„Wykorzystywanie biomasy w gminie”
DOFINANSOWANO ZE ŚRODKÓW DOTACJI
NARODOWEGO FUNDUSZU OCHRONY
ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ
CO TO JEST BIOMASA? (1)


Biomasa to najstarsze i najszerzej współcześnie wykorzystywane
odnawialne źródło energii. Stanowi trzecie, co do wielkości na świecie,
naturalne źródło energii.
Zgodnie z Rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia
9 grudnia 2004 roku biomasa to stałe lub ciekłe substancje pochodzenia
roślinnego lub zwierzęcego, które ulegają biodegradacji, pochodzące z
produktów, odpadów i pozostałości z produkcji rolnej oraz leśnej, a także
przemysłu przetwarzającego ich produkty, a także części pozostałych
odpadów, które ulegają biodegradacji (Dz. U. Nr 267, poz. 2656).
CO TO JEST BIOMASA? (2)


Według definicji UE mianem biomasy określa się podatne na rozkład
biologiczny frakcje produktów, odpady i pozostałości przemysłu rolnego
(łącznie z substancjami roślinnymi i zwierzęcymi), leśnictwa i związanych
z nim gałęzi gospodarki, jak również podatne na rozkład biologiczny
frakcje odpadów przemysłowych i miejskich (Dyrektywa 2001/77/WE).
W celu pozyskania biomasy uprawia się specjalne rośliny.
Do tych upraw energetycznych nadają się zwłaszcza rośliny
charakteryzujące się dużym przyrostem rocznym i niewielkimi
wymaganiami glebowymi.
GATUNKI ROŚLIN WIELOLETNICH













Wśród gatunków wieloletnich roślin uprawianych na cele energetyczne
wymienia się:
wierzbę krzewiastą (Salix L.),
topolę (Populus L.),
robinię akacjową (Robinia pseudoacacia L.),
różę wielokwiatową (Rosa multiflora Thunb.),
ślazowiec pensylwański (Sida hermaphrodita Rusby L.),
rdest japoński (Reynoutria japonica Houtt.),
rdest sachaliński (Reynoutria sachalinensis Nakai),
rożnik przerośnięty (Silphium perfoliatum L.),
topinambur (Helianthus tuberosus L.),
miskant chiński (Miscanthus sinensis Andersson),
miskant cukrowy (Miscanthus sacchariflorus (Maxim.) Hack.),
miskant olbrzymi (Miscanthus x giganteus J. M. Greef & M. Deuter),
spartinę preriową (Spartina pectinata Bosc ex Link).
NAJBARDZIEJ POPULARNE ROŚLINY
ENERGETYCZNE UPRAWIANE W POLSCE



Najbardziej popularną rośliną energetyczną uprawianą w Polsce jest
wierzba krzewiasta odmiany Salix viminalis,
Kolejną pod względem ilości upraw jest miskantus olbrzymi oraz
ślazowiec pensylwański.
Należy zwrócić również uwagę na uprawę topoli, która może być
traktowana jako roślina energetyczna jednak na terenie kraju jest nadal
mało znana.
WIERZBA ENERGETYCZNA (1)



Wierzbę z rodzaju Salix viminalis można uprawiać na wielu rodzajach
gleb, od gleb piaszczystych i bielicowych, aż po gleby organiczne.
Bardzo ważnym czynnikiem dla wzrostu i rozwoju wierzby jest
kwasowość gleby, toleruje ona szerokie spektrum odczynu glebowego w
przedziale pomiędzy 4,5-7,6 pH.
Najbardziej odpowiednim wydaje się być pH pomiędzy 5,5-6,5, czyli gleby
nieznacznie kwaśne.
ŚLAZOWIEC PENSYLWAŃSKI
WARUNKI UPRAW BIOMASOWYCH



Rośliny szybko rosnące są uprawami wodolubnymi i uwarunkowania
wodne należy uwzględnić w pierwszej kolejności w podejmowaniu decyzji
przy zakładaniu plantacji.
Najlepsze stanowiska to tereny, na których występuje wysoki poziom wód
gruntowych, tereny w pobliżu cieków wodnych gdzie okresowo mogą
występować lokalne wylewy max 2-3 tygodnie. Trzeba pamiętać, że do
takich upraw nie nadają się jednak stanowiska stale zabagnione.
Mniejsze znaczenie ma klasa bonitacyjna ziemi, na której chcemy
uprawiać wierzbę. Oczywiście im klasa wyższa tym zbiory będą większe,
ale w przypadku uprawy wierzby powinniśmy w pierwszej kolejności
wykorzystywać te grunty, które z punktu widzenia innych upraw
rolniczych przynoszą niższe plony lub ze względu na lokalne wylewy
stanowią zagrożenie dla upraw.
PRZYGOTOWANIE STANOWISKA
DLA WIERZBY ENERGETYCZNEJ




