Adopcjonizm

advertisement
Pierwsze sobory Kościoła
O KSZTAŁTOWANIU SIĘ DOKTRYNY CHRZEŚCIJAŃSKIEJ
Sobory Kościoła niepodzielonego

Nicea I – 325 r.

Konstantynopol I – 381 r.

Efez – 431 r.

Chalcedon – 451 r.

Konstantynopol II – 553 r.

Konstantynopol III – 680 r.

Nicea II – 787 r.
Definicja pojęcia: „herezja”

Herezja / ortodoksja – takiego podziału nie ma w starożytności.

ai`re,w = biorę, chwytam,

ai[resij = wzięcie, wybór.

Herezja jako odłam / wybrana grupa / stronnictwo:

Dz 5,17: ai[resij tw/n Saddoukai,wn.

Dz 26,5: „Wiedzą o mnie od dawna - gdybyż chcieli zaświadczyć! - że
żyłem według zasad najsurowszego stronnictwa (ai[resin) naszej
religii jako faryzeusz”.
Definicja pojęcia: „herezja”

Chrześcijaństwo jako herezja:

Dz 24,14: „Według drogi, nazywanej przez nich sektą (o`do.n h]n
le,gousin ai[resin), służę Bogu moich ojców, wierząc we
wszystko, co napisane zostało w Prawie i u Proroków”.

Negatywne rozumienie herezji:

2 P 2,1: „Znaleźli się jednak fałszywi prorocy wśród ludu tak samo, jak
wśród was będą fałszywi nauczyciele, którzy wprowadzą wśród was
zgubne herezje (ai`re,seij)”.
Doketyzm

Doketyzm - gr. doke,w = wydaje mi się.

Teoria, według której Chrystus miał jedynie pozorne ciało - wydawało
się, że ja ma.

Chrystus nie był więc prawdziwym człowiekiem, tylko istotą
niebiańską, która stwarzała pozory bycia prawdziwym człowiekiem.

Wzmianki o doketyzmie już w NT:

2 J 1,7: „Wielu bowiem pojawiło się na świecie zwodzicieli, którzy nie
uznają, że Jezus Chrystus przyszedł w ciele ludzkim. Taki jest
zwodzicielem i Antychrystem”.
Doketyzm

Wpływ platonizmu.

Niezrozumienie „skandalu krzyża”.

Podstawa biblijna:

Nadzwyczajne poczęcie – z Ducha. Por. Łk 1,35.

J 1,12-13: „Wszystkim tym jednak, którzy Je przyjęli, dało moc, aby się
stali dziećmi Bożymi, tym, którzy wierzą w imię Jego – którzy [który] ani
z krwi, ani z żądzy ciała, ani z woli męża, ale z Boga się narodzili”.
Doketyzm

Polikarp, List do Filipian 7,1: „Kto nie wyznaje, że Jezus Chrystus
przyszedł w ciele, jest antychrystem. Kto nie uznaje świadectwa
krzyża, jest po stronie diabła. Kto przekręca słowa Pana po swojemu i
mówi, że nie ma ani zmartwychwstania ani sądu, jest pierworodnym
synem Szatana”.

Ignacy Antiocheński, List do Smyrneńczyków 7,1: „Powstrzymują się
dokeci od Eucharystii i modlitwy, gdyż nie wierzą, że Eucharystia jest
Ciałem Pana naszego, Ciałem, które cierpiało za nasze grzechy i
które Ojciec w swej dobroci wskrzesił. Tak więc ci, co odmawiają
daru Boga, umierają wśród swoich dysput. Lepiej byłoby dla nich,
żeby mieli miłość, bo w ten sposób i oni mogliby zmartwychwstać”.
Adopcjonizm

Adopcjonizm - łac. adopto = adoptuję.

Adopcja to uznanie dziecka za swoje.

Pogląd głoszący, iż Jezus Chrystus jest stworzeniem, i nie istniał przed
założeniem świata jako Bóg.

Bóg jednak adoptował Go i uczynił Synem – Bogiem w pewnym
momencie historii zbawienia, np.:

w momencie Wcielenia;

inni: w momencie chrztu w Jordanie;

inni: w chwili Zmartwychwstania.
Adopcjonizm

Konsekwencją adopcjonizmu jest negacja wiary w Trójcę.

Trójca nie istniała od zawsze, ale od
(posłuszeństwo Syna i Jego przebóstwienie).

Nie wyklucza to preegzystencji Syna, czy Ducha – czyli wiary że Syn
istniał przed założeniem świata jak mówi Pismo.

Bóg stworzył wiele stworzeń przed stworzeniem świata.

Wpływ judaizmu.

Judaizm bronił monoteizmu. Nawróconym Żydom trudno było
uwierzyć, że Jezus też jest Bogiem.
pewnego
momentu
Adopcjonizm

Podstawa Biblijna – pierwotne głoszenie apostolskie.

