Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Borowie
SPIS TREŚCI
Strona
I.
WPROWADZENIE
3
1.1
1.2
1.3
1.4
1.5
1.6
1.7
1.8
1.9
1.10
1.11
Projekty planów gospodarki odpadami
Terminy przygotowania planów
Zasady gospodarki odpadami
Aktualny i planowany stan zarządzania gospodarką odpadami
Zarządzanie i gospodarka odpadami komunalnymi
Programowanie gospodarki odpadami
Udzielanie przedsiębiorstwom pozwoleń
Nadzór, monitoring i kontrola
Regulacje prawne
Funkcje eksploracyjne
Główne założenia wynikające z innych dokumentów
4
5
5
6
7
7
8
8
8
8
9
II.
CHARAKTERYSTYKA GMINY BOROWIE
10
2.1
2.2
2.3
2.4
2.5
2.6
2.7
Położenie geologiczne
Ukształtowanie, powierzchnia i budowa geologiczna
Charakterystyka gleb
Warunki klimatyczne
Stosunki wodne
Ludność i osadnictwo
Przemysł na terenie gminy
10
10
10
11
12
12
13
III.
ANALIZA STANU GOSPODARKI ODPADAMI
13
3.1.1
3.1.2
3.1.3
3.1.4
Gospodarka odpadami z sektora komunalnego
Istniejące systemy zbierania odpadów komunalnych
Infrastruktura gospodarki odpadami komunalnymi
Podmioty prowadzące działalność zakresie wywozu odpadów
komunalnych
3.1.5 Ilość i rodzaj odpadów komunalnych poddawanych odzyskowi
3.1.6 Nielegalne składowanie odpadów
3.1.7 Wnioski i identyfikacja problemów
13
15
15
17
18
18
18
3.2
Odpady z sektora przemysłowego
19
3.3
3.3.1
3.3.2
3.3.3
3.3.4
3.3.5
3.3.6
Odpady niebezpieczne i sposób postępowania z nimi
Odpady medyczne i weterynaryjne
Odpadowe oleje silnikowe przekładniowe i smarowe
Akumulatory i baterie
Odpady z budowy, remontów i demontażu z zaw. Azbestu
Lampy fluorescencyjne i inne odpady zawierające rtęć
Filtry olejowe
19
20
20
20
21
21
22
3.3.7 Wyeksploatowane pojazdy
3.3.8 Wnioski identyfikacja problemów
22
23
IV.
V.
PROGNOZA ZMIAN
DZIAŁANIA ZMIERZAJĄCE DO POPRAWY STANU
GOSPODARKI ODPADAMI
23
5.1
5.2
5.3
5.4
Cele do osiągnięcia w gospodarce odpadami
Propozycja systemu gospodarowania odpadami komunalnymi
Segregacja „u źródła”
Gniazdowy system segregacji
26
26
27
27
VI.
ZADANIA STRATEGICZNE NA OKRES 8 LAT
30
VII.
HARMONOGRAM REALIZACJI PRZEDSIĘWZIĘĆ
OBEJMUJĄCYCH OKRES 4 LAT
33
VIII. KOSZTY I DOCHODY Z PROWADZENIA PROPONOWANEJ
GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI
26
36
IX.
PLAN ZAMYKANIA SKŁADOWISKA W SŁUPIE PIERWSZYM
37
X.
MOŻLIWOŚCI FINANSOWANIA ZADAŃ UJĘTYCH W PLANIE
38
10.1
10.2
10.3
10.4
10.5
10.6
10.7
10.8
10.9
10.10
Fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej
Fundacje i programy pomocowe
Inne fundacje
ISPA
Banki
Instytucje leasingowe
Fundusze strukturalne, Fundusze Spójności
Zintegrowany Program Operacyjny Rozwoju Regionalnego
Sektorowy program operacyjny
Fundusz Spójności
39
42
43
43
44
44
44
45
46
46
XI.
ANALIZA ODDZIAŁYWANIA PLANU NA ŚRODOWISKO
50
XII.
ORGANIZACJA I ZASADY MONITORINGU SYSTEMU
GOSPODARKI ODPADAMI
51
XIII. STRESZCZENIE W JĘZYKU NIESPECJALISTYCZNYM
53
XIV. AKTUALNY STAN PRAWNY
54
XV.
55
LITERATURA
I. WPROWADZENIE
Plan gospodarki odpadami Gminy Borowie jest formą podejmowania decyzji
strategicznych umożliwiającą przewidywanie kierunków rozwoju i wyników gospodarki
odpadami w ciągu określonego czasu.
Ma być on także bardzo ważnym źródłem informacji, narzędziem kontroli i
materiałem wykorzystywanym do rozwoju gminy.
W dniu 1 października 2001 r. weszły w życie nowe regulacje dotyczące ochrony
środowiska. Wśród najważniejszych aktów rangi ustawowej należy wymienić:
-
ustawę z dnia 24 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62 poz.627
nr 115 poz 1229 oraz z 2002 r. Nr 74 poz. 676 i Nr 113 poz 984),
-
ustawę z dnia 27 kwietnia 2001 r. – o odpadach (Dz. U. Nr 62, poz. 628 oraz z 2002,
Nr 41, poz. 365 i Nr 113, poz. 984),
-
ustawę z dnia27 lipca 2001 r. – o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska,
ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw ( tzw. ustawa wprowadzająca –
Dz. U. Nr 100, poz. 1085 i z 2002, Nr 143, poz. 1196),
-
ustawę z dnia 11 maja 2001 r. o opakowaniach i odpadach opakowaniowych (Dz. U.
Nr 63, poz. 633),
-
ustawę z dnia 11 maja 2001 r. – o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie
gospodarowania niektórymi odpadami, oraz o opłacie produktowej i opłacie
depozytowej (Dz. U. Nr 63, poz. 639 i z 2002 r. Nr 113, poz. 984).
Art. 14 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. o odpadach wprowadza obowiązek opracowania i
przyjęcia do realizacji krajowego, wojewódzkiego, powiatowego i gminnego planu
gospodarki odpadami oraz określa (w art. 14;16) cel, przedmiot, zakres i warunki
szczególne. Ustawa ta stanowi, że wszystkie plany gospodarki odpadami powinny być
opracowywane zgodnie z polityką ekologiczną państwa, zaś wojewódzki, powiatowy i
gminny plan gospodarki odpadami powinien być opracowany zgodnie z planami
wyższego szczebla.
Przedmiotem planu jest objęcie wszystkich rodzajów odpadów powstających na
terenie gminy, jak również przywożonych na jej teren, a w szczególności odpady
komunalne
z
uwzględnieniem
odpadów
ulegających
biodegradacji,
odpady
opakowaniowe, odpady budowlane, wraki samochodowe, opony, oraz odpady
niebezpieczne, w tym odpady medyczne i weterynaryjne, baterie i akumulatory.
Zakres planu gospodarki odpadami obejmuje:
1. aktualny stan gospodarki odpadami,
2. prognozowane zmiany,
3. działania zmierzające do poprawy sytuacji,
4. instrumenty finansowe służące do realizacji zamierzonych celów w szczególności:
-
rodzaj i źródło pochodzenia odpadów, które mają być poddane procesom odzysku lub
unieszkodliwieniu,
-
rozmieszczenie istniejących instalacji i urządzeń do odzysku lub unieszkodliwiania
odpadów wraz z wykazem podmiotów prowadzących działalność w tym zakresie,
-
działania zmierzające do zapobiegania powstawania odpadów lub ograniczania ich
ilości, uciążliwości oraz prawidłowego postępowania z nimi, w tym zmniejszenie
ilości odpadów ulegających biodegradacji zawartych w odpadach komunalnych
kierowanych na składowiska,
-
projektowany system gospodarowania odpadami,
-
rodzaj i harmonogram realizacji przedsięwzięć,
-
harmonogram uruchamiania środków finansowych i ich źródła.
1.1 Projekty planów gospodarki odpadami
1) opracowują:
a) krajowy – minister właściwy do spraw środowiska,
b) wojewódzki – zarząd województwa,
c) powiatowy – zarząd powiatu,
d) gminny – Wójt gminy;
2)
opiniują (w terminie nie dłuższym niż dwa miesiące od dnia otrzymania
projektu, przy czym nie udzielenie opinii w tym terminie uznaje się za opinię
pozytywną):
a) krajowy – zarządy województw,
b)
wojewódzki – minister właściwy do spraw środowiska, zarządy
powiatów i gmin z terenu województwa,
c) powiatowy – zarząd województwa i zarządy gmin z terenu powiatu,
d) gminny – zarząd województwa oraz zarząd powiatu;
3)
podają do publicznej wiadomości na zasadach określonych w przepisach
ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62,
poz. 627) – dalej ustawa prawo ochrony środowiska.
4) uchwalają:
a) krajowy – Rada Ministrów,
b) wojewódzki – sejmik województwa,
c) powiatowy – rada powiatu,
d) gminny – rada gminy.
1.2 Terminy przygotowywania planów gospodarki odpadami.
Zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy – Prawo
ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (tzw.
ustawy wprowadzającej) dotychczasowe programy zrównoważonego rozwoju oraz
ochrony środowiska opracowane przez sejmiki województw oraz rady powiatów i
gmin stają się odpowiednio wojewódzkimi, powiatowymi, gminnymi programami
ochrony środowiska, o których mowa w ustawie – Prawo ochrony środowiska. Nowe
wojewódzkie programy ochrony środowiska mają zostać uchwalone przez sejmiki
województw do dnia 30 czerwca 2003 r., powiatowe programy ochrony środowiska –
przez rady powiatów do dnia 31 grudnia 2003 r., a gminne programy ochrony
środowiska – przez rady gmin do dnia 30 czerwca 2004 r.
1.3 Zasady gospodarki odpadami w przepisach prawnych
Zgodnie z polskim i unijnym ustawodawstwem w dziedzinie odpadów obowiązują
następujące zasady postępowania z odpadami:
-
zapobieganie i minimalizacja powstawania odpadów,
-
powtórne wykorzystanie odpadów, których powstawania w danych warunkach
techniczno-ekonomicznych nie da się uniknąć,
-
unieszkodliwianie odpadów,
-
bezpieczne dla zdrowia ludzkiego i środowiska – składowanie odpadów, których nie
da się, z uwagi na warunki techniczno-ekonomiczne, odzyskać bądź unieszkodliwić.
W gospodarce odpadami podstawowym priorytetem jest prewencja, tj.
zapobieganie powstawaniu odpadów poprzez odpowiednie projektowanie procesów
technologicznych oraz ich produktów. Powstawanie zanieczyszczeń lub odpadów
powinno być eliminowane lub ograniczane niezależnie od stopnia ich szkodliwości dla
środowiska i zdrowia ludzi, ich ilości lub miejsca powstawania.
W praktyce zapobieganie powstawaniu wielu rodzajów odpadów jest niemożliwe, stąd
należy minimalizować ich ilość. W przypadku, gdy odpady już powstały, zaleca się
maksymalne wykorzystanie odzyskanych z nich surowców i materiałów – możliwe blisko
miejsca ich powstawania (zasady bliskości i samowystarczalności). Celem tych zasad jest
ograniczenie przewozu odpadów do minimum.
1.4 Aktualny i planowany stan zarządzania gospodarką odpadami w gminach
Zarządzanie gospodarką odpadami w gminach reguluje ustawa o odpadach i
dodatkowe akty prawne wydane na jej podstawie. Zgodnie z tą ustawą na wytwórcy odpadów
spoczywa wiele obowiązków.
Władze gminne odpowiedzialne są za postępowanie ze wszystkimi odpadami
komunalnymi
powstającymi
na terenie
gminy, tj. za ich zbiórkę, usuwanie i
unieszkodliwianie. Obowiązujące przepisy prawne, przydzieliły gminie zadania z zakresu
gospodarki odpadami komunalnymi na terenach odjętych ich działalnością. Działalność gmin
w zakresie ochrony środowiska winna polegać przede wszystkim na uwzględnieniu tego
rodzaju zadań w programach gospodarczych i w planach zagospodarowania przestrzennego, a
następnie na zapewnieniu ich realizacji poprzez sprawowanie nadzoru nad jednostkami
organizacyjnymi znajdującymi się na ich terenie. Nadzór ten obejmuje sprawy gromadzenia i
unieszkodliwiania odpadów, budowy wysypisk, zasad działalności komunalnych i
prywatnych przedsiębiorstw oczyszczania, ustalania częstotliwości i sposobu wywozu
odpadów.
Zadania i zakres odpowiedzialności, dotyczące utrzymania czystości i utrzymania porządku,
zostały określone w ustawie z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w
gminach (Dz. U. Nr 132 poz. 622 z 1996 r., z późniejszymi zmianami.).
W szczególności do obowiązków gmin należy między innymi:

tworzenie warunków do wykonywania prac związanych z utrzymaniem czystości i
porządku na terenie gminy lub zapewnienie wykonania tych prac przez tworzenie
odpowiednich jednostek organizacyjnych;

zapewnienie budowy, utrzymania i eksploatacji własnych lub wspólnych z innymi
gminami:
-
instalacji i urządzeń do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów komunalnych,
-
stacji zlewnych, w przypadku, gdy podłączenie wszystkich nieruchomości do sieci
kanalizacyjnej jest niemożliwe lub powoduje nadmierne koszty, instalacji i urządzeń
do zbierania, transportu i unieszkodliwiania zwłok zwierzęcych lub ich części;

organizowanie selektywnej zbiórki, segregacji oraz magazynowanie odpadów
komunalnych, w tym odpadów niebezpiecznych, przydatnych do odzysku oraz
współdziałanie z przedsiębiorstwami podejmującymi działalność w zakresie
gospodarowania tego rodzaju odpadami.
Tak więc, podstawowe funkcje działania wykonawczego gmin w dziedzinie
gospodarki odpadami można podzielić na:
Funkcje eksploatacyjne sprowadzające się do świadczenia usług związanych z wywozem i
unieszkodliwianiem odpadów przez organizację własnych form działalności gospodarczej lub
zlecenie wykonywania tych usług.
Funkcje planowania i rozwoju, których zadaniem jest podejmowanie działań inwestycyjnych,
związanych z rozwojem gospodarki odpadami na terenie gminy.
Funkcje zarządzania i kontroli.
1.5 Zarządzanie gospodarką odpadami komunalnymi można podzielić na:
-
programowanie gospodarki odpadami,
-
dysponowanie zezwoleniami i zamówieniami,
-
nadzór, monitoring i kontrola.
1.6 Programowanie gospodarki odpadami
Powinno obejmować tworzenie ogólnej, dalekosiężnej polityki rozwoju tej branży w
gminie. Władze gminne, odpowiedzialne za usługi związane z wywozem odpadów, dokładnie
określają szczegółowe obowiązki, które mają być wykonane przez wywożącego odpady
między innymi:
-
ilość usuwanych odpadów oraz liczbę źródeł, z których odbierane są odpady w
określonym rejonie,
-
miejsce deponowania odpadów,
-
rodzaj odbieranych odpadów i typy pojemników,
-
udzielanie zezwoleń na odbiór odpadów,
-
środki transportu i częstotliwość wywozu.
1.7 Udzielanie przedsiębiorstwom pozwoleń na odbiór odpadów.
Ustawa o utrzymaniu porządku i czystości w gminach nakłada obowiązek uzyskania
zezwolenia na usuwanie, wykorzystywanie i unieszkodliwianie odpadów komunalnych w
stosunku do podmiotów innych niż gminne jednostki organizacyjne.
1.8 Nadzór, monitoring i kontrola.
Władze gminy są odpowiedzialne za utrzymanie czystości w gminie oraz za zgodne z
przepisami ochrony środowiska gospodarowanie odpadami komunalnymi. Z tych
obowiązków wynika potrzeba kontroli działalności w tym zakresie na terenie gminy,
monitorowania ilości i jakości odpadów składowanych na wysypisku.
1.9 Regulacje prawne:
W zakresie utrzymania porządku i czystości – Uchwała w sprawie określenia zasad
utrzymania czystości i porządku na terenie gminy Borowie, zawiera następujące zapisy:
-
wyszczególnienie osób fizycznych i prawnych, których dotyczy;
-
usankcjonowanie zapisu, że obowiązek usuwania odpadów spoczywa na wszystkich
osobach fizycznych i prawnych wytwarzających odpady;
-
gromadzenie odpadów odbywać się może wyłącznie w miejscach do tego celu
wyznaczonych, w pojemnikach lub kontenerach przyjętych w gminie jako zalecane;
-
każdy
właściciel
udokumentowania
lub
użytkownik
przekazania
nieruchomości
wytworzonych
zobowiązany
odpadów
do
jest
do
zakładu
unieszkodliwiania, posiadającego prawną zgodę na wykonanie takich usług;
-
dowodem wywiązania się z obowiązku wymienionego wyżej jest zawarcie umowy
przez właściciela lub użytkownika nieruchomości z akceptowanym przez Wójta
Gminy przedsiębiorstwem, zajmującym się wywozem odpadów;
-
określenie rodzaju i miejsca gromadzenia odpadów specjalnych, w tym
niebezpiecznych i sposobu ich usuwania.
1.10 Funkcje eksploatacyjne
W ramach tych funkcji gmina ma obowiązek zapewnić mieszkańcom usługi w
zakresie usuwania i unieszkodliwiania odpadów komunalnych. Pojęcie „zapewnić” może
oznaczać zorganizowanie formy świadczenia odpowiednich usług, również może oznaczać
wskazanie miejsca lub formy, w jaki mieszkaniec może odpłatnie pozbyć się gromadzonych
odpadów.
Usługi w zakresie wywozu odpadów mogą być świadczone przez różne podmioty
gospodarcze zgodnie z zasadami wolnej konkurencji. Powinny to być wyspecjalizowane
przedsiębiorstwa, wybrane na drodze przetargu. Władze gminy z takimi wybranymi
przedsiębiorstwami powinny zawrzeć umowę zawierającą określenie zadań i uwarunkowań
koniecznych do zrealizowania na przedmiotowym terenie przez daną firmę.
1.11 Główne założenia wynikające z innych dokumentów
Zgodnie z „Krajowym Planem Gospodarki Odpadami” celowe byłoby:

