji oraz
zabezpieczenia maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13)3 wykonać montaż układów zasilania, sterowania, regulacji oraz
zabezpieczenia maszyn elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.1(14)1 zanalizować wykonane prace z dokumentacją,
P
C
P
C
P
D
P
D
P
B
P
C
P
C
E.7.2(1)1 nazwać części zamienne maszyn elektrycznych;
P
A
E.7.2(1)3 zidentyfikować części zamienne maszyn elektrycznych;
P
B
E.7.2(2)1 dokonać analizy objawów uszkodzenia maszyn elektrycznych;
P
C
P
C
P
C
P
A
P
A
P
B
P
B
P
B
E.7.1(14)2 wyciągnąć wnioski o zgodności wykonanych prac z dokumentacją;
E.7.1(15)1 scharakteryzować pomiary parametrów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(15)2 dobrać przyrządy do pomiaru parametrów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(15) zmierzyć parametry maszyn elektrycznych;
E.7.2(2)3 rozpoznać uszkodzenia maszyn elektrycznych na podstawie objawów
uszkodzenia;
E.7.2(2)5 określić lokalizację typowych uszkodzeń maszyn elektrycznych;
E.7.2(3)1 podać ogólne zasady konserwacji maszyn elektrycznych;
E.7.2(3)3 sformułować zasady konserwacji maszyn elektrycznych
uwzględniając warunki eksploatacji;
E.7.2(4)1 sklasyfikować czynności podczas demontażu i montażu maszyn
elektrycznych;
E.7.2(4)3 dokonać analizy kolejności czynności podczas demontażu i montażu
maszyn elektrycznych;
E.7.2(4)5 sformułować algorytm wykonywania czynności podczas demontażu i
montażu maszyn elektrycznych;
–
–
–
konserwacji i maszyn elektrycznych prądu stałego w
języku obcym,
korzystanie z obcojęzycznych instrukcji mierników do
pomiarów parametrów maszyn elektrycznych prądu
stałego,
korzystanie z obcojęzycznej dokumentacji technicznej
maszyn elektrycznych prądu stałego,
korzystanie z obcojęzycznych materiałów reklamowych
maszyn elektrycznych prądu stałego.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
38
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
E.7.2(5)1 dobrać przyrządy do pomiarów napięcia zasilania, rezystancji
uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2(5)2 podłączyć przyrządy do pomiarów napięcia zasilania, rezystancji
uzwojeń i rezystancji izolacji zgodnie z ich instrukcją obsługi;
E.7.2(5)3 dokonać pomiaru napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i
rezystancji izolacji;
E.7.2(5)4 odczytać wyniki pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i
rezystancji izolacji;
E.7.2(6)1 zinterpretować wyniki pomiarów napięcia zasilania, rezystancji
uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2(6)2 dobrać części zamienne w celu wymiany zużytych lub uszkodzonych
elementów i podzespołów maszyn elektrycznych;
E.7.2(6)4 wymienić zużyte lub uszkodzone elementy i podzespoły maszyn
elektrycznych;
E.7.2(9)1 określić zakres i terminy oględzin maszyn elektrycznych;
P
C
P
C
P
C
P
C
PP
C
PP
D
P
C
P
B
E.7.2(9)3 dokonać oględzin maszyn elektrycznych;
P
C
E.7.2(9)5 określić zakres i terminy konserwacji maszyn elektrycznych;
P
B
E.7.2(9)7 dokonać konserwacji maszyn elektrycznych;
P
C
P
C
P
C
P
B
P
B
P
B
E.7.2(10)1 dokonać analizy połączeń maszyn elektrycznych po montażu i
konserwacji;
E.7.2(10)3 przeprowadzić próby działania maszyn elektrycznych po montażu i
konserwacji;
BHP(4)1 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych
czynników w środowisku pracy związanym z wykonywaniem pomiarów
parametrów układów elektrycznych i elektronicznych;
BHP(4)4 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych
czynników w środowisku pracy związanym z eksploatacją maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(4)7 scharakteryzować zagrożenia związane z występowaniem
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
39
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
szkodliwych czynników w środowisku pracy związanym z badaniem maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(7)2 przygotować stanowisko pracy do montażu i konserwacji maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych, zgodnie z obowiązującymi wymaganiami
ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony
przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
JOZ(1)3 posłużyć się terminologią związaną z zasadami bezpieczeństwa i
higieny pracy;
JOZ(2)3 określić kontekst wypowiedzi dotyczących wykonywania czynności
zawodowych;
KPS(1) 1. zastosować zasady kultury osobistej;
KPS(2) 1. zaproponować możliwości rozwiązywania problemów.
P
C
P
C
P
C
P
C
P
C
Planowane zadania
Badanie prądnicy bocznikowej prądu stałego.
Zbadaj działanie prądnicy bocznikowej prądu stałego.
W celu wykonania zadania powinieneś:
– narysować schemat do wyznaczania charakterystyk prądnicy bocznikowej prądu stałego,
–
określić, jakie charakterystyki należy wyznaczyć
– dobrać przyrządy pomiarowe,
– montować układ zgodnie ze schematem.
–
wykonać pomiary
– sporządzić sprawozdanie, w którym na podstawie wykonanych pomiarów należy wyznaczyć: charakterystyki biegu jałowego, charakterystykę zewnętrzną i regulacyjną oraz sformułować
wnioski.
Do dyspozycji masz: prądnicę bocznikową prądu stałego, stanowisko do badania maszyn elektrycznych.
Warunki osiągania efektów kształcenia, w tym środki dydaktyczne, metody, formy organizacyjne
Zajęcia edukacyjne powinny być prowadzone w pracowni montażu i eksploatacji maszyn elektrycznych wyposażonej stanowiska do obróbki ręcznej metali i tworzyw sztucznych (jedno
stanowisko dla jednego ucznia), przyrządy do pomiaru wielkości geometrycznych; stanowiska montażowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów) zasilane napięciem 230/400 V prądu
przemiennego, zabezpieczone ochroną przeciwporażeniową oraz wyposażone w wyłączniki awaryjne i wyłącznik awaryjny centralny, przystosowane do demontażu i montażu z podzespołów
maszyn, układów sterowania, regulacji i zabezpieczeń; autotransformatory; przyrządy pomiarowe analogowe i cyfrowe, mierniki rezystancji izolacji, mierniki prędkości obrotowej; maszyny
przystosowane do pomiarów; układy elektronicznego sterowania maszynami elektrycznymi (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch
uczniów) z oprogramowaniem umożliwiającym symulację montażu maszyn i urządzeń elektrycznych; Pracownia powinna być wyposażona w stanowisko komputerowe dla nauczyciela
podłączone do sieci lokalnej z dostępem do Internetu, z drukarką i ze skanerem oraz z projektorem multimedialnym.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
40
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Kształcenie praktyczne może odbywać się również: na warsztatach szkolnych, placówkach kształcenia ustawicznego, placówkach kształcenia praktycznego oraz podmiotach branży
elektrycznej.
Środki dydaktyczne
Zestawy ćwiczeń, instrukcje do ćwiczeń, pakiety edukacyjne dla uczniów, karty samooceny, karty pracy dla uczniów, katalogi maszyn i urządzeń elektrycznych, układy demonstracyjne,
modele, tablice i plansze poglądowe, filmy dydaktyczne i prezentacje multimedialne związane z treściami kształcenia w zawodzie elektryk. Czasopisma branżowe, katalogi, normy ISO i PN.
Obcojęzyczne instrukcje do wykonania pac montażowych maszyn elektrycznych prądu stałego, materiały informacyjne z zakresu konserwacji i napraw maszyn elektrycznych prądu stałego w
języku obcym, obcojęzyczne instrukcje mierników do pomiarów parametrów maszyn elektrycznych prądu stałego, obcojęzyczna dokumentacja techniczna maszyn elektrycznych prądu
stałego, obcojęzyczne materiały reklamowe maszyn elektrycznych prądu stałego, słowniki jedno- i dwujęzyczne ogólne i techniczne, podzespoły i modele maszyny elektrycznych prądu
stałego; prądnice prądu stałego, silniki prądu stałego, układy sterowania, regulacji i zabezpieczeń.
Zalecane metody dydaktyczne
Nauczyciel dobierając metodę kształcenia powinien na zajęciach zwrócić uwagę na kształtowanie umiejętności rozróżniania wielkości elektrycznych i ich jednostek, poprawnego posługiwania
się terminologią techniczną dla zawodu elektryk.
Podczas wykonywania ćwiczeń nauczyciel powinien przeprowadzić pokaz czynności z objaśnieniem, na podstawie którego uczniowie określą plan działania, przygotowują niezbędne narzędzia
i przyrządy. Diagnozowanie uszkodzeń i naprawy stanowią najtrudniejszą część jednostki modułowej, w tym zakresie szczególną szczególny nacisk położyć na umiejętność posługiwania się
dokumentacją techniczną maszyn elektrycznych, sposób identyfikowania nieprawidłowości ich działania. Do ćwiczeń praktycznych z tego zakresu należy przygotować bardzo szczegółowe
instrukcje.
Podczas zajęć należy szczególną uwagę zwracać na przestrzeganie przez uczniów przepisów bhp aby wyrobić nawyk dbałości o bezpieczeństwo własne i osób pracujących w grupie. Istotne
jest również zwrócenie uwagi na pracę w grupach jako pracę zespołów. Pierwsze ćwiczenia powinny być starannie zaplanowane i należy przewidzieć na nie więcej czasu. Istotne podczas
wykonywania ćwiczeń jest zwrócenie uwagi na dobór metod pomiarowych, poprawne przeprowadzenie pomiarów oraz analizowanie i zapisywanie wyników. Należy zwrócić uwagę również
na korzystanie z norm i katalogów. Dominującą metodą powinna być metoda praktyczna.
Formy organizacyjne
Zajęcia powinny odbywać się w grupach do 16 osób, z podziałem na zespoły 2-3-osobowe. Zajęcia powinny być prowadzone z wykorzystaniem zróżnicowanych form. Najczęściej będzie to
mała grupa, rzadziej duża grupa.
Propozycje kryteriów oceny i metod sprawdzania efektów kształcenia
Przed przystąpieniem ucznia do wykonywania ćwiczeń praktycznych, nauczyciel powinien sprawdzić jego wiedzę stosując lub sprawdzian ustny. Warunkiem dopuszczenia do wykonywania
ćwiczenia powinna być pozytywna ocena sprawdzianu.
Zaleca się, aby wymagania podstawowe obejmowały przede wszystkim określenie zasad montażu i konserwacji podzespołów i maszyn prądu stałego, umiejętności doboru i zastosowania
narzędzi do montażu i demontażu, określenie czynności związanych z rozruchem zmontowanej maszyny elektrycznej.
Osiągnięcia uczniów należy oceniać na podstawie:
– ustnych sprawdzianów wiadomości i umiejętności,
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
41
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
– testów osiągnięć szkolnych,
– ukierunkowanej obserwacji indywidualnej i zespołowej pracy ucznia podczas wykonywania ćwiczeń.
Wiadomości teoretyczne niezbędne do realizacji ćwiczeń, mogą być sprawdzane za pomocą testu z zadaniami zamkniętymi (wielokrotnego wyboru, na dobieranie) i otwartymi (krótkiej
odpowiedzi, z luką).
Umiejętności praktyczne proponuje się sprawdzać przez obserwację czynności uczniów w trakcie wykonywania ćwiczeń.
Podczas obserwacji należy zwrócić uwagę na:
– przygotowanie stanowiska pracy,
– posługiwanie się dokumentacja techniczną w zakresie wykonywania prac montażowych i konserwacyjnych,
– dobór narzędzi,
– wykonanie montażu, demontażu,
– umiejętność lokalizacji uszkodzeń,
– umiejętność doboru części zamiennych,
– przeprowadzanie czynności związanych z rozruchem maszyny
– umiejętność planowania działań,
–
przestrzegania czasu wykonania ćwiczenia,
– przestrzeganie przepisów bhp podczas wykonywania czynności montażowych.
Kontrolę poprawności wykonania ćwiczenia należy przeprowadzić w trakcie i po jego wykonaniu. Uczeń powinien samodzielnie sprawdzić wyniki swojej pracy według przygotowanego przez
nauczyciela arkusza oceny postępów. Następnie nauczyciel powinien dokonać kontroli według tego samego arkusza.
Na zakończenie jednostki modułowej wskazane jest przeprowadzenie testu praktycznego z zadaniami typu próba pracy.
W końcowej ocenie jednostki modułowej, obok wyniku testu praktycznego należy wziąć pod uwagę oceny z ćwiczeń wykonywanych w trakcie realizacji programu.
Formy indywidualizacji pracy uczniów uwzględniające:
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do potrzeb ucznia,
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do możliwości ucznia.
Wskazane jest, aby przygotować zadania i ćwiczenia o zróżnicowanym poziomie trudności dostosowanym do możliwości i potrzeb uczniów. Należy zwrócić uwagę na to, aby uczniowie o
różnych preferowanych typach uczenia się byli aktywni podczas zajęć i otrzymali materiały ćwiczeniowe odpowiednie do swoich możliwości i preferencji.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
42
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M3.J2. Montowanie maszyn elektrycznych prądu zmiennego
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
Poziom wymagań
programowych
Kategoria
taksonomiczna
Materiał nauczania
E.7.1(1)1 wymienić rodzaje maszyn i urządzeń elektrycznych;
P
B
–
E.7.1(1)2 rozróżnić maszyny elektryczne ze względu na napięcie zasilania,
budowę, stopień ochrony i zastosowanie;
E.7.1(1)3 rozróżnić urządzenia elektryczne ze względu na napięcie zasilania,
budowę, stopień ochrony i zastosowanie;
E.7.1(1)4 scharakteryzować rodzaje maszyn elektrycznych;
PP
C
–
PP
C
–
P
B
E.7.1(1)5 scharakteryzować rodzaje urządzeń elektrycznych ze względu na
napięcie zasilania, budowę, stopień ochrony i zastosowanie;
E.7.1(1)6 określić stopień ochrony maszyn i urządzeń elektrycznych;
P
B
PP
C
E.7.1(1)7 opisać budowę i zasadę działania maszyn elektrycznych;
PP
C
E.7.1(1)9 dokonać klasyfikacji maszyn i urządzeń elektrycznych;
PP
C
E.7.1(2)1 odczytać parametry maszyn elektrycznych umieszczone na ich
tabliczkach znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(2)2 odczytać parametry urządzeń elektrycznych umieszczone na ich
tabliczkach znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(2)3 zinterpretować parametry maszyn elektrycznych umieszczone na
ich tabliczkach znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(2)4 zinterpretować parametry urządzeń elektrycznych umieszczone na
ich tabliczkach znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(3)1 wyjaśnić parametry elementów i podzespołów maszyn
elektrycznych;
E.7.1(3)3 wymienić parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
P
B
P
B
PP
D
PP
D
P
A
P
B
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
Pole magnetyczne wirujące wytworzone przez nieruchome
uzwojenie trójfazowe.
Siła elektromotoryczna indukowana w maszynie prądu
przemiennego.
Uzwojenia maszyn bezkomutatorowych prądu
przemiennego.
Maszyny indukcyjne.
Zasada działania silnika indukcyjnego.
Praca maszyny indukcyjnej.
Bilans mocy i sprawność.
Praca silnikowa maszyny indukcyjnej.
Rozruch i nastawianie prędkości silnika indukcyjnego.
Praca prądnicowa maszyny indukcyjnej.
Praca hamulcowa maszyny elektrycznej.
Maszyny indukcyjne o budowie specjalnej.
Badania i pomiary maszyn indukcyjnych.
Podstawowe uszkodzenia maszyn indukcyjnych.
Maszyny synchroniczne.
Zasada działania prądnicy synchronicznej.
Wzbudzenie maszyn synchronicznych.
Praca samotna prądnicy synchronicznej.
Praca równoległa prądnic synchronicznych.
Bieg jałowy prądnicy, zwarcie.
Charakterystyki zewnętrzna i regulacyjna.
Moc i moment obrotowy.
Przeciążalność.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
43
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
E.7.1(3)4 zidentyfikować parametry elementów i podzespołów maszyn
elektrycznych;
E.7.1(4)1 rozpoznać maszyny elektryczne na podstawie wyglądu
zewnętrznego, opisu, schematu, zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(4)3 rozpoznać elementy maszyn elektrycznych na podstawie wyglądu
zewnętrznego, opisu, schematu, zdjęcia; informacji z katalogu
E.7.1(8)1 rozróżnić przeznaczenie maszyn elektrycznych
PP
C
PP
C
PP
C
PP
C
E.7.1(11)1 rozróżnić narzędzia do montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
P
B
E.7.1(11)2 scharakteryzować narzędzia do montażu maszyn i urządzeń
P
B
P
C
P
C
P
C
P
C
P
D
P
D
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
P
B
–
P
C
–
E.7.1(11)3 wybrać narzędzia do montażu w zależności od rodzaju maszyn i
urządzeń elektrycznych
E.7.1(13)1 czytać dokumentację techniczną maszyn i urządzeń elektrycznych,
E.7.1(13)2 przygotować do montażu układy zasilania, sterowania, regulacji
oraz zabezpieczenia maszyn i urządzeń elektrycznych
E.7.1(13)3 wykonać montaż układów zasilania, sterowania, regulacji oraz
zabezpieczenia maszyn elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.1(14)1 zanalizować wykonane prace z dokumentacją;
E.7.1(14)2 wyciągnąć wnioski o zgodności wykonanych prac z dokumentacją;
E.7.1(15)1 scharakteryzować pomiary parametrów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(15)2 dobrać przyrządy do pomiaru parametrów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(15)3 zmierzyć parametry maszyn elektrycznych;
P
C
E.7.2(1)1 nazwać części maszyn elektrycznych;
P
A
E.7.2(1)3 zidentyfikować części zamienne maszyn elektrycznych;
P
B
E.7.2(2)1 dokonać analizy objawów uszkodzenia maszyn elektrycznych;
P
C
–
–
–
Stabilność pracy.
Krzywe V.
Silnik synchroniczny.
Maszyny synchroniczne o budowie specjalnej.
Badania maszyn synchronicznych.
Uszkodzenia maszyn synchronicznych.
Maszyny komutatorowe prądu przemiennego.
Silniki komutatorowe.
Napęd elektryczny – podstawowe wiadomości.
Elementy sterujące i regulacyjne.
Układy sterowania w napędzie elektrycznym.
Napęd przy użyciu silników elektrycznych.
Serwomechanizmy.
Wał elektryczny.
Sprzęgła elektromagnetyczne.
Tyrystorowe układy napędowe.
Układ napędowy z silnikami prądu stałego.
Jednokierunkowy układ napędowy.
Nawrotny układ napędowy.
Podstawowe kryteria regulacji układów napędowych.
Układ napędowy z rozrusznikiem energoelektronicznym.
Układ napędowy zasilany z falownika prądu i z falownika
napięcia.
Układy napędowe o sterowaniu zewnętrznym i
wewnętrznym.
Układy napędowe z bezpośrednimi przemiennikami
częstotliwości.
Język obcy zawodowy:
korzystanie z obcojęzycznych instrukcji do wykonania pac
montażowych maszyn elektrycznych prądu zmiennego,
korzystanie z materiałów informacyjnych z zakresu
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
44
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
E.7.2(2)3 rozpoznać uszkodzenia maszyn elektrycznych na podstawie objawów
uszkodzenia;
E.7.2(2)5 określić lokalizację typowych uszkodzeń maszyn elektrycznych;
E.7.2(3)1 podać ogólne zasady konserwacji maszyn elektrycznych;
E.7.2(3)3 sformułować zasady konserwacji maszyn elektrycznych uwzględniając
warunki eksploatacji;
E.7.2(4)1 sklasyfikować czynności podczas demontażu i montażu maszyn
elektrycznych;
E.7.2(4)3 dokonać analizy kolejności czynności podczas demontażu i montażu
maszyn elektrycznych;
E.7.2(4)5 sformułować algorytm wykonywania czynności podczas demontażu i
montażu maszyn elektrycznych;
E.7.2(5)1 dobrać przyrządy do pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń
i rezystancji izolacji;
E.7.2(5)2 podłączyć przyrządy do pomiarów napięcia zasilania; rezystancji
uzwojeń i rezystancji izolacji zgodnie z ich instrukcją obsługi;
E.7.2(5)3 dokonać pomiaru napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji
izolacji;
E.7.2(5)4 odczytać wyniki pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i
rezystancji izolacji;
E.7.2(6)1 zinterpretować wyniki pomiarów napięcia zasilania, rezystancji
uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2(6)2 dobrać części zamienne w celu wymiany zużytych lub uszkodzonych
elementów i podzespołów maszyn elektrycznych;
E.7.2(6)4 wymienić zużyte lub uszkodzone elementy i podzespoły maszyn
elektrycznych;
E.7.2(9)1 określić zakres i terminy oględzin maszyn elektrycznych;
P
C
P
C
P
A
P
A
P
B
P
B
P
B
P
C
P
C
P
C
P
C
PP
C
PP
D
P
C
P
B
E.7.2(9)3 dokonać oględzin maszyn elektrycznych;
P
C
E.7.2(9)5 określić zakres i terminy konserwacji maszyn elektrycznych;
P
B
–
–
–
konserwacji i napraw maszyn elektrycznych prądu
zmiennego w języku obcym,
korzystanie z obcojęzycznych instrukcji mierników do
pomiarów parametrów maszyn elektrycznych prądu
zmiennego,
korzystanie z obcojęzycznej dokumentacji technicznej
maszyn elektrycznych prądu zmiennego,
korzystanie z obcojęzycznych materiałów reklamowych
maszyn elektrycznych prądu zmiennego.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
45
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
E.7.2(9)7 dokonać konserwacji maszyn elektrycznych;
P
C
P
C
P
C
P
B
P
B
P
B
P
C
P
C
KPS(1) 1. zastosować zasady kultury osobistej;
P
C
KPS(2) 1. zaproponować możliwości rozwiązywania problemów.
P
C
E.7.2(10)1 dokonać analizy połączeń maszyn elektrycznych po montażu i
konserwacji;
E.7.2(10)3 przeprowadzić próby działania maszyn elektrycznych po montażu i
konserwacji;
BHP(4)1 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników
w środowisku pracy związanym z wykonywaniem pomiarów parametrów
układów elektrycznych i elektronicznych;
BHP(4)4 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników
w środowisku pracy związanym z eksploatacją maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(4)7 scharakteryzować zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych
czynników w środowisku pracy związanym z badaniem maszyn, urządzeń i
instalacji elektrycznych;
BHP(7)2 przygotować stanowisko pracy do montażu i konserwacji maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych, zgodnie z obowiązującymi wymaganiami
ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony
przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
JOZ(3)3 rozpoznać związki pomiędzy poszczególnymi częściami tekstu;
Planowane zadania
Montaż układu rozruchu silnika.
Zamontuj układ rozruchu silnika.
W celu wykonania zadania powinieneś:
– zapoznać się ze schematem ideowym i montażowym układu rozruchu,
– przygotować stanowisko pracy,
– dobierać narzędzia do montażu,
– wybrać elementy układu spośród przygotowanych do ćwiczenia,
– zamontować elementy układu rozruchu,
– podłączyć zamontowane elementy zgodnie ze schematem,
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
46
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
– sprawdzić poprawność montażu i podłączenia elementów,
– ocenić jakość wykonanej pracy.
Do dyspozycji masz: schemat ideowy i montażowy układu rozruchu silnika, katalogi elementów elektrycznych, elementy układu rozruchu, narzędzia do montażu.
Warunki osiągania efektów kształcenia, w tym środki dydaktyczne, metody, formy organizacyjne
Zajęcia edukacyjne powinny być prowadzone w pracowni montażu i eksploatacji maszyn elektrycznych wyposażonej stanowiska do obróbki ręcznej metali i tworzyw sztucznych (jedno
stanowisko dla jednego ucznia), przyrządy do pomiaru wielkości geometrycznych; stanowiska montażowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów) zasilane napięciem 230/400 V prądu
przemiennego, zabezpieczone ochroną przeciwporażeniową oraz wyposażone w wyłączniki awaryjne i wyłącznik awaryjny centralny, przystosowane do demontażu i montażu z podzespołów
maszyn, układów sterowania, regulacji i zabezpieczeń; autotransformatory; przyrządy pomiarowe analogowe i cyfrowe, mierniki rezystancji izolacji, mierniki prędkości obrotowej; maszyny
przystosowane do pomiarów; układy elektronicznego sterowania maszynami elektrycznymi (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch
uczniów) z oprogramowaniem umożliwiającym symulację montażu maszyn i urządzeń elektrycznych; Pracownia powinna być wyposażona w stanowisko komputerowe dla nauczyciela
podłączone do sieci lokalnej z dostępem do Internetu, z drukarką i ze skanerem oraz z projektorem multimedialnym.
Kształcenie praktyczne może odbywać się również: na warsztatach szkolnych, placówkach kształcenia ustawicznego, placówkach kształcenia praktycznego oraz podmiotach branży
elektrycznej.