Wierzba jest rośliną wieloletnią, stąd przygotowanie stanowiska musi być
dobrze przemyślane a jeszcze lepiej wykonane.
Najważniejsze są pierwsze dwa lata uprawy, które tak naprawdę
decydują o powodzeniu przedsięwzięcia.
Plantację należy utrzymać w stanie nie zachwaszczonym oraz powinna
być ona dobrze ukorzeniona.
Ważne jest dostosowanie kwasowości i poziomu składników pokarmowych
gleby do potrzeb wierzby (wykonanie badań gleby).
DOBÓR SADZONEK WIERZBY ENERGETYCZNEJ



Wymagania dotyczące sadzonek reguluje norma BN-81/9123-02, która
odnosi się do wikliny o przeznaczeniu plecionkarskim, ale przez analogię
można ją odnieść do gatunków i klonów o innym przeznaczeniu.
Sadzonki (zrzezy) powinny mieć długość 20-25 cm, grubość 7-15 mm,
powinny być czyste o dużej żywotności, odpowiedniej wilgotności
wolne od chorób i szkodników bez uszkodzeń mechanicznych.
Poniżej pokazano sposób sadzenia zrzezów przy zakładaniu plantacji
matecznej.
DOBÓR SADZONEK WIERZBY ENERGETYCZNEJ





Najlepszy materiał nasadzeniowy pochodzi z odrostów jednorocznych lub
dwuletnich z plantacji matecznych czystych odmianowo.
Zakończenia sadzonek powinny być zabezpieczone od strony
wierzchołkowej parafiną a od drugiej, która znajdzie się w ziemi olejem
parafinowym. Takie zabezpieczenia chronią zrzezy przed nadmiernym
wysychaniem i przed infekcją przez różnego rodzaju patogeny, grzyby i
wirusy.
Nasadzenia najczęściej wykonuje się wczesną wiosną.
Można również stosować jesienny termin, jest on jednak uzależniony od
lokalnych warunków pogodowych.
Jesienne nasadzenia powinny być wykonane przed zamarznięciem gleby.
SADZENIE WIERZBY ENERGETYCZNEJ



Zrzezy powinny być sadzone w taki sposób aby przynajmniej dwa uśpione
pąki pozostawały nad powierzchnią ziemi.
Sadzenie odbywa się ręcznie lub mechanicznie. Gęstość uzależniona jest
od rozstawu kół maszyn rolniczych szczególnie ciągników, maszyn do
pielęgnacji oraz zbioru roślin z plantacji.
Wielkość nasadzeń waha się zatem od 14 do 40 tys. sadzonek na 1 ha.
Wielkość ta zależy od planowanej techniki zbioru i od przeznaczenia
pozyskanego materiału. Jeżeli ma to być typowo mateczna plantacja to
najbardziej optymalne jest sadzenie około 40 tys. sadzonek na ha.
KOSZTY ZAŁOŻENIA 1 HA WIERZBY
ENERGETYCZNEJ
Wartość kosztu (w zł)
Struktura %-owa
1. Koszt
przygotowania
powierzchni do
sadzenia
1 125,00
(od 400 do 1800 w zależności
od stanu agrotechnicznego
pola, na którym będzie
sadzona wierzba)
14,4
2. Koszt zakupu
sadzonek
4 200,00
53,8
3. Sadzenie
ręczne
1 500,00
19,2
4. Zabiegi
pielęgnacyjne
980,00
12,6
RAZEM
7 805,00
100,0
Rodzaj kosztu
MISKANT OLBRZYMI (MISCANTHUS GIGANTEUS)
MISKANT OLBRZYMI (1)