utworzenie w skali kraju co najmniej kilkudziesięciu ponadgminnych struktur
gospodarki odpadami komunalnymi, obsługujących od 200 tyś. do 500 tyś.
mieszkańców, dla realizacji wspólnych przedsięwzięć,

planowanie
i
uwzględniających
realizacja
rozwiązań
wszystkie
wytwarzane
kompleksowych,
zintegrowanych,
odpady
do
możliwe
wspólnego
zorganizowania, niezależne od źródła ich pochodzenia,

utrzymanie przez gminy kontroli nad zakładami przetwarzania odpadów, co jest
istotne z punktu widzenia rozwoju racjonalnej gospodarki odpadami, w szczególności
dające możliwość dofinansowania deficytowych działalności (np. dofinansowanie
selektywnej zbiórki i kompostowania z zysków ze składowiska). Jest to korzyść tzw.
zintegrowanego modelu (systemu) gospodarki odpadami. Podzielenie systemu na
drobne elementy nie daje takiej możliwości, gdyż konieczne są wówczas subwencje z
budżetu gminnego do deficytowych działalności.
W „Planie gospodarki odpadami dla województwa mazowieckiego” zakłada się utworzenie 8
obszarów, w których działać będą regionalne zakłady gospodarki odpadami. Regionalne
zakłady gospodarki odpadami mają mieć charakter ponad lokalny, co spowoduje lepsze
wykorzystanie zdolności produkcyjnych, oraz obniży jednostkowe koszty inwestycyjne i
eksploatacyjne tych obiektów.
II
CHARAKTERYSTYKA GMINY BOROWIE
2.1.
Położenie geograficzne
Gmina Borowie leży w południowo – zachodniej części woj. mazowieckiego, wzdłuż
drogi Garwolin – Siedlce, oraz wzdłuż linii kolejowej Pilawa – Łuków. Leży na pograniczu
Równiny
Garwolińskiej,
która
wchodzi
w
skład
makroregionu
Niziny
Środkowomazowieckiej.
Gmina zajmuje 8041 ha, rozciąga się ponad 16 km w kierunku równoleżnikowym oraz
ponad 9 km w kierunku południkowym.
Ukształtowanie powierzchni i budowa geologiczna
2.2
Pod względem położenia geologiczno – tektonicznego gmina znajduje się w synklinorium
niecki mazowieckiej graniczącej na wschodzie z fundamentem krystalicznym platformy
wschodnioeuropejskiej.
Obszar gminy obniża się w kierunku południowo – zachodnim. Najniżej położony teren
zajmuje dolina rzeki Wilgi wraz z przylegającymi do niej polami wsi: Łętowa, Kamionki,
Dudki i Głoskowa. Dolina rzeki nieznacznie wcina się w teren. Cały ten obszar jest
monotonny, prawie płaski z nielicznymi tylko pagórkami leżącymi w północnej części wsi
Głoskowa.
Najwyższe wysokości n.p.m. występują we wsiach położonych w południowo –
wschodniej części gminy: Filipówka, Brzuskowola i Gościewicz. Leżą one na płaskim
opadającym w kierunku rzeki Rydni zboczu wzniesienia, którego wierzchołek znajduje się
poza granicami gminy. Zróżnicowanie terenu jest nieznaczne i sięga ok. 56 m. Najniższy
punkt/130 m n.p.m./znajduje się we wsi Łętów, zaś najwyższy we wsi Brzuskowola/ 189 m
n.p.m./.
2.3 Charakterystyka gleb
Struktura gleb jest urozmaicona. Wśród gruntów ornych dominują gleby pseudobielicowe
/około 60% powierzchni/ oraz gleby brunatne wyługowane /ok. 35%/.
Występuję również czarne ziemie zdegradowane i namyte /ok. 3%/ oraz gleby murszowo –
mineralne /ok. 1%/.
Według gleboznawczej klasyfikacji gruntów, na terenie gminy przeważają gleby średniej
jakości, zaliczane do klasy IV a i IV b.
Najlepsze ziemie posiada wieś Łopacianka położona we wschodniej części gminy
Borowie gdzie dominują gleby kl. III a i III /62.4%/ zaliczane do gleb dobrych.
Najsłabsze gleby /kl.IV/ pokrywają największe obszary w północno – zachodniej i
środkowej części gminy: Słup A (29.8%) i Brzuza Nowa (27.2%).
W gminie dominują gleby średniej jakości. Są to gleby żyzne, lecz słabo przewiewne,
zimne i słabo czynne biologicznie, ciężkie w uprawie, wymagające melioracji, zaliczane do
klasy IV a.
Kierunki i wykorzystanie gruntów w gminie Borowie przedstawia poniższa tabela:
Tab. 1 Powierzchnia geodezyjna i kierunki wykorzystania gruntów w Borowiu w 2002 r.
Kierunek wykorzystania
Powierzchnia
w ha
6394
1357
% ogólnej
Powierzchni
79,5
16,8
Użytki rolne
Lasy i grunty leśne oraz zadrzewienia i
zakrzewienia
Wody
13
Grunty zabudowane i zurbanizowane
30
Tereny komunikacyjne
210
Tereny pozostałe
37
Źródło: Wydział Geodezji i Rozwoju Gospodarczego. Urząd Gminy Borowie.
0,2
0,4
2,6
0,5
2.4. Warunki klimatyczne
Obszar gminy należy pod względem klimatycznym do II Dzielnicy Wschodniej
/Podlaskiej/. Jest to dzielnica przejściowa między klimatem dzielnicy środkowej i klimatem
równin Polesia. Przejściowość klimatu charakteryzuje się przede wszystkim wydłużonym
okresem miedzy latem a zimą, co przynosi w rezultacie dwie dodatkowe pory roku:
przedwiośnie i późną jesień. Przedwiośnie rozpoczyna się przeważnie w połowie marca i trwa
do początku kwietnia /ok. 50 – 60 dni/.
Średnia suma opadów wynosi 550 – 650 mm, przy czym największe natężenie opadów
występuje latem. Opady zimowe są znacznie mniejsze, ale są za to częstsze. Ilość dni z
pokrywa śnieżną waha się od 70 do 90 dni.
Obszar gminy, ze względu na małe zróżnicowanie pod względem rzeźby, posiada niezbyt
korzystne nasłonecznienie. Warunki klimatyczne, jakie panują na obszarze gminy sprzyjają
uprawie żyta i ziemniaków.
2.5. Stosunki wodne
Przez obszar gminy przepływają dwie rzeki. Większa z nich to Wilga /prawy dopływ
Wilgi/ płynąca w kierunku południowo – zachodnim. Północna część gminy leży w dorzeczu
Świdra z dopływem Rydni. Rzeka Rydnia wypływa z niewielkiego pagórka 160 m. n.p.m.
leżącego przy granicy pól wsi Łopacianka i Chromin, zaś ujście znajduje się w Stodzewie, już
poza granicami gminy.
2.6. Ludność i osadnictwo
Około 90% mieszkańców gminy zamieszkuje w zabudowie zagrodowej, tworząc 1346
gospodarstw domowych. Pozostali mieszkańcy mieszkają w zabudowie jednorodzinnej.
Przeciętna wielkość gospodarstwa domowego wynosi 3,92 osoby.
Szczegółową liczbę mieszkańców i nieruchomości przedstawia tabela nr 2.
Tab. nr 2 Zestawienie nieruchomości oraz liczba mieszkańców na terenie Gminy Borowie
Lp.
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
Nazwa miejscowości
Borowie
Brzuskowola
Brzuza Nowa
Brzuza Stara
Chromin
Dudka
Filipówka
Gościewicz
Głosków
Gózd
Iwowe
Jaźwiny
Kamionka
Laliny
Łopacianka
Łętów
Liczba mieszkańców
Liczba nieruchomości
539
142
207
160
419
183
250
203
645
99
608
286
132
295
279
194
147
39
58
45
97
49
62
70
135
32
143
70
40
80
71
43
17
18
19
Słup Pierwszy
Słup Drugi
Wilchta
Razem:
251
136
251
5279
50
40
75
1346
Źródło: GUS, Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań, 2002 r.
Średnia gęstość zaludnienia wynosi 65,9 osób/km2. Największa gęstość występuje we wsiach
leżących przy drodze Garwolin – Siedlce oraz linii kolejowej Pilawa – Łuków. Są to wsie:
Wilchta, Głosków, Chromin, Łopacianka, Borowie. Najmniej osób na km2 przypada we wsi
Gózd. W pozostałych wsiach liczba ludności na km2 waha się od 40,7 do 86,6 osób.
2.7 Przemysł na terenie gminy
Zakłady przemysłowe o większym zatrudnieniu nie występują. W gminie ( wg stanu na
dzień 30 kwietnia 2004 r) działa 160 podmiotów gospodarczych, przy czym kluczową rolę
odgrywają usługi (50 podmiotów) zdominowane przez usługi budowlane i transport. Następną
dość liczną grupę stanowi handel (43 podmioty), pozostałe podmioty gospodarcze to usługi
stolarskie, weterynaryjne, usługi dla rolnictwa.
W gminie Borowie znajduje się Bank Spółdzielczy, Gminna Spółdzielnia
„Samopomoc Chłopska” z siecią sklepów i piekarnią, Samodzielny Publiczny Zakład Opieki
Zdrowotnej, siedziba Urzędu Gminy, Urząd Pocztowy cztery Publiczne Szkoły Podstawowe,
dwa Gimnazja, Gminny Ośrodek Kultury, dziesięć Ochotniczych Straży Pożarnych, cztery
stacje LPG i jedna CPN, oraz Ośrodek Resocjalizacji „MONAR”.
III. ANALIZA STANU GOSPODARKI ODPADAMI W GMINIE BOROWIE
Powstające w gminie odpady pochodzą z:
- sektora komunalnego,
- sektora gospodarczego.
Według danych z ewidencji odpadów oszacowano, że w przyjmowanym jako bazowy
2003 roku na terenie gminy Borowie powstało łącznie 748,08 Mg odpadów.
3.1.1 Gospodarowanie odpadami z sektora komunalnego
Odpady komunalne
Zgodnie z definicją zawartą w art. 3 ustawy o odpadach, „odpady komunalne są to
odpady powstające w gospodarstwach domowych, a także odpady niezawierające odpadów
niebezpiecznych pochodzące od innych wytwórców odpadów, które ze względu na swój
charakter lub skład są podobne do odpadów powstających w gospodarstwach domowych.”
Odpady komunalne
powstające
w
gospodarstwach domowych i
obiektach
infrastruktury gminnej, takich jak: handel, szkolnictwo, usługi, obiekty turystyczne, obiekty
działalności gospodarczej i wytwórczej.
Można wśród nich wyróżnić odpady:

domowe,

wielkogabarytowe,

uliczne,

odpady z obiektów użyteczności publicznej,

odpady z terenów zieleni zorganizowanej,

komunalne osady ściekowe,

śnieg i lód usuwany z powierzchni ulic i placów,

urobek ziemny z ziemnych prac budowlanych,

gruz z remontów i rozbiórki budynków.
Do strumienia odpadów komunalnych trafia wiele odpadów niebezpiecznych
związanych z działalnością bytową ludzi:
-
zużyte baterie,
-
akumulatory,
-
świetlówki,
-
termometry rtęciowe
-
opakowania po farbach i lakierach,
-
zużyte rozpuszczalniki,
-
smary,
-
przeterminowane leki.
Tab. Nr 3 Ilość odpadów ze strumienia odpadów komunalnych przyjmowanych na
składowisko gminne w Słupie Pierwszym w latach 1999 – 2003.
Rok
1999 - 2003
SGOK
Przyjęto ogółem
Odzysk surowców
wtórnych
Ilość odpadów składowanych na
wysypisku
3 026,28 Mg
226,42 Mg
2 799,86 Mg
Źródło: Ewidencja składowania odpadów stałych
3.1.2
Istniejące systemy zbierania odpadów komunalnych
Sposób zbiórki odpadów komunalnych w gminie Borowie jest typowy dla warunków
polskich i nie odbiega pod względem technicznym (stosowanych pojemników, samochodów)
od standardów przyjętych w krajach Unii Europejskiej.
Gospodarka odpadami komunalnymi prowadzona jest w oparciu o odpowiednie przepisy oraz
uchwałę Rady Gminy w Borowiu Nr XV/90/2004 z dnia 24.05.2004 r. w sprawie określenia
zasad utrzymania czystości i porządku na terenie gminy Borowie.
Zbiórka odbywa się za pomocą kontenerów (KP – 7) i pojemniki (typu 1100) oraz
pojemniki ażurowe do selektywnej zbiórki odpadów stałych (butelki typu „pet” i szkło białe)
wystawione są w poszczególnych miejscowościach na terenie gminy – w miejscach
ogólnodostępnych (tzw. system gniazdowy). Opróżniane są one w miarę potrzeb przez
uprawnione, wyspecjalizowane przedsiębiorstwa. Odpady transportowane są za pomocą
samochodów – śmieciarek na składowisko gminne w Słupie Pierwszym i do zakładów
utylizacji znajdujących się poza terenem gminy.
Część mieszkańców ma zawarte indywidualne umowy z firmami wywozowymi.
Wyposażają oni swoje nieruchomości w pojemniki na odpady (typu 1100), które są
systematycznie opróżniane.
Od 2001 roku, realizowany jest w gminie Borowie system selektywnej zbiórki
odpadów komunalnych. Segregacja odbywa się w następujący sposób: poprzez ustawienie na
terenie gminy zestawów pojemników na szkło odpadowe i tworzywa sztuczne (pojemniki
ażurowe do selektywnej zbiórki odpadów stałych). W przyszłości system ten będzie
rozbudowywany poprzez zwiększenie ilości zestawów pojemników na:
- szkło
- makulaturę
- inne odpady
Oraz pojemniki ażurowe na:
- tworzywa sztuczne
- szkło
Wyposażono mieszkańców w biodegradowalne oznaczone kolorystycznie i opisane worki
foliowe do gromadzenia poszczególnych rodzajów surowców wtórnych; szkło białe, szkło
kolorowe, makulatura, tworzywa sztuczne, puszki metalowe.
Odbiorem segregowanych
odpadów zajmuje się firma TIP – TOP z siedzibą w Górze Kalwarii.
System ten jest organizowany i finansowany w dużym stopniu przez gminę.
Zbiórka organizowana przez gminę obejmuje wywóz selektywnie gromadzonych
odpadów z pojemników ustawianych na terenie gminy.
3.1.3 Infrastruktura gospodarki odpadami komunalnymi.
Odpady komunalne z terenu gminy Borowie kierowane są na składowisko gminne
zlokalizowane w miejscowości Słup Pierwszy. Składowisko usytuowane jest około 300 m w
kierunku zachodnim od drogi gminnej Borowie – Kamionka, w otoczeniu lasu i pasa zieleni.
Odległość od zabudowań mieszkalnych wynosi ok. 420 m. Składowisko zajmuje
powierzchnię 1,57 ha, eksploatowana kwatera ma pojemność ok. 35 tyś. m3(tj. 13 000Mg2).
Wykorzystanie do chwili obecnej wyniosło 2799 Mg. Składowisko jest obiektem nowym,
oddane zostało do eksploatacji 1 września 1999 roku. Eksploatowana kwatera wyłożona jest
folią HDPE o grubości 1,5 mm. Odcieki zbierane systemem drenów są okresowo wywożone
na jedną z pobliskich oczyszczalni ścieków. Na terenie składowiska znajdują się 3 pizometry,
przez co prowadzony jest stały monitoring wód odciekowych. Prowadzona jest ewidencja
przywożonych odpadów. Eksploatacja obiektu odbywa się zgodnie z zatwierdzoną przez
Starostwo Powiatowe w Garwolinie instrukcją.
Składowisko nie przyjmuje odpadów niebezpiecznych. Zgodnie z programem
użytkowania składowiska są przyjmowane i składowane jedynie odpady komunalne tj.:
- odpady niesegregowane,
- papier i tektura,
- tworzywa sztuczne,
- butelki PET,
- metal,
- szkło.
Odpady tego typu stanowią małe zagrożenie dla środowiska. Niewielka ilość
składników organicznych ulegających procesom biochemicznych przemian powoduje, że nie
nadają się one do kompostowania jak również do spalania.
Na składowisku pracują okresowo maszyny do zagęszczania odpadów. Składowanie
odpadów na składowisku odbywa się warstwami w sposób podłużny. Wysokość jednej
warstwy przed zagęszczeniem 1,3 – 1,5 m.
Na składowisku zatrudniony jest pracownik dozoru. W celu zabezpieczenia
składowiska przed dostępem osób nieupoważnionych teren jest szczelnie ogrodzony płytami
żelbetonowymi.
Pojazdy dowożące odpady na składowisko, przed wjazdem na jego teren są
poddawane kontroli w celu:
- wyeliminowania transportów zawierających odpady, których składowanie na składowisku
jest niedozwolone,
- przeprowadzenie ewidencji ilości i jakości przywożonych odpadów,
- zakwalifikowanie transportu do rozładunku w zależności od posiadanych odpadów.
Elementem właściwej eksploatacji i rekultywacji składowiska odpadów jest jego
monitoring. Polega on nie tylko na badaniach analitycznych komponentów środowiska, ale
także na obserwacji zjawisk związanych z jego funkcjonowaniem.
Odnośnie tego jest prowadzony następujący monitoring:
- ilość i rodzaj przyjmowanych odpadów / rejestr pomiar w m3/,
- ilość odpadów segregowanych /waga i rejestr/
- bieżące sprawdzanie i likwidacja „dzikich wysypisk” wokół składowiska,
- badanie wody w pizometrach raz w roku,
- badanie odcieków z drenażu składowiska i wody z oczka na terenie składowiska raz w roku,
- obserwacja populacji gryzoni i ptaków na składowisku,
- obserwacja zmian w szacie roślinnej wokół składowiska.
Obecnie ważenie odpadów stałych przywożonych na składowisko jak i wywożonych
surowców wtórnych (po segregacji na składowisku) odbywa się przy pomocy wagi
znajdującej się na placu G.S.
Według szacunków Urzędu Gminy obiekt jest wypełniony w 15 – 20 %. Zamknięcie
składowiska w Słupie Pierwszym przewiduje się na rok 2012.
3.1.4 Podmioty prowadzące działalność w zakresie wywozu odpadów komunalnych
Tab. Nr 4 W gminie Borowie na wywóz odpadów komunalnych wydano zezwolenia
następującym podmiotom (stan na dzień 01 . 04 . 2004 r.)
Podmiot
Zakres
MPGK Sp. z o.o. w Garwolinie, Al. Legionów 19
- odbiór odpadów komunalnych od
właścicieli nieruchomości
TIP – TOP Leszek Parol, 05 – 530 Góra Kalwaria, - odbiór odpadów komunalnych od
ul. Kilińskiego 33a
właścicieli nieruchomości
EKO – BAR, Sabak Krzysztof, Chromin
-opróżnianie
zbiorników
bezodpływowych
i
transport
nieczystości płynnych
Źródło: Wydział Oświaty, Geodezji i Rozwoju Gospodarczego.
Na składowisko w Słupie Pierwszym odpady komunalne przywożą:
- MPGK Sp. z o.o. w Garwolinie, Al. Legionów 19
- Wielobranżowe Gospodarstwo Pomocnicze, ul. Weisenberga 1, 08 – 430 Żelechów
- TIP – TOP Leszek Parol, 05 – 530 Góra Kalwaria, ul. Kilińskiego 33a
Tab. Nr 5 Ilość odpadów komunalnych dostarczonych przez ww. firmy na
składowisko w Słupie Pierwszym w roku 2003 przedstawia się następująco:
Rok
2003
Wielobranżowe
Gospodarstwo
Pomocnicze,
Żelechów
Mg
%
TIP – TOP Góra
Kalwaria
Mg
%
Mg
144,06
63,06
8,44
748,08
MPGK
Sp.Z.O.O. w
Garwolinie
Mg
%
540,96
72,31
19,25
RAZEM
Źródło: Dane wydziału Oświaty, Geodezji i Rozwoju Gospodarczego.
3.1.5 Ilość i rodzaj odpadów komunalnych poddawanych odzyskowi.
Prowadzona na terenie gminy zbiórka obejmuje przede wszystkim: opakowania z
tworzyw sztucznych, opakowania ze szkła, metale żelazne.
Segregacja i odzysk odpadów na składowisku za 2003 r. przedstawia się następująco:
- 150102 opakowania z tworzyw sztucznych
- 28,32 Mg
- 150107 opakowania ze szkła
- 11,305 Mg
- 160117 metale żelazne
- 10,80 Mg
Odpady, te sprzedawane są podmiotom wykorzystującym je do celów gospodarczych. Są to
firmy: 1. P.P.H.U „SALBUD”, Maciejowice, 2. TIP – TOP Góra Kalwaria
3.1.6
Nielegalne składowanie odpadów
Na terenie gminy zdarza się składowanie odpadów w miejscach do tego
nieprzeznaczonych.
Zanieczyszczane
są
głównie
rowy
wzdłuż
głównych
ciągów
komunikacyjnych i lasy.
Miejsca takie są systematycznie oczyszczane z odpadów komunalnych przez
pracowników Urzędu Gminy, Rejonu Dróg, oraz młodzież szkolną.
3.1.7 Wnioski i identyfikacja problemów
Analiza aktualnej sytuacji w gospodarce odpadami z sektora komunalnego w Borowiu
pozwala na wysunięcie następującego wniosku:
W gminie Borowie istnieje dobra infrastruktura gospodarki odpadami komunalnymi w postaci
gminnego wysypiska w miejscowości Słup Pierwszy, zakładów zajmujących się zbieraniem,
odzyskiem i unieszkodliwianiem odpadów.
Podstawowymi problemami gospodarki komunalnymi w Borowiu są:
-
pozbywanie się przez część mieszkańców wytworzonych odpadów stałych poprzez
palenie na własnych posesjach i wywożenie odpadów budowlanych do pobliskich
lasów,
-
prowadzenie zbiórki odpadów komunalnych, która tylko w niewielkim procencie ma
charakter selektywny. Jest to spowodowane m.in. niewystarczającą ilością
pojemników na odpady i niską świadomością ekologiczną części mieszkańców.
3.2
Odpady z sektora przemysłowego
Na terenie gminy Borowie brak jest przemysłu, a podstawowym źródłem utrzymania
jest rolnictwo /występują tu jedynie drobne podmioty gospodarcze/.
Borowie jest gminą typowo rolniczą. Przeważają tu średniej wielkości, indywidualne
gospodarstwa rolne. W związku z powyższym problem gospodarki odpadami z sektora
przemysłowego nie występuje.
3.3
Odpady niebezpieczne i sposób postępowania z nimi
3.3.1 Podstawowe odpady niebezpieczne występujące na terenie gminy Borowie to:
-
odpady z diagnozowania, leczenia i profilaktyki medycznej,
-
odpadowe oleje silnikowe, przekładniowe i smarowe,
-
zużyte baterie i akumulatory ołowiowe,
-
odpady z budowy, remontów i demontażu zawierające azbest,
-
lampy fluorescencyjne i inne odpady zawierające rtęć,
-
filtry olejowe.
3.3.2
Wytwórcami odpadów wymienionych są:
-
Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej,
-