Środki dydaktyczne
Zestawy ćwiczeń, instrukcje do ćwiczeń, pakiety edukacyjne dla uczniów, karty samooceny, karty pracy dla uczniów, katalogi maszyn i urządzeń elektrycznych,
układy demonstracyjne, modele, tablice i plansze poglądowe, filmy dydaktyczne i prezentacje multimedialne związane z treściami kształcenia w zawodzie elektryk. Czasopisma branżowe,
katalogi, normy ISO i PN. Obcojęzyczne instrukcje do wykonania pac montażowych maszyn elektrycznych prądu zmiennego, materiały informacyjne z zakresu konserwacji i napraw maszyn
elektrycznych prądu zmiennego w języku obcym, obcojęzyczne instrukcje mierników do pomiarów parametrów maszyn elektrycznych prądu zmiennego, obcojęzyczna dokumentacja
techniczna maszyn elektrycznych prądu zmiennego, obcojęzyczne materiały reklamowe maszyn elektrycznych prądu zmiennego, słowniki jedno- i dwujęzyczne ogólne i techniczne,
podzespoły, modele maszyn elektrycznych prądu zmiennego układów sterowania, regulacji i zabezpieczeń.
Zalecane metody dydaktyczne
Nauczyciel dobierając metodę kształcenia powinien na zajęciach zwrócić uwagę na kształtowanie umiejętności rozróżniania wielkości elektrycznych i ich jednostek, poprawnego posługiwania
się terminologią techniczną dla zawodu elektryk.
Podczas wykonywania ćwiczeń nauczyciel powinien przeprowadzić pokaz czynności z objaśnieniem, na podstawie którego uczniowie określą plan działania, przygotowują niezbędne narzędzia
i przyrządy. Diagnozowanie uszkodzeń i naprawy stanowią najtrudniejszą część jednostki modułowej, w tym zakresie szczególną szczególny nacisk położyć na umiejętność posługiwania się
dokumentacją techniczną maszyn elektrycznych, sposób identyfikowania nieprawidłowości ich działania. Do ćwiczeń praktycznych z tego zakresu należy przygotować bardzo szczegółowe
instrukcje.
Podczas zajęć należy szczególną uwagę zwracać na przestrzeganie przez uczniów przepisów bhp aby wyrobić nawyk dbałości o bezpieczeństwo własne i osób pracujących w grupie. Istotne
jest również zwrócenie uwagi na pracę w grupach jako pracę zespołów. Istotne podczas wykonywania ćwiczeń jest zwrócenie uwagi na właściwy dobór metod pomiarowych, poprawne
przeprowadzenie pomiarów oraz analizowanie i zapisywanie wyników. Należy zwrócić uwagę również na korzystanie z norm i katalogów.
Dominującą metodą powinna być metoda praktyczna.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
47
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Formy organizacyjne
Zajęcia powinny odbywać się w grupach do 16 osób, z podziałem na zespoły 2-3 osobowe. Zajęcia powinny być prowadzone z wykorzystaniem zróżnicowanych form. Najczęściej będzie to
mała grupa, rzadziej duża grupa.
Propozycje kryteriów oceny i metod sprawdzania efektów kształcenia
Przed przystąpieniem ucznia do wykonywania ćwiczeń praktycznych, nauczyciel powinien sprawdzić jego wiedzę stosując lub sprawdzian ustny. Warunkiem dopuszczenia do wykonywania
ćwiczenia powinna być pozytywna ocena sprawdzianu.
Zaleca się, aby wymagania podstawowe obejmowały przede wszystkim określenie zasad montażu i konserwacji podzespołów i maszyn prądu zmiennego, umiejętności doboru i zastosowania
narzędzi do montażu i demontażu, określenie czynności związanych z rozruchem zmontowanej maszyny elektrycznej.
Osiągnięcia uczniów należy oceniać na podstawie:
– ustnych sprawdzianów wiadomości i umiejętności,
– testów osiągnięć szkolnych,
– ukierunkowanej obserwacji indywidualnej i zespołowej pracy ucznia podczas wykonywania ćwiczeń.
Wiadomości teoretyczne niezbędne do realizacji ćwiczeń, mogą być sprawdzane za pomocą testu z zadaniami zamkniętymi (wielokrotnego wyboru, na dobieranie) i otwartymi (krótkiej
odpowiedzi, z luką).
Umiejętności praktyczne proponuje się sprawdzać przez obserwację czynności uczniów w trakcie wykonywania ćwiczeń.
Podczas obserwacji należy zwrócić uwagę na:
– przygotowanie stanowiska pracy,
– posługiwanie się dokumentacja techniczną w zakresie wykonywania prac montażowych i konserwacyjnych,
– dobór narzędzi,
– wykonanie montażu, demontażu,
– umiejętność lokalizacji uszkodzeń,
– umiejętność doboru części zamiennych,
– przeprowadzanie czynności związanych z rozruchem maszyny
– umiejętność planowania działań,
–
przestrzegania czasu wykonania ćwiczenia,
– przestrzeganie przepisów bhp podczas wykonywania czynności montażowych.
Kontrolę poprawności wykonania ćwiczenia należy przeprowadzić w trakcie i po jego wykonaniu. Uczeń powinien samodzielnie sprawdzić wyniki swojej pracy według przygotowanego przez
nauczyciela arkusza oceny postępów. Następnie nauczyciel powinien dokonać kontroli według tego samego arkusza.
Na zakończenie jednostki modułowej wskazane jest przeprowadzenie testu praktycznego z zadaniami typu próba pracy.
W końcowej ocenie jednostki modułowej, obok wyniku testu praktycznego należy wziąć pod uwagę oceny z ćwiczeń wykonywanych w trakcie realizacji programu.
Formy indywidualizacji pracy uczniów uwzględniające:
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do potrzeb ucznia
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do możliwości ucznia
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
48
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Wskazane jest, aby przygotować zadania i ćwiczenia o zróżnicowanym poziomie trudności dostosowanym do możliwości i potrzeb uczniów. Należy zwrócić uwagę na to, aby uczniowie o
różnych preferowanych typach uczenia się byli aktywni podczas zajęć i otrzymali materiały ćwiczeniowe odpowiednie do swoich możliwości i preferencji.
M3.J3. Montowanie transformatorów
Uszczegółowione efekty kształcenia
Poziom wymagań
programowych
Kategoria
taksonomiczna
E.7.1(1)1 określić rodzaje maszyn i urządzeń elektrycznych;
P
B
E.7.1(1)2 rozróżnić maszyny elektryczne ze względu na napięcie zasilania,
budowę, stopień ochrony i zastosowanie;
E.7.1(1)4 scharakteryzować rodzaje maszyn elektrycznych;
PP
C
P
B
E.7.1(1)7 opisać budowę i zasadę działania maszyn elektrycznych;
PP
C
E.7.1(1)9 dokonać klasyfikacji maszyn i urządzeń elektrycznych;
PP
C
E.7.1(2)1 odczytać parametry maszyn elektrycznych umieszczone na ich
tabliczkach znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(2)3 zinterpretować parametry maszyn elektrycznych umieszczone na ich
tabliczkach znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(2)5 obliczyć parametry maszyn elektrycznych wykorzystując zależności
między nimi;
E.7.1(3)1 wyjaśnić parametry elementów i podzespołów maszyn elektrycznych;
P
B
PP
D
PP
C
P
A
P
B
PP
C
PP
C
PP
C
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.7.1(3)3 wymienić parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(3)4 zidentyfikować parametry elementów i podzespołów maszyn
elektrycznych;
E.7.1(4)1 rozpoznać maszyny elektryczne na podstawie wyglądu zewnętrznego,
opisu, schematu, zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(4)3 rozpoznać elementy maszyn elektrycznych na podstawie wyglądu
Materiał nauczania
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
Klasyfikacja transformatorów.
Zasada działania transformatora.
Elementy budowy transformatora.
Chłodzenie transformatorów.
Parametry transformatorów.
Schemat zastępczy transformatora.
Stany pracy transformatorów: jałowy, obciążenia i zwarcia.
Zwarcie pomiarowe i awaryjne.
Stany nieustalone.
Transformatory trójfazowe.
Budowa transformatorów trójfazowych.
Układy i grupy połączeń.
Praca przy obciążeniu symetrycznym i niesymetrycznym.
Montaż układów pracy transformatora.
Praca równoległa transformatorów.
Regulacja napięcia w transformatorze.
Straty mocy i sprawność transformatorów.
Transformatory specjalne.
Projektowanie transformatorów.
Eksploatacja transformatorów.
Podstawowe uszkodzenia transformatorów.
Lokalizacja uszkodzeń transformatora.
Demontaż i montaż transformatora.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
49
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
zewnętrznego, opisu, schematu, zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(5)3 wyjaśnić zastosowanie materiałów konstrukcyjnych w maszynach i
urządzeniach elektrycznych;
E.7.1(5)9 rozpoznać właściwości mechaniczne, elektryczne i magnetyczne
materiałów stosowanych w maszynach i urządzeniach elektrycznych;
E.7.1(6)1 wymienić rodzaje układów zasilania, sterowania i zabezpieczenia
maszyn elektrycznych;
E.7.1(6)3 zidentyfikować układy zasilania, sterowania i zabezpieczenia maszyn
elektrycznych na podstawie wyglądu zewnętrznego, schematu blokowego i
ideowego;
E.7.1(8)1 rozróżnić przeznaczenie maszyn elektrycznych;
PP
C
–
–
PP
C
–
P
B
–
PP
C
PP
C
E.7.1(8)3 scharakteryzować budowę i zasadę działania maszyn elektryczne;
P
B
E.7.1(9)1 wymienić funkcje elementów i podzespołów stosowanych w
maszynach i urządzeniach elektrycznych;
E.7.1(9)2 zidentyfikować funkcje elementów i podzespołów stosowanych w
maszynach i urządzeniach elektrycznych na podstawie opisów, schematów
blokowych i ideowych;
E.7.1(9)3 rozróżnić funkcje elementów i podzespołów stosowanych w
maszynach i urządzeniach elektrycznych na podstawie schematów blokowych i
ideowych;
E.7.1(9)4 scharakteryzować funkcje elementów i podzespołów stosowanych w
maszynach i urządzeniach elektrycznych;
E.7.1(14)1 zanalizować wykonane prace z dokumentacją;
P
B
PP
C
PP
C
P
B
P
D
P
D
P
B
P
C
P
C
E.7.1(14)2 wyciągnąć wnioski o zgodności wykonanych prac z dokumentacją;
E.7.1(15)1 scharakteryzować pomiary parametrów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(15)2 dobrać przyrządy do pomiaru parametrów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(15)4 dokonać pomiaru parametrów urządzeń elektrycznych;
–
Język obcy zawodowy:
korzystanie z obcojęzycznych instrukcji do wykonania pac
montażowych transformatorów,
korzystanie z materiałów informacyjnych z zakresu
konserwacji i napraw transformatorów w języku obcym,
korzystanie z obcojęzycznych instrukcji mierników do
pomiarów parametrów transformatorów korzystanie z
obcojęzycznej dokumentacji technicznej transformatorów,
korzystanie z obcojęzycznych materiałów reklamowych
transformatorów.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
50
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
E.7.2(1)1 nazwać części zamienne maszyn elektrycznych;
PP
C
E.7.2(1)3 zidentyfikować części zamienne maszyn elektrycznych;
PP
C
P
C
P
C
P
B
P
B
P
C
P
C
P
C
P
C
E.7.2(10)2 dokonać analizy prawidłowości połączeń urządzeń elektrycznych po
montażu i konserwacji;
E.7.2(10)2 przeprowadzić próby działania urządzeń elektrycznych po montażu i
konserwacji;
BHP(4)2 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników
w środowisku pracy związanym z montażem i konserwacją maszyn, urządzeń i
instalacji elektrycznych;
BHP(4)3 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników
w środowisku pracy związanym z badaniem maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych;
JOZ(4)3 wyrazić swoje opinie i pomysły związane z wykonywaną pracą;
JOZ(5)3 przekazać w języku polskim główne myśli lub wybrane informacje z
tekstu w języku obcym;
KPS(4) 1. przejawić gotowość do ciągłego uczenia się;
KPS(6) 1. zanalizować posiadaną wiedzę.
Planowane zadania
Montowanie transformatora.
Zamontuj transformator.
W celu wykonania zadania powinieneś:
– zapoznać się dokumentacją techniczną,
– określić kolejność i czynność wykonywanych podczas montażu,
– przygotować stanowisko pracy,
– dobierać narzędzia do montażu,
– zamontować transformator,
–
podłączyć transformator zgodnie ze schematem,
– sprawdzić poprawność montażu i podłączenia transformatora,
– ocenić jakość wykonanej pracy.
Do dyspozycji masz: dokumentacja techniczna w zakresie montażu transformatora, transformator, narzędzia do montażu.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
51
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Warunki osiągania efektów kształcenia, w tym środki dydaktyczne, metody, formy organizacyjne
Zajęcia edukacyjne powinny być prowadzone w pracowni montażu i eksploatacji maszyn elektrycznych wyposażonej stanowiska do obróbki ręcznej metali i tworzyw sztucznych (jedno
stanowisko dla jednego ucznia), przyrządy do pomiaru wielkości geometrycznych; stanowiska montażowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów) zasilane napięciem 230/400 V prądu
przemiennego, zabezpieczone ochroną przeciwporażeniową oraz wyposażone w wyłączniki awaryjne i wyłącznik awaryjny centralny, przystosowane do demontażu i montażu z podzespołów
maszyn, układów sterowania, regulacji i zabezpieczeń; autotransformatory; przyrządy pomiarowe analogowe i cyfrowe, mierniki rezystancji izolacji, mierniki prędkości obrotowej; maszyny
przystosowane do pomiarów; układy elektronicznego sterowania maszynami elektrycznymi (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch
uczniów) z oprogramowaniem umożliwiającym symulację montażu maszyn i urządzeń elektrycznych; Pracownia powinna być wyposażona w stanowisko komputerowe dla nauczyciela
podłączone do sieci lokalnej z dostępem do Internetu, z drukarką i ze skanerem oraz z projektorem multimedialnym
Kształcenie praktyczne może odbywać się również: na warsztatach szkolnych, placówkach kształcenia ustawicznego, placówkach kształcenia praktycznego oraz podmiotach branży
elektrycznej.
Środki dydaktyczne
Zestawy ćwiczeń, instrukcje do ćwiczeń, pakiety edukacyjne dla uczniów, karty samooceny, karty pracy dla uczniów, katalogi maszyn i urządzeń elektrycznych,
układy demonstracyjne, modele, tablice i plansze poglądowe, filmy dydaktyczne i prezentacje multimedialne związane z treściami kształcenia w zawodzie elektryk. Czasopisma branżowe,
katalogi, normy ISO i PN. Obcojęzyczne instrukcje do wykonania pac montażowych transformatorów, materiały informacyjne z zakresu konserwacji i napraw transformatorów w języku
obcym, obcojęzyczne instrukcje mierników do pomiarów parametrów transformatorów, obcojęzyczna dokumentacja techniczna transformatorów, obcojęzyczne materiały reklamowe
transformatorów, słowniki jedno- i dwujęzycznych ogólne i techniczne, modele transformatorów.
Zalecane metody dydaktyczne
Nauczyciel dobierając metodę kształcenia powinien na zajęciach zwrócić uwagę na kształtowanie umiejętności rozróżniania wielkości elektrycznych i ich jednostek, poprawnego posługiwania
się terminologią techniczną dla zawodu elektryk.
Podczas wykonywania ćwiczeń nauczyciel powinien przeprowadzić pokaz czynności z objaśnieniem, na podstawie którego uczniowie określą plan działania, przygotowują niezbędne narzędzia
i przyrządy. Diagnozowanie uszkodzeń i naprawy stanowią najtrudniejszą część jednostki modułowej, w tym zakresie szczególną szczególny nacisk położyć na umiejętność posługiwania się
dokumentacją techniczną maszyn elektrycznych, sposób identyfikowania nieprawidłowości ich działania. Do ćwiczeń praktycznych z tego zakresu należy przygotować bardzo szczegółowe
instrukcje Podczas zajęć należy szczególną uwagę zwracać na przestrzeganie przez uczniów przepisów bhp aby wyrobić nawyk dbałości o bezpieczeństwo własne i osób pracujących w grupie.
Istotne jest również zwrócenie uwagi na pracę w grupach jako pracę zespołów. Istotne podczas wykonywania ćwiczeń jest zwrócenie uwagi na właściwy dobór metod pomiarowych,
poprawne przeprowadzenie pomiarów oraz analizowanie i zapisywanie wyników. Należy zwrócić uwagę również na korzystanie z norm i katalogów. Dominującą metodą powinna być metoda
praktyczna.
Formy organizacyjne
Zajęcia powinny odbywać się w grupach do 16 osób, z podziałem na zespoły 2-3-osobowe. Zajęcia powinny być prowadzone z wykorzystaniem zróżnicowanych form. Najczęściej będzie to
mała grupa, rzadziej duża grupa.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
52
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Propozycje kryteriów oceny i metod sprawdzania efektów kształcenia
Przed przystąpieniem ucznia do wykonywania ćwiczeń praktycznych, nauczyciel powinien sprawdzić jego wiedzę stosując lub sprawdzian ustny. Warunkiem dopuszczenia do wykonywania
ćwiczenia powinna być pozytywna ocena sprawdzianu.
Zaleca się, aby wymagania podstawowe obejmowały przede wszystkim określenie zasad montażu i konserwacji transformatorów, umiejętności doboru i zastosowania narzędzi do montażu i
demontażu, określenie czynności związanych z rozruchem zmontowanej maszyny elektrycznej.
Osiągnięcia uczniów należy oceniać na podstawie:
– ustnych sprawdzianów wiadomości i umiejętności,
– testów osiągnięć szkolnych,
– ukierunkowanej obserwacji indywidualnej i zespołowej pracy ucznia podczas wykonywania ćwiczeń.
Wiadomości teoretyczne niezbędne do realizacji ćwiczeń, mogą być sprawdzane za pomocą testu z zadaniami zamkniętymi (wielokrotnego wyboru, na dobieranie) i otwartymi (krótkiej
odpowiedzi, z luką).
Umiejętności praktyczne proponuje się sprawdzać przez obserwację czynności uczniów w trakcie wykonywania ćwiczeń.
Podczas obserwacji należy zwrócić uwagę na:
– przygotowanie stanowiska pracy,
– posługiwanie się dokumentacja techniczną w zakresie wykonywania prac montażowych i konserwacyjnych,
– dobór narzędzi,
– wykonanie montażu, demontażu,
– umiejętność lokalizacji uszkodzeń,
– umiejętność doboru części zamiennych,
– przeprowadzanie czynności związanych z rozruchem maszyny
– umiejętność planowania działań,
–
przestrzegania czasu wykonania ćwiczenia,
– przestrzeganie przepisów bhp podczas wykonywania czynności montażowych.
Kontrolę poprawności wykonania ćwiczenia należy przeprowadzić w trakcie i po jego wykonaniu. Uczeń powinien samodzielnie sprawdzić wyniki swojej pracy według przygotowanego przez
nauczyciela arkusza oceny postępów. Następnie nauczyciel powinien dokonać kontroli według tego samego arkusza.
Na zakończenie jednostki modułowej wskazane jest przeprowadzenie testu praktycznego z zadaniami typu próba pracy.
W końcowej ocenie jednostki modułowej, obok wyniku testu praktycznego należy wziąć pod uwagę oceny z ćwiczeń wykonywanych w trakcie realizacji programu
Formy indywidualizacji pracy uczniów uwzględniające:
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do potrzeb ucznia
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do możliwości ucznia
– Wskazane jest, aby przygotować zadania i ćwiczenia o zróżnicowanym poziomie trudności dostosowanym do możliwości i potrzeb uczniów. Należy zwrócić uwagę na to, aby uczniowie o
różnych preferowanych typach uczenia się byli aktywni podczas zajęć i otrzymali materiały ćwiczeniowe odpowiednie do swoich możliwości i preferencji.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
53
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4. Montowanie instalacji elektrycznych
M4.J1. Dobieranie elementów instalacji elektrycznych
M4.J2. Montowanie instalacji elektrycznych
M4.J3. Konserwacja instalacji elektrycznych
M4.J4. Prowadzenie działalności gospodarczej w branży elektrycznej
M4.J1. Dobieranie elementów instalacji elektrycznych
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
BHP(4)2 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w
środowisku pracy związanym z montażem i konserwacją maszyn, urządzeń i
instalacji elektrycznych;
BHP(4)3 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w
środowisku pracy związanym z badaniem maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych;
BHP(4)6 scharakteryzować zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych
czynników w środowisku pracy związanym z montażem i konserwacją maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(4)7 scharakteryzować zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych
czynników w środowisku pracy związanym z badaniem maszyn, urządzeń i
instalacji elektrycznych;
BHP(5)2 określić czynniki szkodliwe występujące podczas wykonywania prac w
zakresie montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(5)3 określić czynniki szkodliwe występujące podczas wykonywania prac w
zakresie badania maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(5)6 przewidzieć sytuacje i okoliczności mogące stanowić zagrożenie dla
zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane z wykonywaniem
montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
Poziom
wymagań
programowych
Kategoria
taksonomiczna
P
C
Materiał nauczania
–
–
P
C
–
P
C
–
–
P
C
P
C
P
C
P
D
–
–
–
–
Zagrożenia podczas wykonywania prac z zakresu
montażu instalacji elektrycznych.
Zasady BHP obowiązujące przy wykonywaniu prac z
zakresu montażu podzespołów instalacji elektrycznych.
Zagrożenia podczas wykonywania pomiarów parametrów
instalacji elektrycznych.
Zasady BHP w zakresie pomiarów instalacji elektrycznych.
Zagrożenia podczas wykonywania napraw instalacji
elektrycznych.
Zasady BHP w zakresie wykonywania napraw instalacji
elektrycznych.
Zasady BHP w zakresie wykonywania prac
konserwacyjnych instalacji elektrycznych.
Udzielanie pierwszej pomocy. poszkodowanym w
wypadkach podczas montażu i konserwacji instalacji
elektrycznych.
Przewody i osprzęt instalacyjny.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
54
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J1. Dobieranie elementów instalacji elektrycznych
BHP(5)7 przewidzieć sytuacje i okoliczności mogące stanowić zagrożenie dla
zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane z badaniem maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(6)2 wskazać skutki działania czynników szkodliwych na organizm człowieka
podczas wykonywania prac z zakresu montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i
instalacji elektrycznych;
BHP(6)3 wskazać skutki działania czynników szkodliwych na organizm człowieka
podczas wykonywania prac z zakresu badania maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych;
BHP(6)6scharakteryzować skutki działania czynników szkodliwychna organizm
człowieka podczas wykonywania prac z zakresu montażu i konserwacji maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych
BHP(6)7 scharakteryzować skutki działania czynników szkodliwych na organizm
człowieka podczas wykonywania prac z zakresu badania maszyn, urządzeń i
instalacji elektrycznych
BHP(7)2 przygotować stanowisko pracy do montażu i konserwacji maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych, zgodnie z obowiązującymi wymaganiami
ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej
i ochrony środowiska
BHP(7)3 przygotować stanowisko pracy do badania maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami
bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska
BHP(7)4 przygotować stanowisko pracy do wykonywania napraw maszyn i
urządzeń elektrycznych zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii,
przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony
środowiska
BHP(7)6 zastosować zasady bezpiecznej pracy, ochrony przeciwpożarowej i
ochrony środowiska podczas montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych
BHP(7)7 zastosować zasady bezpiecznej pracy, ochrony przeciwpożarowej i
ochrony środowiska podczas badania maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych
P
–
–
–
Przewody: rodzaje, budowa, oznaczenia, zastosowanie.
Dobieranie przewodów.
Osprzęt instalacyjny. Zabezpieczenia przewodów przed
skutkami zwarć i przeciążeń.
–
Łączniki w instalacjach elektrycznych.
–
–
–
–
–
–
–
–
Łączniki niskiego napięcia.
Styczniki.
Przekaźniki termiczne.
Wyzwalacze termiczne i elektromagnetyczne.
Wyłączniki instalacyjne, silnikowe, różnicowoprądowe.
Łączniki przemysłowe.
Wyłączniki przemysłowe – klasyfikacja, budowa, zasada
działania.
Dobór i zasady eksploatacji łączników.
–
Źródła światła i oprawy oświetleniowe.
–
–
–
–
–
–
–
Źródła światła – klasyfikacja, parametry.
Konwencjonalne źródła światła.
Nowoczesne źródła światła.
Oprawy oświetleniowe – klasyfikacja, wymagania.
Zasady projektowania oświetlenia wewnętrznego.
Zasady projektowania oświetlenia zewnętrznego.
Zasady projektowania oświetlenia awaryjnego.
–
Instalacje elektryczne.
–
Układy sieci i instalacji elektrycznych: układ TN, układ TT,
układ IT.