Miskant olbrzymi (trzcina chińska) jest trawą kępową. Wytwarza grube,
sztywne źdźbła wypełnione gąbczastym rdzeniem. Osiągają one wysokość
2-3,5m, natomiast system korzeniowy sięga głębokości 2,5m.
Trawa ta jest odporna na niskie temperatury w okresie zimowym. Jednak
podczas pierwszej zimy młode rośliny zabezpiecza się przed uszkodzeniem
poprzez ściółkowanie.
Miskant olbrzymi nie wytwarza nasion więc jego rozmnażanie jest
możliwe jedynie poprzez kłącza (rizomy) lub laboratoryjną metodą in
vitro.
Miskant nie wymaga do uprawy dobrych gleb (odpowiednie są gleby
nawet V i VI klasy bonitacyjnej oraz nieużytki). Jednak najwyższe plony
uzyskuje się na glebach III-IV klasy bonitacyjnej.
MISKANT OLBRZYMI (2)




Z kilkuletniej plantacji Miskanta olbrzymiego uzyskuje się przeciętnie ok.
20t biomasy z 1ha. Roślina podczas zbioru ma wilgotność ok. 20% więc
przechowywanie jej nie stwarza problemów, które występują podczas
magazynowania wilgotnych zrębków wierzbowych. Wartość opałowa
Miskanta wynosi 14-17 MJ/kg.
Zbiór trawy przeprowadzany jest w lutym – marcu. Wykorzystuje się w
tym celu kombajn do zbioru kukurydzy na kiszonkę. Sieczka z Miskanta
podawana jest na przyczepę. Ma ona jednak małą masę usypową (70-95
kg/m3), co wiąże się z wysokim zapotrzebowaniem na środki
transportowe. Dlatego też często przeprowadza się zbiór dwuetapowy.
Skoszone kosiarką rotacyjną łodygi są zbierane w bele. Pozwala to
obniżyć koszty transportu.
Plantację Miskanta można użytkować przez ponad 15 lat.
TOPOLA
Obecnie topola jest uprawiana na powierzchni około 6 tys. ha.
 Plantacje prowadzone są głównie we Włoszech, Hiszpanii i na
Węgrzech.
 Mniejsze uprawy znajdują się również w innych krajach
europejskich (np. Austria, Niemcy, Polska, Rumunia).
 Topola posiada kilka właściwości, które pozwalają na jej
uprawę i późniejsze wykorzystanie jako rośliny
energetycznej.
 Występują odmiany topoli charakteryzujące się znacznymi
przyrostami biomasy w klimacie umiarkowanym.
 Uprawa topoli należy do nieinwazyjnych więc plantacja może
być w prosty sposób zmieniona na uprawę np. roślin
jednorocznych.

FORMY WYSTĘPOWANIA BIOMASY
Różnorodność form, w jakich występuje biomasa, zarówno na
plantacjach celowych jak i w stanie naturalnym lub
półnaturalnym, powoduje konieczność sięgania po szeroką
gamę urządzeń pomocnych w jej pozyskaniu i przetworzeniu.
 Paliwo biomasowe występuje w następujących formach:

szczapy
 zrębki
 trociny i wióry
 kora
 brykiety
 pelety
 baloty lub kostki słomy

Techniki i technologie
wykorzystywania biomasy
WYKORZYSTANIE BIOMASY I JEJ TECHNOLOGIE


Biomasa jest głownie wykorzystywana jako paliwo do spalania i
współspalania w celu wytwarzania energii elektrycznej oraz ciepła oraz
podgrzewania wody użytkowej.
Biomasę dzielimy na:
- biomasa pochodzenia leśnego
- biomasa pochodzenia rolnego
- odpady organiczne
ZŁOTE ZASADY WYKORZYSTANIA BIOMASY

Biomasa jest typowym lokalnym paliwem i powinna być
zagospodarowana w miejscu jej występowania i przetwarzania dlatego
należy szczególnie zwracać uwagę w wyborze instalacji (kotłownia,
biogazownia ) na jej dostępność.

Biopaliwa powinny być dostarczane z odległości nie większej niż 60 km.

Podstawowym źródłem biomasy powinny być uprawy roślin wieloletnich.

Odpady z przetwórstwa rolnego, leśnego i przemysłowego powinny
stanowić jedynie uzupełnienie produkcji na plantacjach roślin
wieloletnich.

Powinno się stosować paliwa o możliwie najmniejszym stopniu
przetworzenia.