Zakład Usług Weterynaryjnych w Iwowem,
-
Zakład Usług Weterynaryjnych w Borowiu,
-
Placówki oświatowe,
-
Inne podmioty gospodarcze.
3.3.3
Poszczególne odpady niebezpieczne, zgodnie z obowiązującymi przepisami, są
przekazywane firmom zajmującym się ich odzyskiem lub unieszkodliwianiem. Część
odpadów trafia na odpowiednie składowiska zlokalizowane poza terenem gminy.
3.3.1 Odpady medyczne i weterynaryjne
Ochrona zdrowia i życia ludzkiego, a także zwierząt, są powodem powstawania
specyficznej grupy odpadów niebezpiecznych, częściowo przypominających składem
odpady komunalne, ale zawierające w swym składzie trucizny, substancje toksyczne, a
także składniki skażone chorobotwórczo.
Do największego wytwórcy odpadów medycznych w Borowiu należy Samodzielny
Zakład Opieki Zdrowotnej, który w roku 2002 wyprodukował 162 kg , 2003 r.104 kg
wymienionych odpadów, które odebrał Zakład ECO ABC Sp. zoo 07-400 Bełchatów
ul. Przemysłowa 7 i w przyszłości również będą bezpośrednio odbierane od SZOZ w
Borowiu przez firmę specjalistyczną.
Odpady weterynaryjne powstałe w Zakładach Usług Weterynaryjnych są odbierane
przez Zakład Utilimed Lublin ul. Lubartowska 75 i w przyszłości również będą
bezpośrednio z tych zakładów odbierane, przez firmę specjalistyczną.
3.3.2 Odpadowe oleje silnikowe przekładniowe i smarowe.
Oleje smarowe to ciecze przeznaczone do smarowania urządzeń technicznych,
głownie w celu zmniejszenia tarcia i ochrony elementów metalowych przed korozją. Ze
względu na skład chemiczny oleje smarowe dzieli się na mineralne i syntetyczne. W
procesie ich użytkowania zużywa się około 45 % ich masy koło 55% pozostaje w formie
oleju przepracowanego stanowiącego odpad niebezpieczny, który z uwagi na obecność w
nim m.in. substancji ropopochodnych i metali ciężkich może mieć szkodliwy wpływ na
środowisko.
Największymi wytwórcami tych niebezpiecznych odpadów w Borowiu są:
Usługi ślusarskie i mechanika maszyn i urządzeń rolniczych w Lalinach 12;
Wykonywanie usług mechanicznych Wilchta 41. Ogólna ilość wytworzonych na terenie
gminy Borowie olejów odpadowych jest niewielka, zakłady gospodarcze przekazują
odpady do wyznaczonych stacji benzynowych.
3.3.3
Akumulatory i baterie
Zużyte akumulatory stanowią bardzo niebezpieczny dla środowiska odpad.
Zagrożeniem jest zawarty w nich elektrolit (roztwór kwasu siarkowego) oraz ołów i jego
związki. Głównym źródłem ich powstawania są wycofane z użytku pojazdy
samochodowe i wymiana zużytych akumulatorów. Skład chemiczny zużytych baterii jest
podobny. Źródłem powstawania tego odpadu jest wymiana zużytych baterii w
urządzeniach elektronicznych i latarkach w gospodarstwach domowych i rolniczych na
terenie gminy.
Zużyte akumulatory i baterie są zbierane od użytkowników przez podmioty
wprowadzające je na rynek (sklepy, sklepy motoryzacyjne, stacje paliw i obsługi). Do
czasu uruchomienia odpowiedniej linii do przerobu urządzeń elektrycznych odpady
powyższe będą składowane w Gminnym Punkcje zbiórki odpadów niebezpiecznych, i
skąd po wyselekcjonowaniu odpowiednie ich ilości, będą odbierane przez specjalistyczne
firmy, a następnie przewożone do składowisk odpadów niebezpiecznych lub zakładów
zajmujących się ich utylizacją.
3.3.4
Odpady z budowy, remontów i demontażu zawierające azbest
Do szczególnie niebezpiecznych odpadów należą materiały zawierające azbest takie
jak:
elementy budowlane płaskie – płyty ścienne i dachowe oraz rury wodociągowe i
kanalizacyjne. Azbest znajduje się również w płytkach podłogowych PCV, okładzinach
hamulcowych, ubraniach ochronnych, kocach gaśniczych, płytkach stosowanych przy
palnikach gazowych, uszczelkach i innych wyrobach. Wszystkie odpady zawierające
azbest są traktowane jako zagrożenie dla życia i zdrowia. Szczególnie niebezpieczne jest
oddziaływanie włókien azbestu na organizm ludzki, prowadzące do powstania takich
chorób jak: pylica azbestowa, nowotwory złośliwe, zgrubienia i stwardnienia opłucnej,
zmiany skórne, przewlekłe zapalenie oskrzeli.
Obecnie źródłem odpadów azbestowych na terenie gminy jest rozbiórka budowli i
wymiana pokryć dachowych zawierających materiały budowlane z azbestem.
Wyroby posiadające azbest będą składane w Gminnym Punkcie Zbiórki Odpadów
Niebezpiecznych utworzonym na terenie składowiska. Przed przywiezieniem dostawca
powinien umieścić wyroby azbestowe na paletach, następnie dokładnie zabezpieczyć folią
przed uszkodzeniem lub emisją pyłu azbestowego do powietrza. Odpady azbestowe będą
odbierane przez specjalistyczne firmy w celu przewiezienia do składowisk odpadów
niebezpiecznych.
Demontażem elementów azbestowych z obiektów budowlanych zajmują się
wyspecjalizowane firmy.
Odpady budowlane powstające na terenie Gminy są obecnie i będą w przyszłości po
wstępnej segregacji, przeprowadzonej na terenie budowy, wykorzystywane do
utwardzenia dróg polnych.
3.3.5
Lampy fluorescencyjne i inne odpady zawierające rtęć.
Odpady niebezpieczne w postaci lamp fluorescencyjnych powstają w wyniku
wymiany zużytych świetlówek, głównie ze szkół znajdujących się na terenie gminy jak
też pomieszczeń biurowych.
Odpad ten zaliczany jest do odpadów niebezpiecznych, ponieważ oprócz szkła,
końcówek aluminiowych oraz proszku luminoforowego (fosforowego) w jego skład
wchodzi również metaliczna rtęć.
Odpady te przekazywane są do specjalistycznych firm zajmujących się przerobem
lamp fluorescencyjnych i innych odpadów zawierających rtęć.
3.3.6
Filtry olejowe
Odpad niebezpieczny o kodzie 160107 – filtry olejowe, powstaje w wyniku
eksploatacji pojazdów samochodowych. Zużyte filtry olejowe to metalowe zbiorniki
wypełnione materiałem filtracyjnym złożonym z włókien syntetycznych lub naturalnych.
Zawierają
one
niewielkie
ilości
olejów
przepracowanych,
co
jest
powodem
sklasyfikowania zużytych filtrów jako odpadu niebezpiecznego.
Wytwórcami tego rodzaju odpadów na terenie gminy są przede wszystkim zakłady i
podmioty gospodarcze zajmujące się mechaniką pojazdową.
Odpady przekazywane są wyspecjalizowanym przedsiębiorstwom, które zajmują się
ich unieszkodliwianiem.
3.3.7
Wyeksploatowane pojazdy
Wyeksploatowane pojazdy samochodowe są źródłem wielu różnorodnych odpadów
niebezpiecznych (np. olejów smarowych, akumulatorów) oraz innych niż niebezpieczne
(np. metale, opony).
Szybki rozwój motoryzacji stwarza konieczność prowadzenia racjonalnej gospodarki
odpadami pochodzącymi z eksploatacji i złomowania pojazdów. Systematyczny wzrost
liczby samochodów oraz struktura wiekowa pojazdów, w której znaczący procent
stanowią pojazdy stare i wyeksploatowane, przyczyniać się będą do stałego wzrostu
odpadów samochodowych powstałych u właścicieli tych pojazdów.
Większość materiałów ze złomowanych pojazdów ma wartość surowcową. Niezbędne
jest, więc powtórne przetworzenie tych materiałów w taki sposób, aby można było
wykorzystać je do wytwarzania nowych produktów.
Demontaż wyeksploatowanych pojazdów powinien spełniać dwie podstawowe funkcje:
-
funkcję
ekologiczną:
niebezpiecznych
oraz
wydzielenie
komponentów
z
z
demontowanego
ładunkiem
pojazdu
składników
zanieczyszczającym.
Mycie
podzespołów i elementów przewidzianych do bezpośredniego wykorzystania wprost lub
po regeneracji.
-
funkcję odzysku materiałów: demontaż pojazdu wyeksploatowanego w celu
pozyskania składników o charakterze surowców wtórnych. W procesie demontażu
wydzielone są również składniki odpadowe, które w końcowej fazie procesu są
składowane na składowisku lub poddawane innym procesom unieszkodliwiania.
Warunkiem wyrejestrowania starego pojazdu jest oddanie go do składnicy złomu lub
auto-szrotu, które to na terenie powiatu garwolińskiego mieszczą się w Pilawie, Woli
Rębkowskiej, Michałówce.
3.3.8 Wnioski i identyfikacja problemów
Analiza aktualnej sytuacji w gospodarce odpadami niebezpiecznymi w gminie
Borowie pozwala na wysunięcie następującego wniosku: Na terenie gminy wytwarza się
jedynie niewielkie ilości odpadów niebezpiecznych. Odpady w zasadniczej części są
poddawane odzyskowi, a pozostała część unieszkodliwiana jest przez specjalistyczne
firmy.
Odzyskane ilości odpadów niebezpiecznych ze strumienia odpadów komunalnych
będą okresowo przechowywane w miejscu wyznaczonym i odpowiednio oznakowanym
na składowisku. Odpady posegregowane będą następnie odbierane przez specjalistyczne
firmy w celu przewiezienia do składowisk odpadów niebezpiecznych lub zakładów
zajmujących się utylizacją tych odpadów.
Podstawowym problemem gospodarki odpadami niebezpiecznymi w gminie Borowie jest:
-
duża ilość pokryć dachowych z eternitu zawierających azbest, który jest potencjalnym
odpadem niebezpiecznym.
Wyroby posiadające azbest będą składane w Gminnym Punkcie Zbiórki Odpadów
Niebezpiecznych utworzonym na terenie składowiska. Przed przywiezieniem dostawca
powinien umieścić wyroby azbestowe na paletach następnie dokładnie zabezpieczyć folią
przed uszkodzeniem lub emisją pyłu azbestowego do powietrza. Odpady azbestowe będą
odbierane przez specjalistyczne firmy w celu przewiezienia do składowisk odpadów
niebezpiecznych.
IV. PROGNOZA ZMIAN
Ustawa z dnia 11 maja 2001 o opakowaniach i odpadach opakowaniowych, jak
również ustawa z dnia 11 maja 2001 o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie
gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej i depozytowej stwarzają
warunki dla wzrostu zainteresowania odzyskiem opakowań. Te przesłanki obok
obserwowanych w ostatnich latach zmian w ilości i składzie powstających odpadów
komunalnych, zarówno w skali kraju jak powiatu, pozwalają prognozować następujące
tendencje zmian w strumieniu odpadów w perspektywie do 2010 roku:
- nieznaczny wzrost ogólnej ilości odpadów
- wzrost ilości tworzyw sztucznych w najbliższych latach
- stały wzrost ilości szkła w odpadach
- stały, systematyczny wzrost ilości papieru i tektury,
- nieznaczny wzrost ilości metali
- stały wzrost ilości odpadów tekstylnych,
- stały, niewielki wzrost frakcji organicznej w postaci odpadów spożywczych.
zmniejszanie się ilości frakcji mineralnej, m.in. w związku z ograniczaniem spalania węgla
- złagodzenie problemu nielegalnego „importu” odpadów (dzikie wysypiska przydrożne)
dzięki wprowadzaniu systemowych rozwiązań w zakresie gospodarki odpadami w skali
ponadlokalnej
W prognozie zmian ilości i składu morfologicznego wytwarzanych odpadów należy
uwzględnić wpływ dwóch zasadniczych czynników:

zmian demograficznych,

zmian PKB.
Wpływ pierwszego z nich wynika ze zmian ilości wytwórców odpadów. Drugi rzutuje na
ilość i strukturę odpadów poprzez kształtowanie stopnia zamożności ludności, a wraz z nim
modelu konsumpcji.
Demograficzny aspekt prognozy zmian odpadów opieramy o prognozę zmian
demograficznych.
Tab. Nr 6. Przewidywany spadek liczby ludności w poszczególnych latach:
2004 roku
2006 roku
2010 roku
2015 roku
5280
5260
5220
5170
Źródło: Dane Urzędu Stanu Cywilnego w Borowiu.
Obliczenia dotyczące szacunkowej ilości wytwarzanych odpadów komunalnych oparto na
wskaźnikach charakterystyki ilościowej odpadów komunalnych (kg/M/r) dla 2000 r., których
wartości zamieszczamy w tabeli nr 7.
Tab. Nr 7. Wskaźniki charakterystyki ilościowej odpadów komunalnych (kg/M/r)
(KPGO, Monitor Polski z 2003 r. Nr11, poz. 159).
Lp.
Strumień odpadów komunalnych
Przyjęty wskaźnik
nagromadzenia dla
wsi (kg/M/r)
1
Odpady kuchenne ulegające biodegradacji
22,11
2
Odpady zielone
4,16
3
Papier i tektura (nieopakowaniowe)
10,64
4
Opakowania z papieru i tektury
15,43
5
Opakowania wielomateriałowe
1,73
6
Tworzywa sztuczne (nieopakowaniowe)
21,03
7
Opakowania z tworzyw sztucznych
6,77
8
Tekstylia
4,65
9
Szkło (nieopakowaniowe)
1,00
10
Opakowania ze szkła
18,89
11
Metale
4,55
12
Opakowania z blachy stalowej
1,63
13
Opakowania z aluminium
0,47
14
Odpady mineralne
13,25
15
Drobna frakcja popiołowa
40,28
16
Odpady wielkogabarytowe
15,00
17
Odpady budowlane
40,00
18
Odpady niebezpieczne
2,00
Razem
223,59
Dane dotyczące prognozowanej masy odpadów komunalnych powstających we wsi do roku
2015 uwzględniające liczbę ludności i wskaźnik nagromadzenia 223 kg/M/r przedstawiamy w
tabeli nr 8.
Tab. Nr 8. Prognozowana ilość odpadów komunalnych we wsi w latach 2004 – 2015
(w Mg)
Rok
Ilość odpadów
2004
1182,7
2006
1178,2
2010
1169,3
2015
1158,1
Zakłada się, spadek, do roku 2006 ogólnej ilości odpadów do około 0,39 %, natomiast
do 2010 r. – 1,14 %.
Zgodnie z aktualnymi szacunkami, w skali kraju do odzysku nadaje się około 32 %
papieru i tektury, 30 % tworzyw sztucznych oraz 50 % szkła zawartych w odpadach
komunalnych. Można spodziewać się, że w nadchodzących latach procentowy udział a
zarazem bezwzględna wielkość frakcji odpadów nadających się do odzyskania w systemie
selektywnego gromadzenia będzie rosnąć. Do roku 2011 proporcje te mogą zmienić się
następująco, 38 %, 38 % i 55 %. Oznacza to, że w system segregacji i odzysku odpadów w
gminie, zwłaszcza w odniesieniu do tworzyw sztucznych oraz papieru i tektury, posiada
jeszcze znaczne rezerwy.
W nadchodzących latach należy spodziewać się zwiększenia strumienia odpadów
zawierających azbest, głównie w postaci zużytych materiałów azbestowo-cementowych
pochodzących z rozbiórki i remontów budynków. Nie jest natomiast przewidywane
pojawienie się elementów azbestowo-cementowych pochodzących z planowanych remontów
i modernizacji sieci wodociągowych na terenie gminy, ponieważ wykonane są one z innych
materiałów.
V. Działania zmierzające do poprawy stanu gospodarki odpadami
5.1
Cele do osiągnięcia w gospodarce odpadami.
Zasadniczym i podstawowym celem do osiągnięcia w gospodarce odpadami w gminie
Borowie jest:
- przedłużenie funkcjonowania gminnego składowiska odpadów komunalnych
- wprowadzenie coraz lepszych rozwiązań techniczno – organizacyjnych w zakresie
segregacji odpadów „segregacja odpadów u źródła”
- kontynuowanie rozwoju systemu gospodarki odpadami opakowaniowymi, segregacją z
odbiorem przez podmioty uprawnione.
- pomoc mieszkańcom w stopniowym wycofywaniu produktów posiadających azbest
poprzez utworzenie Gminnego Punktu Zbiórki Odpadów Niebezpiecznych na terenie
obecnego składowiska w celu przetrzymywania tych odpadów a następnie
wywozu
poza teren gminy do specjalistycznych punktów zajmujących się ich utylizacją.
5.2
Propozycja systemu gospodarowania odpadami komunalnymi
Przewidywany jest mieszany system odbioru i segregacji odpadów komunalnych
obejmujący wszystkich mieszkańców gminy. Na obszarach zabudowy indywidualnej polegać
on będzie na segregacji odpadów „u źródła”, natomiast w miejscach występowania skupisk
ludności (zabudowa wielorodzinna, instytucje użyteczności publicznej) system gniazdowy.
5.3
Segregacja „u źródła”
Wyposażenie mieszkańców zabudowy jednorodzinnej w biodegradowalne oznaczone
kolorystycznie i opisane worki foliowe do gromadzenia poszczególnych rodzajów surowców
wtórnych: szkła, makulatury, tworzyw sztucznych, puszek metalowych. Na terenie gminy po
wygranym przetargu przez firmę TIP-TOP z siedzibą w Górze Kalwarii zostaje wprowadzana
workowa segregacja odpadów.
5.4
Gniazdowy system segregacji
Planowane jest zwiększenie ilości pojemników specjalistycznych PO - 1,1 m3 (1
komplet obejmujący 3 pojemniki w skład, których wchodzą pojemniki na szkło
opakowaniowe, makulaturę oraz tworzywa) tak, aby w systemie gniazdowym jeden komplet
pojemników przypadał na 70 osób.
Harmonogramy i zasady odbioru surowców gromadzonych w obu systemach określone
zostaną w umowie między firmą lub firmami realizującymi zadanie i Gminą.
Elementem systemu gospodarki odpadami będą także harmonogramy wywozu odpadów
wielkogabarytowych. W podpisanej umowie z przedsiębiorstwem obsługującym wywóz
nieczystości Urząd Gminy zobowiązał firmę do dwukrotnego w ciągu roku wywozu
powyższych odpadów. Mieszkańcy gminy zostaną poinformowani o dniu, w którym
przedsiębiorstwo będzie wywozić odpady wielkogabarytowe składane przy pojemnikach
rozstawionych w poszczególnych wsiach. Odpady te przewożone będą na wydzielone miejsca
składowiska np. składowisko w Słupie Pierwszym.
Odpady niebezpieczne będą odbierane od mieszkańców oraz przedsiębiorstw przez
wyspecjalizowane firmy, będą mogły być także składowane przez mieszkańców gminy w
utworzonym na terenie składowiska Gminnym Punkcie Zbiórki Odpadów Niebezpiecznych,
który to będzie miał za zadanie przechowywać okresowo odpady a następnie zgodnie z
przepisami zagospodarowywać lub przekazywać do składowisk odpadów niebezpiecznych.
W Gminnym Punkcie zbiórki odpadów niebezpiecznych będą przechowywane odpady:
1. Wyrobów azbestowych
2. Lampy fluorescencyjne i inne odpady zawierające rtęć
3. Akumulatory i baterie
4. Odpady zawierające PCB i środki ochrony roślin.
Punkt zbiórki odpadów niebezpiecznych zostanie uruchomiony od 01.01.2005 r na terenie
obecnego składowiska odpadów w Słupie Pierwszym i jego funkcjonowanie przewiduje się
do chwili wybudowania Międzygminnego Zakładu zagospodarowania odpadów, lecz nie
dłużej jak do roku 2012.
Po zebraniu odpowiedniej ilości poszczególnych grup odpadów niebezpiecznych będą
one wywożone za pośrednictwem firm specjalistycznych na składowiska odpadów
niebezpiecznych lub do zakładów zajmujących się utylizacją tych odpadów. W przyszłości,
kiedy powstaną rejonowe zakłady gospodarki odpadami, odpady niebezpieczne będą tam
kierowane.
Obecnie odpady zawierające PCB i środki ochrony roślin, które trafiają na składowisko
odpadów są składowane w oddzielnym boksie. Po uruchomieniu Gminnego Punktu zbiórki
odpadów niebezpiecznych składowane w nim odpady będą przechowywane, a dalsze
postępowanie z nimi będzie się odbywać zgodnie z wcześniejszym opisem.
Oprócz rozwiązań przewidzianych w skali powiatu, na poziomie gminy Borowie
przewiduje się rozwiązania szczegółowe dotyczące odpadów niebezpiecznych, odpadów
organicznych, odpadów opakowaniowych i osadów ściekowych.
Odpady opakowaniowe są segregowane na:
- opakowania z tworzyw sztucznych
- opakowania ze szkła ( w tym oddzielnie szkło białe i kolorowe)
- papier i tektura
- butelki PET
- metale
następnie sprzedawane podmiotom wykorzystującym je do celów gospodarczych np. firmie
TIP – TOP z Góry Kalwarii.
W przyszłości system ten będzie rozbudowany poprzez zwiększenie ilości zestawów
pojemników na poszczególne odpady opakowaniowe jak również mieszkańcy w dalszym
ciągu wyposażani będą w worki foliowe kolorowe i odpowiednio opisane na następujące
odpady:
- szkło białe
- szkło kolorowe
- makulatura
- tworzywa sztuczne
- puszki metalowe.
Szczególnym rodzajem odpadów niebezpiecznych są materiały zawierające azbest.
Działania zmierzające do usuwania elementów azbestowych ze środowiska oraz do ich
bezpiecznego składowania wymagać będą skoordynowania w ramach oddzielnego programu
usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest, realizowanego na różnych poziomach, od
ogólnokrajowego, poprzez wojewódzki, powiatowy, po gminny.
Dla uporządkowania gospodarki odpadami biodegradowalnymi (innymi niż
niebezpieczne) nie zawsze konieczny jest ich wywóz poza teren gminy. Docelowym
elementem systemu będzie w tym przypadku, indywidualne kompostowanie części odpadów
organicznych i odpadów zielonych w ogródkach przydomowych.
Z uwagi na to, że Powiatowy Plan Gospodarki Odpadami zakłada możliwość
powstania RZGO w Siedlcach (zakład recyklingu, kompostowania, składowisko, ew.
spalarnia pizolityczna), należy brać pod uwagę ewentualność docelowej przebudowy systemu
w zakresie zbiórki i wywozu frakcji palnej.
Po uruchomieniu oczyszczalni ścieków, w miarę rozwoju sieci kanalizacyjnej,
powstawać będzie coraz większa ilość osadów ściekowych. Należy uwzględnić zarówno
możliwość wykorzystania ich na miejscu na potrzeby upraw nieżywnościowych jak i
wywożenie do składowiska odpadów komunalnych w miejscowości Słup Pierwszy.
Integralną częścią, będą działania, podejmowane na terenie gminy, nakierowane na
zmniejszenie ilości odpadów komunalnych. Służyć temu będzie: propagowanie odpowiednich
postaw społecznych poprzez działalność edukacyjną oraz propagowanie indywidualnego
kompostowania odpadów organicznych i odpadów zielonych.
Gospodarka odpadami opakowaniowymi opierać się będzie na oddzielnym planie.
Stworzony zostanie system oferujący usługi w tym zakresie. Wiąże się to z potrzebą rozwoju
odpowiedniego zaplecza technicznego w zakresie selektywnego gromadzenia (odpowiednia
ilość pojemników), zbiórki i transportu odpadów w ramach współpracy ze specjalistycznymi
przedsiębiorstwami.
Integralnym elementem gospodarki odpadami na terenie gminy Borowie będzie
zarządzanie strumieniem odpadów komunalnych. Obejmie to również odpady niebezpieczne i
inne niż niebezpieczne, powstające poza strumieniem komunalnym. Zadaniem gminy będzie
weryfikacja i ustawiczny nadzór nad wytwórcami tych odpadów oraz opiniowanie
zagospodarowywania i unieszkodliwiania tych odpadów.
Jednym z elementów zarządzania będzie weryfikacja podmiotów gospodarczych i
właścicieli nieruchomości pod kątem realizacji zapisów ustawy o utrzymaniu porządku w
gminach, w zakresie przekazywania wytwarzanych odpadów firmom posiadającym stosowne
uprawnienia.
VI
Zadania strategiczne na okres 8 lat
Lp Działanie
Termin
realizacji
Planowane
nakłady
Źródła
Finansowania
Jednostki
odpowiedzialne
za realizację
Zastępowanie niskiej
jakości paliw stałych
innymi nośnikami
energii
Wprowadzenie
technologii
niskoodpadowych
Wprowadzenie
lepszych rozwiązań
techniczno –
organizacyjnych w
zakresie segregacji
odpadów
Pomoc w wycofywaniu
azbestu z budynków
oraz miejsc
publicznych
Od 2004 r
30 tys/rok
Budżet
Gminy
Urząd Gminy
Jednostki podległe
Jednostki gospodarcze
Od 2005 r
20 tys/rok
Urząd Gminy
Jednostki gospodarcze
Od 2006 r
2 tys/rok
Środki
jednostek
gospodarczych
Budżet Gminy
Od 2005 r
50 tys/rok
5.
Rozwój systemu
gospodarki odpadami
opakowaniowymi
Od 2004r.
2 tys/rok
Urząd Gminy
Jednostki
specjalizujące się
zagospodarowywaniem
azbestu
Urząd Gminy
Firmy obsługujące
mieszkańców
6.
Kontynuowanie
rozwoju systemu
selektywnej zbiórki
odpadów
Edukacja ekologiczna
Od 2004 r
5 tys/rok
Od 2004 r
1 tys/rok
Budżet Gminy
Osoby
zainteresowane
wymianą
azbestu
Budżet Gminy
Firma
odbierająca
odpady
Budżet Gminy
Firma
odbierająca
odpady
Budżet Gminy
Monitoring planu
gospodarki odpadami
Funkcjonowanie
Gminnego Punktu
Zbiórki Odpadów
Niebezpiecznych
Od 2004 r
1tys/rok
Budżet Gminy
Jednostki oświaty na
terenie gminy.
Urząd Gminy
Po 2008 r
2 tys/rok
Budżet Gminy
Urząd Gminy
1.
2.
3.
4.
7.
8.
9.
Urząd Gminy
Firma obsługująca
mieszkańców
Urząd Gminy
Firmy obsługujące
mieszkańców.
Z dyrektyw unijnych oraz Ustawy o odpadach wynika obowiązek odpowiedniego
przekształcenia fizycznego, chemicznego i biologicznego odpadów przed ich umieszczeniem
na składowisku. Wśród zapisów Dyrektywy 99/31 znajduje się zobowiązanie państw
członkowskich
do
opracowania
strategii
redukcji
odpadów
biodegradowalnych
przeznaczonych do składowania.
Rodzaje i zakres planowanych zadań w zakresie gospodarki odpadami są zgodne z
kierunkami określonymi w „II Polityce ekologicznej państwa” (punkty 85-87), w „Polityce
ekologicznej państwa na lata 2003 – 2006 z uwzględnieniem perspektywy na lata 2007-2010”
(punkty 4.4), oraz „Krajowym planem gospodarki odpadami ”. W pełni uwzględniono także
obowiązki gminy wynikające z „Programu usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest
stosowanych na terytorium Polski”.
Zasadniczym celem gminy Borowie do osiągnięcia z końcem 2011 roku będzie
ograniczenie do minimum negatywnego oddziaływania odpadów na środowisko oraz
maksymalny wzrost ich gospodarczego wykorzystania.
Przedsięwzięciami priorytetowymi niezbędnymi dla zrealizowania tego celu będą w
perspektywie 8-letniej:
- zastępowanie niskiej jakości paliw stałych innymi nośnikami energii,
- wprowadzanie technologii niskoodpadowych,
-
wprowadzanie coraz lepszych rozwiązań techniczno-organizacyjnych w zakresie segregacji odpadów,
-
stopniowe wycofywanie azbestu z budynków oraz z miejsc publicznych,
- kontynuowanie rozwoju systemu gospodarki odpadami opakowaniowymi na terenie
gminy, w tym selektywnej zbiórki, finansowanej z opłat.
Aby możliwe było zrealizowanie przedstawionego wyżej celu, niezbędne jest podjęcie
działań w krótszej perspektywie czasowej, tj. najbliższych 4 lat (do końca roku 2008).
Priorytetowymi przedsięwzięciami w tym zakresie będą:
-
pełne wdrożenie uczestnictwa w powiatowym systemie gospodarki odpadami,
-
zmniejszanie ogólnej ilości odpadów niesegregowanych wywożonych na wysypisko
gminne,
-
doskonalenie systemu odbioru odpadów wielkogabarytowych,
-
ciągła edukacja ekologiczna oraz stworzenie systemu zachęt nakierowanych
na upowszechnienie postaw sprzyjających zwiększeniu odzysku surowców
wtórnych,
-
przeprowadzenie społecznej edukacji w zakresie gospodarowania azbestem oraz
włączenie się w systemowe rozwiązanie problemu azbestu na obszarze powiatu1[1]
-
zorganizowanie systemu zbiórki i wywozu odpadów niebezpiecznych wydzielanych z
odpadów komunalnych przez mieszkańców i inne podmioty,
-
propagowanie indywidualnego kompostowania odpadów biodegradowalnych,
-
rozpoznanie stanu gospodarki odpadami powstającymi w małych i średnich podmiotach
gospodarczych (w tym odpady produkcyjne),
systematyczne podnoszenie standardów usług w zakresie zbiórki, segregacji i wywozu
-
odpadów komunalnych,
zebranie niezbędnych danych do powiatowego programu usuwania wyrobów
-
zawierających azbest (w tym inwentaryzacja obiektów infrastruktury zawierających
wyroby azbestowe), podjęcie działań w zakresie systemu odbioru i składowania takich
wyrobów,
stworzenie systemu zagospodarowania osadów ściekowych z oczyszczalni ścieków.
-
Należy dążyć do tego, aby w perspektywie do roku 2008 osiągnięte zostały następujące
limity:
- objęcie wszystkich mieszkańców gminy systemem selektywnej zbiórki odpadów,
- składowanie nie więcej niż 70% wagowo odpadów biodegradowalnych,
- rozpoznanie ilości odpadów PCB na terenie gminy i włączenie w system informacji
wojewódzkiej,
- wyeliminowanie dzikich wysypisk śmieci,
- objęcie selektywną zbiórką odpadów wielkogabarytowych do poziomu odzysku 20%,
- objęcie zbiórką odpadów budowlanych wytwarzanych w sektorze komunalnym,
- wprowadzenie systemu pełnego kompostowania osadów ściekowych na terenie gminy
(przy oczyszczalni ścieków),
- objęcie odzyskiem i powtórnym wykorzystaniem co najmniej:

20 % odpadów budowlanych,

20 % odpadów niebezpiecznych,
- opracowanie planu likwidacji odpadów azbestowych i wyrobów zawierających azbest i
pełnego rozeznania problemu azbestu na terenie gminy,
-
wprowadzenie segregacji odpadów medycznych i weterynaryjnych u źródeł ich
powstawania,
Należy dążyć do tego, aby w perspektywie do roku 2011 osiągnięte zostały następujące
limity:
- składowanie nie więcej niż 54% wag. odpadów biodegradowalnych,
- objęcie selektywną zbiórką odpadów wielkogabarytowych do poziomu odzysku 65%,
- całkowite wyeliminowanie odpadów PCB z terenu gminy do roku 2010,
- objęcie odzyskiem i powtórnym wykorzystaniem co najmniej:

45 % odpadów budowlanych,

60 % odpadów niebezpiecznych,
- usunięcie 20 % odpadów azbestowych i zawierających azbest z terenu gminy,
- objęcie kompostowaniem 100% osadów ściekowych spełniających wymogi jakości,
objęcie pełną segregacją odpadów medycznych i weterynaryjnych u źródeł ich
-
powstawania.
VII Harmonogram realizacji przedsięwzięć obejmujących okres 4 lat
Wydatki na gospodarkę odpadami zależeć będą od realizacji planowanych
przedsięwzięć powiatowych. Z powyższych względów niniejszy harmonogram ma
charakter orientacyjny. Za punkt odniesienia przyjęto plan wydatków budżetowych Gminy
na rok 2003.
Krótkoterminowy plan działania obejmuje okres czterech lat. Uwzględnia działania
niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania gospodarki odpadami w gminie.
Założone cele:
- objęcie selektywną zbiórką odpadów wszystkich mieszkańców.
- osiągnięcie zakładanych limitów odzysku i recyklingu poszczególnych odpadów.
Osiągnięciu ich posłużą następujące działania:
L
Działanie
p
Termin
Realizacj
Planowa
ne
Źródła
Jednostki
finansowa
odpowiedzia
nia
lne za
Nakłady
i
realizację
1
Nałożenie
Do końca
obowiązku
2008 r.
realizacji
selektywnej
zbiórki na
50 tys
Budżet
Urząd
Gminy
Gminy.
wszystkich
wytwarzających.
Podmioty
gospodarcze i
jednostki
gospodarki
uspołecznionej,
muszą prowadzić
selektywna
zbiórkę do
wystawionych
pojemników
(metal, plastik,
szkło, papier).
2
Coroczne
uzupełnianie
Do końca
2008 r
17 tys
Budżet
Urząd
Gminy +
Gminy.
ilości
Środki
pojemników w
fundacji
„gniazdach”,
wspierający
uzgadnianie
ch
nowych
ochronę
lokalizacji z
środowiska
sołtysami i
mieszkańcami
poszczególnych
wiosek
3
Właściciele
domów
Od 2004
Koszty
Środki
Firma
r
ponoszon
firmy
obsługująca
e
obsługujące
mieszkańców
jednorodzinnych
przez
firmę
j
realizują
mieszkańcó
selektywną
w
zbiórkę odpadów
w
systemie
workowym
4
Wytwórcy
odpadów innych
funkcjon
Koszty
Środki firm
Firma
uje
ponoszą
obsługując
obsługująca
wytwórc
ych
mieszkańców
y
mieszkańcó
odpadów
w
niż komunalne
zawierają
indywidualne
umowy z
wyspecjalizowan
ymi firmami na
odbiór i
unieszkodliwiani
e odpadów.
5
Zróżnicowanie
Od
Koszty
Budżet
przez
1.01.200
ponoszą
gminy
5 r.
mieszkań
gminę
pobieranych
opłat
cy gminy
przy
Urząd Gminy
dostarczaniu
odpadów
mieszanych
i
realizacji
selektywnej
zbiórki odpadów.
6
Środki
Utworzenie
Od
stałego systemu
1.06.200
własne
4r
gminy
3 tys
Urząd Gminy
zbiórki
określonych
odpadów
(wielkogabaryto
we, budowlane)
8
Utworzenie
Gminnego
Punktu
Zbiórki
Odpadów
Niebezpiecznych
-
wyznaczenie
miejsca
-
wykonanie
boksu
składowego
-
oznaczenie
miejsca
Od
2 tys.
Środki
1.01.200
własne
5r
gminy
Urząd Gminy
9
Dokonanie zmian
Maj 2004
1 tys.
r
w
Budżet
Rada Gminy
gminy
obowiązującym
prawie lokalnym
poprzez
wprowadzenie
nowej
uchwały
Rady
Gminy
dotyczącej zasad
utrzymania
czystości
i
porządku
na
terenie Gminy.
1
0
Tworzenie baz
danych.
Od
1.01.200
3r
-ewidencja
składowanych
odpadów
-ewidencja
pozyskanych
surowców
-ewidencja
wywozu
odcieków
powstających na
Od maja
2005 r
1 tys.
Budżet
gminy
Urząd Gminy
składowisku.
- ewidencja
badań
okresowych.
- ewidencja
pracy maszyn na
składowisku.
- ewidencja ilości
produktów
azbestowych na
terenie Gminy.
- ewidencja
odpadów
niebezpiecznych
1
1
Opracowanie
2004 r
0,5 tys.
Budżet
Urząd Gminy
Gminy
programu
usuwania azbestu
1
2
Edukacja
Od zaraz
ekologiczna
odbywać
będzie
się
poprzez
edukację:
młodzieży
szkołach
dzieci
w
2 tys.
Środki
Urząd Gminy
własne
+
gminy
Szkoły na
terenie
gminy
(konkursy)
-mieszkańców
poszczególnych
sołectw
na
zebraniach
wiejskich
(prelekcje).
Środki
Urząd
31.12.20
własne +
Gminy.
05r
fundusze
1
Przystosowanie
Do
3.
składowiska
do
wymagań
ochrony
środowiska:
58 tys
ochrony
środowiska
i
gospodarki
- zainstalowanie
wagi
samochodowej
- wyposażenie w
repery
geodezyjne
- instalacja studni
odgazowujących
-
urządzenie
miejsc
składowania
odpadów
opakowaniowych
wodnej
.
- zainstalowanie
na głównych
kierunkach
wiatru siatek
zabezpieczającyc
h.
VIII. Koszty i dochody z wprowadzenia proponowanej gospodarki odpadami
komunalnymi
Największe przewidywane koszty w gminie to:
- utrzymanie pracownika składowiska oraz osób kierowanych dorywczo w celu
prowadzenia bieżącej segregacji odpadów oraz utrzymania w odpowiedniej kulturze
składowiska śmieci.
Koszt roczny przewiduje się w wysokości – 40 tys. zł
- comiesięczne opróżnianie pojemników przez firmę obsługującą teren Gminy
Koszt roczny około – 50 tys. zł
- monitoring składowiska
Koszt roczny – 30 tys. zł
- zagęszczanie i przysypywanie warstwowe śmieci
Koszt roczny – 15 tys. zł
- bieżące przygotowanie składowiska do wymogów i standardów określonych w ustawie –
Prawo ochrony środowiska, a w szczególności:
* zainstalowanie wagi samochodowej, koszt około 40 tys. zł
* wyposażenie składowiska w repery geodezyjne, które umożliwią badania przebiegu
osiadania powierzchni składowiska, koszt około 5 tys. zł.
* zainstalowanie uproszczonych studni odgazowujących, które pozwolą na badanie składu
gazu wysypiskowego, koszt około 6 tys. zł
* urządzenie na składowisku miejsc magazynowania wyselekcjonowanych ze strumienia
odpadów komunalnych odpadów opakowaniowych i niebezpiecznych, koszt 2 tys. zł.
*sukcesywne opróżnienie zbiorników odciekowych, koszt roczny 5 tys. zł
- przewiduje się bieżące dokupowanie pojemników w ilości 20 szt. rocznie, koszt 17 tys. zł
- bieżące utrzymanie w stanie sanitarno – technicznym pojemników, koszt roczny 3 tys. zł
Szacunek całkowitego kosztu wdrożenia proponowanego systemu gospodarki odpadami
obarczony marginesem błędu, wynosi na:
- rok 2004 – 145 tys. zł
- rok 2005 – 445 tys. zł
- rok 2006 – 173 tys. zł
Dochodami Urzędu Gminy wynikającymi z gospodarowania odpadami są:
- wpływy z opłat za usługi wywozu odpadów – 100 tys. zł
- wpływy ze sprzedaży produktów z recyklingu – 5 tys. zł
Ponieważ koszty funkcjonowania składowiska odpadów komunalnych przekraczają
dochody z gospodarki odpadami braki finansowe będą pokrywane z budżetu Gminy,
funduszy Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, jak i fundacji wspierających ochronę
środowiska w gminach np. (Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej).
IX. Plan zamykania składowiska w miejscowości Słup Pierwszy.
W związku z założeniami Wojewódzkiego Planu Gospodarki Odpadami, który
zakłada zamykanie składowisk
nie
posiadających rozwiązań na skalę regionalną,
składowisko w Słupie Pierwszym po roku 2011 przekształcone
byłoby w stację
przeładunkową, lub w inny obiekt związany z gospodarką odpadami.
Zamykanie składowiska odbywać się będzie zgodnie z Rozporządzeniem Ministra
Środowiska z dnia 24 marca 2003 r w sprawie szczególnych wymagań dotyczących
lokalizacji, budowy, eksploatacji i zamknięcia, jakim powinny odpowiadać poszczególne
typy składowisk odpadów (D.U. Nr 61 p. 549 z dnia 24.03.2003 r), a w szczególności
zostaną przeprowadzone:
- prace rekultywacyjne zabezpieczające przed szkodliwym oddziaływaniem na wody
powierzchniowe i podziemne oraz powietrze, integrujący obszar składowiska odpadów z
otaczającym środowiskiem i umożliwiający obserwacje wpływu składowiska odpadów na
środowisko.
- wykonanie okrywy rekultywacyjnej w postaci trwałej pokrywy roślinnej, która to
zapobiegała by przed erozją wodną i wietrzną.
- przestrzegania okresu 50 lat karencji na terenie zamkniętego składowiska , na
wykonywanie prac związanych z instalacją naziemną lub podziemną z wyłączeniem
instalacji niezbędnych do funkcjonowania składowiska.
Po zamknięciu składowiska w miejscowości Słup Pierwszy przewiduje się korzystanie
z mającego powstać na terenie powiatu Międzygminnego Zakładu Zagospodarowania
Odpadów oraz współpracę z regionalnymi zakładami gospodarki odpadami w sprawie
przekazywania odpadów problemowych czy niebezpiecznych.
X. Możliwości finansowania zadań ujętych w planie.
Źródła finansowania inwestycji ekologicznych związanych z gospodarką odpadami można
podzielić na trzy grupy:
-
publiczne - np. pochodzące z budżetu państwa, miasta czy gminy, lub
pozabudżetowych instytucji publicznych,
-
prywatne - np. z banków komercyjnych, funduszy inwestycyjnych, towarzystw
leasingowych,
-
prywatno-publiczne - np. ze spółek prawa handlowego z udziałem Gminy.
Dominującymi formami finansowania inwestycji ekologicznych są:
-
zobowiązania kapitałowe - kredyty, pożyczki, obligacje, leasing,
-
udziały kapitałowe - akcje i udziały w spółkach,
-
dotacje.
Wszystkie wyżej wymienione źródła finansowania inwestycji w zakresie gospodarki
odpadami, przewidziane w Planie Gospodarki Odpadami mogą występować zarówno
pojedynczo jak i łącznie.
Kredyty bankowe można podzielić na:
-
kredyty udzielane ze środków własnych - kredyt komercyjny,
-
kredyty ze środków powierzonych - otrzymanych z innych źródeł na
uzgodnionych warunkach,
-
kredyty udzielane ze środków własnych z dopłatą do oprocentowania przez
instytucje zewnętrzne.
W Polsce najczęściej występują następujące formy finansowania inwestycji w zakresie
gospodarki odpadami:
-
fundusze własne inwestorów,
pożyczki, dotacje i dopłaty do oprocentowania preferencyjnych kredytów
udzielane przez Narodowy i Wojewódzkie Fundusze Ochrony Środowiska i
Gospodarki Wodnej,
-
kredyty preferencyjne udzielane np. przez Bank Ochrony Środowiska (BOŚ S.A.)
z dopłatami do oprocentowania lub ze środków donatorów, kredyty komercyjne,
kredyty konsorcjalne,
-
zagraniczna pomoc finansowa udzielana poprzez fundacje i programy pomocowe
(np. z ekokonwersji poprzez EKOFUNDUSZ, konwersji długu wobec Finlandii,
funduszu ISPA),
-
kredyty międzynarodowych instytucji finansowych (Europejski Bank Odbudowy i
Rozwoju - EBOiR, Bank Światowy),
-
kredyty i pożyczki udzielane przez banki komercyjne,
-
leasing.
10.1
Fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej
Zasady funkcjonowania narodowego, wojewódzkich, powiatowych i gminnych
funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej określa ustawa - Prawo Ochrony
Środowiska.
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej działa od 1989 r., a w
1993 r. nadano osobowość prawną wojewódzkim funduszom ochrony środowiska i
gospodarki wodnej oraz powołano gminne fundusze. W 1999 r., w związku z reformą
ustrojową państwa, powstały fundusze powiatowe.
Zasadniczym celem Narodowego Funduszu jest wspieranie finansowe przedsięwzięć
podejmowanych dla poprawy jakości środowiska w Polsce. Główne kierunki jego działalności
określa II Polityka Ekologiczna Państwa, natomiast co roku aktualizowane są cele
szczegółowe - dokumenty wewnętrzne Narodowego Funduszu, w tym zwłaszcza zasady
udzielania pomocy finansowej oraz lista przedsięwzięć priorytetowych. W zakresie ochrony
powierzchni ziemi, w tym ochrony środowiska przed odpadami, zakłada się dofinansowanie
zadań inwestycyjnych zgodnych z niżej wymienionymi programami priorytetowymi:
-
Rekultywacja terenów zdegradowanych przez wojska Federacji Rosyjskiej,
Wojsko Polskie i przemysł.
-
Unieszkodliwianie
odpadów
powstających
w
związku
z
transportem
samochodowym (autozłom, płyny eksploatacyjne, akumulatory, ogumienie,
tworzywa sztuczne) oraz zbiórka i poddanie odzyskowi olejów przepracowanych.
-
Likwidacja uciążliwości starych składowisk odpadów niebezpiecznych.
-
Przeciwdziałanie powstawaniu i unieszkodliwianie odpadów przemysłowych i
odpadów niebezpiecznych.
-
Realizacja międzygminnych i regionalnych programów zagospodarowania
odpadów komunalnych (w tym budowa zakładów przetwórstwa odpadów oraz
wspomaganie systemów zagospodarowywania osadów ściekowych).
Rolą wojewódzkiego funduszu jest wspieranie finansowe przedsięwzięć proekologicznych o
zasięgu regionalnym, a podstawowym źródłem ich przychodów są wpływy z tytułu opłat za
korzystanie ze środowiska i administracyjnych kar pieniężnych. W każdym województwie
WFOŚiGW przygotowują na wzór NFOŚiGW listy zadań priorytetowych, które mogą być
dofinansowywane z ich środków oraz zasady i kryteria, które będą obowiązywać przy
wyborze zadań do realizacji.
Warunki udzielenia dofinansowania:
-
udokumentowane pełne pokrycie planowanych kosztów przedsięwzięcia,
wywiązanie się przez Wnioskodawcę z obowiązku uiszczania opłat i kar,
stanowiących przychody Narodowego Funduszu oraz wywiązywania się z innych
zobowiązań w stosunku do Funduszu,
-
przedsięwzięcie nie może być zakończone,
-
udzielone dofinansowanie nie może przekroczyć kosztów przedsięwzięcia.
-
Fundusze, oprócz udzielania pożyczek i przyznawania dotacji, zgodnie z art. 411
ust. 1 ustawy Prawo Ochrony Środowiska także mogą:
-
udzielać dopłat do oprocentowania preferencyjnych kredytów i pożyczek,
-
wnosić udziały do spółek działających w kraju,
-
nabywać obligacje, akcje i udziały spółek działających w kraju.
W kryteriach oceny Wniosku o dofinansowanie punktowana jest także pozycja
przedsięwzięcia na liście przedsięwzięć priorytetowych wojewódzkich funduszy ochrony
środowiska i gospodarki wodnej.
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo Ochrony Środowiska określa przeznaczenie
środków finansowych funduszy gminnych, powiatowych i wojewódzkich. I tak środki
gminnych funduszy zgodnie z art. 406 w/w ustawy przeznaczone są na:
-
edukację ekologiczną oraz propagowanie działań proekologicznych i zasady
zrównoważonego rozwoju,
-
wspomaganie realizacji zadań państwowego monitoringu środowiska,
-
wspomaganie innych systemów kontrolnych i pomiarowych oraz badań stanu
środowiska, a także systemów pomiarowych zużycia wody i ciepła,
-
realizowanie zadań modernizacyjnych i inwestycyjnych, służących ochronie
środowiska i gospodarki wodnej, w tym instalacji lub urządzeń ochrony
przeciwpowodziowej i obiektów małej retencji wodnej,
-
urządzanie i utrzymywanie terenów zieleni, zadrzewień, zakrzewień oraz parków,
-
realizację przedsięwzięć związanych z gospodarką odpadami,
-
wspieranie działań przeciwdziałających zanieczyszczeniom,
-
profilaktykę zdrowotną dzieci na obszarach, na których występują przekroczenia
standardów jakości środowiska,
-
wspieranie wykorzystania lokalnych źródeł energii odnawialnej oraz pomoc dla
wprowadzania bardziej przyjaznych dla środowiska nośników energii,
-
wspieranie ekologicznych form transportu,
-
działania z zakresu rolnictwa ekologicznego bezpośrednio oddziałujące na stan
gleby, powietrza i wód, w szczególności na prowadzenie gospodarstw rolnych
produkujących metodami ekologicznymi położonych na obszarach szczególnie
chronionych na podstawie przepisów ustawy o ochronie przyrody,
-
inne zadania ustalone przez radę gminy, służące ochronie środowiska i gospodarce
wodnej, wynikające z zasady zrównoważonego rozwoju, w tym programy ochrony
środowiska.
Środki powiatowych funduszy przeznacza się na wspomaganie działalności wymienionej
powyżej a ponadto na:
-
realizację przedsięwzięć związanych z ochroną powierzchni ziemi,
inne zadania ustalone przez radę powiatu, służące ochronie środowiska i
gospodarki wodnej, wynikające z zasady zrównoważonego rozwoju, w tym na