W Dziejach Apostolskich znajdujemy 6 streszczeń katechezy
pierwotnej: 2,14-40; 3,12-26; 4,8-12; 5, 29-32; 10,34-43; 13,16-41

Można je streścić w siedmiu punktach:
1.
Wy (Żydzi) zabiliście Jezusa.
2.
Tak jak to zapowiadały Pisma.
3.
Lecz Bóg wzbudził go na nowo do życia.
4.
I przyznał Mu nową funkcję (tytuły mesjańskie),
5.
Zgodnie z Pismami (tutaj cytuje się fragmenty ST).
Adopcjonizm
4.
My Jesteśmy tego świadkami,
5.
I prosimy was, byście się do niego nawrócili (bo Pismo głosi, że w
Nim jest zbawienie).

Dz 2,36: „Niech więc cały dom Izraela wie z niewzruszoną pewnością,
że tego Jezusa, którego wyście ukrzyżowali, uczynił Bóg i Panem, i
Mesjaszem”.

Dz 5,30-31: „Bóg naszych ojców wskrzesił Jezusa, którego straciliście,
zawiesiwszy na drzewie. Bóg wywyższył Go na prawicę swoją jako
Władcę i Zbawiciela, aby dać Izraelowi nawrócenie i odpuszczenie
grzechów”.
Modalizm

Modalizm – łac. modus = sposób.

Teoria, która głosi, że Bóg jest jeden, ale objawia się na różne sposoby
(modi): raz jako Ojciec, raz jako Syn, raz jako Duch.

W tej teorii Trójca nie istnieje nigdy (nie jak w adopcjonizmie).

Ojciec, Syn i Duch nie są osobami, lecz sposobami objawiania się
jednego Boga.

Skoro Bóg jest jeden, to na krzyżu cierpiał Bóg Ojciec (łac. Pater +
passio). Patrypasjanizm, to inna nazwa modalizmu.

Patrypasjanizm - pogląd głoszony przez Sabeliusza (ok. 220 r.).
Modalizm

Podstawy Biblijne modalizmu:

J 10,30: „Ja i Ojciec jedno jesteśmy”.

J 10,38: „Wierzcie moim dziełom, abyście poznali i wiedzieli, że Ojciec
jest we Mnie, a Ja w Ojcu”.

J 14,9-11: „«Filipie, tak długo jestem z wami, a jeszcze Mnie nie
poznałeś? Kto Mnie zobaczył, zobaczył także i Ojca. Dlaczego więc
mówisz: "Pokaż nam Ojca?" Czy nie wierzysz, że Ja jestem w Ojcu, a
Ojciec we Mnie? Słów tych, które wam mówię, nie wypowiadam od
siebie. Ojciec, który trwa we Mnie, On sam dokonuje tych dzieł?”.
Modalizm

Z różnymi herezjami starożytności walczyli:

Hipolit (+235 r.), Przeciw Noetosowi.

Tertulian (+240 r.), Przeciw Prakseaszowi.

Nowacjan (+258 r.), O Trójcy świętej.

Dzięki tym zachowanym dziełom mamy również wiedzę o tym, co
głosili modaliści i adopcjoniści.
Modalizm

Tertulian, Przeciw Prakseaszowi 1,1; O Prakseaszu:
„Głosi więc, że istnieje tylko jeden Pan, Wszechmogący, Stworzyciel
świata, aby nawet z „jedyności” Boga zrodziła się herezja. Twierdzi, iż
sam Ojciec zstąpił na Dziewicę, sam z niej się narodził, sam został
umęczony, słowem: On sam jest Jezusem Chrystusem.

Hipolit, Przeciw Noetosowi 1; O Noetosie:
„Pisma głoszą jednego Boga. Skoro wyraźnie to stwierdzono, skoro jasno
to sformułowano, muszę uznać, że ten jeden poniósł też mękę, Chrystus
wszak był Bogiem i za nas poniósł mękę będąc Ojcem, aby też mógł
nas zbawić”.
Orygenes

Benedykt XVI:
„Orygenes Aleksandryjski jest rzeczywiście jedną z najważniejszych
postaci dla całego rozwoju myśli chrześcijańskiej. Tworzy on teologię w
sposób tak bardzo oryginalny, że przyczynia się do nieodwracalnego
przełomu w rozwoju myśli chrześcijańskiej”.
H. Urs von Balthasar:
„Żaden z wielkich Ojców Teologii nie mógł uniknąć wpływu magicznej
niemal siły promieniowania „człowieka ze stali” , jak go nazywano. Nie
ma w Kościele myśliciela, który byłby tak niewidzialnie wszechobecny
jak Orygenes”.
Orygenes

Ur. W Aleksandrii (185-254 r.).

Ojciec: Leonidas – chrześcijanin i męczennik (+202),

Orygenes o męczeństwie:
„Na nic się zda, że miałem ojca męczennika, jeśli nie postępuję dobrze i
nie przynoszę zaszczytu mojemu szlachetnemu rodowi, to znaczy nie
stoję na wysokości męczeństwa mojego ojca oraz świadectwa, które
uczyniło go wybitnym w Chrystusie” (Hom. Ez., 4, 8).