Zainstalowany w kotłowni kocioł powinien być przystosowany do jednego,
wybranego przez użytkownika typu paliwa biomasowego
SPOSOBY KONWERSJI BIOMASY:






spalanie bezpośrednie
piroliza
gazyfikacja
fermentacja alkoholowa
synteza metanolu
estryfikacja olejów roślinnych
W części wykładowej omówiono przykładowo:
 Techniki spalania słomy
 Podstawowe systemy spalania słomy
 System okresowo-cyklicznego spalania słomy
 Spalanie słomy ciętej w kotłach o ruchu ciągłym
TECHNOLOGIA SPALANIA BIOMASY W POSTACI
ROZDROBNIONEJ I PRZETWORZONEJ (1)

Na rynku kotłów występuje bardzo wiele typów małych kotłów do
spalania biomasy rozdrobnionej :
- zrębków drzewnych,
- wiórów,
- trocin itp.
oraz w postaci przetworzonej:
- pelety,
- brykiety
przeznaczonych głównie do ogrzewania domków jednorodzinnych i innych
małych obiektów.
TECHNOLOGIA SPALANIA BIOMASY W POSTACI
ROZDROBNIONEJ I PRZETWORZONEJ (2)





Kotły do spalania biomasy wyposażone są w zasobniki magazynowe
paliwa różnej wielkości, które mogą służyć do zasilania kotła paliwem
przez okres jednej doby lub nawet kilku dób, w zależności od pojemności
zasobnika oraz wielkości kotła.
Są to kotły o wydajności od 30 do 120 kW o bardzo różnych
rozwiązaniach konstrukcyjnych. Wszyscy producenci zapewniają 2fazowy, efektywny cieplnie system spalania.
Kotły takie pracują przeważnie w systemie automatycznym.
Można w nich również spalać słomę, ale w specjalnej postaci,
a mianowicie w postaci sprasowanych i wytłaczanych pelet i brykietów.
Pelety i brykiety ze słomy znajdują co raz większe zastosowanie w
naszym kraju.
TECHNOLOGIA SPALANIA BIOMASY W POSTACI
ROZDROBNIONEJ I PRZETWORZONEJ (3)




Opisane w części wykładowej technologie spalania słomy mają
zastosowanie głównie na terenach wiejskich lub w systemach cieplnych
małych miast.
Wprowadzenie słomy do ogrzewania domków jednorodzinnych w małych i
średnich miastach wymagało jej przetworzenia do takich postaci, jakie
można do miast wprowadzać.
Rozwinęła się zatem w ostatnich latach produkcja pelet i brykietów ze
słomy i w takiej postaci słoma jest stosowana do ogrzewania domków
jednorodzinnych i małych obiektów również w miastach.
Wykorzystuje się w tym przypadku kotły stosowane do spalania
rozdrobnionej biomasy (głównie zrębków drewnianych, wiórów i trocin).
KOTŁY DO SPALANIA BIOMASY
W części wykładowej omówiono rodzaje kotłów do spalania
biomasy:








Kotły wsadowe
Kotły automatyczne na ciętą słomę
Kotły o systemie spalania cygarowego
Kotły do spalania biomasy w postaci rozdrobnionej i
przetworzonej
Kotły na słomę
Kotły na zrębki drzewne
Kotły na pellety
Kotły na ziarno energetyczne
Planowanie instalacji
na biomasę
Planowanie instalacji na biomasę 10 faz
Faza 1
Rozpoznanie zasobów istniejącej biomasy
w promieniu do 60 km od planowanej instalacji.
Faza 2
Rozpoznanie możliwości produkcji
dedykowanej biomasy pod konkretną instalację.
Faza 3
Rozpoznanie możliwości przyłączeń
do sieci energetycznej i odbioru ciepła z produkcji
Faza 4
Uzyskanie przychylności lokalnej społeczności
na budowę instalacji.
Planowanie instalacji na biomasę 10 faz cd.
Faza 5
Uzyskanie pozwoleń budowlanych i środowiskowych
Faza 6
Podpisanie wieloletnich kontraktów na dostawy biomasy do instalacji
Faza 7
Podpisanie umowy na odbiór energii elektrycznej i ciepła
Faza 8
Budowa instalacji.
PRZYKŁAD INSTALACJI NA
WYKORZYSTANIE BIOMASY STAŁEJ
(1)
Zintegrowana instalacja do gazyfikacji biomasy stałej o
mocy 1.58 MWe
Instalacja składa się z pięciu podstawowych modułów:
1. System przechowywania, suszenia i mieszania biomasy.
2. Linia do gazowania biomasy z wydajnością 1000 Kg/h mogąca
produkować 2500 m3/h gazu z syntezy, łącznie z mocą grzewczą
ok. 5MJ/m3
3. Moduł wytwarzający gaz z syntezy o mocy 1580KW, silnik
Jenbacher 616
4. Instalacje elektryczne i mechanika pomocnicza
5. Budynki
PRZYKŁAD INSTALACJI NA
WYKORZYSTANIE BIOMASY STAŁEJ
(2)
Warunki brzegowe dla dostarczanej biomasy:







Dostępność około 8 tys. ton biomasy rocznie
Wilgotność względna 10-20%
Średnica biomasy: 2-15 mm
Gęstość biomasy: do 350 Kg/m3
Możliwości grzewcze > 3680 Kcal/Kg
Zawartość popiołu < 10%
Brak zanieczyszczeń typu: kamienie, metale, plastik, lakiery i farby
PRZYKŁAD INSTALACJI NA
WYKORZYSTANIE BIOMASY STAŁEJ
(3)
Opisana instalacja posiada następujące zalety:
1. Możliwość pracy z różnymi typami biomasy
2. Duża wydajność termodynamiczna > 80%
3. Łatwość obsługi
4. Brak części ruchomych w gazyfikatorze sprawia, że instalacja jest mało
podatna na mechaniczne uszkodzenia.
5.Ograniczona inercja w czasie działania pozwala na niewysoki koszty
zatrzymania lub rozruchu instalacji.
Przedstawiona instalacja może być wykorzystywana w miejscach
występowania dużych ilości biomasy pochodzącej ze słomy lub trwałych
użytków zielonych.
ROLA SAMORZĄDU W ROZWOJU LOKALNEGO RYNKU
OZE (1)




Biomasa jest to typowo lokalne paliwo i jest niezbędna do wytwarzania
zielonej energii poprzez system spalania i współspalania.
Głównymi odbiorcami są elektrownie i elektrociepłownie.
Biomasa może być ponadto czynnikiem sprzyjającym obniżaniu kosztów
energii w gospodarstwach domowych oraz podstawowym paliwem
lokalnych czyli gminnych kotłowni.
Aby jednak tak się stało potrzeba:
A) z jednej strony systemu wsparcia do wymiany starych pieców na
nowoczesne kotły biomasowe,
B) z drugiej zaś strony edukacji samych rolników. Trzeba rolnikom
pokazać, że mogą być samowystarczalni, zachęcić do zakupu kotłów
oraz linii do produkcji brykietu oraz pelletu.
ROLA SAMORZĄDU W ROZWOJU LOKALNEGO RYNKU
OZE (2)
W celu efektywnego wspierania wykorzystywania OZE, w tym
energii z biomasy gmina powinna opracować Projekt planu
zaopatrzenia gminy w ciepło, energię elektryczną i paliwa
gazowe
Plany te powinny m.in. określać:

Koncepcję gminnego centrum energetycznego obejmującego
wszystkie dostępne odnawialne źródła z terenu gminy wraz z
audytem energii odnawialnej

Ocenę odnawialnych zasobów energii dokonanej na podstawie
zasobów energii zawartej w biomasie i w biopaliwach

Bilans odnawialnych zasobów energii, który będzie
sporządzony na podstawie oceny tych zasobów pozwalający
określić możliwości i sposoby wykorzystania energii
odnawialnej w projekcie zaopatrzenia Gminy w ciepło i energię
elektryczną
ROLA SAMORZĄDU W ROZWOJU LOKALNEGO RYNKU
OZE (3)





Ocenę potencjalnych projektów i zaproponowanie rozwiązań
służących gospodarczemu i społecznemu rozwojowi Gminy
poprzez realizację projektów wskazanych jako priorytetowe
Propozycje wykorzystania OZE i wysokosprawnej kogeneracji
z uzasadnieniem ekonomicznym i harmonogramem działań
Przedsięwzięcia w zakresie modernizacji, rozbudowy albo
budowy sieci oraz ewentualnych nowych źródeł paliw
gazowych, energii elektrycznej lub ciepła, w tym źródeł
niekonwencjonalnych i odnawialnych
Przedsięwzięcia racjonalizujące użytkowanie ciepła, energii
elektrycznej i paliw gazowych
Możliwości wykorzystania istniejących nadwyżek i lokalnych
zasobów paliw i energii, z uwzględnieniem skojarzonego
wytwarzania ciepła i energii elektrycznej oraz
zagospodarowania ciepła odpadowego z instalacji
przemysłowych
ROLA SAMORZĄDU W ROZWOJU LOKALNEGO RYNKU
OZE (4)