programy ochrony środowiska.
10.2 Fundacje i programy pomocowe
Fundacja EKOFUNDUSZ
EKOFUNDUSZ jest fundacją powołaną w 1992 r. przez Ministra Finansów dla efektywnego
zarządzania środkami finansowymi pochodzącymi z zamiany części zagranicznego długu na
wspieranie przedsięwzięć w ochronie środowiska (tzw. konwersja długu). Dotychczas decyzję
o ekokonwersji polskiego długu podjęły Stany Zjednoczone, Francja, Szwajcaria, Italia,
Szwecja i Norwegia. Tak więc EKOFUNDUSZ zarządza środkami finansowymi
pochodzącymi z ekokonwersji łącznie ponad 571 mln USD do wydatkowania w latach 19922010. EKOFUNDUSZ jest niezależną fundacją działającą według prawa polskiego, a w
szczególności ustawy o fundacjach oraz Statutu. Obecnie Fundatorem jest Minister Skarbu
Państwa. W Statucie EKOFUNDUSZ pięć sektorów ochrony środowiska uznanych zostało za
dziedziny priorytetowe. Są nimi:
-
ograniczenie transgranicznego transportu dwutlenku siarki i tlenków azotu oraz
eliminacja niskich źródeł ich emisji (ochrona powietrza),
-
ograniczenie dopływu zanieczyszczeń do Bałtyku oraz ochrona zasobów wody
pitnej (ochrona wód),
-
ograniczenie emisji gazów powodujących zmiany klimatu Ziemi (ochrona
klimatu),
-
ochrona różnorodności biologicznej,
-
gospodarka odpadami i rekultywacja gleb zanieczyszczonych.
W zakresie gospodarki odpadami priorytetami EKOFUNDUSZU są:
-
tworzenie kompleksowych systemów selektywnej zbiórki, recyklingu i
unieszkodliwiania odpadów komunalnych i niebezpiecznych,
-
przedsięwzięcia związane z eliminacją powstawania odpadów niebezpiecznych w
procesach przemysłowych (promocja „czystszych technologii”) i likwidacją
składowisk odpadów tego rodzaju,
-
rekultywacja gleb zanieczyszczonych odpadami niebezpiecznymi stanowiącymi
zagrożenie dla zdrowia ludzi lub świata przyrody.
We wszystkich pięciu sektorach pomoc finansową z EKOFUNDUSZU uzyskać mogą tylko te
projekty, które wykazują się wysoką efektywnością, tj. korzystnym stosunkiem efektów
ekologicznych do kosztów. Poza tym zalecane jest, aby projekty spełniały przynajmniej jeden
z następujących warunków:
-
wprowadzanie na polski rynek nowych technologii z krajów - donatorów,
-
uruchomienie krajowej produkcji urządzeń dla ochrony środowiska,
-
szczególne znaczenie dla ochrony zdrowia.
EKOFUNDUSZ udziela wsparcia finansowego w formie bezzwrotnych dotacji a także
preferencyjnych pożyczek. Dotacje uzyskać mogą jedynie projekty dotyczące inwestycji
związanych bezpośrednio z ochroną środowiska (w ich fazie implementacyjnej), a w
dziedzinie przyrody również projekty nie inwestycyjne. EKOFUNDUSZ nie dofinansowuje
badań naukowych, akcji pomiarowych, a także studiów i opracowań oraz tworzenia
wszelkiego rodzaju dokumentacji projektowej.
10.3 Inne fundacje
-
Agencja Rozwoju Komunalnego w Warszawie,
-
Environmental Know-How Fund w Warszawie,
-
Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej Counterpart Fund w Warszawie,
-
Fundacja Współpracy Polsko-Niemieckiej,
-
Polska Agencja Rozwoju Regionalnego,
-
Program Małych Dotacji GEF,
-
Projekt Umbrella.
10.4
ISPA (Instrument for Structural Policies for Pre-Accession)
Pomoc Wspólnoty w ramach funduszu ISPA miała przyczyniać się do lepszego
przygotowania krajów stowarzyszonych do członkostwa w UE w dziedzinie gospodarczej
infrastruktury, a w szczególności w sektorach ochrony środowiska i transportu. ISPA była
instrumentem finansowym do realizacji celów określonych w dokumencie "Partnerstwo dla
Członkostwa" oraz priorytetów wskazanych w Narodowym Programie Przygotowania do
Członkostwa w UE. ISPA była instrumentem finansowania dużych inwestycji o charakterze
infrastrukturalnym. Dlatego największe prawdopodobieństwo otrzymania dofinansowania z
funduszu ISPA miały np. systemy zbiórki, odzysku i unieszkodliwiania odpadów
niebezpiecznych.
Program ISPA zarządzany jest przez Komisję Europejską, a za jego realizację w sektorze
środowiska w Polsce odpowiadają Ministerstwo Środowiska oraz NFOŚiGW.
Fundusz ISPA będzie funkcjonować do momentu uzyskania przez Polskę członkostwa w
Unii Europejskiej. Rok 2003 jest ostatnim rokiem zgłaszania projektów do realizacji w
ramach programu ISPA, które będą wynikiem wstępnej selekcji przeprowadzonej wcześniej.
W dniu 31 marca 2003 roku Ministerstwo Środowiska zakończyło przyjmowanie nowych
wniosków do Funduszu ISPA. Ostatnie projekty realizowane będą jeszcze w 2004 roku.
10.5
Banki
Najbardziej aktywnie wspierają inwestycje proekologiczne następujące banki:
Bank Ochrony Środowiska S.A. - statutowo nałożony obowiązek kredytowania
-
inwestycji służących ochronie środowiska,
-
Bank Gdański S.A.,
-
Bank Rozwoju Eksportu S.A.,
-
Polski Bank Rozwoju S.A.,
-
Bank Światowy,
-
Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju.
10.6 Instytucje leasingowe
Instytucje leasingowe finansujące gospodarkę odpadami:
-
Towarzystwo Inwestycyjno-Leasingowe EKOLEASING S.A.,
-
BEL Leasing Sp. z o.o.,
-
BISE Leasing S.A.,
-
Centralne Towarzystwo Leasingowe S.A.,
-
Europejski Fundusz Leasingowy Sp. z o.o.
10.7
Fundusze Strukturalne, Fundusz Spójności oraz Programy Operacyjne
Po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej zaistnieje możliwość finansowania
inwestycji w ochronie środowiska z Funduszy Strukturalnych oraz Funduszu Spójności.
Ramy przedsięwzięć inwestycyjnych finansowanych w przyszłości ze wspomnianych
funduszy określa Narodowy Plan Rozwoju (2004-2006).
Przedsięwzięcia z zakresu gospodarki odpadami będą mogły otrzymać wsparcie głównie z
Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (ERDF). Priorytetowe zadania z dziedziny
ochrony środowiska, a wśród nich te związane z gospodarką odpadami będą realizowane w
ramach dwóch programów operacyjnych, przygotowanych przez Rząd Polski na podstawie
Narodowego Planu Rozwoju 2004-2006. Są to:
-
Zintegrowany Program Operacyjny Rozwoju Regionalnego
-
Sektorowy Program Operacyjny „Wzrost Konkurencyjności Gospodarki
Ochrona środowiska otrzyma także wsparcie z Funduszu Spójności (Cohesion Fund).
Jednym z kierunków interwencji Funduszu Spójności, umożliwiającym Polsce stopniowe
wypełnianie zobowiązań podjętych w trakcie negocjacji akcesyjnych jest racjonalizacja
gospodarki odpadami i ochrona powierzchni ziemi.
10.8
Zintegrowany Program Operacyjny Rozwoju Regionalnego (ZPORR)
Zintegrowany Program Operacyjny Rozwoju Regionalnego (ZPORR) jest
skierowany przede wszystkim do samorządów. Celem generalnym Programu jest
zapewnienie wszystkim regionom naszego kraju udziału w procesach rozwojowych i
modernizacyjnych gospodarki poprzez tworzenie warunków wzrostu konkurencyjności
oraz przeciwdziałanie marginalizacji. Na realizację tego Programu przeznaczonych
będzie 4 385,2 mln euro, w tym z funduszy strukturalnych 2 869,5 euro. Na inwestycje
pro-środowiskowe przeznaczona została kwota 545,2 mln euro. Beneficjentami
końcowymi pomocy mogą być:
-
samorządy województw, powiatów i gmin
-
spółki komunalne oraz agencje rozwoju regionalnego
-
instytucje
wspierania
przedsiębiorczości,
a
za
ich
pośrednictwem
przedsiębiorstwa, głównie małe i średnie
Priorytety środowiskowe znalazły się w trzech działaniach programu. Są to:
-
Infrastruktura Ochrony Środowiska
-
Infrastruktura Lokalna
-
Rewitalizacja Obszarów Zdegradowanych
W ramach działania - Infrastruktura Ochrony Środowiska, w zakresie gospodarki
odpadami realizowane będą następujące projekty:
-
Organizacja i wdrażanie systemów selektywnej zbiórki odpadów i recyklingu
Wdrażanie systemowej gospodarki odpadami komunalnymi, m. in. Budowa
sortowni,
kompostowni,
obiektów
termicznych,
termiczno-chemicznych
i
mechanicznej utylizacji odpadów; budowa nowych, modernizacja istniejących i
rekultywacja nieczynnych składowisk odpadów, likwidacja „dzikich” składowisk
Preferowane priorytety - powyżej 1 mln euro.
W ramach działania - Infrastruktura Lokalna mogą być realizowane małe
inwestycje o oddziaływaniu lokalnym, na terenach wiejskich i w małych miastach (do 15 tys.
mieszkańców). Rodzaje projektów z dziedziny gospodarki odpadami, możliwe do wsparcia:
-
Budowa, modernizacja i rekultywacja składowisk odpadów stałych
Budowa lub modernizacja miejsc utylizacji opakowań i nieużytych środków
-
ochrony roślin
-
Likwidacja dzikich składowisk
-
Kompleksowe systemy zagospodarowania odpadów na poziomie lokalnym,
obejmujące m. in. odbiór posegregowanych odpadów od mieszkańców,
pozyskiwanie
surowców
wtórnych,
recykling,
kompostowanie
odpadów
organicznych, itp.
W ramach działania - Rewitalizacja Obszarów Zdegradowanych pomoc finansową
mogą otrzymać projekty inwestycyjne dotyczące rewitalizacji obszarów miejskich, powojskowych i po-przemysłowych.
Maksymalny udział środków ERDF w realizacji projektów w ramach ZPORR - 75%,
a w przypadku inwestycji infrastrukturalnych generujących znaczący zysk netto - 50%.
10.9
Sektorowy Program Operacyjny - Wzrost Konkurencyjności Gospodarki
Sektorowy Program Operacyjny - Wzrost Konkurencyjności Gospodarki skierowany
jest do dużych, średnich i małych przedsiębiorstw, z wyłączeniem spółek komunalnych (dla
nich przeznaczone są fundusze w ramach ZPORR).
Celem programu jest wzmocnienie pozycji konkurencyjności przedsiębiorstw
działających na rynku europejskim. W ramach tego Programu przewiduje się wspierania
przedsiębiorstw w zakresie dostosowywania do wymagań Wspólnoty Europejskiej w zakresie
ochrony środowiska.
10.10
Fundusz Spójności (Cohesion Fund)
Wsparcie z Funduszu Spójności mogą otrzymać następujące przedsięwzięcia:
-
Budowa, rozbudowa lub modernizacja składowisk odpadów komunalnych oraz
tworzenie systemu recyklingu i unieszkodliwianiu odpadów komunalnych
(sortownie, kompostownie itp.);
-
Tworzenie systemu zbiórki i unieszkodliwiania odpadów niebezpiecznych (w tym
spalarnie);
-
Tworzenie systemów zagospodarowania osadów ściekowych (w tym spalarnie)
Rekultywacja obszarów zdegradowanych przez przemysł i inne szkodliwe
oddziaływania
W ramach Funduszu Spójności będą mogły uzyskać wsparcie przedsięwzięcia
spełniające następujące kryteria:
-
Zgodność z celami polityki ekologicznej UE, którymi są: ochrona , zachowanie i
poprawa jakości środowiska, ochrona zdrowia ludzkiego, oszczędne i racjonalne
wykorzystywanie zasobów naturalnych
-
Zgodność z zasadami polityki ekologicznej UE, a w szczególności z: zasadą
przezorności, zasadą prewencji, zasadą likwidowania zanieczyszczeń u źródła,
zasadą zanieczyszczający płaci.
-
Umożliwienie wywiązania się ze zobowiązań akcesyjnych
-
Przedsięwzięcia będące kontynuacją programu ISPA
-
Wspieranie w pierwszej kolejności przedsięwzięć, w których odbiorcą będzie
samorząd terytorialny, związek gmin, przedsiębiorstwo komunalne lub inny
podmiot publiczny
-
Przedsięwzięcia/ grupy przedsięwzięć o wartości progowej 10 mln Euro
Zmniejszenie zanieczyszczeń oddziałujących na znaczną liczbę ludzi, przy
najniższych kosztach tej redukcji (efektywność ekologiczna i ekonomiczna
przedsięwzięć
-
Przyczyniania się w największym stopniu do osiągnięcia gospodarczej i społecznej
spójności Polski z UE (projekty o potencjalnie najwyższych korzyściach
ekonomicznych i społecznych)
W zakresie gospodarki odpadami wsparcie z Funduszu Spójności będą mogły
otrzymać projekty umożliwiające osiąganie standardów UE, w tym głównie przeznaczone na:
-
Realizację inwestycji w największych aglomeracjach, zgodnie z opracowanymi planami
gospodarki odpadami;
-
Realizację inwestycji na terenach, gdzie składowiska odpadów stwarzają zagrożenie dla
wód podziemnych;
-
Realizację inwestycji na obszarach, gdzie wyczerpuje się pojemność składowiska.
W procesie kwalifikacji inwestycji do współfinansowania brana będzie pod uwagę
odległość projektowanego lub modernizowanego składowiska od miasta, zgodnie z zasadą
ograniczenia transportu odpadów.
Ranking przedsięwzięć będzie następujący:
-
I priorytet - systemy gospodarki odpadami w aglomeracjach powyżej 200 000
mieszkańców, lub służące grupie odbiorców powyżej 200 000
-
II priorytet - systemy gospodarki odpadami w aglomeracjach od 150 000 do
200 000 mieszkańców, lub służące grupie odbiorców liczącej od 150 000 do
200 000
-
systemy gospodarki odpadami w aglomeracjach od 100 000 do 150 000
mieszkańców, lub służące grupie odbiorców liczącej od 100 000 do 150 000
Stan przygotowania przedsięwzięcia powinien obejmować decyzje o warunkach
zabudowy i zagospodarowania terenu i uregulowane prawo do terenu.
Rodzaje działań do realizacji w ramach Funduszu Spójności w zakresie gospodarki
odpadami:
-
komunalne systemy zbiórki, transportu, odzysku i unieszkodliwiania odpadów;
-
budowa instalacji do biologicznego i termicznego przekształcania odpadów;
-
budowa instalacji do odzysku i unieszkodliwiania odpadów niebezpiecznych;
-
wprowadzenie selektywnej zbiórki odpadów, w tym niebezpiecznych;
-
budowa, modernizacja i rekultywacja składowisk odpadów komunalnych i
przemysłowych (niebezpiecznych) oraz rekultywacja składowisk wyłączonych z
eksploatacji.
Narodowy Plan Rozwoju będzie służył jako podstawa negocjowania przez Polskę
Podstaw Wsparcia Wspólnoty (Community Support Framework), dokumentu określającego
kierunki i wysokość wsparcia ze strony funduszy strukturalnych na realizację zamierzeń
rozwojowych oraz jako podstawa interwencji z Funduszu Spójności.
W ramach jednego z priorytetów Narodowego Planu Rozwoju jakim jest
ochrona
środowiska i zagospodarowanie przestrzenne - podstawowe znaczenie będzie miało wsparcie
inwestycyjne ukierunkowane między innymi na racjonalną gospodarkę odpadami. W zakresie
gospodarki odpadami i ochrony powierzchni ziemi wsparcie inwestycyjne w okresie realizacji
Narodowego Planu Rozwoju przeznaczone będzie przede wszystkim na budowę, rozbudowę
lub modernizację składowisk odpadów komunalnych, systemy selektywnej zbiórki,
recyklingu i odzysku odpadów komunalnych (sortownie, kompostownie), systemy zbiórki i
unieszkodliwiania odpadów niebezpiecznych. Dwa pierwsze kierunki realizowane będą
głównie w ramach Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego
(ZPORR), natomiast trzeci pozostanie domeną działań o charakterze krajowym, wspieranych
w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego Ochrona Środowiska i Gospodarka Wodna.
Środki finansowe, przeznaczone na rekultywację uciążliwych dla środowiska składowisk, w
tym składowisk odpadów przemysłowych dostępne są w ramach środowiskowych funduszy
celowych oraz z uwagi na koncentrację przestrzenną i duże koszty takich działań, w
ograniczonym zakresie także w ramach ZPORR.
Sektorowy program operacyjny - Ochrona środowiska i gospodarka wodna wspiera
działania na rzecz ochrony i poprawy stanu środowiska, w szczególności z uwzględnieniem
zasady przezorności. Program będzie finansowany ze środków Europejskiego Funduszu
Rozwoju Regionalnego (ERDF) oraz ze środków krajowych. Ogółem na program operacyjny
w latach 2004-2006 przeznaczone będzie 6645 mln Euro, a wkład krajowy ze środków