B
P
B
P
C
P
C
P
C
P
C
P
C
P
D
P
D
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
55
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J1. Dobieranie elementów instalacji elektrycznych
BHP(8)2 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania
montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych
BHP(8)3 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas badania
maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych
BHP(8)6 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas
wykonywania montażu maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych
BHP(8)7 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas badania
maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych
BHP(9)2 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy prawa
dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie
wykonywania montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych
BHP(9)3 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy prawa
dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie badania
maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych
BHP(10)2 udzielić pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy
oraz w stanach zagrożenia zdrowia i życia podczas wykonywania montażu
maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych
BHP(10)3 udzielić pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy
oraz w stanach zagrożenia zdrowia i życia podczas badania maszyn, urządzeń i
instalacji elektrycznych
E.8.1(1)1 rozpoznać rodzaje przewodów po wyglądzie i oznaczeniu literowocyfrowym
E.8.1(1)2 sklasyfikować rodzaje przewodów elektrycznych;
–
Elektroenergetyczna sieć rozdzielcza do 1 kV i powyżej 1
kV.
Instalacje odbiorcze.
Instalacje mieszkaniowe.
Instalacje przemysłowe.
Zasady projektowania instalacji elektrycznych.
Dokumentacja techniczna instalacji elektrycznych.
Tworzenie schematów ideowych i montażowych
instalacji elektrycznej.
Zestawienie materiałów potrzebnych do wykonania
instalacji elektrycznych.
Projekt instalacji oświetleniowej.
–
Język obcy zawodowy:
–
korzystanie z przepisów BHP z zakresu montażu i
konserwacji instalacji elektrycznych,
korzystanie z obcojęzycznej dokumentacji technicznej
instalacji elektrycznych,
korzystanie z obcojęzycznych materiałów reklamowych
kabli, przewodów elektrycznych i osprzętu
instalacyjnego.
C
P
C
P
C
P
C
–
–
–
–
–
–
P
C
–
P
C
P
C
–
P
C
P
A
P
B
E.8.1(1)3 wyjaśnić budowę przewodów stosowanych w instalacjach elektrycznych;
P
B
E.8.1(2)1 rozpoznać łączniki na schematach oraz na podstawie wyglądu
zewnętrznego i oznaczeń na nich stosowanych;
E.8.1(2)2 sklasyfikować różnice w budowie łączników;
P
B
P
A
P
B
E.8.1(2)3 rozpoznać rury, złączki i puszki instalacyjne po ich wyglądzie zewnętrznym
i oznaczeniach na nich stosowanych;
–
P
–
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
56
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J1. Dobieranie elementów instalacji elektrycznych
E.8.1(3)1 sklasyfikować rodzaje źródeł światła;
P
A
E.8.1(3)2 rozpoznać źródła światła na eksponatach, fotografiach oraz na
rysunkach;
E.8.1(3)3 sklasyfikować rodzaje opraw oświetleniowych;
P
B
P
A
E.8.1(3)4 rozpoznać oprawy oświetleniowe na eksponatach, fotografiach oraz na
rysunkach;
E.8.1(4)1 wyjaśnić parametry techniczne instalacji elektrycznych;
P
B
P
B
E.8.1(4)2 wyjaśnić parametry techniczne sprzętu instalacyjnego;
P
B
E.8.1(4)3 rozróżnić parametry techniczne instalacji elektrycznych;
P
B
E.8.1(4)4 rozróżnić parametry techniczne sprzętu instalacyjnego;
P
B
E.8.1(4)5 scharakteryzować parametry techniczne instalacji elektrycznych;
P
C
E.8.1(4)6 scharakteryzować parametry techniczne sprzętu instalacyjnego;
P
C
E.8.1(5)1 wymienić rodzaje instalacji elektrycznych ze względu na ich
przeznaczenie oraz sposób wykonania;
E.8.1(5)2 scharakteryzować rodzaje instalacji elektrycznych;
P
B
P
C
E.8.1(5)3 scharakteryzować rodzaje instalacji elektrycznych;
P
C
E.8.1(5)4 scharakteryzować zasady wykonywania instalacji elektrycznych w
budynkach mieszkalnych i przemysłowych;
E.8.1(5)5 scharakteryzować zasady wykonywania instalacji elektrycznych w
budynkach mieszkalnych i przemysłowych;
E.8.1(6)1 wyjaśnić różnicę między złączem, przyłączem i wewnętrzną linią
zasilającą;
E.8.1(6)2 rozpoznać rodzaj instalacji, typ przewodów i osprzęt instalacyjny na
podstawie dokumentacji technicznej instalacji;
E.8.1(6)3 dokonać analizy schematów montażowych różnych rodzajów instalacji
elektrycznych;
P
C
P
C
P
D
P
C
PP
C
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
57
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J1. Dobieranie elementów instalacji elektrycznych
E.8.1(6)4 wykonać schemat ideowy instalacji elektrycznych;
E.8.1(6)4 dokonać zestawienia materiałów potrzebnych do wykonania instalacji
elektrycznych;
P
B
JOZ(1)4 posłużyć się terminologią ogólnotechniczną w branży elektrycznej;
JOZ(1)5 porozumieć się z uczestnikami procesu pracy, wykorzystując słownictwo
ogólne i strategie kompensacyjne;
JOZ(2)3 określić kontekst wypowiedzi dotyczących wykonywania czynności
zawodowych;
KPS(8)1 podjąć samodzielne decyzje;
P
C
P
C
P
C
P
C
KPS(8)2 ocenić ryzyko podejmowanych działań;
P
C
KPS(8)3 określić skutki podejmowanych decyzji;
P
C
KPS(10)1 udoskonalić swoje umiejętności komunikacyjne;
P
C
KPS(10)2 podjąć role w zespole.
P
C
Planowane zadania
Sporządzanie schematu montażowego instalacji elektrycznej pomieszczenia mieszkalnego na podstawie schematu ideowego.
Na podstawie schematu ideowego sporządź schemat montażowy instalacji elektrycznej pomieszczenia mieszkalnego.
W celu wykonania zadania powinieneś:
– zanalizować schemat ideowy instalacji elektrycznej,
– określić elementy instalacji takich jak: rodzaj przewodów, osprzęt instalacyjny, rodzaj zabezpieczeń,
– odszukać w katalogach zidentyfikowany osprzęt instalacyjny i zapisać jego parametry,
– określić zasady tworzenia schematów montażowych instalacji elektrycznej.
– sporządzić schemat montażowy instalacji elektrycznej w oparciu o zanalizowany schematu ideowy,
– sprawdzić zgodność schematu montażowego i ideowego. Do dyspozycji masz: schemat ideowy instalacji elektrycznej, katalogi osprzętu instalacyjnego, literatura fachowa.
Warunki osiągania efektów kształcenia, w tym środki dydaktyczne, metody, formy organizacyjne
Zajęcia edukacyjne powinny się odbywać w pracowni montażu i eksploatacji instalacji elektrycznych, wyposażonej w przyrządy do pomiaru wielkości geometrycznych; s stanowiska
komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów) z oprogramowaniem umożliwiającym symulację montażu i eksploatacji instalacji elektrycznych;
Pracownia powinna być wyposażona w stanowisko komputerowe dla nauczyciela podłączone do sieci lokalnej z dostępem do Internetu, z drukarką i ze skanerem oraz z projektorem
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
58
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J1. Dobieranie elementów instalacji elektrycznych
multimedialnym.
Kształcenie praktyczne może odbywać się w również w placówkach kształcenia ustawicznego, placówkach kształcenia praktycznego, oraz zakładach pracy branży elektroinstalacyjnej.
Środki dydaktyczne
Zestawy różnych łączników i przekaźników, osprzęt instalacyjny, liczniki energii elektrycznej, przewody elektryczne, tablice mieszkaniowe, rozdzielnice skrzynkowe, schematy ideowe i
montażowe rozdzielnic, źródła światła i oprawy oświetleniowe, katalogi łączników i przekaźników oraz rozdzielnic, plany i schematy instalacji, katalogi przewodów, osprzętu instalacyjnego,
źródeł światła i opraw oświetleniowych, Polskie Normy, Przepisy Budowy i Eksploatacji Urządzeń Elektroenergetycznych, Polskie Normy, obcojęzyczne przepisy BHP z zakresu montażu i
konserwacji instalacji elektrycznych, katalogi kabli i przewodów elektrycznych w języku obcym, Katalogi osprzętu instalacyjnego w języku obcym,. obcojęzyczne materiały reklamowe z
zakresu instalacji elektrycznych, słowniki jedno- i dwujęzycznych ogólne i techniczne.
Zalecane metody dydaktyczne
Dobierając metodę nauczyciel kształcenia powinien wziąć pod uwagę: efekty jakie zamierza osiągnąć, możliwości percepcyjnych uczących się, stopień trudności i złożoności odpowiedni dla
danej grupy uczniów, sposoby motywowania uczniów.
Program jednostki modułowej powinien być realizowany metodą pogadanki dydaktycznej, pokazu z objaśnieniem, tekstu przewodniego oraz ćwiczeń praktycznych. Do ćwiczeń należy
przygotować odpowiednią instrukcję lub przewodni tekst. Podczas kształtowania umiejętności rozróżniania rodzajów instalacji elektrycznych, elementów i podzespołów instalacji
elektrycznych zaleca się zastosować pokaz z objaśnieniem. Podczas kształtowanie umiejętności tworzenia schematów instalacji należy szczególną uwagę zwrócić na poprawne stosowanie
symboli graficznych oraz staranność wykonania schematu. Należy również podkreślić jak duże ma znaczenie poprawnie przygotowana dokumentacji techniczna instalacji elektrycznych w
procesie jej montażu.
Formy organizacyjne
Zajęcia powinny być prowadzone w grupach o maksymalnej liczbie 16 osób. Podczas wykonywania ćwiczenia uczniowie powinni pracować indywidualnie lub w dwuosobowych sekcjach.
Propozycje kryteriów oceny i metod sprawdzania efektów kształcenia
Sprawdzanie postępów ucznia powinno odbywać się w trakcie realizacji programu jednostki modułowej na podstawie kryteriów przedstawionych
na początku zajęć. Wskazane jest, aby wymagania podstawowe obejmowały przede wszystkim umiejętności rozróżniania: przewodów i kabli, osprzętu instalacyjnego, rodzajów instalacji
elektrycznych, określania ich zastosowania, czytania planów i schematów instalacji elektrycznej.
Podczas kontroli i oceny osiągnięć uczniów należy zwracać uwagę na umiejętność operowania zdobytą wiedzą, merytoryczną jakość wypowiedzi, poprawne stosowanie pojęć technicznych i
wnioskowanie.
Osiągnięcia uczniów należy oceniać na podstawie:
– sprawdzianów wiadomości i umiejętności,
– testów osiągnięć szkolnych,
– ukierunkowanej obserwacji indywidualnej i zespołowej pracy ucznia podczas wykonywania ćwiczeń.
Wiadomości teoretyczne mogą być sprawdzane za pomocą testu z zadaniami zamkniętymi (wielokrotnego wyboru, na dobieranie) i otwartymi (krótkiej odpowiedzi, z luką).
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
59
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J1. Dobieranie elementów instalacji elektrycznych
Umiejętności praktyczne powinny być sprawdzane na podstawie obserwacji czynności wykonywanych podczas realizacji ćwiczeń.
Podczas obserwacji należy zwrócić uwagę na:
– identyfikowanie elementów instalacji elektrycznych,
– określanie funkcji elementów instalacji elektrycznych,
– dobór elementów i podzespołów instalacji do określonych założeń technicznych,
– rozróżnianie symboli graficznych używanych na schematach instalacji elektrycznych,
– analizę dokumentacji technicznej instalacji elektrycznych,
– analizę schematów ideowych i montażowych instalacji,
– zastosowanie zasad tworzenie schematów ideowych i montażowych instalacji,
– projektowanie prostych instalacji elektrycznych,
– wykonanie zestawienia materiałów potrzebnych do wykonania instalacji elektrycznych,
– posługiwanie się katalogami osprzętu instalacyjnego, kabli i przewodów, elementów instalacji elektrycznych,
– umiejętność pracy w grupie,
– przestrzeganie czasu przeznaczonego na wykonanie ćwiczenia.
Sprawdzanie wykonania ćwiczenia należy przeprowadzać w trakcie i po jego wykonaniu. Uczeń powinien wykonać sprawozdanie z przeprowadzonego ćwiczenia według podanego wzoru.
Następnie nauczyciel powinien dokonać oceny sprawozdania.
Na zakończenie realizacji jednostki modułowej należy przeprowadzić test pisemny z zadaniami otwartymi. W końcowej ocenie osiągnięć ucznia należy uwzględnić wyniki wszystkich
stosowanych przez nauczyciela sposobów sprawdzania osiągnięć ucznia oraz poziom wykonanych ćwiczeń. Podstawą do uzyskania pozytywnej oceny powinno być wynik testu oraz poprawne
wykonanie ćwiczeń.
Formy indywidualizacji pracy uczniów uwzględniające:
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do potrzeb ucznia,
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do możliwości ucznia.
Wskazane jest, aby przygotować zadania i ćwiczenia o zróżnicowanym poziomie trudności dostosowanym do możliwości i potrzeb uczniów. Należy zwrócić uwagę na to, aby uczniowie
o różnych preferowanych typach uczenia się byli aktywni podczas zajęć i otrzymali materiały ćwiczeniowe odpowiednie do swoich możliwości i preferencji.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
60
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J2. Montowanie instalacji elektrycznych
Poziom
wymagań
programowych
Kategoria
taksonomiczna
E.8.1(5)6 zastosować zasady wykonywania instalacji elektrycznych w budynkach
mieszkalnych i przemysłowych;
E.8.1(7)1 wyznaczyć trasę przewodów i miejsca na sprzęt instalacyjny na
podstawie dokumentacji technicznej;
E.8.1(7)2 zamocować sprzęt instalacyjny i oprawy oświetleniowe;
P
d
P
B
P
C
E.8.1(7)3 ułożyć przewody zgodnie z dokumentacją;
P
C
E.8.1(8)1 rozróżnić narzędzia do wykonywania instalacji elektrycznych;
PP
C
p
C
P
P
D
C
P
B
–
–
–
–
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.8.1(8)2 sklasyfikować narzędzia i elektronarzędzia do wykonywania różnych
rodzajów instalacji elektrycznych;
E.8.1(8)3 zastosować narzędzia i elektronarzędzia do wykonywania różnych
rodzajów instalacji elektrycznych;
E.8.1(9)1 wyodrębnić poszczególne obwody instalacji;
Materiał nauczania
–
–
–
–
–
–
E.8.1(9)2 dobrać narzędzia do wykonywania połączeń między podzespołami
elektrycznymi;
E.8.1(9)3 połączyć podzespoły elektryczne według schematu ideowego i
montażowego;
E.8.1(10)1 dokonać analizy montażu instalacji elektrycznej;
P
C
PP
D
E.8.1(10)2 porównać wykonaną instalację elektryczną z jej schematem;
P
D
E.8.1(10)3 dokonać ewentualnych poprawek w wykonanej instalacji; elektrycznej
P
D
E.8.1(11)1 dokonać analizy instrukcji pomiarów parametrów instalacji i
zabezpieczeń;
E.8.1(11)2 dobrać odpowiednie mierniki do pomiarów parametrów; instalacji i
zabezpieczeń;
PP
C
–
–
–
–
P
B
–
Zasady wykonywania montażu instalacji elektrycznych:
montaż mechaniczny i wykonywanie połączeń
elektrycznych.
Dobieranie narzędzi do montażu instalacji elektrycznych i
zasady ich zastosowania.
Zasady posługiwania się dokumentacją techniczna
podczas montażu instalacji elektrycznych: czytanie i
tworzenie schematów ideowych i montażowych instalacji
elektrycznych.
Wykaz działań związanych z montowaniem instalacji
elektrycznych.
Wykonywanie wtynkowej instalacji elektrycznej.
Wykonywanie podtynkowej instalacji elektrycznej w
rurach.
Wykonywanie instalacji elektrycznej przewodami
kabelkowymi.
Układanie przewodów w rurach stalowych.
Układanie przewodów w rurach winidurowych.
Wykonywanie instalacji elektrycznej w listwach
elektroinstalacyjnych podłogowych i przyściennych.
Wykonywanie podłogowej instalacji elektrycznej.
Wykonanie elektrycznych instalacji przemysłowych.
Wykonanie instalacji specjalnych.
Dobieranie i montowanie osprzętu w instalacjach
elektrycznych.
Dobieranie i montowanie zabezpieczeń w instalacjach
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
61
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J2. Montowanie instalacji elektrycznych
E.8.1(11)3 określić zakres czynności wykonywanych podczas oględzin instalacji
elektrycznej;
E.8.1(11)4 dokonać oględzin instalacji elektrycznej po wykonanym montażu
P
C
P
D
E.8.1(11)5 dokonać pomiarów parametrów instalacji i zabezpieczeń zgodnie z
instrukcją
E.8.1(11)6 sporządzić protokół oględzin i prób cząstkowych wykonanych podczas
montażu
E.8.1(12)1 ocenić na podstawie wyników pomiarów stan techniczny instalacji
elektrycznej,
E.8.1(12)2 ocenić na podstawie wyników pomiarów skuteczność ochrony od
porażeń prądem elektrycznym dla zabezpieczeń zastosowanych w instalacji
JOZ(3)4 przełożyć język instrukcji na czynności wykonywania zadań zawodowych
P
B
–
PP
C
–
PP
D
–
Badania odbiorcze instalacji elektrycznych.
PP
D
P
C
–
–
KPS(5)1 określić sposoby radzenia sobie ze stresem;
P
C
–
KPS(5)2zastosować techniki relaksacyjne;
P
C
–
KPS(9)1określić swoje postulaty;
P
C
KPS(9) 2 określić techniki mediacji;
P
C
KPS(9) 3 ustalić korzystne warunki porozumień.
P
C
Język obcy zawodowy
korzystanie z obcojęzycznych instrukcji do wykonania pac
montażowych instalacji elektrycznych
korzystanie z materiałów informacyjnych z zakresu
konserwacji i instalacji elektrycznych w języku obcym
korzystanie z obcojęzycznych instrukcji mierników do
pomiarów parametrów instalacji elektrycznych
korzystanie z obcojęzycznej dokumentacji technicznej
instalacji elektrycznych
korzystanie z obcojęzycznych materiałów reklamowych
kabli, przewodów elektrycznych i osprzętu instalacyjnego
–
–
–
–
elektrycznych.
Montaż mechaniczny rozdzielnic niskiego napięcia.
Wykonywanie połączeń elektrycznych w rozdzielnicach
niskiego napięcia.
Zasady sprawdzania działania instalacji elektrycznej po
wykonanym montażu.
Mierniki do wykonywania pomiarów parametrów
instalacji elektrycznych i zabezpieczeń.
Planowane zadania
Montowanie fragmentu instalacji elektrycznej w korytkach.
Zamontuj fragment instalacji elektrycznej w korytkach.
W celu wykonania zadania powinieneś:
– sporządzić na podstawie planu instalacji zestawienie materiału,
– dobrać korytka w zależności od liczby żył i ich przekroju,
– zgromadzić zgodnie ze sporządzonym zestawieniem potrzebne materiały,
– wyznaczyć na podstawie planu instalacji trasy korytek i miejsca rozmieszczenie wsporników,
– zamontować wsporniki korytek, korytka i łączniki,
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
62
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J2. Montowanie instalacji elektrycznych
– w zamontowanych korytkach ułożyć przewody według dokumentacji,
– w korytkach pionowych przewody należy dodatkowo zamocować,
– połączyć elementy instalacji elektrycznej,
– sprawdzić prawidłowość połączeń zgodnie z dokumentacją,
– ocenić jakość wykonanej pracy.
Do dyspozycji masz: stanowisko do wykonania instalacji, przybory i narzędzia do wykonania otworów i bruzd w ścianie, przewody, osprzęt instalacyjny, plan instalacji elektrycznej, katalog
korytek, katalog osprzętu instalacyjnego, katalog przewodów instalacyjnych.
Warunki osiągania efektów kształcenia, w tym środki dydaktyczne, metody, formy organizacyjne
Zajęcia edukacyjne powinny się odbywać w pracowni montażu i eksploatacji instalacji elektrycznych, wyposażonej w: stanowiska do obróbki ręcznej metali i tworzyw sztucznych (jedno
stanowisko dla jednego ucznia), przyrządy do pomiaru wielkości geometrycznych; stanowiska wyposażone w ażurowe lub drewnopodobne ściany o wymiarach ok. 2 m x 2,5 m (jedno
stanowisko dla dwóch uczniów) zasilane napięciem 230/400 V prądu przemiennego, zabezpieczone ochroną przeciwporażeniową oraz wyposażone w wyłączniki awaryjne i wyłącznik
awaryjny centralny, przystosowane do montażu różnego rodzaju instalacji elektrycznych; przyrządy pomiarowe analogowe i cyfrowe, mierniki rezystancji izolacji, mierniki impedancji pętli
zwarcia, mierniki rezystancji uziemień, liczniki energii elektrycznej; stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów) z oprogramowaniem umożliwiającym symulację
montażu i eksploatacji instalacji elektrycznych.
Pracownia powinna być wyposażona w stanowisko komputerowe dla nauczyciela podłączone do sieci lokalnej z dostępem do Internetu, z drukarką i ze skanerem oraz z projektorem
multimedialnym.
Kształcenie praktyczne może odbywać się w również w placówkach kształcenia ustawicznego, placówkach kształcenia praktycznego, oraz zakładach pracy branży elektroinstalacyjnej.
Środki dydaktyczne
Zestawy łączników i przekaźników, osprzęt instalacyjny, liczniki energii elektrycznej, przewody elektryczne, tablice mieszkaniowe, rozdzielnice skrzynkowe, schematy ideowe i montażowe
rozdzielnic, źródła światła i oprawy oświetleniowe, katalogi łączników i przekaźników oraz rozdzielnic, plany i schematy instalacji stanowiska do wykonywania różnego typu instalacji
elektrycznych, zmontowane w pracowni obwody odbiorcze instalacji elektrycznej, rzeczywiste instalacje jednofazowe i trójfazowe, plansze foliogramy, filmy i prezentacje multimedialne na
temat montażu instalacji elektrycznych, katalogi przewodów, osprzętu instalacyjnego, źródeł światła i opraw oświetleniowych, Polskie Normy, Przepisy Budowy i Eksploatacji Urządzeń
Elektroenergetycznych, Polskie Normy, obcojęzyczne instrukcje do wykonania pac montażowych, materiały informacyjne i reklamowe z zakresu montażu instalacji elektrycznych w języku
obcym, obcojęzyczne instrukcje przeprowadzania pomiarów parametrów instalacji elektrycznych, słowniki jedno- i dwujęzyczne ogólne i techniczne.
Zalecane metody dydaktyczne
Dobierając metodę, nauczyciel kształcenia powinien wziąć pod uwagę: efekty, jakie zamierza osiągnąć, możliwości percepcyjnych uczących się, stopień trudności i złożoności odpowiedni dla
danej grupy uczniów, sposoby motywowania uczniów.
W realizacji jednostki modułowej zaleca się stosowanie metody: tekstu przewodniego, pogadanki dydaktycznej, ćwiczeń praktycznych.
Do kształtowania umiejętności związanych montażem instalacji elektrycznych zaleca się zastosować metodę ćwiczeń praktycznych. Podczas wykonywania ćwiczeń nauczyciel powinien
przeprowadzić pokaz czynności z objaśnieniem, na podstawie którego uczniowie planują działania, przygotowują niezbędne narzędzia i przyrządy. Ćwiczenia praktyczne powinien poprzedzić
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
63
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J2. Montowanie instalacji elektrycznych
pokaz z objaśnieniem. Podczas pokazu należy demonstrować jak najwięcej przykładów czynności, zwracając uwagę na prawidłowe ich wykonywanie. Nauczyciel w trakcie ćwiczeń powinien
obserwować pracę ucznia, wskazywać popełniane błędy oraz naprowadzać na właściwy tok pracy. Szczególną uwagę należy położyć na umiejętność posługiwania się dokumentacją techniczną
podczas wykonywania połączeń elementów i podzespołów instalacji elektrycznych. Do ćwiczeń praktycznych z tego zakresu należy przygotować bardzo szczegółowe instrukcje. Istotne jest
dokładne zapoznanie uczniów z procedurami związanymi z przeprowadzaniem pomiarów w instalacjach elektrycznych oraz sporządzaną dokumentacja w tym zakresie.
W czasie zajęć należy zwrócić uwagę na: przestrzeganie zasad bhp, utrzymanie porządku na stanowisku pracy, staranne wykonywanie zadań.
Przed przystąpieniem do wykonywania ćwiczeń praktycznych, należy zapoznać uczniów z zasadami bezpieczeństwa obowiązującymi na danym stanowisku.