Optymalne wykorzystanie źródeł OZE w Gminie
Wprowadzanie innowacyjnych technologii
Możliwość inwestowania w uzupełniające się moduły technologiczne
Inwestycje w obiektach komunalnych oraz przedsiębiorstwach
komunalnych wdrażających unijny Pakiet 3X20
Edukację urzędników oraz społeczności lokalnej w zakresie OZE oraz
programów oszczędzania energii
Wdrażanie programów związanych z ograniczeniem niskiej emisji,
dotacje dla mieszkańców gminy
Zachęty inwestycyjne dla przedsiębiorców inwestujących w energetykę
odnawialną
ROLA SAMORZĄDU W ROZWOJU LOKALNEGO RYNKU
OZE (5)
Warto pamiętać, że:



Gmina może być aktywnym inwestorem w planowaniu
proekologicznych inwestycji energetycznych na własnym terenie
W gminach o dużym potencjale OZE możliwe są do tworzenia Gminne
Centra Energetyczne sfinansowane ze środków dotacyjnych i
preferencyjnych
Nie jest możliwe stworzenie jednego modelu zaopatrzenia Gmin w
energię z uwagi na zróżnicowanie zasobów OZE na terenie kraju i
możliwości finansowe samorządów
Finansowanie inwestycji
biomasowych
FINANSOWANIE INWESTYCJI BIOMASOWYCH
Finansowanie inwestycji biomasowych może
pochodzić z następujących źródeł:


1. Środki pomocowe Unii Europejskiej
- Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko
- Regionalne Programy Operacyjne
- Inne programy operacyjne
2. Środki krajowe
- System wsparcia przedsięwzięć termomodernizacyjnych
- System finansowania ochrony środowiska
- Środki komercyjne
PROGRAM OPERACYJNY
INFRASTRUKTURA I ŚRODOWISKO (1)
Oś priorytetowa IX . – infrastruktura
energetyczna przyjazna środowisku i
efektywność energetyczna
Działanie 9.1 Wysoko sprawne wytwarzanie energii –
projekty o wartości min. 10 mln PLN
budowa lub przebudowa jednostek wytwarzania energii
elektrycznej oraz ciepła w skojarzeniu
 przekształcanie ciepłowni w jednostki kogeneracyjne
spełniające ww. wymogi
 jednostki spełniające wymogi dla wysoko sprawnej
kogeneracji, określone w dyrektywie 004/8/WE

PROGRAM OPERACYJNY
INFRASTRUKTURA I ŚRODOWISKO (2)
Oś priorytetowa IX . – infrastruktura energetyczna
przyjazna środowisku i efektywność energetyczna
Działanie 9.4 Wytwarzanie energii ze źródeł
odnawialnych
projekty budowy lub zwiększania mocy MEW do 10 MW
 jednostki wytwarzania energii elektrycznej z biomasy lub
biogazu o min. wartości 10 mln PLN
 projekty budowy lub zwiększania mocy jednostek do
wytwarzania energii elektrycznej z wykorzystaniem energii
wiatrowej lub ciepła z energii słonecznej i geotermalnej o
min. wartości 20 mln PLN