publicznych wyniesie 129 mln Euro, co stanowi 29,7% wszystkich środków przeznaczonych
na program. Na realizację priorytetu - ochrona środowiska na obszarach zanieczyszczonych przeznaczono 23% środków. Realizacja tego priorytetu umożliwi między innymi stworzenie
kompleksowego systemu gospodarki odpadami niebezpiecznymi.
Równolegle z realizacją sektorowych programów operacyjnych i programu
regionalnego realizowane będą duże projekty współfinansowane z Funduszu Spójności. Z
funduszu tego, wsparcie uzyska między innymi sektor „środowisko”. W ramach tego sektora
nastąpi wsparcie gospodarki odpadami komunalnymi, mające na celu stworzenie systemów
zbiorki, transportu, odzysku i unieszkodliwienia odpadów komunalnych. W ramach tego
priorytetu będą realizowane działania, służące stworzeniu zintegrowanego systemu
gospodarki odpadami oraz działania związane z eliminacją zanieczyszczeń azbestem.
Łącznie suma środków publicznych (Fundusze Strukturalne, Fundusz Spójności, środki
krajowe) w realizacji Narodowego Planu Rozwoju 2004-2006 wyniesie ponad 20 092 mln
Euro, z czego 13 862 mln Euro tj. 69% całości sumy pochodzić będzie ze środków
wspólnotowych.
Obok środków publicznych w realizacji Narodowego Planu Rozwoju będą
uczestniczyły także środki prywatne - pomoc kierowana do przedsiębiorstw będzie podlegała
zasadom konkurencji. Łączna wartość niezbędnego wkładu ze strony podmiotów prywatnych
szacowna jest na około 3 165 mln Euro, co podwyższa łączną sumę środków
zaangażowanych w realizację NPR do ponad 23 mld Euro, z czego na Sektorowy Program
Operacyjny:
Ochrona środowiska i gospodarka wodna - 5,5% całości środków (516,0 mln Euro) oraz na
Zintegrowany Program Operacyjny Rozwoju Regionalnego - 30,3% całości środków (2805,8
mm Euro).
Narodowy Plan Rozwoju na lata 2004-2006, będący strategicznym średniookresowym
dokumentem planistycznym, wskazującym kierunki interwencji publicznej o charakterze
strukturalnym, przewiduje koncentrację działań na wybranych priorytetach rozwoju. Jest
wśród nich priorytet: Ochrona środowiska i racjonalne wykorzystanie zasobów środowiska.
Priorytet ten w ramach Narodowego Planu Rozwoju będzie realizowany poprzez:
-
Część środowiskową Funduszu Spójności - 2,6-3,1 mld Euro (2 mld Euro wkład
UE),
-
Sektorowy Program Operacyjny: Ochrona środowiska i gospodarka wodna - 643
mm Euro (516 mln Euro środki ERDF).
Podział zadań pomiędzy Fundusz Spójności a Program operacyjny ochrony środowiska i
gospodarki wodnej, opierać się powinien na zasadzie rozdzielności działań. W ramach
Programu Operacyjnego realizowane będą między innymi działania, gdzie przewiduje się
udział podmiotów niepublicznych (np. odpady niebezpieczne). Program Operacyjny opierał
się będzie o środki Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (ERDF).
Przedsięwzięcia z zakresu ochrony środowiska realizowane będą w ramach
Sektorowego Programu Operacyjnego (SPO) - Wzrost konkurencyjności gospodarki oraz
Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego (ZPORR)
Przedsięwzięcia możliwe do wsparcia z Funduszy Strukturalnych w ramach
Narodowego Planu Rozwoju w zakresie gospodarki odpadami obejmują:
1.
Budowę nowych, modernizację istniejących i rekultywację nieczynnych
składowisk
oraz
likwidację
dzikich
składowisk
(SPO
-
Wzrost
konkurencyjności gospodarki);
2.
Wprowadzenie na szeroką skalę recyklingu oraz budowa zakładów
unieszkodliwiania odpadów (ZPORR);
Realizację inwestycji przyczyniających się do rozwiązywania problemów odpadów
przemysłowych i niebezpiecznych (SPO - Wzrost konkurencyjności gospodarki);
XI. Analiza oddziaływania planu na środowisko
Projekt planu zakłada unieszkodliwienie bądź utylizację wszystkich odpadów
powstających na terenie Gminy, a także usunięcie zagrożeń związanych z odpadami już
nagromadzonymi i rekultywację terenu. Odpady powstające będą zagospodarowywane na
terenie gminy w ramach systemu powiatowego. Realizacja planu będzie oznaczała dla
środowiska gminy zasadniczą redukcję zagrożeń i uciążliwości wynikających z
wytwarzania odpadów. Ogólne zmniejszenie ilości odpadów nie segregowanych,
przeznaczonych do składowania oznaczać będzie zmniejszenie obciążenia dla środowiska.
Rozbudowany system segregacji odpadów i odzysku surowców wtórnych połączonych
z akcją edukacyjną przyczyni się do oszczędniejszego gospodarowania zasobami
składowiska gminnego. Rozwiązanie problemu odpadów wielkogabarytowych, pełne
zagospodarowanie gruzu budowlanego oraz zmniejszenie ilości odpadów mineralnych
powstających w procesach grzewczych, przyczynią się do ochrony powierzchni ziemi.
Wdrożenie planu gospodarki odpadami, w tym niebezpiecznymi, prowadzić będzie do
likwidacji przyczyn powstawania dzikich wysypisk. W rezultacie zmniejszone zostanie
zagrożenie zanieczyszczeniem gleb i wód, zarówno powierzchniowych jak podziemnych.
Rozwiązanie gospodarki odpadami będzie, zatem warunkiem skutecznej ochrony i
wykorzystania zasobów krajobrazowych gminy, jak i ochrony zasobów wód podziemnych
o potencjalnym znaczeniu użytkowym.
Realizacja planu nie przyczyni się, na jakimkolwiek jej etapie, do powstawania
nowych zagrożeń lub uciążliwości dla środowiska gminy i powiatu.
W momencie sporządzenia planu nie jest możliwe precyzyjne określenie wpływu jego
projektu na finanse gminy.
XII. Organizacja i zasady monitoringu systemu gospodarki odpadami.
Zarządzanie systemem gospodarki w gminie wynikać będzie z:
- ustawowo określonego zakresu zadań dla gminy,
- zadań określonych w Wojewódzkim Planie Gospodarki Odpadami
- zadań określonych w Powiatowym Planie Gospodarki Odpadami
- Programu Ochrony Środowiska dla Powiatu Garwolińskiego.
Zgodnie z ustawą o odpadach plan gospodarki odpadami będzie weryfikowany
przynajmniej raz na cztery lata. Weryfikacji poddany zostanie całościowo, łącznie z jego
warunkami, założeniami dalszego rozwoju i danymi początkowymi, programem
długoterminowym i krótkoterminowym.
Proces weryfikacji planu rozpocznie się nie później, niż trzy lata od uchwalenia
poprzedniego.
Zgodnie z ustawą o odpadach raz na dwa lata składane będzie sprawozdanie z realizacji
planów gospodarki odpadami.
Sprawozdanie to zawierać będzie:
- informacje o wykonaniu jakościowych i ilościowych zadań postawionych w planie
gospodarki odpadami,
- opis postępu we wdrażaniu inicjatyw zawartych w krótkoterminowym programie
działania
- informację dotyczącą spodziewanych zmian.
Podstawowym celem systemów ewidencji i monitoringu jest określenie ilości
odpadów na poszczególnych etapach systemu gospodarowania odpadami oraz kontrola
wytwórców odpadów i posiadaczy odpadów prowadzących działalność w zakresie
gromadzenia, zbierania i transportu odpadów.
Wszystkie jednostki zobligowane do posiadania określonych zezwoleń czy pozwoleń
muszą spełniać wszystkie warunki określone w decyzjach administracyjnych.
Główne zadania związane z monitoringiem, kontrolą i egzekwowaniem przepisów to:
- monitoring i kontrola instalacji gospodarki odpadami,
- monitoring i kontrola przewoźników i pośredników zajmujących się gospodarką
odpadami,
- monitoring i kontrola instalacji niewymagających zezwoleń,
- identyfikacja nielegalnych instalacji lub działań,
- egzekwowanie przepisów w związku niedotrzymaniem warunków posiadania pozwoleń
lub złamaniem wymogów czy obowiązujących norm.
Zarządzanie systemem gospodarki odpadami wymaga zbierania i ewidencjonowania
dużej ilości danych i informacji dotyczących ilości i rodzajów wytwarzanych odpadów
oraz instalacji do ich odzysku i unieszkodliwiania.
Zakłada się współpracę z Urzędem Marszałkowskim oraz tworzenie przez Urząd
Gminy komputerowej bazy danych, które to będą działaniami własnymi w monitorowaniu
planu.
Przyjęte wskaźniki monitorowania planu to:
A. Wskaźniki stanu gospodarki odpadami i zmiany oddziaływania na środowisko
- ilość wytwarzanych odpadów komunalnych na 1 mieszkańca rok-Mg/M/rok
- udział odpadów z sektora komunalnego składowanego na składowisku – w procentach,
- ilość wytworzonych odpadów niebezpiecznych na 1 mieszkańca rok-Mg/M/rok
- stopień unieszkodliwiania odpadów niebezpiecznych – niebezpiecznych procentach,
- udział odzyskiwanych surowców wtórnych w całkowitym strumieniu odpadów
komunalnych- komunalnych procentach,
- nakłady inwestycyjne na gospodarkę odpadami – zł /rok.
B. Wskaźnik świadomości społecznej:
- udział społeczeństwa w działaniach na rzecz poprawy gospodarki odpadami – w
procentach,
- ilość i jakość interwencji (wniosków) zgłaszanych przez mieszkańców (np. dzikie
wysypiska) – liczba/opis,
- liczba, jakość i skuteczność kampanii edukacyjno – informacyjnych liczba/opis.
XIII. Streszczenie w języku niespecjalistycznym
Plan gospodarki odpadami w gminie Borowie został opracowany zgodnie z polityką
ekologiczna państwa oraz wymaganiami określonymi w Ustawie o odpadach, w
Rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie sporządzania planów gospodarki odpadami
oraz z odpowiednimi istniejącymi i projektowanymi dokumentami szczebla wojewódzkiego,
powiatowego i gminnego.
Plan zawiera analizę stanu gospodarki odpadami, z której wynika, że od 2000 r w
gminie prowadzi się systemowe działania organizacyjne i inwestycyjne w tym zakresie.
Odpady komunalne są odbierane z nieruchomości przez wyspecjalizowane przedsiębiorstwa i
wywożone na istniejące składowisko odpadów w Słupie Pierwszym. W rezultacie znacznie
zmniejszyło się obciążenie środowiska wynikające z nieprawidłowej gospodarki odpadami
(składowiska bez zabezpieczeń ekologicznych, składowanie „na dziko”). Rozwija się także
system segregacji odpadów obejmujący szkło, papier i tekturę, tworzywa sztuczne, puszki
aluminiowe.
Opracowano prognozę zmian w gospodarce odpadami, z której wynika, że w
nadchodzących latach następować będzie niewielki wzrost ogólnej ilości odpadów
powstających na terenie gminy, z rosnącym udziałem odpadów opakowaniowych;
przejściowo może także nastąpić wzrost udziału tworzyw sztucznych oraz azbestu.
Propozycja docelowego systemu gospodarki odpadami oparta jest o wywóz odpadów
komunalnych w przypadku zamknięcia składowiska w miejscowości Słup Pierwszy
przewiduje się korzystanie z mającego powstać na terenie powiatu Międzygminnego Zakładu
Zagospodarowania Odpadów, dlatego nie przewiduje się budowy nowych składowisk na
terenie Gminy Borowie.
Odpady niebezpieczne gromadzone w Gminnym Punkcie Zbiórki Odpadów
Niebezpiecznych będą wywożone na składowisko odpadów niebezpiecznych, które powstaną
przy rejonowych zakładach gospodarki odpadami (Warszawa, Siedlce, Radom, Puławy)
zgodnie z Wojewódzkim Planem Gospodarki Odpadami dla województwa mazowieckiego.
Najważniejszym zadaniem strategicznym Gminy w zakresie gospodarki odpadami jest
ograniczenie do minimum negatywnego oddziaływania odpadów na środowisko oraz
maksymalny wzrost ich gospodarczego wykorzystania. Służyć temu będzie szereg
przedsięwzięć, m.in. doskonalenie rozwiązań organizacyjnych w zakresie segregacji odpadów
i gospodarowania odpadami opakowaniowymi.
Dla zadań krótkoterminowych – w perspektywie 4-letniej opracowano harmonogram
rzeczowo-finansowy
uwzględniający nakłady
finansowe
w
poszczególnych
latach,
zewnętrzne źródła finansowania oraz partnerów do realizacji. Część zadań wynika z
konieczności włączenia się w regionalne i lokalne systemu gospodarki odpadami (np.
działania w zakresie unieszkodliwiania odpadów niebezpiecznych, w tym azbestu, odpadów
weterynaryjnych,
działania
w
zakresie
wydzielenia
i
wykorzystania
odpadów
opakowaniowych, współpraca z sektorem Małych i Średnich Przedsiębiorstw, działania
edukacyjne itd.).
Analiza oddziaływania planu na środowisko wskazuje, że realizacja planu nie
przyczyni się do powstania nowych zagrożeń lub uciążliwości dla środowiska, przyczyni się
natomiast do ochrony powierzchni ziemi i zmniejszenia zagrożeń dla wód podziemnych.
Monitoring i ocena wdrażania planu opierać się będzie na konkretnych miernikach ilości
odpadów odzyskanych, wywiezionych i unieszkodliwionych oraz miernikach zawartych w
dokumentach krajowych i wojewódzkich. Cele krótkoterminowe w gospodarce odpadami
będą weryfikowane co 2 lata, natomiast długoterminowe – co 4 lata.
XIV. Aktualny stan prawny
Postępowanie z odpadami regulują następujące podstawowe akty prawne:
- Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62 z 2001 r.
poz. 627 ze zmianami),
- Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. Nr 62 z 2001 r. poz. 628 ze
zmianami),
- Ustawa z dnia 11 maja 2001 r o opakowaniach i odpadach opakowaniowych (Dz. U. Nr
63 z 2001r. poz. 638 ze zmianami)
- Ustawa z dnia 11 maja 2001 r o obowiązkach przedsiębiorców zakresie gospodarowania
niektórymi odpadami oraz o opłacie depozytowej (Dz. U. Nr 63 z 2001 r. poz. 639 ze
zmianami)
- Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy Prawo ochrony Środowiska,
ustawa o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 100 z 2001 r poz. 1085),
- Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U.
Nr 132 z 1996 r. poz. 622 ze zmianami),
- Rozporządzenie ministra Środowiska z dnia 28 maja 2002 r. w sprawie listy rodzajów
odpadów, które posiadacz odpadów może przekazywać osobom fizycznym lub jednostkom
organizacyjnym, nie będącymi przedsiębiorcami, do wykorzystania na ich własne potrzeby
(Dz. U. Nr 74 z 2002 r. poz. 686),
- Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 r. w sprawie katalogu
odpadów (Dz. U. Nr 112 z 2001 r. poz. 1206).
XII. Literatura
1. Poradnik gospodarowania odpadami Red. Skalmowski K.,Verlag Dashofer,
Warszawa, 1999 r.
2. Plan Gospodarki Odpadami dla województwa mazowieckiego na lata 2004 – 2011.
Urząd Marszałkowski Województwa Mazowieckiego. Warszawa, wrzesień 2003 r.
3. Krajowy Plan Gospodarki Odpadami. Monitor Polski Nr 11, poz. 159 z dnia 28 lutego
2003 r.
4. Poradnik: powiatowe i gminne plany gospodarki odpadami. Redakcja Jan Skaja,
Wydawnictwo MIKOM Sp. z o.o. Warszawa 2000.
5. Plan gospodarki odpadami dla powiatu Garwolińskiego – Garwolin 2003r.
6. Sokół Włodzimierz A. „Zintegrowane systemy zarządzania środowiskowego powiatem i
gminami ze szczególnym uwzględnieniem gospodarki odpadami komunalnymi.
7. Podstawowe informacje ze spisów powszechnych 2002, Gmina wiejska Borowie,
Powiat garwoliński, województwo Mazowieckie. Urząd Statystyczny w Warszawie 2002 r.
2[1] Zgodnie z „Programem usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest (...)”, w obowiązki gminy wchodzi:
-
-
wypełnienie przez właścicieli obiektów budowlanych „arkuszy oceny stanu i możliwości bezpiecznego
użytkowania ...” zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 14.08.1998r. i złożenia ich do właściwego
urzędu,
sporządzenie zbiorczego wykazu obiektów zawierających azbest, w układzie 3-ch grup pilności, jak w arkuszach
ocen,
przekazanie zebranych informacji wraz z arkuszami ocen, do urzędu nadzoru budowlanego w powiecie,
Download

3.3 Odpady niebezpieczne i sposób postępowania z