Studiował u Pantenajosa – chrześcijanina, filozofa.

Ammoniusza Sakkas – twórcy neoplatonizmu, mistrza Plotyna.
Odwieczne rodzenie Syna przez Ojca

Argument filozoficzny.

Skoro substancja Boska jest wieczna, doskonała i niezmienna – więc
Bóg nie może się zmieniać.

Nie może więc być tak, żeby Bóg raz sobie rodził Syna a raz nie. Syn
musi istnieć zawsze.

Orygenes znajduje potwierdzenie swojej tezy w PŚ:

Prz 8,22-25: „Pan mnie stworzył, początkiem swych dróg w swoich
dziełach, przed wiekami założył mnie, na początku uczynił przed
ziemią i uczynił przed otchłanią […] przed wszystkimi wzgórzami rodzi
mnie”.
Odwieczne rodzenie Syna przez Ojca

Syn jest rodzony przez Boga cały czas, odwiecznie.

To rodzenie musi być czymś niezmiennym, bo Bóg jest niezmienny.

Więc – Ojciec cały czas syna rodzi.

Nawet, gdy syn był na ziemi, był nieustannie rodzony przez Ojca. Syn
więc jest rodzony od zawsze.

Inaczej Bóg nie byłby niezmienny, albo Syn nie byłby Bogiem.

Jest to możliwe tylko w przypadku bytów niecielesnych.

Nie ma to nic wspólnego z „rodzeniem przez kobietę”.
Odwieczne rodzenie Syna przez Ojca

Argument biblijny:

Bóg nazywany jest w Biblii Ojcem.

Skoro jest Bogiem Ojcem – to jest i był nim zawsze: w ST i NT; ale nie
tylko, także przed założeniem świata był Ojcem, bo Bóg się nie
zmienia (Por. argument filozoficzny).

Żeby być ojcem, trzeba mieć syna.

Ale zrodzenie w czasie zakłada zmianę, a Bóg jest niezmienny.

Bóg będąc Ojcem, musi zawsze mieć Syna.

Ponadto bycie synem zakłada jakieś podobieństwo do ojca.
Odwieczne rodzenie Syna przez Ojca

W przypadku ludzi, podobieństwo polega na rysach cielesnych.

Nie jest tak w przypadku Boga Ojca i Syna, gdyż to byty niecielesne.

Podobieństwo między nimi dotyczy cech niecielesnych: świętość,
dobro, wieczność, moc…

W Synu rodzonym przez Ojca jest więc podobieństwo dotyczące
cech niematerialnych: jedną z nich jest wieczność.

Ponadto rodzenie Syna przez Ojca, ze względu na niecielesność
Boskiej substancji, nie polega na odłączeniu się jednego od
drugiego.
Odwieczne rodzenie Syna przez Ojca

Aby Bóg Ojciec był Bogiem i Ojcem, musi więc rodzić, i to bez
początku czasowego, podobnego Mu, a więc i wiecznego, Syna.

Argument z biblijny 2:

Jednorodzony Syn nazwany jest: „Obrazem niewidzialnego Boga”
(Kol 1,15).

Bycie obrazem nie dotyczy rzeczywistości cielesnej, lecz niewidzialnej.

Nie chodzi tu o Syna wcielonego, lecz o Logos, który istniał przed
założeniem świata – przed wcieleniem.
Odwieczne rodzenie Syna przez Ojca

Potwierdzają to inne wypowiedzi PŚ.

On (Logos / Mądrość):

„Jest odblaskiem chwały i odbiciem istoty Boga”,

„Jest tchnieniem mocy Bożej i najczystszym wypływem chwały
Wszechmocnego”,

„Jest odblaskiem wiekuistej światłości i nieskalanym zwierciadłem
działalności Boga oraz obrazem Jego dobroci”.

Bycie „obrazem”, „odblaskiem”, czy „zwierciadłem” – dotyczy cech
istotowych Boga.
Odwieczne rodzenie Syna przez Ojca

Syn jest więc niewidzialnym obrazem niewidzialnego Boga – bo tak,
jak Ojciec nie ma On ciała, a będąc obrazem ukazuje Jego: dobroć,
wszechmoc, wieczność, miłość… – niczego innego nie może być
obrazem.

Zgadza się to ze słowami Pisma: „Syn czyni wszystko, co czyni Ojciec”.

Syn będąc obrazem istoty i aktywności Boga – musi odwiecznie być
rodzony przez Ojca. Jest bowiem dobrocią, którą Bóg czyni,

…a Bóg zawsze jest dobry i nie przestaje rodzić dobra. Zawsze więc
istnieje „obraz Jego dobroci” – Syn.
Download
Random flashcards
ALICJA

4 Cards oauth2_google_3d22cb2e-d639-45de-a1f9-1584cfd7eea2

66+6+6+

2 Cards basiek49

Pomiary elektr

2 Cards m.duchnowski

Prace Magisterskie

2 Cards Pisanie PRAC

2+2=?

2 Cards jogaf85537

Create flashcards