PROGRAM OPERACYJNY
INFRASTRUKTURA I ŚRODOWISKO (3)
Działanie 9.5 zwiększenie wytwarzania biokomponentów i biopaliw
( 30% poniesionych wydatków)
 projekty o wartości 20 mln PLN i powyżej z zakresu budowy zakładu lub
instalacji
 projekty budowy instalacji do produkcji biogazu
Działanie 9.6 na sieci ułatwiające odbiór energii ze źródeł
odnawialnych
 budowa oraz modernizacja sieci elektroenergetycznych
 min. wartość projektu 20 mln PLN
 Wsparcie w ramach priorytetu X Bezpieczeństwo energetyczne, w tym
dywersyfikacja źródeł energii
Działanie 10.3 Rozwój przemysłu dla OZE
 budowa zakładów do produkcji urządzeń niezbędnych do realizacji takich
projektów, które zostaną wsparte w ramach działania 9.4 i 9.5 POIiŚ min.
wartość projektu 20 mln PLN
REGIONALNE PROGRAMY OPERACYJNE
Województwo
Działanie
Maksymalny
udział
dofinansowania
Zachodnio-pomorskie
1.1.4 | Inwestycje MSP w zakresie ochrony
środowiska
60%
Warmińsko-Mazurskie
6.2.1 | Wykorzystanie odnawialnych źródeł energii
50%
Mazowieckie
4.9 | Ochrona powietrza, energetyka
50-60%
Łódzkie
2.9 | Odnawialne źródła energii
60%
Wielkopolskie
3.7 | Zwiększenie wykorzystania odnawialnych
zasobów energii
60%
Lubuskie
3.2 | Poprawa jakości powietrza, efektywności
energetycznej oraz rozwój i wykorzystanie
odnawialnych źródeł energii
50%
REGIONALNE PROGRAMY OPERACYJNE CD.
Województwo
Działanie
Maksymalna
udział
dofinansowan
ia
Dolnośląskie
1.1 | Inwestycje dla przedsiębiorstw
60%
Śląskie
1.2 | Mikroprzedsiębiorstwa i MŚP
70%
Małopolskie
7.2 | Poprawa jakości powietrza i zwiększenie wykorzystania
odnawialnych źródeł energii
60-70%
Świętokrzyskie
1.1 | Bezpośrednie wsparcie sektora mikro, małych i
średnich przedsiębiorstw
60%
Lubelskie
1.4 | Dotacje inwestycyjne w zakresie dostosowania
przedsiębiorstw do wymogów ochrony środowiska oraz
w zakresie
odnawialnych źródeł energii
70%
PROGRAM OPERACYJNY
INNOWACYJNA GOSPODARKA
Celem POIG jest rozwój polskiej gospodarki w oparciu o
innowacyjne przedsiębiorstwa
Działanie 1.4 Wsparcie projektów celowych
 maksymalna wielkość wsparcia 20 mln PLN (331 mln euro z UE
na działanie )
Działanie 4.1 Wsparcie wdrożeń prac B + R
 wartość wsparcia do 20 mln PLN (331,5 mln euro z UE na
działanie )
 Działanie 4.4 Nowe inwestycje o wysokim potencjale
innowacyjnym (1 207 mln euro z UE na działanie )
PROGRAM ROZWOJU
OBSZARÓW WIEJSKICH
Modernizacja gospodarstw rolnych
 inwestycje w urządzenia służące wytwarzaniu energii ze źródeł
odnawialnych na potrzeby produkcji rolnej w danym gospodarstwie
(alokacja na działanie 1 800 mln euro )
Zwiększenie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i
leśnej
 inwestycje w urządzenia służące wytwarzaniu energii ze źródeł
odnawialnych lub produktów odpadowych (biogaz) na potrzeby
produkcji w danym zakładzie przetwórstwa rolnego (alokacja na
działanie prawie 1 500 mln euro )
Podstawowe usługi dla gospodarki i ludności wiejskiej
 inwestycje służące wykorzystaniu, wytwarzaniu lub dystrybucji energii
ze źródeł odnawialnych (alokacja prawie 1 500 mln euro )
INNE ŹRÓDŁA FINANSOWANIA

Program Operacyjny Rozwój Polski Wschodniej

Program Operacyjny Europejska Współpraca Terytorialna

Program Ramowy na rzecz konkurencyjności i innowacji

Inteligentna Energia - Program dla Europy (SAVE,
ALTENER, STEER)

Program na rzecz Przedsiębiorczości i Innowacji (ekoinnowacje)

Fundusze Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
KRAJOWE ŹRÓDŁA FINANSOWANIA
FUNDUSZE OCHRONY ŚRODOWISKA (1)



Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej
Wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej
Powiatowe i gminne fundusze ochrony środowiska i gospodarki
wodnej
Formy dofinansowania:
1. Pożyczki preferencyjne ( z możliwością częściowego umorzenia)
2. Kredyty udzielane ze środków Funduszu przez banki w ramach linii
kredytowych
3. Dopłaty do oprocentowania preferencyjnych kredytów i pożyczek
4. Dotacje