Formy organizacyjne
Zajęcia powinny być prowadzone w grupach o maksymalnej liczbie 16 osób. Podczas wykonywania ćwiczenia uczniowie powinni pracować indywidualnie lub w dwuosobowych sekcjach
Propozycje kryteriów oceny i metod sprawdzania efektów kształcenia
Sprawdzanie postępów ucznia powinno odbywać się w sposób ciągły i systematyczny przez cały czas realizacji programu jednostki modułowej, na podstawie kryteriów przedstawionych na początku
zajęć. Wskazane jest, aby wymagania podstawowe obejmowały przede wszystkim umiejętności doboru i zastosowania narzędzi do montażu i przyrządów do wykonania pomiarów parametrów
instalacji elektrycznej, określenie czynności związanych z wykonaniem określonej instalacji elektrycznej i ich kolejności.
Osiągnięcia uczniów należy oceniać w zakresie zaplanowanych celów kształcenia na podstawie:
– ustnych sprawdzianów poziomu wiadomości i umiejętności,
– testów osiągnięć szkolnych,
– ukierunkowanej obserwacji czynności ucznia w trakcie wykonywania ćwiczeń.
Umiejętności praktyczne proponuje się sprawdzać przez obserwację czynności wykonywanych w trakcie realizacji ćwiczeń, oraz stosowanie testów praktycznych z zadaniami typu próba pracy,
które powinny być zaopatrzone w kryteria oceny i schemat punktowania.
Obserwując czynności ucznia i dokonując oceny jego pracy należy szczególną uwagę zwrócić na
– organizowanie stanowiska pracy,
– dobór narzędzi do prac montażowych,
– wykonanie prac montażowych,
– wykonanie instalacji zgodnie z dokumentacją techniczną,
– wykonywanie pomiarów parametrów instalacji elektrycznych,
– wykonywanie ćwiczenia zgodnie z instrukcją,
– przestrzeganie zasad bhp podczas wykonywania ćwiczeń
– organizację pracy w grupie,
– umiejętność przyjęcia określonych ról podczas wykonania ćwiczenia.
Kontrolę poprawności wykonania ćwiczenia należy przeprowadzić w trakcie i po jego wykonaniu.
Na zakończenie jednostki modułowej wskazane jest przeprowadzenie testu praktycznego z zadaniami typu próba pracy
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
64
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J2. Montowanie instalacji elektrycznych
Ocena po zakończeniu realizacji jednostki modułowej powinna uwzględniać wyniki wszystkich stosowanych przez nauczyciela sposobów sprawdzania osiągnięć ucznia. Podstawą do
uzyskania pozytywnej oceny powinno być poprawne wykonanie ćwiczeń i wynik testu końcowego.
Formy indywidualizacji pracy uczniów uwzględniające:
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do potrzeb ucznia,
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do możliwości ucznia.
Wskazane jest, aby przygotować zadania i ćwiczenia o zróżnicowanym poziomie trudności dostosowanym do możliwości i potrzeb uczniów. Należy zwrócić uwagę na to, aby uczniowie
o różnych preferowanych typach uczenia się byli aktywni podczas zajęć i otrzymali materiały ćwiczeniowe odpowiednie do swoich możliwości i preferencji.
M4.J3. Konserwacja instalacji elektrycznych
Poziom
wymagań
programowych
Kategoria
taksonomiczna
P
D
P
C
P
D
P
C
E.8.2(2)2 rozpoznać objawy uszkodzeń instalacji elektrycznych;
P
B
E.8.2(2)3 zidentyfikować uszkodzenia instalacji elektrycznych;
P
C
P
C
P
C
P
D
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.8.2(1)1 dokonać analizy przepisów dotyczących prac konserwacyjnych instalacji
elektrycznych;
E.8.2(1)2 wyjaśnić zasady przeprowadzania prac konserwacyjnych instalacji
elektrycznych;
E.8.2(1)3 scharakteryzować zakres przeprowadzania prac konserwacyjnych
instalacji elektrycznych;
E.8.2(2)1 dobrać sposób rozpoznania uszkodzeń instalacji elektrycznych;
E.8.2(3)1 dokonać analizy parametrów części zamiennych elementów instalacji
elektrycznej na podstawie danych katalogowych;
E.8.2(3)2 porównać parametry części zamiennych elementów instalacji
elektrycznej ze względu na warunki pracy;
E.8.2(3)3 dobrać zamienniki elementów instalacji elektrycznej do określonych
Materiał nauczania
–
–
–
–
–
–
–
–
Normy i przepisy prawa dotyczące wykonywania prac
konserwacyjnych instalacji elektrycznych.
Zasady konserwacji instalacji elektrycznych.
Sporządzanie dokumentacji w zakresie konserwacji instalacji
elektrycznych.
Wykonywanie konserwacji instalacji elektrycznych.
Wykonywanie konserwacji urządzeń oświetleniowych.
Oględziny i badania w zakresie konserwacji instalacji
elektrycznej.
Pomiary sprawdzające wykonywane podczas konserwacji
instalacji elektrycznych: badanie ciągłości przewodów
fazowych i ochronnych, pomiar rezystancji przewodów
ochronnych, pomiar rezystancji izolacji, pomiar
rezystancji izolacji oddzielającej, pomiar rezystancji
podłogi i ścian.
Badanie skuteczności ochrony przeciwporażeniowej.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
65
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J3. Konserwacja instalacji elektrycznych
–
warunków pracy na podstawie danych katalogowych;
E.8.2(4)1 rozróżnić narzędzia do montażu i demontażu elementów instalacji
elektrycznej;
E.8.2(4)2 dobrać narzędzia do montażu i demontażu elementów instalacji
elektrycznej ze względu na rodzaj instalacji;
E.8.2(5)1 rozróżnić mierniki do pomiarów parametrów instalacji elektrycznych;
P
B
P
C
P
B
P
C
P
C
P
C
PP
C
P
C
E.8.2(6)4 dokonać sprawdzenia ciągłości przewodów fazowych i ochronnych;
P
D
E.8.2(7)1 rozróżnić parametry instalacji elektrycznych;
P
B
P
C
E.8.2(5)2 dobrać miernik do pomiaru rezystancji izolacji, rezystancji uziemienia
oraz impedancji pętli zwarciowej;
E.8.2(5)3 skorzystać z instrukcji obsługi mierników stosowanych w pomiarach
parametrów instalacji elektrycznych;
E.8.2(6)1 zidentyfikować miernik do pomiaru ciągłości przewodów;
E.8.2(6)2 narysować podłączenie miernika do pomiaru ciągłości przewodów do
przewodów fazowych i ochronnych;
E.8.2(6)3 skorzystać z instrukcji obsługi miernika do pomiaru ciągłości przewodów
E.8.2(7)2 dobrać mierniki do pomiarów parametrów różnych rodzajów instalacji
elektrycznych;
E.8.2(7)3 zmierzyć parametry instalacji elektrycznych
–
P
C
E.8.2(7)4 dokonać analizy wyników pomiarów
PP
C
E.8.2(7)5 sporządzić protokół pomiarów instalacji elektrycznej;
P
D
P
C
P
B
P
C
E.8.2(8)1 dobrać odpowiednie narzędzia i elektronarzędzia do wymiany
uszkodzonych przewodów i podzespołów instalacji elektrycznych;
E.8.2(8)2 przygotować do wymiany nowe przewody i podzespoły instalacji
elektrycznych
E.8.2(8)3 zdemontować uszkodzone przewody i podzespoły instalacji
elektrycznych
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
–
Protokół z oględzin i badań instalacji elektrycznych
wykonywanych podczas konserwacji.
Typowe uszkodzenia w instalacjach elektrycznych.
Zasady wymiany uszkodzonych elementów instalacji
elektrycznej.
Posługiwanie się dokumentacja techniczną w zakresie
wymiany uszkodzonych elementów instalacji elektrycznych.
Dobieranie zamienników elementów instalacji
elektrycznej.
Wymiana uszkodzonych przewodów i podzespołów
instalacji elektrycznej.
Ocena stanu technicznego instalacji elektrycznej w
zakresie konserwacji.
Język obcy zawodowy
korzystanie z przepisów BHP z zakresu konserwacji i
naprawy instalacji elektrycznych,
korzystanie z obcojęzycznych instrukcji do wykonania
konserwacji i naprawy instalacji elektrycznych,
korzystanie z materiałów informacyjnych z zakresu
konserwacji i naprawy instalacji elektrycznych w języku
obcym,
korzystanie z obcojęzycznych instrukcji mierników do
pomiarów parametrów instalacji elektrycznych,
korzystanie z obcojęzycznej dokumentacji technicznej
instalacji elektrycznych,
korzystanie z obcojęzycznych materiałów reklamowych
kabli, przewodów elektrycznych i osprzętu
instalacyjnego.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
66
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J3. Konserwacja instalacji elektrycznych
E.8.2(8)4 dokonać montażu nowych przewodów i podzespołów instalacji
elektrycznych;
E.8.2(9)1 dobrać odpowiedni miernik do sprawdzania działania środków ochrony
przeciwporażeniowej;
E.8.2(9)2 dokonać pomiaru działania środków ochrony przeciwporażeniowej;
E.8.2(9)3 dokonać analizy wyników pomiaru i działania środków ochrony
przeciwporażeniowej;
E.8.2(9)4 sporządzić protokół z pomiaru i działania środków ochrony
przeciwporażeniowej;
E.8.2(10)1 dokonać analizy załączonej dokumentacji instalacji elektrycznych;
P
C
P
C
P
D
PP
C
P
D
PP
C
E.8.2(10)2 dokonać oględzin instalacji elektrycznych;
P
D
E.8.2(10)3 sprawdzić stan połączeń i styków instalacji elektrycznych;
P
C
P
D
P
D
P
C
P
C
P
C
P
C
KPS(10)2 podjąć role w zespole;
P
C
KPS(9)3ustalić korzystne warunki porozumień.
P
C
E.8.2(10)4 dokonać wymiany uszkodzonych podzespołów instalacji elektrycznych
zgodnie z dokumentacją;
E.8.2(10)5 przeprowadzić kontrolę jakości wykonanych prac konserwacyjnych;
E.8.2(10)6 usunąć zauważone usterki sprawdzając z dokumentacją;
JOZ(4)4 poprowadzić rozmowę z przełożonym i podwładnym w zakresie
wykonywania zadań zawodowych;
JOZ(5)4 zrozumieć informacje dotyczące wykonywanego zawodu usłyszane w
mediach obcojęzycznych;
KPS(10)1 udoskonalić swoje umiejętności komunikacyjne;
Planowane zadania
Badanie: ciągłość żył przewodów roboczych
Wykonaj badanie ciągłości żył przewodów roboczych.
U W celu wykonania zadania powinieneś:
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
67
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J3. Konserwacja instalacji elektrycznych
–
–
–
–
–
–
–
zanalizować dokumentację techniczną badanej instalacji,
wybrać metodę pomiarową,
określić plan działań związanych z wykonaniem badania,
dobierać przyrządy pomiarowe – przed przystąpieniem do pomiarów należy wyłączyć napięcie zasilania,
przeprowadzić badanie ciągłości żył przewodów roboczych,
na podstawie wyników pomiarów ocenić stan techniczny żył przewodów roboczych,
sporządzić sprawozdanie według wzoru podanego przez nauczyciela, w którym należy oszacować dokładność wykonanych pomiarów, określić stan techniczny przewodów roboczych,
sformułować wnioski,
– dokonać oceny swojej pracy.
Do dyspozycji masz: rzeczywista instalacja elektryczna, dokumentacja techniczna instalacji elektrycznej, mostek rezystancji, multimetry, zasilacz regulowany.
Warunki osiągania efektów kształcenia, w tym środki dydaktyczne, metody, formy organizacyjne
Zajęcia edukacyjne powinny się odbywać w pracowni montażu i eksploatacji instalacji elektrycznych, wyposażonej w: stanowiska do obróbki ręcznej metali i tworzyw sztucznych (jedno
stanowisko dla jednego ucznia), przyrządy do pomiaru wielkości geometrycznych; stanowiska wyposażone w ażurowe lub drewnopodobne ściany o wymiarach ok. 2 m x 2,5 m (jedno
stanowisko dla dwóch uczniów) zasilane napięciem 230/400 V prądu przemiennego, zabezpieczone ochroną przeciwporażeniową oraz wyposażone w wyłączniki awaryjne i wyłącznik
awaryjny centralny, przystosowane do montażu różnego rodzaju instalacji elektrycznych; przyrządy pomiarowe analogowe i cyfrowe, mierniki rezystancji izolacji, mierniki impedancji pętli
zwarcia, mierniki rezystancji uziemień, liczniki energii elektrycznej; stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów) z oprogramowaniem umożliwiającym symulację
montażu i eksploatacji instalacji elektrycznych.
Pracownia powinna być wyposażona w stanowisko komputerowe dla nauczyciela podłączone do sieci lokalnej z dostępem do Internetu, z drukarką i ze skanerem oraz z projektorem
multimedialnym.
Kształcenie praktyczne może odbywać się w również w placówkach kształcenia ustawicznego, placówkach kształcenia praktycznego, oraz zakładach pracy branży elektroinstalacyjnej.
Środki dydaktyczne
Zestawy różnych łączników i przekaźników, osprzęt instalacyjny, liczniki energii elektrycznej, przewody elektryczne, tablice mieszkaniowe, rozdzielnice skrzynkowe, schematy ideowe i
montażowe rozdzielnic, źródła światła i oprawy oświetleniowe, katalogi łączników i przekaźników oraz rozdzielnic, plany i schematy instalacji stanowiska do wykonywania prac
konserwacyjnych w różnego typu instalacjach elektrycznych, model instalacji z symulacją usterek, zmontowane w pracowni obwody odbiorcze instalacji elektrycznej, rzeczywiste instalacje
jednofazowe i trójfazowe, plansze foliogramy, filmy i prezentacje multimedialne na temat konserwacji i napraw instalacji elektrycznych, katalogi przewodów, osprzętu instalacyjnego, źródeł
światła i opraw oświetleniowych, Polskie Normy, Przepisy Budowy i Eksploatacji Urządzeń Elektroenergetycznych, Polskie Normy, obcojęzyczne instrukcje do wykonania napraw i
konserwacji instalacji elektrycznych, materiały informacyjne i reklamowe z zakresu napraw i konserwacji instalacji elektrycznych w języku obcym, obcojęzyczne instrukcje przeprowadzania
pomiarów parametrów instalacji elektrycznych, obcojęzyczny protokół oględzin i pomiarów instalacji elektrycznych, słowniki jedno- i dwujęzyczne ogólne i techniczne.
Zalecane metody dydaktyczne
Dobierając metodę nauczyciel kształcenia powinien wziąć pod uwagę: efekty jakie zamierza osiągnąć, możliwości percepcyjnych uczących się, stopień trudności i złożoności odpowiedni dla
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
68
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J3. Konserwacja instalacji elektrycznych
danej grupy uczniów, sposoby motywowania uczniów.
W realizacji jednostki modułowej zaleca się stosowanie metody: tekstu przewodniego, pokazu z objaśnieniem, ćwiczeń praktycznych, metodę projektu.
Do kształtowania umiejętności z zakresu wykonania konserwacji zaleca się zastosować metodę ćwiczeń praktycznych. Podczas wykonywania ćwiczeń nauczyciel powinien przeprowadzić
pokaz czynności z objaśnieniem, na podstawie którego uczniowie planują działania, przygotowują niezbędne narzędzia i przyrządy. Rozpoznawanie uszkodzeń i wymiana uszkodzonych
elementów instalacji stanowią najtrudniejszą część jednostki modułowej, w tym zakresie należy szczególny nacisk położyć na umiejętność posługiwania się dokumentacją techniczną
instalacji elektrycznych, diagnozowania i identyfikowania nieprawidłowości działania instalacji na podstawie analizy wyników przeprowadzonych pomiarów sprawdzających. Do ćwiczeń
praktycznych z tego zakresu należy przygotować bardzo szczegółowe instrukcje.
W czasie zajęć należy zwrócić uwagę na: przestrzeganie zasad bhp, utrzymanie porządku na stanowisku pracy, staranne wykonywanie zadań.
Przed przystąpieniem do wykonywania ćwiczeń praktycznych, należy zapoznać uczniów z zasadami bezpieczeństwa obowiązującymi na danym stanowisku.
Formy organizacyjne
Zajęcia powinny być prowadzone w grupach o maksymalnej liczbie 16 osób. Podczas wykonywania ćwiczenia uczniowie powinni pracować indywidualnie lub w dwuosobowych sekcjach.
Propozycje kryteriów oceny i metod sprawdzania efektów kształcenia
Sprawdzanie postępów ucznia powinno odbywać się w sposób ciągły i systematyczny przez cały czas realizacji programu jednostki modułowej, na podstawie kryteriów przedstawionych na
początku zajęć. Jako wymagania podstawowe należy przyjąć: określenie zasad konserwacji instalacji elektrycznych, umiejętności zastosowania narzędzi
i przyrządów do konserwacji, określenie działań związanych z lokalizacją i wymianą uszkodzonych elementów instalacji elektrycznych, wykonanie czynności konserwacyjnych na podstawie
instrukcji, określenie zasad przeprowadzania pomiarów sprawdzających instalacji elektrycznych.
Osiągnięcia uczniów należy oceniać na podstawie:
ustnych sprawdzianów wiadomości i umiejętności,
testów osiągnięć szkolnych, ukierunkowanej obserwacji indywidualnej i zespołowej pracy ucznia podczas wykonywania ćwiczeń.
Wiadomości teoretyczne, mogą być sprawdzane za pomocą testu z zadaniami zamkniętymi (wielokrotnego wyboru, na dobieranie) i otwartymi (krótkiej odpowiedzi, z luką).
Umiejętności praktyczne proponuje się sprawdzać przez obserwację czynności uczniów w trakcie wykonywania ćwiczeń.
Podczas obserwacji należy zwrócić uwagę na:
– wykonanie czynność związanych z konserwacją instalacji elektrycznych,
– rozpoznawanie typowych uszkodzeń instalacji elektrycznych,
– sposób wymiany uszkodzonych elementów i podzespołów instalacji.
– posługiwanie się dokumentacją techniczną w zakresie wymiany uszkodzonych elementów i podzespołów,
– poprawność doboru zamienników uszkodzonych elementów i podzespołów,
– dobór przyrządów pomiarowych,
– zastosowanie zasad przeprowadzania oględzin instalacji elektrycznej,
– wykonanie pomiarów sprawdzający w instalacjach elektrycznych w czasie konserwacji,
– sporządzanie protokołu z przeprowadzonych pomiarów w czasie konserwacji,
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
69
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
M4.J3. Konserwacja instalacji elektrycznych
– posługiwanie się dokumentacją techniczna w zakresie prac związanych z konserwacją,
– planowanie pracy,
– umiejętność pracy w grupie
– przestrzeganie przepisów bhp podczas wykonywania ćwiczeń.
Kontrolę poprawności wykonania ćwiczenia należy przeprowadzić w trakcie i po jego wykonaniu. Uczeń powinien wykonać dokumentację techniczną z wykonanych działań.
Na zakończenie jednostki modułowej wskazane jest przeprowadzenie testu praktycznego z zadaniami typu próba pracy.
W końcowej ocenie jednostki modułowej, obok wyniku testu praktycznego należy wziąć pod uwagę oceny z ćwiczeń wykonywanych w trakcie realizacji programu.
Formy indywidualizacji pracy uczniów uwzględniające:
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do potrzeb ucznia,
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do możliwości ucznia.
Wskazane jest, aby przygotować zadania i ćwiczenia o zróżnicowanym poziomie trudności dostosowanym do możliwości i potrzeb uczniów. Należy zwrócić uwagę na to, aby uczniowie o
różnych preferowanych typach uczenia się byli aktywni podczas zajęć i otrzymali materiały ćwiczeniowe odpowiednie do swoich możliwości i preferencji.
M4.J4. Prowadzenie działalności gospodarczej w branży elektrycznej
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
PDG(1)1 określić działania mechanizmów rynkowych właściwych dla branży
elektrycznej;
PDG(1)2 rozróżnić podmioty gospodarcze funkcjonujące w branży
elektrycznej;
PDG(2)1 zanalizować przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące
ochrony danych osobowych, przepisy prawa podatkowego i prawa
autorskiego;
PDG(2)2 określić skutki nieprzestrzegania przepisów prawa pracy,
przepisów prawa o ochronie danych osobowych oraz przepisów prawa
podatkowego i prawa autorskiego;
PDG(3)1 zastosować przepisy prawa dotyczące podejmowania działalności
gospodarczej w branży elektrycznej;
Poziom wymagań
programowych
Kategoria
taksonomiczna
P
C
P
B
P
C
P
C
–
–
–
P
C
–
–
Materiał nauczania
–
Podstawy formalno-prawne działalności gospodarczej.
–
–
–
Zasady prowadzenia działalności gospodarczej:
planowanie określonej działalności gospodarczej,
formy organizacyjno-prawne działalności
przedsiębiorstwa,
pozyskiwanie kapitału,
rejestrowanie firmy,
dokumentacja dotycząca podejmowania działalności
gospodarczej,
opodatkowanie działalności gospodarczej,
zasady systemu wynagrodzeń pracowników,
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
70
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
PDG(3)2 określić przepisy prawa dotyczące prowadzenia działalności
gospodarczej w branży elektrycznej;
PDG(4)1 dokonać klasyfikacji przedsiębiorstw i instytucji występujących w
branży elektrycznej;
PDG(4)2 wyjaśnić powiązania między przedsiębiorstwami, instytucjami
funkcjonującymi w branży elektrycznej;
PDG(5)1 wskazać czynniki wpływające na działania związane z
funkcjonowaniem przedsiębiorstw w branży elektrycznej;
PDG(5)2 zanalizować działania prowadzone przez przedsiębiorstwa
konkurencyjne;
PDG(6).1. zaplanować współpracę z innymi przedsiębiorstwami z branży
elektrycznej;
PDG(6).2. zorganizować współpracę w ramach wspólnych przedsięwzięć z
innymi przedsiębiorstwami z branży elektrycznej;
PDG(7)1 wyznaczyć kolejne etapy czynności mających na celu ustanowienie
działalności gospodarczej w branży elektrycznej;
PDG(7)2 skonstruować spójny i realistyczny biznesplan dla działalności
gospodarczej w branży elektrycznej;
PDG(7)3 sporządzić dokumenty niezbędne do uruchomienia działalności
gospodarczej w branży elektrycznej;
PDG(7)4 sporządzić dokumenty niezbędne do prowadzenia działalności
gospodarczej w branży elektrycznej;
PDG(8)1 wykonać czynności związane prowadzeniem korespondencji w
różnej formie;
PDG(8)2 sporządzić pisma związane z prowadzeniem działalności
gospodarczej;
PDG(9)1 posłużyć się urządzeniami biurowymi;
PDG(9)2 skorzystać z programów komputerowych wspomagających
prowadzenie działalności gospodarczej;
PDG(10)1 opracować plan marketingowy dla prowadzonej działalności
gospodarczej;
–
P
D
P
C
–
–
obowiązki pracodawcy dotyczące ubezpieczeń
społecznych,
ubezpieczenia gospodarcze,
zasady prowadzenia działalności biurowej.
P
B
–
Prowadzenie przedsiębiorstwa branży elektrycznej:
P
B
–
P
C
P
A
–
–
P
C
P
C
badanie rynku w zakresie popytu na usługi branży
elektrycznej,
marketing w branży usług elektrycznych,
koszty i przychody w działalności małej firmy
elektrycznej,
źródła przychodów i kosztów w firmie branży
elektrycznej,
zasady współpracy przedsiębiorstwa branży elektrycznej
z innymi firmami.
P
c
–
Język obcy zawodowy:
P
C
–
P
C
P
C
–
–
–
P
C
–
prowadzenie korespondencji w języku obcym w zakresie
wykonywania zadań zawodowych
prowadzenie negocjacji w języku obcym
opracowanie porozumienia o współpracy
korzystanie z obcojęzycznych zasobów Internetu w
poszukiwaniu zatrudnienia
korzystanie z obcojęzycznych portali internetowych przy
wyszukiwaniu ofert szkoleniowych
P
C
P
C
P
C
–
–
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
71
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
PDG(10)2 dobrać instrumenty marketingowe do prowadzonych działań;
PDG(10)3 podjąć współpracę z przedsiębiorstwami funkcjonującymi w
branży marketingowej;
PDG(11)1 dokonać analizy kosztów i przychodów prowadzonej działalności
gospodarczej;
PDG(11)2 ocenić efektywność działań w zakresie kosztów i przychodów
prowadzonej działalności gospodarczej;
PDG(11)3 wskazać możliwości optymalizacji kosztów i przychodów
prowadzonej działalności gospodarczej;
P
C
P
C
P
C
C
P
C
P
KPS(3) 1. zaplanować przedsięwzięcia;
P
C
KPS(3) 2. zrealizować zadania;
P
C
KPS(3) 3. zanalizować osiągnięcia swoich działań;
P
D
KPS(3) 4. rozwiązać problemy;
P
C
KPS(8) 1. podjąć samodzielne decyzje;
P
D
KPS(8) 2. ocenić ryzyko podejmowanych działań;
P
C
KPS(8) 3. określić skutki podejmowanych decyzji;
P
C
KPS(9) 1. określić swoje postulaty;
P
C
KPS(9) 2. określić techniki mediacji;
P
C
KPS(9) 3. ustalić korzystne warunki porozumień;
P
C
KPS(10) 1. udoskonalić swoje umiejętności komunikacyjne;
P
C
KPS(10) 2. podjąć role w zespole.
