Cykl komórkowy Przebieg podziału mitotycznego komórki Faza

advertisement
Copyrights LCE LOGOS Centrum Edukacyjne www.zdammature.pl
Cykl komórkowy
Cykl komórkowy; to uporządkowany ciąg zdarzeń zachodzących w określonej kolejności podczas życia
komórki. NA cykl ten składają się podział komórki i okres między podziałami.
Okres między podziałowy w życiu komórki to tak zwana interfaza. Zajmuje znaczną część cyklu
komórkowego i wyróżnia się w niej 4 stadia:
-
faza G1 - wysoka aktywność metaboliczna, wzrost komórki - komórka wykonuje zadania, do
których została powołana, i przygotowuje się do skopiowania swojego materiału
genetycznego, czyli replikacji DNA;
faza S (synteza) - replikacja DNA; faza trwająca najdłużej, stanowi zasadniczy etap
przygotowań do kolejnego podziału. Kończy się gdy wszystkie chromosomy ulegną
podwojeniu
faza G2 - końcowe przygotowania do podziału;
Z końcem fazy G2 rozpoczyna się podział komórki
Przebieg podziału mitotycznego komórki
Faza
Przebieg
Interfaza
Faza międzypodziałowa.
Następuje tu podwojenie ilości DNA w jądrze – replikacja DNA.
Chromatyna jądrowa ulega kondensacji (spiralizacji), w wyniku której
powstają chromosomy. Początkowo widoczne są one jako długie i cienkie nici,
z czasem stają się coraz krótsze i grubsze.
Profaza
Chromosomy w jądrze są już dobrze widoczne, grube i pałeczkowate.
Następnie każdy z nich dzieli się podłużnie na dwie chromatydy połączone ze
sobą tylko w centromerze.
Pod koniec profazy zanika jąderko i błona jądrowa.
Centriola komórkowa dzieli się na dwie części,
z których każda wędruje ku biegunowi komórki i wytwarza tam wrzeciono
podziałowe.
Copyrights LCE LOGOS Centrum Edukacyjne www.zdammature.pl
Metafaza
Chromosomy przemieszczają się i ustawiają w płaszczyźnie równikowej jądra
i wrzeciona podziałowego.
Następuje podział centromerów.
Anafaza
Chromatydy każdego z chromosomów rozdzielają się i przemieszczają ku
biegunom wrzeciona podziałowego.
Chromatydy znajdujące się w okolicach biegunów komórki nazywamy już
chromosomami potomnymi.
Telofaza
Zgrupowane w okolicach biegunów chromosomy potomne zaczynają się
rozkręcać i przybierać postać długich cienkich nici, tworząc chromatynę.
Zanika wrzeciono podziałowe.
Wyodrębnia się błona jądrowa i jąderko.
Formułują się dwa jądra potomne.
Następuje podział cytoplazmy – cytokineza.
Przebieg podziału mejotycznego komórki
Faza
Przebieg
Interfaza
Faza międzypodziałowa.
Następuje tu podwojenie ilości DNA w jądrze – replikacja DNA.
Chromatyna jądrowa ulega kondensacji (spiralizacji), w wyniku której
powstają chromosomy. Początkowo widoczne są one jako długie i cienkie nici,
z czasem stają się coraz krótsze i grubsze.
Profaza 1
1. Chromosomy w jądrze są już dobrze widoczne, grube i pałeczkowate.
2. Każdy z nich dzieli się podłużnie na dwie chromatydy połączone ze sobą
tylko w centromerze.
3. Chromosomy homologiczne łączą się w pary tworząc tzw. biwalenty – pary
chromosomów. W każdym biwalencie znajduje się cztery chromatydy (tetrada)
4. Pomiędzy chromatydami chromosomów chomologicznych ( z tej samej
pary) dochodzi do wymiany ich odcinków – wymiana informacji genetycznej –
proces crossing over
5. Pod koniec profazy zanika jąderko i błona jądrowa.
6. Na biegunach komórki powstaje wrzeciono podziałowe.
Copyrights LCE LOGOS Centrum Edukacyjne www.zdammature.pl
Metafaza 1
W płaszczyźnie równikowej ustawiają się pary chromosomów
homologicznych. Każdy z nich składa się z dwóch chromatyd i nie
rozdzielonego centromeru.
Anafaza 1
Do przeciwległych biegunów komórki wędrują pojedyncze chromosomy, po
jednym z każdej pary chromosomów homologicznych.
Telofaza 1
Następuje wyodrębnienie się jąder potomnych .
Wyodrębnia się błona jądrowa i jąderko.
Formułują się dwa jądra potomne.
Następuje podział cytoplazmy – cytokineza.
Powstały dwie komórki z których każda ma o połowę mniej chromosomów w
stosunku do komórki macierzystej ( po jednym z każdej pary chromosomów
chomologicznych)
Bezpośrednio po telofazie 1 podziału mejotycznego następuje 2 podział mejotyczny,
który przypomina mitozę. Jego schemat znajdziesz w podręczniku.
Amitoza
To bezpośredni podział jądra komórkowego, który polega na wydłużeniu i przewężeniu w części
równikowej, a następnie rozdzieleniu na dwa jądra potomne. Przewężenie powstaje w wyniku
zaciskania się pierścienia mikrofilamentów oraz mikrotubul wytworzonych przez centriole.
Przed podziałem amitotycznym nie następuje replikacja DNA i dlatego komórki potomne są
uboższe w DNA w porównaniu z jądrem komórki macierzystej.
Amitoza jest obserwowana w komórkach, które utraciły zdolność do podziałów mitotycznych;
często jest objawem starzenia się oraz degeneracji organizmu lub jego części, wynikających z
mutacji.
W niektórych komórkach amitoza jest jedynym typowym sposobem rozdziału chromatyny, np. w
Copyrights LCE LOGOS Centrum Edukacyjne www.zdammature.pl
jądrach posiadających zwielokrotniony genom, czyli poliploidalnych (w makronukleusach
orzęsków).
Przykładem komórek dzielących się amitotycznie są: komórki wątroby, niektóre typy komórek
nerwowych, komórki mięśnia sercowego, komórki tworzące szyszynkę, bielmo wtórne roślin
kwiatowych. Amitotycznie mogą dzielić się jądra protistów zwierzęcych, np. orzęsków,
wiciowców
Warunki Bezpłatnych Przedruków:
Możesz wykorzystać te materiały bezpłatnie na własny użytek, na własnej stronie internetowej, albo w
czasopismie poza internetem -- pod warunkiem, ze nie będziesz niczego zmieniać bez porozumienia się z
nami. Na dole musi być umieszczona następująca informacja (w internecie, muszą być także linki do
naszej strony):
www.zdammature.pl - kursy maturalne i gimnazjalne
Download
Random flashcards
123

2 Cards oauth2_google_0a87d737-559d-4799-9194-d76e8d2e5390

ALICJA

4 Cards oauth2_google_3d22cb2e-d639-45de-a1f9-1584cfd7eea2

Create flashcards