W ramach NFOŚiGW istnieje program finansowania OZE
i wysokosprawnej kogeneracji
KRAJOWE ŹRÓDŁA FINANSOWANIA
FUNDUSZE OCHRONY ŚRODOWISKA (2)
Przedmiot finansowania:
1. Wytwarzanie ciepła z biomasy (źródła rozproszonego 20 MW)
2. Kogeneracja z wykorzystaniem biomasy (źródła rozproszone do 2 MW)
3. Wytwarzanie energii elektrycznej lub ciepła z wykorzystaniem biogazu z
oczyszczalni ścieków i rozkładu szczątków zwierzęcych lub roślinnych






Minimalny koszt przedsięwzięcia- 10 mln zł
Wysokość pożyczki- od 4 do 50 mln zł i do 75% kosztów kwalifikowanych
Oprocentowanie- stałe, 6% w skali roku
Okres finansowania do 15 lat
Okres karencji do 18 miesięcy od zakończenia zadania
Możliwość umorzenia do 50% kwoty pożyczki
KREDYTY BANKOWE (1)
Na wsparcie inwestycji wykorzystujących odnawialne źródła energii w
zakresie spalania biomasy można uzyskać:

Kredyty preferencyjne udzielane w ramach współpracy z donatorami
środków, w szczególności:
1. Kredyty ze środków banku z dopłatami do odsetek
2. Kredyty ze środków donatorów
3. Kredyty w ramach wspólnego finansowania

Kredyty komercyjne
KREDYTY BANKOWE (2)



Istnieją również kredyty udzielane w ramach współpracy z WFOŚiGW.
Mamy tu do czynienia z zadaniami z akresu efektywności energetycznej
- modernizacja źródeł ciepła
- budowa i modernizacja systemów c.o. i c.w.u.
- termomodernizacja budynków mieszkalnych i użyteczności publicznej
- racjonalizacja zużycia energii
- odnawialne źródła ciepła ( kotły opalane biomasą, kolektory słoneczne,
pompy ciepła)
Warunki udzielania kredytów są preferencyjne, a stopień preferencji jest
zróżnicowany w zależności od regionu.
W każdym województwie określone są: przedmiot kredytowania,
uprawniony podmiot, wysokość kredytu i jego udział w kosztach zadania,
długość okresu kredytowania, możliwość uzyskania i długość okresu
karencji w spłacie kapitału, oprocentowanie.
KREDYTY Z DOPŁATAMI NFOŚIGW
I INNE INSTRUMENTY
Kredyt z dopłatami NFOŚiGW:
1. Inwestor składa wniosek do NFOŚiGW o udzielenie promesy dopłat do
kredytu bankowego
2. NFOŚiGW wystawia promesę dopłat do kredytu bankowego ( ważna 12
miesięcy)
3. Inwestor zawiera umowę kredytu z bankiem
4. Inwestor, bank i NFOŚiGW zawierają umowę trójstronną regulującą
obowiązki i uprawnienia stron.
Inne instrumenty finansowe
 Kredyty komercyjne, w tym pomostowe i uzupełniające dotacje UE
 Kredyty technologiczne (PO Innowacyjna Gospodarka)
 Emisja obligacji komunalnych i korporacyjnych
 Finansowanie w formule trzeciej strony
 Projekty DSM (Demand Side Management)
 Przedsięwzięcia PPP
 Leasing
 Factoring
PODSUMOWANIE





Biomasa jest najtańszym paliwem używanym do wytwarzania
ciepła;
Ceny energii z biomasy rosną wolniej niż ceny paliw kopalnych;
Rozszerza się produkcja roślin, z których wytwarza się paliwa
biomasowe w cenach konkurencyjnych do biomasy tradycyjnej;
Wzrasta produkcja i wykorzystanie paliw biomasowych
wysokoprzetworzonych;
Kotłownie wytwarzające ciepło z biomasy osiągają bardzo
wysokie sprawności i wzrasta ich dostępność na rynku.
PRZYDATNE LINKI







www.ieo.pl
www.ipieo.pl
www.ure.gov.pl
www.bosbank.pl
www.biomasa.org.pl
www.nfosigw.gov.pl
www.agroenergetyka.pl
Dziękujemy za uwagę!
Zapraszamy do zadawania pytań do wykładu
(moduł zadawania pytań dostępny jest na dole tekstu wykładowego dla
zalogowanych uczestników)
oraz do przystąpienia do testu on-line!
www.ews21.pl
DOFINANSOWANO ZE ŚRODKÓW DOTACJI
NARODOWEGO FUNDUSZU OCHRONY
ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ
Download

„Wykorzystywanie biomasy w gminie” Co to jest biomasa?