P
C
Planowane zadania
Napisanie pisma z prośbą o wyjaśnienie powodów przedłużającej się procedury rejestracji firmy XXX
Napisz pismo z prośbą o wyjaśnienie powodów przedłużającej się procedury rejestracji firmy XXX.
W celu wykonania zadania powinieneś:
– określić adresata,
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
72
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
– sformułować prośbę o podanie powodów opóźnień w rejestracji firmy,
– przygotować treść pisma.
Warunki osiągania efektów kształcenia, w tym środki dydaktyczne, metody, formy organizacyjne
Jednostka modułowa wymaga stosowania aktywizujących metod kształcenia. Zaplanowane do osiągnięcia efekty kształcenia przygotowują ucznia do funkcjonowania na rynku pracy jako,
przedsiębiorcy. Powinny być kształtowane umiejętności analizowania przepisów prawa, a także postawy odpowiedzialności za działanie niezgodne z przepisami prawa.
Środki dydaktyczne
Komputer z dostępem do Internetu (1 stanowisko dla dwóch uczniów), urządzenia multimedialne, zestawy ćwiczeń, pakiety edukacyjne dla uczniów.
W pracowni w której prowadzone będą zajęcia edukacyjne powinny się znajdować: zbiory przepisów prawa w zakresie działalności gospodarczej i prawa pracy, filmy i prezentacje
multimedialne dotyczące marketingu. słowniki jedno- i dwujęzycznych ogólne i techniczne.
Zalecane metody dydaktyczne
Dobierając metodę, nauczyciel kształcenia powinien wziąć pod uwagę: efekty, jakie zamierza osiągnąć, możliwości percepcyjnych uczących się, stopień trudności i złożoności odpowiedni dla
danej grupy uczniów, sposoby motywowania uczniów.
Dominująca metodą kształcenia powinna być tekstu przewodniego, która ułatwi uczniom samodzielne zbieranie i analizowanie informacji dotyczących zakładania własnej działalności, oraz
metoda projektu.
Formy organizacyjne
Zajęcia powinny być prowadzone w formie pracy w grupach i indywidualnie.
Formy indywidualizacji pracy uczniów uwzględniające:
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do potrzeb ucznia,
– dostosowanie warunków, środków, metod i form kształcenia do możliwości ucznia.
Wskazane jest, aby przygotować zadania i ćwiczenia o zróżnicowanym poziomie trudności dostosowanym do możliwości i potrzeb uczniów. Należy zwrócić uwagę na to, aby uczniowie
o różnych preferowanych typach uczenia się byli aktywni podczas zajęć i otrzymali materiały ćwiczeniowe odpowiednie do swoich możliwości i preferencji.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
73
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
ZAŁĄCZNIKI
Załącznik 1. EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA ZAWODU ELEKTRYK ZAPISANE W ROZPORZĄDZENIU W SPRAWIE PODSTAWY PROGRAMOWEJ KSZTAŁCENIA
W ZAWODACH
Załącznik 2. POGRUPOWANE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA ZAWODU ELEKTRYK
Załącznik 3. USZCZEGÓŁOWIONE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA ZAWODU ELEKTRYK
Załącznik 1. EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA ZAWODU ELEKTRYK ZAPISANE W ROZPORZĄDZENIU W SPRAWIE PODSTAWY PROGRAMOWEJ KSZTAŁCENIA
W ZAWODACH
Efekty kształcenia
Efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów
Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)
BHP(1) rozróżnia pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, ochroną przeciwpożarową, ochroną środowiska i ergonomią;
BHP(2) rozróżnia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pracy i ochrony środowiska w Polsce;
BHP(3) określa prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy;
BHP(4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane z wykonywaniem zadań zawodowych;
BHP(5) określa zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy;
BHP(6) określa skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka;
BHP(7) organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
BHP(8) stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań zawodowych;
BHP(9) przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
BHP(10) udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach zagrożenia zdrowia i życia;
Podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej (PDG)
PDG(1) stosuje pojęcia z obszaru funkcjonowania gospodarki rynkowej;
PDG(2) stosuje przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące ochrony danych osobowych oraz przepisy prawa podatkowego i prawa autorskiego;
PDG(3) stosuje przepisy prawa dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej;
PDG(4) rozróżnia przedsiębiorstwa i instytucje występujące w branży i powiązania między nimi;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
74
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia
PDG(5) analizuje działania prowadzone przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w branży;
PDG(6) inicjuje wspólne przedsięwzięcia z różnymi przedsiębiorstwami z branży;
PDG(7) przygotowuje dokumentację niezbędną do uruchomienia i prowadzenia działalności gospodarczej;
PDG(8) prowadzi korespondencję związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej;
PDG(9) obsługuje urządzenia biurowe oraz stosuje programy komputerowe wspomagające prowadzenie działalności gospodarczej;
PDG(10) planuje i podejmuje działania marketingowe prowadzonej działalności gospodarczej;
PDG(11) optymalizuje koszty i przychody prowadzonej działalności gospodarczej;
Język obcy ukierunkowany zawodowo (JOZ)
JOZ(1) posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiających realizację zadań zawodowych;
JOZ(2) interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych artykułowane powoli i wyraźnie, w standardowej odmianie języka;
JOZ(3) analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych;
JOZ(4) formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające komunikowanie się w środowisku pracy;
JOZ(5) korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.
Kompetencje personalne i społeczne (KPS)
KPS(1) przestrzega zasad kultury i etyki;
KPS(2) jest kreatywny i konsekwentny w realizacji zadań;
KPS(3) przewiduje skutki podejmowanych działań;
KPS(4) jest otwarty na zmiany;
KPS(5) potrafi radzić sobie ze stresem;
KPS(6) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;
KPS(7) przestrzega tajemnicy zawodowej;
KPS(8) potrafi ponosić odpowiedzialność za podejmowane działania;
KPS(9) potrafi negocjować warunki porozumień;
KPS(10) współpracuje w zespole.
Efekty kształcenia wspólne dla zawodów w ramach obszaru kształcenia, stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów
PKZ(E.a)(1) posługuje się pojęciami z dziedziny elektrotechniki i elektroniki;
PKZ(E.a)(2) opisuje zjawiska związane z prądem stałym i zmiennym;
PKZ(E.a)(3) interpretuje wielkości fizyczne związane z prądem zmiennym;
PKZ(E.a)(4) wyznacza wielkości charakteryzujące przebiegi sinusoidalne typu y = A sin(ωt+φ);
PKZ(E.a)(5) stosuje prawa elektrotechniki do obliczania i szacowania wartości wielkości elektrycznych w obwodach elektrycznych i układach elektronicznych;
PKZ(E.a)(6) rozpoznaje elementy oraz układy elektryczne i elektroniczne;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
75
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia
PKZ(E.a)(7) sporządza schematy ideowe i montażowe układów elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(8) rozróżnia parametry elementów oraz układów elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(9) posługuje się rysunkiem technicznym podczas prac montażowych i instalacyjnych;
PKZ(E.a)(10) dobiera narzędzia i przyrządy pomiarowe oraz wykonuje prace z zakresu montażu mechanicznego elementów i urządzeń elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(11) wykonuje prace z zakresu obróbki ręcznej;
PKZ(E.a)(12) określa funkcje elementów i układów elektrycznych i elektronicznych na podstawie dokumentacji technicznej;
PKZ(E.a)(13) wykonuje połączenia elementów i układów elektrycznych oraz elektronicznych na podstawie schematów ideowych i montażowych;
PKZ(E.a)(14) dobiera metody i przyrządy do pomiaru parametrów układów elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(15) wykonuje pomiary wielkości elektrycznych elementów, układów elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(16) przedstawia wyniki pomiarów i obliczeń w postaci tabel i wykresów;
PKZ(E.a)(17) posługuje się dokumentacją techniczną, katalogami i instrukcjami obsługi oraz przestrzega norm w tym zakresie;
PKZ(E.a)(18) stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.
Efekty kształcenia właściwe dla kwalifikacji wyodrębnionych w zawodzie elektryk
E.7. Montaż i konserwacja maszyn i urządzeń elektrycznych
E.7.1(1) klasyfikuje maszyny i urządzenia elektryczne według określonych kryteriów;
E.7.1(2) określa parametry techniczne maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(3) rozróżnia parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(4) rozpoznaje maszyny i urządzenia elektryczne oraz ich elementy
E.7.1(5) rozróżnia materiały konstrukcyjne stosowane w maszynach i urządzeniach elektrycznych;
E.7.1(6) rozpoznaje układy zasilania, sterowania i zabezpieczenia maszyn i urządzeń elektrycznych oraz ich elementy;
E.7.1(7) rozpoznaje przewody i kable elektryczne;
E.7.1(8) określa przeznaczenie maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(9) określa funkcje elementów i podzespołów stosowanych w maszynach i urządzeniach elektrycznych;
E.7.1(10) odczytuje i sporządza rysunki oraz schematy maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(11) dobiera narzędzia do montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(12) wykonuje montaż mechaniczny podzespołów elektrycznych i elektronicznych;
E.7.1(13) montuje układy zasilania, sterowania, regulacji oraz zabezpieczenia maszyn i urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.1(14) sprawdza zgodność wykonanych prac z dokumentacją
E.7.1(15) wykonuje pomiary parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych
E.7.2(1) rozpoznaje części zamienne maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(2) lokalizuje typowe uszkodzenia maszyn i urządzeń elektrycznych;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
76
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia
E.7.2(3) przestrzega zasad konserwacji maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(4) planuje kolejność czynności podczas demontażu i montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(5) wykonuje pomiary napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2(6) wykonuje wymianę zużytych lub uszkodzonych elementów i podzespołów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(7) wykonuje wymianę uszkodzonych elementów układów sterowania i zabezpieczeń maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(8) sprawdza poprawność wykonanego montażu układów sterowania i zabezpieczeń maszyn i urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.2(9) przeprowadza oględziny i konserwacje maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(10) sprawdza działanie maszyn i urządzeń elektrycznych po montażu i konserwacji
E.8. Montaż i konserwacja instalacji elektrycznych
E.8.1(1) rozróżnia przewody stosowane w instalacjach elektrycznych;
E.8.1(2) rozpoznaje sprzęt instalacyjny;
E.8.1(3) rozpoznaje źródła światła i oprawy oświetleniowe;
E.8.1(4) określa parametry techniczne instalacji elektrycznych i sprzętu instalacyjnego;
E.8.1(5) przestrzega zasad wykonywania instalacji elektrycznych w budynkach mieszkalnych i przemysłowych;
E.8.1(6) sporządza schemat montażowy instalacji;
E.8.1(7) trasuje przebieg przewodów i położenie sprzętu instalacyjnego na podstawie schematu;
E.8.1(8) dobiera narzędzia do wykonywania różnych rodzajów instalacji elektrycznych;
E.8.1(9) wykonuje połączenia między podzespołami elektrycznymi według schematu ideowego i montażowego;
E.8.1(10) sprawdza zgodność montażu instalacji elektrycznej ze schematem;
E.8.1(11) wykonuje pomiary parametrów instalacji i zabezpieczeń zgodnie z instrukcją;
E.8.1(12) sprawdza działanie instalacji elektrycznej po wykonanym montażu
E.8.2(1) Przestrzega zasad i określa zakres przeprowadzania prac konserwacyjnych instalacji elektrycznych;
E.8.2(2) rozpoznaje typowe uszkodzenia instalacji elektrycznych;
E.8.2(3) dobiera części zamienne elementów instalacji elektrycznej na podstawie danych katalogowych;
E.8.2(4) dobiera narzędzia do montażu i demontażu elementów instalacji elektrycznej;
E.8.2(5) dobiera mierniki do przeprowadzania pomiarów parametrów instalacji elektrycznych;
E.8.2(6) sprawdza ciągłość przewodów fazowych i ochronnych;
E.8.2(7) wykonuje pomiary parametrów instalacji elektrycznych;
E.8.2(8) wykonuje wymianę uszkodzonych przewodów i podzespołów instalacji elektrycznych;
E.8.2(9) sprawdza działanie środków ochrony przeciwporażeniowej;
E.8.2(10) wykonuje prace konserwacyjne instalacji elektrycznych zgodnie z dokumentacją
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
77
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Klasa
Efekty kształcenia
/umiejętności, wiedza oraz kompetencje personalne i społeczne/
I
II
Uczeń:
M1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych oraz elementów, układów i urządzeń
BHP(1) rozróżnia pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, ochroną przeciwpożarową, ochroną środowiska i ergonomią;
I
II
X
X
BHP(2) rozróżnia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pracy i ochrony środowiska w Polsce;
X
X
BHP(3) określa prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy;
X
X
BHP(4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane z wykonywaniem zadań zawodowych;
X
X
BHP(5) określa zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy;
X
X
BHP(6) określa skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka;
X
X
BHP(7) organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy,
ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
BHP(8) stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań zawodowych;
X
X
X
X
BHP(9) przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony
środowiska;
BHP(10) udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach zagrożenia zdrowia i życia.
X
X
X
X
PKZ(E.a)(1) posługuje się pojęciami z dziedziny elektrotechniki i elektroniki;
X
X
PKZ(E.a)(2) opisuje zjawiska związane z prądem stałym i zmiennym;
X
X
PKZ(E.a)(3) interpretuje wielkości fizyczne związane z prądem zmiennym;
X
X
PKZ(E.a)(4) wyznacza wielkości charakteryzujące przebiegi sinusoidalne typu y = A sin(ωt+φ);
X
X
PKZ(E.a)(5) stosuje prawa elektrotechniki do obliczania i szacowania wartości wielkości elektrycznych w obwodach elektrycznych i
układach elektronicznych;
X
X
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
78
I
III
II
I
II
Liczba godzin
przeznaczona
na realizację
efektów
kształcenia
Załącznik 2. POGRUPOWANE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA ZAWODU ELEKTRYK
16
345
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
PKZ(E.a)(6) rozpoznaje elementy oraz układy elektryczne i elektroniczne;
X
X
PKZ(E.a)(7) sporządza schematy ideowe i montażowe układów elektrycznych i elektronicznych;
X
X
PKZ(E.a)(8) rozróżnia parametry elementów oraz układów elektrycznych i elektronicznych;
X
X
PKZ(E.a)(9) posługuje się rysunkiem technicznym podczas prac montażowych i instalacyjnych;
X
PKZ(E.a)(10) dobiera narzędzia i przyrządy pomiarowe oraz wykonuje prace z zakresu montażu mechanicznego elementów i urządzeń
elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(11) wykonuje prace z zakresu obróbki ręcznej;
X
X
X
PKZ(E.a)(12) określa funkcje elementów i układów elektrycznych i elektronicznych na podstawie dokumentacji technicznej;
X
X
PKZ(E.a)(13) wykonuje połączenia elementów i układów elektrycznych oraz elektronicznych na podstawie schematów ideowych i
montażowych;
PKZ(E.a)(14) dobiera metody i przyrządy do pomiaru parametrów obwodów elektrycznych i układów elektronicznych;
X
X
X
X
PKZ(E.a)(15) wykonuje pomiary wielkości elektrycznych elementów, układów elektrycznych i elektronicznych;
X
X
PKZ(E.a)(16) przedstawia wyniki pomiarów i obliczeń w postaci tabeli i wykresów;
X
X
PKZ(E.a)(17) posługuje się dokumentacją techniczną, katalogami i instrukcjami obsługi oraz przestrzega norm w tym zakresie;
X
X
PKZ(E.a)(18) stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań;
X
X
E.7.1(5) rozróżnia materiały konstrukcyjne stosowane w maszynach i urządzeniach elektrycznych;
X
E.7.1(10) odczytuje i sporządza rysunki oraz schematy maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
JOZ(1) posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiających
realizację zadań zawodowych;
JOZ(2) interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych artykułowane powoli i wyraźnie,
w standardowej odmianie języka;
JOZ(3) analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych;
X
JOZ(4) formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające komunikowanie się w środowisku pracy;
X
JOZ(5) korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.
X
X
X
KPS(1) przestrzega zasad kultury i etyki;
X
X
KPS(2) jest kreatywny oraz konsekwentny realizacji zadań;
X
X
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
79
40
15
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
KPS(4) jest otwarty na zmiany;
X
X
KPS(6) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;
X
X
KPS(7) przestrzega tajemnicy zawodowej;
X
X
KPS(10) współpracuje w zespole;
X
X
Łączna liczba godzin przeznaczona na moduł M1.
M2. Montowanie urządzeń elektrycznych
BHP(4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane z wykonywaniem zadań zawodowych;
X
X
BHP(7) organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy,
ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
BHP(8) stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań zawodowych;
X
X
X
X
BHP(9) przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony
środowiska;
E.7.1(1) klasyfikuje maszyny i urządzenia elektryczne według określonych kryteriów;
X
X
X
X
E.7.1(2) określa parametry techniczne maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.1(3) rozróżnia parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.1(4) rozpoznaje maszyny i urządzenia elektryczne oraz ich elementy;
X
X
E.7.1(6) rozpoznaje układy zasilania, sterowania i zabezpieczenia maszyn i urządzeń elektrycznych oraz ich elementy;
X
X
E.7.1(7) rozpoznaje przewody i kable elektryczne;
X
X
E.7.1(8) określa przeznaczenie maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.1(9) określa funkcje elementów i podzespołów stosowanych w urządzeniach elektrycznych;
X
X
E.7.1(11) dobiera narzędzia do montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.1(12) wykonuje montaż mechaniczny podzespołów elektrycznych i elektronicznych;
X
X
E.7.1(13) montuje układy zasilania, sterowania, regulacji oraz zabezpieczenia maszyn i urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji;
X
X
E.7.1(14) sprawdza zgodność wykonanych prac z dokumentacją;
X
X
E.7.1(15) wykonuje pomiary parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.2(1) rozpoznaje części zamienne maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
80
416
10
295
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
E.7.2(2) lokalizuje typowe uszkodzenia maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.2(3) przestrzega zasad konserwacji maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.2(4) planuje kolejność czynności podczas demontażu i montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.2(5) wykonuje pomiary napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji izolacji;
X
X
E.7.2(6) wykonuje wymianę zużytych lub uszkodzonych elementów i podzespołów maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.2(7) wykonuje wymianę uszkodzonych elementów układów sterowania i zabezpieczeń maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.2(8) sprawdza poprawność wykonanego montażu układów sterowania i zabezpieczeń maszyn i urządzeń elektrycznych na podstawie
dokumentacji;
E.7.2(9) przeprowadza oględziny i konserwacje maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
X
X
E.7.2(10) sprawdza działanie maszyn i urządzeń elektrycznych po montażu i konserwacji
X
X
JOZ(1) posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiających
realizację zadań zawodowych;
JOZ(2) interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych artykułowane powoli i wyraźnie,
w standardowej odmianie języka;
JOZ(3) analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych;
X
JOZ(4) formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające komunikowanie się w środowisku pracy;
X
JOZ(5) korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.
X
15
X
X
KPS(1) przestrzega zasad kultury i etyki;
X
X
KPS(2) jest kreatywny oraz konsekwentny realizacji zadań;
X
X
KPS(4) jest otwarty na zmiany;
X
X
KPS(6) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;
X
X
KPS(7) przestrzega tajemnicy zawodowej;
X
X
KPS(10) współpracuje w zespole;
X
X
Łączna liczba godzin przeznaczona na moduł M2.
M3. Montowanie maszyn elektrycznych
BHP(4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane z wykonywaniem zadań zawodowych;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
81
X
X
X
320
10
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
BHP(7) organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy,
ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
BHP(8) stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań zawodowych;
X
X
X
X
X
X
BHP(9) przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony
środowiska;
E.7.1(1) klasyfikuje maszyny i urządzenia elektryczne według określonych kryteriów;
X
X
X
X
X
X
E.7.1(2) określa parametry techniczne maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
X
E.7.1(3) rozróżnia parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
X
E.7.1(4) rozpoznaje maszyny i urządzenia elektryczne oraz ich elementy;
X
X
X
E.7.1(6) rozpoznaje układy zasilania, sterowania i zabezpieczenia maszyn i urządzeń elektrycznych oraz ich elementy;
X
X
X
E.7.1(7) rozpoznaje przewody i kable elektryczne;
X
X
X
E.7.1(8) określa przeznaczenie maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
X
E.7.1(9) określa funkcje elementów i podzespołów stosowanych w maszynach i urządzeniach elektrycznych;
X
X
X
E.7.1(11) dobiera narzędzia do montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
X
E.7.1(12) wykonuje montaż mechaniczny podzespołów elektrycznych i elektronicznych;
X
X
X
E.7.1(13) montuje układy zasilania, sterowania, regulacji oraz zabezpieczenia maszyn i urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji;
X
X
X
E.7.1(14) sprawdza zgodność wykonanych prac z dokumentacją
X
X
X
E.7.1(15) wykonuje pomiary parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych
X
X
X
E.7.2(1) rozpoznaje części zamienne maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.2(2) lokalizuje typowe uszkodzenia maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.2(3) przestrzega zasad konserwacji maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.2(4) planuje kolejność czynności podczas demontażu i montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.2(5) wykonuje pomiary napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji izolacji;
X
X
E.7.2(6) wykonuje wymianę zużytych lub uszkodzonych elementów i podzespołów maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.2(7) wykonuje wymianę uszkodzonych elementów układów sterowania i zabezpieczeń maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.2(8) sprawdza poprawność wykonanego montażu układów sterowania i zabezpieczeń maszyn i urządzeń elektrycznych na podstawie
X
X
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
82
327
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
dokumentacji;
E.7.2(9) przeprowadza oględziny i konserwacje maszyn i urządzeń elektrycznych;
X
X
E.7.2(10) sprawdza działanie maszyn i urządzeń elektrycznych po montażu i konserwacji
X
X
JOZ(1) posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiających
realizację zadań zawodowych;
JOZ(2) interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych artykułowane powoli i wyraźnie,
w standardowej odmianie języka;
JOZ(3) analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych;
X
JOZ(4) formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające komunikowanie się w środowisku pracy;
X
JOZ(5) korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.
X
15
X
X
KPS(1) przestrzega zasad kultury i etyki;
X
X
X
KPS(2) jest kreatywny oraz konsekwentny realizacji zadań;
X
X
X
KPS(4) jest otwarty na zmiany;
X
X
X
KPS(6) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;
X
X
X
KPS(7) przestrzega tajemnicy zawodowej;
X
X
X
KPS(10) współpracuje w zespole;
X
X
X
Łączna liczba godzin przeznaczona na moduł M3.
M4. Montowanie instalacji elektrycznych
BHP(4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane z wykonywaniem zadań zawodowych;
X
X
BHP(5) określa zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy;
X
X
BHP(6) określa skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka;
X
X
BHP(7) organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy,
ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
BHP(8) stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań zawodowych;
X
X
X
X
BHP(9) przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony
środowiska;
X
X
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
83
352
10
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
BHP(10) udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach zagrożenia zdrowia i życia;
X
X
E.8.1(1) rozróżnia przewody stosowane w instalacjach elektrycznych;
X
X
E.8.1(2) rozpoznaje sprzęt instalacyjny;
X
X
E.8.1(3) rozpoznaje źródła światła i oprawy oświetleniowe;
X
X
E.8.1(4) określa parametry techniczne instalacji elektrycznych i sprzętu instalacyjnego;
X
X
E.8.1(5) przestrzega zasad wykonywania instalacji elektrycznych w budynkach mieszkalnych i przemysłowych;
X
X
E.8.1(6) sporządza schemat montażowy instalacji;
X
X
E.8.1(7) trasuje przebieg przewodów i położenie sprzętu instalacyjnego na podstawie schematu;
X
X
E.8.1(8) dobiera narzędzia do wykonywania różnych rodzajów instalacji elektrycznych;
X
X
E.8.1(9) wykonuje połączenia między podzespołami elektrycznymi według schematu ideowego i montażowego;
X
X
E.8.1(10) sprawdza zgodność montażu instalacji elektrycznej ze schematem;
X
X
E.8.1(11) wykonuje pomiary parametrów instalacji i zabezpieczeń zgodnie z instrukcją;
X
X
E.8.1(12) sprawdza działanie instalacji elektrycznej po wykonanym montażu
X
X
E.8.2(1) Przestrzega zasad i określa zakres przeprowadzania prac konserwacyjnych instalacji elektrycznych;
X
X
E.8.2(2) rozpoznaje typowe uszkodzenia instalacji elektrycznych;
X
X
E.8.2(3) dobiera części zamienne elementów instalacji elektrycznej na podstawie danych katalogowych;
X
X
E.8.2(4) dobiera narzędzia do montażu i demontażu elementów instalacji elektrycznej;
X
X
E.8.2(5) dobiera mierniki do przeprowadzania pomiarów parametrów instalacji elektrycznych;
X
X
E.8.2(6) sprawdza ciągłość przewodów fazowych i ochronnych;
X
X
E.8.2(7) wykonuje pomiary parametrów instalacji elektrycznych;
X
X
E.8.2(8) wykonuje wymianę uszkodzonych przewodów i podzespołów instalacji elektrycznych;
X
X
E.8.2(9) sprawdza działanie środków ochrony przeciwporażeniowej;
X
X
E.8.2(10) wykonuje prace konserwacyjne instalacji elektrycznych zgodnie z dokumentacją;
X
X
JOZ(1) posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiających
realizację zadań zawodowych;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
84
X
455
15
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
JOZ(2) interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych artykułowane powoli i wyraźnie,
w standardowej odmianie języka;
JOZ(3) analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych;
X
JOZ(4) formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające komunikowanie się w środowisku pracy;
X
JOZ(5) korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.
X
X
KPS(3) przewiduje skutki podejmowanych działań;
X
X
KPS(5) potrafi radzić sobie ze stresem;
X
X
KPS(8) potrafi ponosić odpowiedzialność za podejmowane działania;
X
X
KPS(9) potrafi negocjować warunki porozumień;
X
X
KPS(10) współpracuje w zespole;
X
X
PDG(1) stosuje pojęcia z obszaru funkcjonowania gospodarki rynkowej;
X
X
PDG(2) stosuje przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące ochrony danych osobowych oraz przepisy prawa podatkowego i prawa
autorskiego;
PDG(3) stosuje przepisy prawa dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej;
X
X
X
X
PDG(4) rozróżnia przedsiębiorstwa i instytucje występujące w branży i powiązania między nimi,
X
X
PDG(5) analizuje działania prowadzone przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w branży;
X
X
PDG(6) inicjuje wspólne przedsięwzięcia z różnymi przedsiębiorstwami z branży;
X
X
PDG(7) przygotowuje dokumentację niezbędną do uruchomienia i prowadzenia działalności gospodarczej;
X
X
PDG(8) prowadzi korespondencję związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej;
X
X
PDG(9) obsługuje urządzenia biurowe oraz stosuje programy komputerowe wspomagające prowadzenie działalności gospodarczej;
X
X
PDG(10) planuje i podejmuje działania marketingowe prowadzonej działalności gospodarczej;
X
X
PDG(11) optymalizuje koszty i przychody prowadzonej działalności gospodarczej.
X
X
Łączna liczba godzin przeznaczona na moduł
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
85
32
512
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
ZAŁĄCZNIK 3. USZCZEGÓŁOWIONE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA ZAWODU ELEKTRYK
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
M1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych oraz elementów, układów i urządzeń elektronicznych
M1.J1. Wykonywanie pomiarów wielkości elektrycznych
BHP(1) rozróżnia pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, ochroną
BHP(1)2 określić pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, ochroną przeciwpożarową,
przeciwpożarową, ochroną środowiska i ergonomią;
ochroną środowiska i ergonomią;
BHP(1)3 wyjaśnić pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, ochroną przeciwpożarową,
ochroną środowiska i ergonomią;
BHP(1)4 wyjaśnić zasady ochrony przeciwpożarowej na stanowisku pracy;
BHP(1)5 dobrać środki gaśnicze;
BHP(4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska
BHP(4)1 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy
związane z wykonywaniem zadań zawodowych;
związanym z wykonywaniem pomiarów parametrów układów elektrycznych i elektronicznych;
BHP(4)5 scharakteryzować zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w
środowisku pracy związanym z wykonywaniem pomiarów parametrów układów elektrycznych i
elektronicznych;
BHP(5) określa zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników
BHP(5)1 określić czynniki szkodliwe występujące podczas wykonywania pomiarów parametrów
układów elektrycznych i elektronicznych;
w środowisku pracy;
BHP(5)5 przewidzieć sytuacje i okoliczności mogące stanowić zagrożenie dla zdrowia i życia
człowieka oraz mienia i środowiska związane z wykonywaniem pomiarów parametrów układów
elektrycznych i elektronicznych;
BHP(6) określa skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka;
BHP(6)1 wskazać skutki działania prądu elektrycznego na organizm człowieka;
BHP(6)5 scharakteryzować skutki oddziaływania prądu elektrycznego na organizm człowieka;
BHP(7) organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami
BHP(7)1 przygotować stanowisko pracy do wykonywania pomiarów parametrów układów
ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej
elektrycznych i elektronicznych, zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami
i ochrony środowiska;
bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
BHP(7)5 zastosować zasady bezpiecznej pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska
podczas wykonywania pomiarów parametrów układów elektrycznych i elektronicznych;
BHP(8) stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań
BHP(8)1 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania pomiarów
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
86
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
zawodowych;
BHP(9) przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa
dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
BHP(10) udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz
w stanach zagrożenia zdrowia i życia.
PKZ(E.a)(1) posługuje się pojęciami z dziedziny elektrotechniki i elektroniki;
PKZ(E.a)(2) opisuje zjawiska związane z prądem stałym i zmiennym;
PKZ(E.a)(3) interpretuje wielkości fizyczne związane z prądem zmiennym;
PKZ(E.a)(4) wyznacza wielkości charakteryzujące przebiegi sinusoidalne typu y = A
sin(ωt+φ);
PKZ(E.a)(5) stosuje prawa elektrotechniki do obliczania i szacowania wartości
wielkości elektrycznych w obwodach elektrycznych i układach elektronicznych;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
parametrów układów elektrycznych i elektronicznych;
BHP(8)5 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania pomiarów
parametrów układów elektrycznych i elektronicznych;
BHP(9)1 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy prawa dotyczące ochrony
przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie wykonywania pomiarów parametrów układów
elektrycznych i elektronicznych;
BHP(10)1 udzielić pierwszej pomocy porażonemu prądem elektrycznym;
PKZ(E.a)(1)1 zastosować pojęcia związane z prądem elektrycznym;
PKZ(E.a)(1)2 posłużyć się wielkościami fizycznymi stosowanymi w elektrotechnice;
PKZ(E.a)(1)3 uzasadnić warunki przepływu prądu elektrycznego w obwodzie elektrycznym;
PKZ(E.a)(1)4 posłużyć się pojęciami dotyczącymi elementów obwodu elektrycznego;
PKZ(E.a)(1)5 rozpoznać materiały stosowane w elektrotechnice i elektronice;
PKZ(E.a)(2)1 określić zjawiska zachodzące w polu elektrycznym;
PKZ(E.a)(2) 2. wyjaśnić zjawiska zawiązane z prądem stałym;
PKZ(E.a)(2) 3. wyjaśnić zjawiska zawiązane z prądem zmiennym;
PKZ(E.a) (2)4 zanalizować zjawiska zawiązane z prądem stałym;
PKZ(E.a)(2)5 zanalizować zjawiska zawiązane z prądem zmiennym;
PKZ(E.a)(3)1 zastosować wielkości fizyczne i jednostki używane w obwodach prądu zmiennego;
PKZ(E.a)(3)2 opisać wielkości fizyczne związane z prądem zmiennym;
PKZ(E.a)(3)3 przeliczyć wielkości fizyczne i ich jednostki związane z prądem zmiennym;
PKZ(E.a)(4)1 określić wielkości charakteryzujące przebiegi sinusoidalne typu y = A sin(ωt+φ);
PKZ(E.a)(4) 2. obliczyć wielkości charakteryzujące przebiegi sinusoidalne typu y = A sin(ωt+φ);
PKZ(E.a)(4)3scharakteryzować wielkości opisujące przebiegi sinusoidalne typu y = A sin(ωt+φ);
PKZ(E.a)(5)1 obliczyć wartości wielkości elektrycznych w obwodach elektrycznych z zastosowaniem
podstawowych praw elektrotechniki;
PKZ(E.a)(5)3 oszacować wartości wielkości elektrycznych w obwodach elektrycznych z
zastosowaniem prawa elektrotechniki;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
87
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
PKZ(E.a)(6) rozpoznaje elementy oraz układy elektryczne i elektroniczne;
PKZ(E.a)(7) sporządza schematy ideowe i montażowe układów elektrycznych i
elektronicznych;
PKZ(E.a)(8) rozróżnia parametry elementów oraz układów elektrycznych i
elektronicznych;
PKZ(E.a)(9) posługuje się rysunkiem technicznym podczas prac montażowych i
instalacyjnych;
PKZ(E.a)(10) dobiera narzędzia i przyrządy pomiarowe oraz wykonuje prace z zakresu
montażu mechanicznego elementów i urządzeń elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(11) wykonuje prace z zakresu obróbki ręcznej;
PKZ(E.a)(12) określa funkcje elementów i układów elektrycznych i elektronicznych na
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
PKZ(E.a)(5)5 przeliczyć jednostki fizyczne stosując wielokrotności i podwielokrotności systemu SI;
PKZ(E.a)(6)1 rozpoznać elementy oraz układy elektryczne na podstawie symbolu i parametrów;
PKZ(E.a)(6)2 rozpoznać elementy oraz układy elektryczne na podstawie wyglądu i oznaczeń;
PKZ(E.a)(6)5 nazwać układy elektryczne;
PKZ(E.a)(7)1zastosować symbole na schematach ideowych i montażowych układów elektrycznych i
elektronicznych;
PKZ(E.a)(7)2 zastosować zasady tworzenia schematów ideowych i montażowych układów
elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(7)3 narysować schematy ideowe układów elektrycznych;
PKZ(E.a)(7)5 narysować schematy montażowe układów elektrycznych;
PKZ(E.a)(8)1 rozróżnić parametry elementów elektrycznych;
PKZ(E.a)(8)3 rozróżnić parametry układów elektrycznych;
PKZ(E.a)(9)1 odczytać rysunek techniczny podczas prac montażowych;
PKZ(E.a)(9)2 posłużyć się rysunkiem technicznym podczas wykonywania prac montażowych;
PKZ(E.a)(10)1 określić narzędzia i przyrządy pomiarowe wykorzystywane do prac z zakresu montażu
mechanicznego elementów i urządzeń elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(10)2 ocenić możliwości zastosowania narzędzi i przyrządów pomiarowych do prac z
zakresu montażu mechanicznego elementów i urządzeń elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(10)3 wybrać narzędzia i przyrządy pomiarowe do prac z zakresu montażu mechanicznego
elementów i urządzeń elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(10)4 zastosować narzędzia i przyrządy pomiarowe wykorzystywane do prac z zakresu
montażu mechanicznego elementów i urządzeń elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(11)1 zastosować zasady wykonania prac z zakresu obróbki ręcznej;
PKZ(E.a)(11)2 zastosować narzędzia podczas wykonywania prac z zakresu obróbki ręcznej;
PKZ(E.a)(11)3 przewidzieć skutki użytkowania narzędzi podczas prac z zakresu obróbki ręcznej;
PKZ(E.a)(12)1 zanalizować dokumentację techniczną pod względem funkcji elementów i układów
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
88
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
podstawie dokumentacji technicznej;
PKZ(E.a)(13) wykonuje połączenia elementów i układów elektrycznych oraz
elektronicznych na podstawie schematów ideowych i montażowych;
PKZ(E.a)(14) dobiera metody i przyrządy do pomiaru parametrów układów
elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(15) wykonuje pomiary wielkości elektrycznych elementów, układów
elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(16) przedstawia wyniki pomiarów i obliczeń w postaci tabel i wykresów;
PKZ(E.a)(17) posługuje się dokumentacją techniczną, katalogami i instrukcjami obsługi
oraz przestrzega norm w tym zakresie;
PKZ(E.a)(18) stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.
E.7.1(5) rozróżnia materiały konstrukcyjne stosowane w maszynach i urządzeniach
elektrycznych;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
elektrycznych;
PKZ(E.a)(13)1 odczytać schemat ideowy i montażowy układów elektrycznych oraz elektronicznych;
PKZ(E.a)(13)3 zastosować zasady wykonania połączeń elementów i układów elektrycznych oraz
elektronicznych na podstawie schematów ideowych i montażowych;
PKZ(E.a)(14)1 wskazać metodę pomiaru parametrów układów elektrycznych;
PKZ(E.a)(14)2 dobrać przyrządy do pomiaru parametrów układów elektrycznych;
PKZ(E.a)(14)5 narysować schemat układu pomiarowego;
PKZ(E.a)(15)1 dobrać zakresy pomiarowe stosowanych przyrządów do pomiarów wielkości
elektrycznych elementów, układów elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(15)2 odczytać wyniki pomiarów wielkości elektrycznych elementów, układów
elektrycznych i elektronicznych
PKZ(E.a)(16)1 skonstruować tabelę z nazwaniem kolumn i wierszy;
PKZ(E.a)(16)2 umieścić wyniki pomiarów w tabeli;
PKZ(E.a)(16)3 narysować wykres uwzględniający wyskalowanie osi i podanie legendy;
PKZ(E.a)(17)1 wskazać dokumentację techniczną, katalogi i instrukcje obsługi;
PKZ(E.a)(17)2 zanalizować treści dokumentacji technicznej, katalogów i instrukcji obsługi;
PKZ(E.a)(17)3 zastosować treści znajdujące się w dokumentacji technicznej, katalogach i
instrukcjach obsługi;
PKZ(E.a)(17)4 wnioskować na podstawie dokumentacji technicznej, katalogów i instrukcji obsługi;
PKZ(E.a)(18)1 wskazać programy komputerowe wspomagające analizę obwodów elektrycznych i
układów elektronicznych;
PKZ(E.a)(18)2 wykorzystać programy komputerowe wspomagające analizę obwodów elektrycznych
i układów elektronicznych;
E.7.1.(5)1 wymienić materiały stosowane w elektrotechnice;
E.7.1.(5)4 rozróżnić powłoki ochronne i wyjaśnić cel ich stosowania;
E.7.1.(5)5 rozróżnić materiały przewodzące (przewodowe i oporowe);
E.7.1.(5)6 rozróżnić materiały elektroizolacyjne;
E.7.1.(5)7 wyjaśnić zastosowanie materiałów przewodzących i elektroizolacyjnych;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
89
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.7.1(10) odczytuje i sporządza rysunki oraz schematy maszyn i urządzeń
elektrycznych;
JOZ(1) posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych,
ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiających realizację zadań zawodowych;
JOZ(2) interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności
zawodowych artykułowane powoli i wyraźnie, w standardowej odmianie języka;
KPS(1) przestrzega zasad kultury i etyki;
KPS(2) jest kreatywny i konsekwentny w realizacji zadań;
KPS(4) jest otwarty na zmiany;
M1.J2. Wykonywanie pomiarów elementów, układów i urządzeń elektronicznych
BHP(2) rozróżnia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie
ochrony pracy i ochrony środowiska w Polsce;
BHP(3) określa prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie
bezpieczeństwa i higieny pracy;
PKZ(E.a)(5) stosuje prawa elektrotechniki do obliczania i szacowania wartości
wielkości elektrycznych w obwodach elektrycznych i układach elektronicznych;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.7.1.(5)8 określić materiały magnetycznie miękkie i twarde;
E.7.1.(10)3 posłużyć się skalą podczas wykonywania lub czytania rysunku;
JOZ(1)1 udzielić ogólnych informacji o osobach, miejscach, przedmiotach związanych z
wykonywanym zawodem;
JOZ(2)1 zrozumieć i zastosować się do ustnie wypowiedzianych informacji dotyczących obowiązków
i oczekiwań pracodawcy;
KPS(1) 1. zastosować zasady kultury osobistej;
KPS(2) 1. zaproponować możliwości rozwiązywania problemów;
KPS(4) 1. przejawić gotowość do ciągłego uczenia się;
BHP(2)1 określić instytucje oraz służby działające w zakresie ochrony pracy
i ochrony
środowiska w Polsce;
BHP(2)2 określić zadania instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pracy i ochrony
środowiska w Polsce;
BHP(2)3 określić uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pracy i ochrony
środowiska w Polsce;
BHP(2)4 scharakteryzować zakres kompetencji instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony
pracy i ochrony środowiska w Polsce;
BHP(2)5 zróżnicować instytucje działające w zakresie ochrony pracy i ochrony środowiska w Polsce;
BHP(3)1 określić prawa i obowiązki pracownika w zakresie bezpieczeństwa
i higieny pracy;
BHP(3)2 określić prawa i obowiązki pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa
i higieny pracy;
BHP(3)3 określić konsekwencje wynikające z nieprzestrzegania praw
i obowiązków
pracownika w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy;
PKZ(E.a)(5)2 obliczyć wartości wielkości elektrycznych w układach elektronicznych z zastosowaniem
podstawowych praw elektrotechniki;
PKZ(E.a)(5)4 oszacować wartości wielkości elektrycznych w układach elektronicznych z
zastosowaniem prawa elektrotechniki;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
90
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
PKZ(E.a)(6) rozpoznaje elementy oraz układy elektryczne i elektroniczne
PKZ(E.a)(7) sporządza schematy ideowe i montażowe układów elektrycznych i
elektronicznych;
PKZ(E.a)(8) rozróżnia parametry elementów oraz układów elektrycznych i
elektronicznych;
PKZ(E.a)(12) określa funkcje elementów i układów elektrycznych i elektronicznych na
podstawie dokumentacji technicznej;
PKZ(E.a)(13) wykonuje połączenia elementów i układów elektrycznych oraz
elektronicznych na podstawie schematów ideowych i montażowych;
PKZ(E.a)(14) dobiera metody i przyrządy do pomiaru parametrów układów
elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(15) wykonuje pomiary wielkości elektrycznych elementów, układów
elektrycznych i elektronicznych;
JOZ(3) analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania
typowych czynności zawodowych;
JOZ(4) formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające
komunikowanie się w środowisku pracy;
JOZ(5) korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
PKZ(E.a)(6)3 rozpoznać elementy oraz układy elektroniczne na podstawie symbolu i parametrów;
PKZ(E.a)(6)4 rozpoznać elementy oraz układy elektroniczne na podstawie wyglądu i oznaczeń;
PKZ(E.a)(6)6 nazwać układy elektroniczne;
PKZ(E.a)(7)4 narysować schematy ideowe układów elektronicznych;
PKZ(E.a)(7)6 narysować schematy montażowe układów elektronicznych;
PKZ(E.a)(8)2rozróżnić parametry elementów elektronicznych;
PKZ(E.a)(8)4 rozróżnić parametry układów elektronicznych;
PKZ(E.a)(12)2 zanalizować dokumentację techniczną pod względem funkcji elementów i układów
elektronicznych;
PKZ(E.a)(13)1 odczytać schemat ideowy i montażowy układów elektrycznych oraz elektronicznych;
PKZ(E.a)(13)2 zanalizować schematy ideowe i montażowe w zakresie połączeń elementów i
układów elektrycznych oraz elektronicznych;
PKZ(E.a)(13)3 zastosować zasady wykonania połączeń elementów i układów elektrycznych oraz
elektronicznych na podstawie schematów ideowych i montażowych;
PKZ(E.a)(14)3 dobrać metodę do pomiaru parametrów układów elektronicznych;
PKZ(E.a)(14)4 dobrać przyrządy do pomiaru parametrów układów elektronicznych;
PKZ(E.a)(15)1 dobrać zakresy pomiarowe stosowanych przyrządów do pomiarów wielkości
elektrycznych elementów, układów elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(15)2 odczytać wyniki pomiarów wielkości elektrycznych elementów, układów
elektrycznych i elektronicznych;
PKZ(E.a)(15)3 oszacować dokładność pomiarów wielkości elektrycznych elementów, układów
elektrycznych i elektronicznych;
JOZ(3)1 zinterpretować polecenia pisemne dotyczące wykonywania czynności zawodowych;
JOZ(4)1 poprowadzić korespondencję formalną, nieformalną i mailową;
JOZ(5)1 skorzystać ze słowników jedno i dwujęzycznych ogólnych i branżowych;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
91
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
KPS(6) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;
KPS(7) przestrzega tajemnicy zawodowej;
KPS(10) współpracuje w zespole.
M2. Montowanie urządzeń elektrycznych
M2.J1. Montowanie podzespołów urządzeń elektrycznych
E.7.1(1) klasyfikuje maszyny i urządzenia elektryczne według określonych kryteriów;
E.7.1(2) określa parametry techniczne maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(3) rozróżnia parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(4) rozpoznaje maszyny i urządzenia elektryczne oraz ich elementy
E.7.1(6) rozpoznaje układy zasilania, sterowania i zabezpieczenia maszyn i urządzeń
elektrycznych oraz ich elementy;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
KPS(6) 1. zanalizować posiadaną wiedzę;
KPS(7) 1. przyjąć odpowiedzialność za powierzone informacje zawodowe;
KPS(10) 2. podjąć role w zespole;
E.7.1.(1)1 wymienić rodzaje maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1.(1)3 rozróżnić urządzenia elektryczne ze względu na napięcie zasilania, budowę, stopień
ochrony i zastosowanie;
E.7.1.(1)5 scharakteryzować rodzaje urządzeń elektrycznych ze względu na napięcie zasilania,
budowę, stopień ochrony i zastosowanie;
E.7.1.(1)6 określić stopień ochrony maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1.(1)8 opisać budowę i zasadę działania urządzeń elektrycznych;
E.7.1.(1)9 dokonać klasyfikacji maszyn i urządzeń elektrycznych według określonych kryteriów;
E.7.1.(2)2 odczytać parametry urządzeń elektrycznych umieszczone na ich tabliczkach
znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1.(2)4 zinterpretować parametry urządzeń elektrycznych umieszczone na ich tabliczkach
znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1.(2)6 obliczyć podstawowe parametry urządzeń elektrycznych wykorzystując zależności między
nimi;
E.7.1.(3)2 wymienić parametry elementów i podzespołów urządzeń elektrycznych;
E.7.1.(3)3 wymienić parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1.(3)5 zidentyfikować parametry elementów i podzespołów urządzeń elektrycznych;
E.7.1.(4)2 rozpoznać urządzenia elektryczne na podstawie wyglądu zewnętrznego, opisu, schematu,
zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1.(4)4 rozpoznać ć elementy urządzeń elektrycznych na podstawie wyglądu zewnętrznego,
opisu, schematu, zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(6)2 wymienić rodzaje układów zasilania, sterowania i zabezpieczenia urządzeń elektrycznych;
E.7.1(6)4 zidentyfikować układy zasilania, sterowania i zabezpieczenia urządzeń elektrycznych na
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
92
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.7.1.(7) rozpoznaje przewody i kable elektryczne;
E.7.1(8) określa przeznaczenie maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(9) określa funkcje elementów i podzespołów stosowanych w urządzeniach
elektrycznych;
E.7.1(11) dobiera narzędzia do montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1.(12) wykonuje montaż mechaniczny podzespołów elektrycznych
i elektronicznych;
E.7.1(13) montuje układy zasilania, sterowania, regulacji oraz zabezpieczenia maszyn i
urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
podstawie wyglądu zewnętrznego, schematu blokowego i ideowego;
E.7.1.(7)1 zidentyfikować rodzaj przewodu elektrycznego po jego wyglądzie i oznaczeniu literowocyfrowym;
E.7.1.(7)2 wskazać miejsce oznaczenia przewodów i kabli elektrycznych;
E.7.1.(7)3 odczytać oznaczenia na przewodach i kablach elektrycznych;
E.7.1.(7)4 zidentyfikować rodzaj kabla elektrycznego po jego wyglądzie i oznaczeniu literowocyfrowym;
E.7.1(8)2 rozróżnić przeznaczenie urządzeń elektrycznych;
E.7.1(8)4 scharakteryzować budowę i zasadę działania urządzeń elektrycznych;
E.7.1(9)1 wymienić funkcje elementów i podzespołów stosowanych w maszynach i urządzeniach
elektrycznych;
E.7.1(9)2 zidentyfikować funkcje elementów i podzespołów stosowanych w maszynach i
urządzeniach elektrycznych na podstawie opisów, schematów blokowych i ideowych;
E.7.1(9)3 rozróżnić funkcje elementów i podzespołów stosowanych w maszynach i urządzeniach
elektrycznych na podstawie schematów blokowych i ideowych;
E.7.1(9)4 scharakteryzować funkcje elementów i podzespołów stosowanych w maszynach i
urządzeniach elektrycznych;
E.7.1(11)1 rozróżnić narzędzia do montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(11)2 scharakteryzować narzędzia do montażu maszyn i urządzeń;
E.7.1(11)3 wybrać narzędzia do montażu w zależności od rodzaju maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1.(12)1 dokonać analizy dokumentacji technicznej w celu zamontowania podzespołów
elektrycznych i elektronicznych;
E.7.1.(12)2 dokonać montażu mechanicznego podzespołów elektrycznych i elektronicznych;
E.7.1(13)1 czytać dokumentację techniczną maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13)2 przygotować do montażu układy zasilania, sterowania, regulacji oraz zabezpieczenia maszyn i
urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13)4 dokonać montażu układów zasilania, sterowania, regulacji oraz zabezpieczenia urządzeń
elektrycznych na podstawie dokumentacji;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
93
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.7.1(14) sprawdza zgodność wykonanych prac z dokumentacją
E.7.1.(15) wykonuje pomiary parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych.
BHP(8) stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań
zawodowych;
BHP(9) przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa
dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
JOZ(1) posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych,
ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiających realizację zadań zawodowych
JOZ(2) interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności
zawodowych artykułowane powoli i wyraźnie, w standardowej odmianie języka
KPS(3) przewiduje skutki podejmowanych działań;
KPS(6) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;
M2.J2. Konserwacja urządzeń elektrycznych
E.7.2(1) rozpoznaje części zamienne maszyn i urządzeń elektrycznych;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.7.1(14)1 zanalizować wykonane prace z dokumentacją;
E.7.1(14)2 wyciągnąć wnioski o zgodności wykonanych prac z dokumentacją;
E.7.1.(15)1 scharakteryzować pomiary parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1.(15)2 dobrać przyrządy do pomiaru parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1.(15)4 dokonać pomiaru parametrów urządzeń elektrycznych;
BHP(8)2 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania montażu i
konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(8)3 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas badania maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych;
BHP(8)6 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania montażu maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(8)7 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas badania maszyn, urządzeń i
instalacji elektrycznych;
BHP(9)2 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy prawa dotyczące ochrony
przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie wykonywania montażu i konserwacji maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(9)3 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy prawa dotyczące ochrony
przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie badania maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych;
JOZ(1)2 zastosować nazwy maszyn, urządzeń i narzędzi w branży elektrycznej;
JOZ(1)5 opracować projekt/ prezentację treści zawodowych w języku obcym;
JOZ(2)2 zrozumieć i zastosować ustnie wypowiedziane zasad związane z obsługą maszyn i urządzeń
w branży elektrycznej;
KPS(4) 1. przejawiać gotowość do ciągłego uczenia się;
KPS(4) 2. przejawiać chęć doskonalenia się;
KPS(6) 1. zanalizować posiadana wiedzę.
E.7.2(1)2 nazwać zamienne urządzeń elektrycznych;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
94
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.7.2(2) lokalizuje typowe uszkodzenia maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(3) przestrzega zasad konserwacji maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(4) planuje kolejność czynności podczas demontażu i montażu maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.2.(5) wykonuje pomiary napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji
izolacji;
E.7.2(6) wykonuje wymianę zużytych lub uszkodzonych elementów i podzespołów
maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2.(7) wykonuje wymianę uszkodzonych elementów układów sterowania
i zabezpieczeń maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2.(8) sprawdza poprawność wykonanego montażu układów sterowania
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.7.2(1)4 zidentyfikować części zamienne urządzeń elektrycznych;
E.7.2(2)2 dokonać analizy objawów uszkodzenia urządzeń elektrycznych;
E.7.2(2)4 rozpoznać uszkodzenia urządzeń elektrycznych na podstawie objawów uszkodzenia;
E.7.2(2)6 określić lokalizację typowych uszkodzeń urządzeń elektrycznych;
E.7.2(3)2 podać ogólne zasady konserwacji urządzeń elektrycznych;
E.7.2(3)4 sformułować zasady konserwacji urządzeń elektrycznych uwzględniając warunki eksploatacji;
E.7.2(4)2 sklasyfikować czynności podczas demontażu i montażu urządzeń elektrycznych;
E.7.2(4)4 dokonać analizy kolejności czynności podczas demontażu i montażu urządzeń elektrycznych;
E.7.2(4)6 sformułować algorytm wykonywania czynności podczas demontażu i montażu urządzeń
elektrycznych;
E.7.2.(5)1 dobrać przyrządy do pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji
izolacji;
E.7.2.(5)2 podłączyć przyrządy do pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji
izolacji zgodnie z ich instrukcją obsługi;
E.7.2.(5)3 dokonać pomiaru napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2.(5)4 odczytać wyniki pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2.(6)1 zinterpretować wyniki pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji
izolacji;
E.7.2(6)3 dobrać części zamienne w celu wymiany zużytych lub uszkodzonych elementów i
podzespołów urządzeń elektrycznych;
E.7.2(6)5 wymienić zużyte lub uszkodzone elementy i podzespoły urządzeń elektrycznych;
E.7.2.(7)2 dobrać części zamienne w celu wymiany uszkodzonych elementów układów sterowania i
zabezpieczeń urządzeń elektrycznych;
E.7.2.(7)3 dobrać narzędzia w celu wymiany uszkodzonych elementów układów sterowania i
zabezpieczeń maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2.(7)4 wymienić uszkodzone elementy układów sterowania i zabezpieczeń maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.2.(8)5 dokonać analizy wykonanego montażu układów sterowania urządzeń elektrycznych na
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
95
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
i zabezpieczeń maszyn i urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.2(9) przeprowadza oględziny i konserwacje maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(10) sprawdza działanie maszyn i urządzeń elektrycznych po montażu i
konserwacji
BHP(8) stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań
zawodowych;
BHP(9) przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa
dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
JOZ(3) analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania
typowych czynności zawodowych
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
pod stawie dokumentacji;
E.7.2.(8)6 podjąć decyzję o poprawności wykonanego montażu układów sterowania urządzeń
elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.2.(8)7 dokonać analizy wykonanego montażu układów zabezpieczeń urządzeń elektrycznych na
podstawie dokumentacji;
E.7.2.(8)8 podjąć decyzję o poprawności wykonanego montażu układów zabezpieczeń urządzeń
elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.2(9)2 określić zakres i terminy oględzin urządzeń elektrycznych;
E.7.2(9)4 dokonać oględzin urządzeń elektrycznych;
E.7.2(9)6 określić zakres i terminy konserwacji urządzeń elektrycznych;
E.7.2(9)8 dokonać konserwacji urządzeń elektrycznych;
E.7.2(10)2 dokonać analizy prawidłowości połączeń urządzeń elektrycznych po montażu i konserwacji;
E.7.2(10)4 przeprowadzić próby działania urządzeń elektrycznych po montażu i konserwacji;
BHP(8)2 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania montażu i
konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(8)3 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas badania maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych;
BHP(8)6 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania montażu maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(8)7 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas badania maszyn, urządzeń i
instalacji elektrycznych;
BHP(9)2 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy prawa dotyczące ochrony
przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie wykonywania montażu i konserwacji maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(9)3 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy prawa dotyczące ochrony
przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie badania maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych;
JOZ(3)2 odczytać i zanalizować podane w sposób pisemny instrukcje obsługi maszyn i urządzeń;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
96
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
JOZ(4) formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające
komunikowanie się w środowisku pracy
JOZ(5) korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji
KPS(6) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;
KPS(7) przestrzega tajemnicy zawodowej;
KPS(10) współpracuje w zespole.
M3. Montowanie maszyn elektrycznych
M3.J1. Montowanie maszyn elektrycznych prądu stałego
E.7.1(1) klasyfikuje maszyny i urządzenia elektryczne według określonych kryteriów;
E.7.1(2) określa parametry techniczne maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(3) rozróżnia parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
JOZ(4)2 zabrać głos w dyskusji i argumentować własne poglądy dotyczące wykonywania zawodu;
JOZ(5)2 odszukać w prasie, literaturze fachowej i na stronach internetowych potrzebne informacje
związane z wykonywaniem zawodu;
KPS(6) 1. zanalizować posiadana wiedzę;
KPS(7) 1. przyjąć odpowiedzialność za powierzone informacje zawodowe;
KPS(10) 1. doskonalić swoje umiejętności komunikacyjne;
KPS(10) 2. podjąć role w zespole.
E.7.1(1)1 określić rodzaje maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(1)2 rozróżnić maszyny elektryczne ze względu na napięcie zasilania, budowę, stopień ochrony
i zastosowanie;
E.7.1(1)3 rozróżnić urządzenia elektryczne ze względu na napięcie zasilania, budowę, stopień
ochrony i zastosowanie;
E.7.1(1)4 scharakteryzować rodzaje maszyn elektrycznych;
E.7.1(1)5 scharakteryzować rodzaje urządzeń elektrycznych ze względu na napięcie zasilania,
budowę, stopień ochrony i zastosowanie;
E.7.1(1)6 określić stopień ochrony maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(1)7 opisać budowę i zasadę działania maszyn elektrycznych;
E.7.1(1)9 dokonać klasyfikacji maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(2)1 odczytać parametry maszyn elektrycznych umieszczone na ich tabliczkach znamionowych
oraz w katalogach;
E.7.1(2)3 zinterpretować parametry maszyn elektrycznych umieszczone na ich tabliczkach
znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(3)1 wyjaśnić parametry elementów i podzespołów maszyn elektrycznych;
E.7.1(3)3 wymienić parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(3)4 zidentyfikować parametry elementów i podzespołów maszyn elektrycznych;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
97
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.7.1(4) rozpoznaje maszyny i urządzenia elektryczne oraz ich elementy
E.7.1(7) rozpoznaje przewody i kable elektryczne;
E.7.1(8) określa przeznaczenie maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(10) odczytuje i sporządza rysunki oraz schematy maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(11) dobiera narzędzia do montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13) montuje układy zasilania, sterowania, regulacji oraz zabezpieczenia maszyn i
urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.1(14) sprawdza zgodność wykonanych prac z dokumentacją
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.7.1(4)1 rozpoznać maszyny elektryczne na podstawie wyglądu zewnętrznego, opisu, schematu,
zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(4)2 rozpoznać urządzenia elektryczne na podstawie wyglądu zewnętrznego, opisu, schematu,
zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(4)3 rozpoznać elementy maszyn elektrycznych na podstawie wyglądu zewnętrznego, opisu,
schematu, zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(4)4 zidentyfikować elementy urządzeń elektrycznych na podstawie wyglądu zewnętrznego,
opisu, schematu, zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(7)1 rozpoznać rodzaj przewodu elektrycznego po jego wyglądzie i oznaczeniu literowocyfrowym;
E.7.1(7)2 wskazać miejsce oznaczenia przewodów i kabli elektrycznych;
E.7.1(7)3 odczytać oznaczenia na przewodach i kablach elektrycznych;
E.7.1(7)4 rozpoznać rodzaj kabla elektrycznego po jego wyglądzie i oznaczeniu literowo-cyfrowym;
E.7.1(8)1 rozróżnić przeznaczenie maszyn elektrycznych;
E.7.1(10)1 odczytać rysunki oraz schematy maszyn elektrycznych;
E.7.1(10)3 posłużyć się skalą podczas wykonywania lub czytania rysunku;
E.7.1(10)4 zwymiarować i opisać rysunki maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(10)5 wykonać rysunek techniczny modelów, części maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(10)6 narysować schematy maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(11)1 rozróżnić narzędzia do montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(11)2 scharakteryzować narzędzia do montażu maszyn i urządzeń;
E.7.1(11)3 wybrać narzędzia do montażu w zależności od rodzaju maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13)1 czytać dokumentację techniczną maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13)2 przygotować do montażu układy zasilania, sterowania, regulacji oraz zabezpieczenia
maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13)3 wykonać montaż układów zasilania, sterowania, regulacji oraz zabezpieczenia maszyn
elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.1(14)1 sprawdzić zgodność wykonanych prac z dokumentacją,
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
98
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.7.1(15) wykonuje pomiary parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych
E.7.2(1) rozpoznaje części zamienne maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(2) lokalizuje typowe uszkodzenia maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(3) przestrzega zasad konserwacji maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(4) planuje kolejność czynności podczas demontażu i montażu maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.2(5) wykonuje pomiary napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2(6) wykonuje wymianę zużytych lub uszkodzonych elementów i podzespołów
maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(9) przeprowadza oględziny i konserwacje maszyn i urządzeń elektrycznych;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.7.1(14)2 wyciągnąć wnioski o zgodności wykonanych prac z dokumentacją;
E.7.1(15)1 scharakteryzować pomiary parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(15)2 dobrać przyrządy do pomiaru parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(15)3 zmierzyć parametry maszyn elektrycznych;
E.7.2(1)1 nazwać części maszyn elektrycznych;
E.7.2(1)3 zidentyfikować części zamienne maszyn elektrycznych;
E.7.2(2)1 dokonać analizy objawów uszkodzenia maszyn elektrycznych;
E.7.2(2)3 rozpoznać uszkodzenia maszyn elektrycznych na podstawie objawów uszkodzenia;
E.7.2(2)5 określić lokalizację typowych uszkodzeń maszyn elektrycznych;
E.7.2(3)1 podać ogólne zasady konserwacji maszyn elektrycznych;
E.7.2(3)3 sformułować zasady konserwacji maszyn elektrycznych uwzględniając warunki
eksploatacji;
E.7.2(4)1 sklasyfikować czynności podczas demontażu i montażu maszyn elektrycznych;
E.7.2(4)3 dokonać analizy kolejności czynności podczas demontażu i montażu maszyn
elektrycznych;
E.7.2(4)5 sformułować algorytm wykonywania czynności podczas demontażu i montażu maszyn
elektrycznych;
E.7.2(5)1 dobrać przyrządy do pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2(5)2 podłączyć przyrządy do pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji
izolacji zgodnie z ich instrukcją obsługi;
E.7.2(5)3 dokonać pomiaru napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2(5)4 odczytać wyniki pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2(6)1 zinterpretować wyniki pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji
izolacji;
E.7.2(6)2 dobrać części zamienne w celu wymiany zużytych lub uszkodzonych elementów i
podzespołów maszyn elektrycznych;
E.7.2(6)4 wymienić zużyte lub uszkodzone elementy i podzespoły maszyn elektrycznych;
E.7.2(9)1 określić zakres i terminy oględzin maszyn elektrycznych;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
99
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.7.2(10) sprawdza działanie maszyn i urządzeń elektrycznych po montażu i
konserwacji
BHP(4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska
związane z wykonywaniem zadań zawodowych;
BHP(7) organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami
ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i
ochrony środowiska;
JOZ(1) posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych,
ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiających realizację zadań zawodowych;
JOZ(2) interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności
zawodowych artykułowane powoli i wyraźnie, w standardowej odmianie języka
KPS(1) przestrzega zasad kultury i etyki;
KPS(2) jest kreatywny i konsekwentny w realizacji zadań;
M3.J2. Montowanie maszyn elektrycznych prądu zmiennego
E.7.1(1) klasyfikuje maszyny i urządzenia elektryczne według określonych kryteriów;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.7.2(9)3 dokonać oględzin maszyn elektrycznych;
E.7.2(9)5 określić zakres i terminy konserwacji maszyn elektrycznych;
E.7.2(9)7 dokonać konserwacji maszyn elektrycznych;
E.7.2(10)1 dokonać analizy i połączeń maszyn elektrycznych po montażu i konserwacji;
E.7.2(10)3 przeprowadzić próby działania maszyn elektrycznych po montażu i konserwacji;
BHP(4)1 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy
związanym z wykonywaniem pomiarów parametrów układów elektrycznych i elektronicznych;
BHP(4)4 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy
związanym z eksploatacją maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(4)7 scharakteryzować zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w
środowisku pracy związanym z badaniem maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(7)2 przygotować stanowisko pracy do montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych, zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i
higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
JOZ(1)3 posłużyć się terminologią związaną z zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy;
JOZ(2)3 określić kontekst wypowiedzi dotyczących wykonywania czynności zawodowych;
KPS(1) 1. zastosować zasady kultury osobistej;
KPS(2) 1. zaproponować możliwości rozwiązywania problemów.
E.7.1(1)1 określić rodzaje maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(1)2 rozróżnić maszyny elektryczne ze względu na napięcie zasilania, budowę, stopień ochrony
i zastosowanie;
E.7.1(1)3 rozróżnić urządzenia elektryczne ze względu na napięcie zasilania, budowę, stopień
ochrony i zastosowanie;
E.7.1(1)4 scharakteryzować rodzaje maszyn elektrycznych;
E.7.1(1)5 scharakteryzować rodzaje urządzeń elektrycznych ze względu na napięcie zasilania,
budowę, stopień ochrony i zastosowanie;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
100
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.7.1(2) określa parametry techniczne maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(3) rozróżnia parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(4) rozpoznaje maszyny i urządzenia elektryczne oraz ich elementy
E.7.1(8) określa przeznaczenie maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(11) dobiera narzędzia do montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13) montuje układy zasilania, sterowania, regulacji oraz zabezpieczenia maszyn i
urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.1(14) sprawdza zgodność wykonanych prac z dokumentacją
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.7.1(1)6 określić stopień ochrony maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(1)7 opisać budowę i zasadę działania maszyn elektrycznych;
E.7.1(1)9 dokonać klasyfikacji maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(2)1 odczytać parametry maszyn elektrycznych umieszczone na ich tabliczkach znamionowych
oraz w katalogach;
E.7.1(2)2 odczytać parametry urządzeń elektrycznych umieszczone na ich tabliczkach
znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(2)3 zinterpretować parametry maszyn elektrycznych umieszczone na ich tabliczkach
znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(2)4 zinterpretować parametry urządzeń elektrycznych umieszczone na ich tabliczkach
znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(3)1 wyjaśnić parametry elementów i podzespołów maszyn elektrycznych;
E.7.1(3)3 wymienić parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(3)4 zidentyfikować parametry elementów i podzespołów maszyn elektrycznych;
E.7.1(4)1 rozpoznać maszyny elektryczne na podstawie wyglądu zewnętrznego, opisu, schematu,
zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(4)3 zidentyfikować elementy maszyn elektrycznych na podstawie wyglądu zewnętrznego,
opisu, schematu, zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(8)1 rozróżnić przeznaczenie maszyn elektrycznych;
E.7.1(11)1 rozróżnić narzędzia do montażu maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(11)2 scharakteryzować narzędzia do montażu maszyn i urządzeń;
E.7.1(11)3 wybrać narzędzia do montażu w zależności od rodzaju maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13)1 czytać dokumentację techniczną maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13)2 przygotować do montażu układy zasilania, sterowania, regulacji oraz zabezpieczenia
maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(13)3 wykonać montaż układów zasilania, sterowania, regulacji oraz zabezpieczenia maszyn
elektrycznych na podstawie dokumentacji;
E.7.1(14)1 zanalizować wykonanych prac z dokumentacją;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
101
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.7.1(15) wykonuje pomiary parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych
E.7.2(1) rozpoznaje części zamienne maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(2) lokalizuje typowe uszkodzenia maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(3) przestrzega zasad konserwacji maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(4) planuje kolejność czynności podczas demontażu i montażu maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.2(5) wykonuje pomiary napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2(6) wykonuje wymianę zużytych lub uszkodzonych elementów i podzespołów
maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(9) przeprowadza oględziny i konserwacje maszyn i urządzeń elektrycznych;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.7.1(14)2 wyciągnąć wnioski o zgodności wykonanych prac z dokumentacją;
E.7.1(15)1 scharakteryzować pomiary parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(15)2 dobrać przyrządy do pomiaru parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(15)3 zmierzyć parametry maszyn elektrycznych;
E.7.2(1)1 nazwać części maszyn elektrycznych;
E.7.2(1)3 zidentyfikować części zamienne maszyn elektrycznych;
E.7.2(2)1 dokonać analizy objawów uszkodzenia maszyn elektrycznych;
E.7.2(2)3 rozpoznać uszkodzenia maszyn elektrycznych na podstawie objawów uszkodzenia;
E.7.2(2)5 określić lokalizację typowych uszkodzeń maszyn elektrycznych;
E.7.2(3)1 podać ogólne zasady konserwacji maszyn elektrycznych;
E.7.2(3)3 sformułować zasady konserwacji maszyn elektrycznych uwzględniając warunki
eksploatacji;
E.7.2(4)1 sklasyfikować czynności podczas demontażu i montażu maszyn elektrycznych;
E.7.2(4)3 dokonać analizy kolejności czynności podczas demontażu i montażu maszyn
elektrycznych;
E.7.2(4)5 sformułować algorytm wykonywania czynności podczas demontażu i montażu maszyn
elektrycznych;
E.7.2(5)1 dobrać przyrządy do pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2(5)2 podłączyć przyrządy do pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji
izolacji zgodnie z ich instrukcją obsługi;
E.7.2(5)3 dokonać pomiaru napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2(5)4 odczytać wyniki pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji izolacji;
E.7.2(6)1 zinterpretować wyniki pomiarów napięcia zasilania, rezystancji uzwojeń i rezystancji
izolacji;
E.7.2(6)2 dobrać części zamienne w celu wymiany zużytych lub uszkodzonych elementów i
podzespołów maszyn elektrycznych;
E.7.2(6)4 wymienić zużyte lub uszkodzone elementy i podzespoły maszyn elektrycznych;
E.7.2(9)1 określić zakres i terminy oględzin maszyn elektrycznych;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
102
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.7.2(10) sprawdza działanie maszyn i urządzeń elektrycznych po montażu i
konserwacji
BHP(4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska
związane z wykonywaniem zadań zawodowych;
BHP(7) organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami
ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i
ochrony środowiska;
JOZ(3) analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania
typowych czynności zawodowych
KPS(1) przestrzega zasad kultury i etyki;
KPS(2) jest kreatywny i konsekwentny w realizacji zadań;
M3.J3. Montowanie transformatorów
E.7.1(1) klasyfikuje maszyny i urządzenia elektryczne według określonych kryteriów;
E.7.1(2) określa parametry techniczne maszyn i urządzeń elektrycznych;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.7.2(9)3 dokonać oględzin maszyn elektrycznych;
E.7.2(9)5 określić zakres i terminy konserwacji maszyn elektrycznych;
E.7.2(9)7 dokonać konserwacji maszyn elektrycznych;
E.7.2(10)1 dokonać analizy i połączeń maszyn elektrycznych po montażu i konserwacji;
E.7.2(10)3 przeprowadzić próby działania maszyn elektrycznych po montażu i konserwacji;
BHP(4)1 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy
związanym z wykonywaniem pomiarów parametrów układów elektrycznych i elektronicznych;
BHP(4)4 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy
związanym z eksploatacją maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(4)7 scharakteryzować zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w
środowisku pracy związanym z badaniem maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(7)2 przygotować stanowisko pracy do montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych, zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i
higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
JOZ(3)3 rozpoznać związki pomiędzy poszczególnymi częściami tekstu;
KPS(1) 1. zastosować zasady kultury osobistej;
KPS(2) 1. zaproponować możliwości rozwiązywania problemów.
E.7.1(1)1 określić rodzaje maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(1)2 rozróżnić maszyny elektryczne ze względu na napięcie zasilania, budowę, stopień ochrony
i zastosowanie;
E.7.1(1)4 scharakteryzować rodzaje maszyn elektrycznych;
E.7.1(1)7 opisać budowę i zasadę działania maszyn elektrycznych;
E.7.1(1)9 dokonać klasyfikacji maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(2)1 odczytać parametry maszyn elektrycznych umieszczone na ich tabliczkach znamionowych
oraz w katalogach;
E.7.1(2)3 zinterpretować parametry maszyn elektrycznych umieszczone na ich tabliczkach
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
103
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.7.1(3) rozróżnia parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń
elektrycznych;
E.7.1(4) rozpoznaje maszyny i urządzenia elektryczne oraz ich elementy
E.7.1(5) rozróżnia materiały konstrukcyjne stosowane w maszynach i urządzeniach
elektrycznych;
E.7.1(6) rozpoznaje układy zasilania, sterowania i zabezpieczenia maszyn i urządzeń
elektrycznych oraz ich elementy;
E.7.1(8) określa przeznaczenie maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(9) określa funkcje elementów i podzespołów stosowanych w urządzeniach
elektrycznych;
E.7.1(14) sprawdza zgodność wykonanych prac z dokumentacją
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
znamionowych oraz w katalogach;
E.7.1(2)5 obliczyć parametry maszyn elektrycznych wykorzystując zależności między nimi;
E.7.1(3)1 wyjaśnić parametry elementów i podzespołów maszyn elektrycznych;
E.7.1(3)3 wymienić parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(3)4 zidentyfikować parametry elementów i podzespołów maszyn elektrycznych;
E.7.1(4)1 rozpoznać maszyny elektryczne na podstawie wyglądu zewnętrznego, opisu, schematu,
zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(4)3 rozpoznać elementy maszyn elektrycznych na podstawie wyglądu zewnętrznego, opisu,
schematu, zdjęcia; informacji z katalogu;
E.7.1(5)3 wyjaśnić zastosowanie materiałów konstrukcyjnych w maszynach i urządzeniach
elektrycznych;
E.7.1(5)9 rozpoznać właściwości mechaniczne, elektryczne i magnetyczne materiałów stosowanych
w maszynach i urządzeniach elektrycznych;
E.7.1(6)1 wymienić rodzaje układów zasilania, sterowania i zabezpieczenia maszyn elektrycznych;
E.7.1(6)3 zidentyfikować układy zasilania, sterowania i zabezpieczenia maszyn elektrycznych na
podstawie wyglądu zewnętrznego, schematu blokowego i ideowego;
E.7.1(8)1 rozróżnić przeznaczenie maszyn elektrycznych;
E.7.1(8)3 scharakteryzować budowę i zasadę działania maszyn elektrycznych;
E.7.1(9)1 wymienić funkcje elementów i podzespołów stosowanych w maszynach i urządzeniach
elektrycznych;
E.7.1(9)2 zidentyfikować funkcje elementów i podzespołów stosowanych w maszynach i
urządzeniach elektrycznych na podstawie opisów, schematów blokowych i ideowych;
E.7.1(9)3 rozróżnić funkcje elementów i podzespołów stosowanych w maszynach i urządzeniach
elektrycznych na podstawie schematów blokowych i ideowych;
E.7.1(9)4 scharakteryzować funkcje elementów i podzespołów stosowanych w maszynach i
urządzeniach elektrycznych;
E.7.1(14)1 zanalizować wykonane prace z dokumentacją;
E.7.1(14)2 wyciągnąć wnioski o zgodności wykonanych prac z dokumentacją;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
104
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.7.1(15) wykonuje pomiary parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych
E.7.2(1) rozpoznaje części zamienne maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.2(10) sprawdza działanie maszyn i urządzeń elektrycznych po montażu i
konserwacji
BHP(4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska
związane z wykonywaniem zadań zawodowych;
JOZ(4) formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające
komunikowanie się w środowisku pracy;
JOZ(5) korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.
KPS(4) jest otwarty na zmiany;
KPS(6) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;
M4. Montowanie instalacji elektrycznych
M4.J1. Dobieranie elementów instalacji elektrycznych
BHP(4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska
związane z wykonywaniem zadań zawodowych;
BHP(5) określa zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.7.1(15)1 scharakteryzować pomiary parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(15)2 dobrać przyrządy do pomiaru parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych;
E.7.1(15)4 dokonać pomiaru parametrów urządzeń elektrycznych;
E.7.2(1)1 nazwać części zamienne maszyn elektrycznych;
E.7.2(1)3 zidentyfikować części zamienne maszyn elektrycznych;
E.7.2(10)2 dokonać analizy prawidłowości połączeń urządzeń elektrycznych po montażu i
konserwacji;
E.7.2(10)2 przeprowadzić próby działania urządzeń elektrycznych po montażu i konserwacji;
BHP(4)2 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy
związanym z montażem i konserwacją maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(4)3 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy
związanym z badaniem maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
JOZ(4)3 wyrazić swoje opinie i pomysły związane z wykonywaną pracą;
JOZ(5)3 przekazać w języku polskim główne myśli lub wybrane informacje z tekstu w języku obcym;
KPS(4) 1. przejawić gotowość do ciągłego uczenia się;
KPS(6) 1. zanalizować posiadaną wiedzę.
BHP(4)2 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy
związanym z montażem i konserwacją maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(4)3 określić zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy
związanym z badaniem maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(4)6 scharakteryzować zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w
środowisku pracy związanym z montażem i konserwacją maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(4)7 scharakteryzować zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w
środowisku pracy związanym z badaniem maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(5)2 określić czynniki szkodliwe występujące podczas wykonywania prac w zakresie montażu i
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
105
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
środowisku pracy;
BHP(6) określa skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka;
BHP(7) organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami
ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i
ochrony środowiska;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(5)3 określić czynniki szkodliwe występujące podczas wykonywania prac w zakresie badania
maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(5)6 przewidzieć sytuacje i okoliczności mogące stanowić zagrożenie dla zdrowia i życia
człowieka oraz mienia i środowiska związane z wykonywaniem montażu i konserwacji maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(5)7 przewidzieć sytuacje i okoliczności mogące stanowić zagrożenie dla zdrowia i życia
człowieka oraz mienia i środowiska związane z badaniem maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych;
BHP(6)2 wskazać skutki działania czynników szkodliwych na organizm człowieka podczas
wykonywania prac z zakresu montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(6)3 wskazać skutki działania czynników szkodliwych na organizm człowieka podczas
wykonywania prac z zakresu badania maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(6)6scharakteryzować skutki działania czynników szkodliwych na organizm człowieka podczas
wykonywania prac z zakresu montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(6)7 scharakteryzować skutki działania czynników szkodliwych na organizm człowieka podczas
wykonywania prac z zakresu badania maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(7)2 przygotować stanowisko pracy do montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych, zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i
higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
BHP(7)3 przygotować stanowisko pracy do badania maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych
zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy,
ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
BHP(7)4 przygotować stanowisko pracy do wykonywania napraw maszyn i urządzeń elektrycznych
zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy,
ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
BHP(7)6 zastosować zasady bezpiecznej pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska
podczas montażu i konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(7)7 zastosować zasady bezpiecznej pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
106
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
BHP(8) stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań
zawodowych;
BHP(9) przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa
dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;
BHP(10) udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w
stanach zagrożenia zdrowia i życia;
E.8.1(1) rozróżnia przewody stosowane w instalacjach elektrycznych;
E.8.1(2) rozpoznaje sprzęt instalacyjny;
E.8.1(3) rozpoznaje źródła światła i oprawy oświetleniowe;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
podczas badania maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(8)2 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania montażu i
konserwacji maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(8)3 dobrać środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas badania maszyn, urządzeń i
instalacji elektrycznych;
BHP(8)6 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania montażu
maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(8)7 zastosować środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas badania maszyn, urządzeń i
instalacji elektrycznych;
BHP(9)2 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy prawa dotyczące ochrony
przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie wykonywania montażu i konserwacji maszyn,
urządzeń i instalacji elektrycznych;
BHP(9)3 zastosować zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy prawa dotyczące ochrony
przeciwpożarowej i ochrony środowiska w zakresie badania maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych;
BHP(10)2 udzielić pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach
zagrożenia zdrowia i życia podczas wykonywania montażu maszyn, urządzeń i instalacji
elektrycznych;
BHP(10)3 udzielić pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach
zagrożenia zdrowia i życia podczas badania maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych;
E.8.1(1)1 rozpoznać rodzaje przewodów po wyglądzie i oznaczeniu literowo-cyfrowym;
E.8.1(1)2 sklasyfikować rodzaje przewodów elektrycznych;
E.8.1(1)3 wyjaśnić budowę przewodów stosowanych w instalacjach elektrycznych;
E.8.1(2)1 rozpoznać łączniki na schematach oraz na podstawie wyglądu zewnętrznego i oznaczeń na
nich stosowanych;
E.8.1(2)2 sklasyfikować różnice w budowie łączników;
E.8.1(2)3 rozpoznać rury, złączki i puszki instalacyjne po ich wyglądzie zewnętrznym i oznaczeniach
na nich stosowanych;
E.8.1(3)1 sklasyfikować rodzaje źródeł światła;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
107
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.8.1(4) określa parametry techniczne instalacji elektrycznych i sprzętu instalacyjnego;
E.8.1(5) przestrzega zasad wykonywania instalacji elektrycznych w budynkach
mieszkalnych i przemysłowych;
E.8.1(6) sporządza schemat montażowy instalacji;
JOZ(1) posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych,
ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiających realizację zadań zawodowych;
JOZ(2) interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności
zawodowych artykułowane powoli i wyraźnie, w standardowej odmianie języka;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.8.1(3)2 rozpoznać źródła światła na eksponatach, fotografiach oraz na rysunkach;
E.8.1(3)3 sklasyfikować rodzaje opraw oświetleniowych;
E.8.1(3)4 rozpoznać oprawy oświetleniowe na eksponatach, fotografiach oraz na rysunkach;
E.8.1(4)1 wyjaśnić parametry techniczne instalacji elektrycznych;
E.8.1(4)2 wyjaśnić parametry techniczne sprzętu instalacyjnego;
E.8.1(4)3 rozróżnić parametry techniczne instalacji elektrycznych;
E.8.1(4)4 rozróżnić parametry techniczne sprzętu instalacyjnego;
E.8.1(4)5 scharakteryzować parametry techniczne instalacji elektrycznych;
E.8.1(4)6 scharakteryzować parametry techniczne sprzętu instalacyjnego;
E.8.1(5)1 wymienić rodzaje instalacji elektrycznych ze względu na ich przeznaczenie oraz sposób
wykonania;
E.8.1(5)2 scharakteryzować rodzaje instalacji elektrycznych;
E.8.1(5)3 scharakteryzować rodzaje instalacji elektrycznych;
E.8.1(5)4 scharakteryzować zasady wykonywania instalacji elektrycznych w budynkach
mieszkalnych i przemysłowych;
E.8.1(5)5 scharakteryzować zasady wykonywania instalacji elektrycznych w budynkach
mieszkalnych i przemysłowych;
E.8.1(6)1 wyjaśnić różnicę między złączem, przyłączem i wewnętrzną linią zasilającą
E.8.1(6)2 rozpoznać rodzaj instalacji, typ przewodów i osprzęt instalacyjny na podstawie
dokumentacji technicznej instalacji;
E.8.1(6)3 dokonać analizy schematów montażowych różnych rodzajów instalacji elektrycznych;
E.8.1(6)4 wykonać schemat ideowy instalacji elektrycznych;
E.8.1(6)4 dokonać zestawienia materiałów potrzebnych do wykonania instalacji elektrycznych;
JOZ(1)4 posłużyć się terminologią ogólnotechniczną w branży elektrycznej;
JOZ(1)5 porozumiewa się z uczestnikami procesu pracy wykorzystując słownictwo ogólne i strategie
kompensacyjne;
JOZ(2)3 określić kontekst wypowiedzi dotyczących wykonywania czynności zawodowych;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
108
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
KPS(8) potrafi ponosić odpowiedzialność za podejmowane działania;
KPS(10) współpracuje w zespole.
M4.J2. Montowanie instalacji elektrycznych
E.8.1(5) przestrzega zasad wykonywania instalacji elektrycznych w budynkach
mieszkalnych i przemysłowych;
E.8.1(7) trasuje przebieg przewodów i położenie sprzętu instalacyjnego na podstawie
schematu;
E.8.1(8) dobiera narzędzia do wykonywania różnych rodzajów instalacji elektrycznych;
E.8.1(9) wykonuje połączenia między podzespołami elektrycznymi według schematu
ideowego i montażowego;
E.8.1(10) sprawdza zgodność montażu instalacji elektrycznej ze schematem;
E.8.1(11) wykonuje pomiary parametrów instalacji i zabezpieczeń zgodnie z instrukcją;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
KPS(8)1 podjąć samodzielne decyzje;
KPS(8)2 ocenić ryzyko podejmowanych działań;
KPS(8)3 określić skutki podejmowanych decyzji;
KPS(10)1 udoskonalić swoje umiejętności komunikacyjne;
KPS(10)2 podjąć role w zespole.
E.8.1(5)6 zastosować zasady wykonywania instalacji elektrycznych w budynkach mieszkalnych
i przemysłowych;
E.8.1(7)1 wyznaczyć trasę przewodów i miejsca na sprzęt instalacyjny na podstawie dokumentacji
technicznej;
E.8.1(7)2 zamocować sprzęt instalacyjny i oprawy oświetleniowe;
E.8.1(7)3 ułożyć przewody zgodnie z dokumentacją;
E.8.1(8)1 rozróżnić narzędzia do wykonywania instalacji elektrycznych;
E.8.1(8)2 sklasyfikować narzędzia i elektronarzędzia do wykonywania różnych rodzajów instalacji
elektrycznych;
E.8.1(8)3 zastosować narzędzia i elektronarzędzia do wykonywania różnych rodzajów instalacji
elektrycznych;
E.8.1(9)1 wyodrębnić poszczególne obwody instalacji;
E.8.1(9)2 dobrać narzędzia do wykonywania połączeń między podzespołami elektrycznymi;
E.8.1(9)3 połączyć podzespoły elektryczne według schematu ideowego i montażowego;
E.8.1(10)1 dokonać analizy montażu instalacji elektrycznej;
E.8.1(10)2 porównać wykonaną instalację elektryczną z jej schematem;
E.8.1(10)3 dokonać ewentualnych poprawek w wykonanej instalacji elektrycznej;
E.8.1(11)1 dokonać analizy instrukcji pomiarów parametrów instalacji i zabezpieczeń;
E.8.1(11)2 dobrać odpowiednie mierniki do pomiarów parametrów instalacji i zabezpieczeń;
E.8.1(11)3 określić zakres czynności wykonywanych podczas oględzin instalacji elektrycznej;
E.8.1(11)4 dokonać oględzin instalacji elektrycznej po wykonanym montażu;
E.8.1(11)5 dokonać pomiarów parametrów instalacji i zabezpieczeń zgodnie z instrukcją;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
109
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
E.8.1(12) sprawdza działanie instalacji elektrycznej po wykonanym montażu
JOZ(3) analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania
typowych czynności zawodowych;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.8.1(11)6 sporządzić protokół oględzin i prób cząstkowych wykonanych podczas montażu;
E.8.1(12)1 ocenić na podstawie wyników pomiarów stan techniczny instalacji elektrycznej;
E.8.1(12)2 ocenić na podstawie wyników pomiarów skuteczność ochrony od porażeń prądem
elektrycznym dla zabezpieczeń zastosowanych w instalacji;
JOZ(3)4 przełożyć język instrukcji na czynności wykonywania zadań zawodowych;
KPS(5)1 określić sposoby radzenia sobie ze stresem;
KPS(5)2zastosować techniki relaksacyjne ;
KPS(9)1określić swoje postulaty;
KPS(9) 2 określić techniki mediacji;
KPS(9) 3 ustalić korzystne warunki porozumień.
KPS(5) potrafi radzić sobie ze stresem;
KPS(9) potrafi negocjować warunki porozumień;
M4.J3. Konserwacja instalacji elektrycznych
E.8.2(1) Przestrzega zasad i określa zakres przeprowadzania prac konserwacyjnych
instalacji elektrycznych;
E.8.2(2) rozpoznaje typowe uszkodzenia instalacji elektrycznych;
E.8.2(3) dobiera części zamienne elementów instalacji elektrycznej na podstawie
danych katalogowych;
E.8.2(4) dobiera narzędzia do montażu i demontażu elementów instalacji elektrycznej;
E.8.2(5) dobiera mierniki do przeprowadzania pomiarów parametrów instalacji
E.8.2(1)1 dokonać analizy przepisów dotyczących prac konserwacyjnych instalacji elektrycznych;
E.8.2(1)2 wyjaśnić zasady przeprowadzania prac konserwacyjnych instalacji elektrycznych;
E.8.2(1)3 scharakteryzować zakres przeprowadzania prac konserwacyjnych instalacji elektrycznych;
E.8.2(2)1 dobrać sposób rozpoznania uszkodzeń instalacji elektrycznych;
E.8.2(2)2 rozpoznać objawy uszkodzeń instalacji elektrycznych;
E.8.2(2)3 zidentyfikować uszkodzenia instalacji elektrycznych;
E.8.2(3)1 dokonać analizy parametrów części zamiennych elementów instalacji elektrycznej na
podstawie danych katalogowych;
E.8.2(3)2 porównać parametry części zamiennych elementów instalacji elektrycznej ze względu na
warunki pracy;
E.8.2(3)3 dobrać zamienniki elementów instalacji elektrycznej do określonych warunków pracy na
podstawie danych katalogowych;
E.8.2(4)1 rozróżnić narzędzia do montażu i demontażu elementów instalacji elektrycznej;
E.8.2(4)2 dobrać narzędzia do montażu i demontażu elementów instalacji elektrycznej ze względu
na rodzaj instalacji;
E.8.2(5)1 rozróżnić mierniki do pomiarów parametrów instalacji elektrycznych;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
110
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
elektrycznych;
E.8.2(6) sprawdza ciągłość przewodów fazowych i ochronnych;
E.8.2(7) wykonuje pomiary parametrów instalacji elektrycznych;
E.8.2(8) wykonuje wymianę uszkodzonych przewodów i podzespołów instalacji
elektrycznych;
E.8.2(9) sprawdza działanie środków ochrony przeciwporażeniowej;
E.8.2(10) wykonuje prace konserwacyjne instalacji elektrycznych zgodnie z
dokumentacją
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
E.8.2(5)2 dobrać miernik do pomiaru rezystancji izolacji, rezystancji uziemienia oraz impedancji
pętli zwarciowej;
E.8.2(5)3 skorzystać z instrukcji obsługi mierników stosowanych w pomiarach parametrów instalacji
elektrycznych;
E.8.2(6)1 zidentyfikować miernik do pomiaru ciągłości przewodów;
E.8.2(6)2 narysować podłączenie miernika do pomiaru ciągłości przewodów do przewodów
fazowych i ochronnych;
E.8.2(6)3 skorzystać z instrukcji obsługi miernika do pomiaru ciągłości przewodów;
E.8.2(6)4 dokonać sprawdzenia ciągłości przewodów fazowych i ochronnych;
E.8.2(7)1 rozróżnić parametry instalacji elektrycznych;
E.8.2(7)2 dobrać mierniki do pomiarów parametrów różnych rodzajów instalacji elektrycznych;
E.8.2(7)3 zmierzyć parametry instalacji elektrycznych;
E.8.2(7)4 dokonać analizy wyników pomiarów;
E.8.2(7)5 sporządzić protokół pomiarów instalacji elektrycznej;
E.8.2(8)1 dobrać odpowiednie narzędzia i elektronarzędzia do wymiany uszkodzonych przewodów i
podzespołów instalacji elektrycznych;
E.8.2(8)2 przygotować do wymiany nowe przewody i podzespoły instalacji elektrycznych;
E.8.2(8)3 demontuje uszkodzone przewody i podzespoły instalacji elektrycznych;
E.8.2(8)4 dokonać montażu nowych przewodów i podzespołów instalacji elektrycznych;
E.8.2(9)1 dobrać odpowiedni miernik do sprawdzania działania środków ochrony
przeciwporażeniowej;
E.8.2(9)2 dokonać pomiaru działania środków ochrony przeciwporażeniowej;
E.8.2(9)3 dokonać analizy wyników pomiaru i działania środków ochrony przeciwporażeniowej;
E.8.2(9)4 sporządzić protokół z pomiaru działania środków ochrony przeciwporażeniowej;
E.8.2(10)1 dokonać analizy załączonej dokumentacji instalacji elektrycznych;
E.8.2(10)2 dokonać oględzin instalacji elektrycznych;
E.8.2(10)3 sprawdzić stan połączeń i styków instalacji elektrycznych;
E.8.2(10)4 dokonać wymiany uszkodzonych podzespołów instalacji elektrycznych zgodnie z
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
111
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
JOZ(4) formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające
komunikowanie się w środowisku pracy;
JOZ(5) korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.
KPS(9) potrafi negocjować warunki porozumień;
KPS(10) współpracuje w zespole.
M4.J4. Prowadzenie działalności gospodarczej w branży elektrycznej
PDG(1) stosuje pojęcia z obszaru funkcjonowania gospodarki rynkowej;
PDG(2) stosuje przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące ochrony danych
osobowych oraz przepisy prawa podatkowego i prawa autorskiego;
PDG(3) stosuje przepisy prawa dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej;
PDG(4) rozróżnia przedsiębiorstwa i instytucje występujące w branży i powiązania
między nimi;
PDG(5) analizuje działania prowadzone przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w
branży;
PDG(6) inicjuje wspólne przedsięwzięcia z różnymi przedsiębiorstwami z branży;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
dokumentacją;
E.8.2(10)5 przeprowadzić kontrolę jakości wykonanych prac konserwacyjnych;
E.8.2(10)6 usunąć zauważone usterki sprawdzając z dokumentacją;
JOZ(4)4 poprowadzić rozmowę z przełożonym i podwładnym w zakresie wykonywania zadań
zawodowych;
JOZ(5)4 zrozumieć informacje dotyczące wykonywanego zawodu usłyszane w mediach
obcojęzycznych;
KPS(9)3ustalić korzystne warunki porozumień;
KPS(10)1 udoskonalić swoje umiejętności komunikacyjne;
KPS(10)2 podjąć role w zespole.
PDG(1)1 określić działania mechanizmów rynkowych właściwych dla branży elektrycznej;
PDG(1)2 rozróżnić podmioty gospodarcze funkcjonujące w branży elektrycznej;
PDG(2)1 zanalizować przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące ochrony danych osobowych,
przepisy prawa podatkowego i prawa autorskiego;
PDG(2)2 określić skutki nieprzestrzegania przepisów prawa pracy, przepisów prawa o ochronie
danych osobowych oraz przepisów prawa podatkowego i prawa autorskiego;
PDG(3)1 zastosować przepisy prawa dotyczące podejmowania działalności gospodarczej w branży
elektrycznej;
PDG(3)2 określić przepisy prawa dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej w branży
elektrycznej;
PDG(4)1 dokonać klasyfikacji przedsiębiorstw i instytucji występujących w branży elektrycznej;
PDG(4)2 wyjaśnić powiązania między przedsiębiorstwami, instytucjami funkcjonującymi w branży
elektrycznej;
PDG(5)1 wskazać czynniki wpływające na działania związane z funkcjonowaniem przedsiębiorstw w
branży elektrycznej;
PDG(5)2 zanalizować działania prowadzone przez przedsiębiorstwa konkurencyjne;
PDG(6).1. zaplanować współpracę z innymi przedsiębiorstwami z branży elektrycznej;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
112
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
PDG(7) przygotowuje dokumentację niezbędną do uruchomienia i prowadzenia
działalności gospodarczej;
PDG(8) prowadzi korespondencję związaną z prowadzeniem działalności
gospodarczej;
PDG(9) obsługuje urządzenia biurowe oraz stosuje programy komputerowe
wspomagające prowadzenie działalności gospodarczej;
PDG(10) planuje i podejmuje działania marketingowe prowadzonej działalności
gospodarczej;
PDG(11) optymalizuje koszty i przychody prowadzonej działalności gospodarczej;
KPS(3) przewiduje skutki podejmowanych działań;
KPS(8) potrafi ponosić odpowiedzialność za podejmowane działania;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
PDG(6).2. zorganizować współpracę w ramach wspólnych przedsięwzięć z innymi
przedsiębiorstwami z branży elektrycznej;
PDG(7)1 wyznaczyć kolejne etapy czynności mających na celu ustanowienie działalności
gospodarczej w branży elektrycznej;
PDG(7)2 skonstruować spójny i realistyczny biznesplan dla działalności gospodarczej w branży
elektrycznej;
PDG(7)3 sporządzić dokumenty niezbędne do uruchomienia działalności gospodarczej w branży
elektrycznej;
PDG(7)4 sporządzić dokumenty niezbędne do prowadzenia działalności gospodarczej w branży
elektrycznej;
PDG(8)1 wykonać czynności związane prowadzeniem korespondencji w różnej formie;
PDG(8)2 sporządzić pisma związane z prowadzeniem działalności gospodarczej;
PDG(9)1 posłużyć się urządzeniami biurowymi;
PDG(9)2 skorzystać z programów komputerowych wspomagających prowadzenie działalności
gospodarczej;
PDG(10)1 opracować plan marketingowy dla prowadzonej działalności gospodarczej;
PDG(10)2 dobrać instrumenty marketingowe do prowadzonych działań;
PDG(10)3 podjąć współpracę z przedsiębiorstwami funkcjonującymi w branży marketingowej;
PDG(11)1 dokonać analizy kosztów i przychodów prowadzonej działalności gospodarczej;
PDG(11)2 ocenić efektywność działań w zakresie kosztów i przychodów prowadzonej działalności
gospodarczej;
PDG(11)3 wskazać możliwości optymalizacji kosztów i przychodów prowadzonej działalności
gospodarczej;
KPS(3) 1. zaplanować przedsięwzięcia;
KPS(3) 2. zrealizować zadania;
KPS(3) 3. zanalizować osiągnięcia swoich działań;
KPS(3) 4. rozwiązać problemy;
KPS(8) 1. podjąć samodzielne decyzje;
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
113
Doskonalenie podstaw programowych kluczem do modernizacji kształcenia zawodowego
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Efekty kształcenia z podstawy programowej
Uczeń:
KPS(9) potrafi negocjować warunki porozumień;
KPS(10) współpracuje w zespole;
Uszczegółowione efekty kształcenia
Uczeń po zrealizowaniu zajęć potrafi:
KPS(8) 2. ocenić ryzyko podejmowanych działań;
KPS(8) 3. określić skutki podejmowanych decyzji;
KPS(9) 1. określić swoje postulaty;
KPS(9) 2. określić techniki mediacji;
KPS(9) 3. ustalić korzystne warunki porozumień;
KPS(10) 1. udoskonalić swoje umiejętności komunikacyjne;
KPS(10) 2. podjąć role w zespole.
Program nauczania dla zawodu elektryk 741103 o strukturze modułowej
114
Download
Random flashcards
123

2 Cards oauth2_google_0a87d737-559d-4799-9194-d76e8d2e5390

bvbzbx

2 Cards oauth2_google_e1804830-50f6-410f-8885-745c7a100970

Pomiary elektr

2 Cards m.duchnowski

Create flashcards