Europejski Fundusz Rolny
na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich
„Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich:
Europa inwestująca w obszary wiejskie”
Dopłaty bezpośrednie
a Zasada Wzajemnej Zgodności
w gospodarstwach rolnych województwa
dolnośląskiego
Ochrona środowiska – rolnicze wykorzystanie osadów
ściekowych
Szkolenie współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach działania
„Szkolenia zawodowe dla osób zatrudnionych w rolnictwie i leśnictwie” Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013
przeprowadzone w ramach operacji szkoleniowej – umowa nr 00001-6900 FA1900040/09.
Instytucja Zarządzająca Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 – Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
1
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
PRAWO:
• Dyrektywa Rady 86/278/EWG z 12 czerwca 1986 r. w sprawie
ochrony środowiska, w szczególności gleby, w przypadku
stosowania osadów ściekowych w rolnictwie;
• Ustawa o odpadach z 27 kwietnia 2001 r.;
• Rozporządzenie Ministra Środowiska z 13 lipca 2010 r.
w sprawie komunalnych osadów ściekowych.
2
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
Komunalne osady ściekowe to pochodzący z oczyszczalni
ścieków osad z komór fermentacyjnych oraz innych instalacji
służących do oczyszczania ścieków komunalnych.
3
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
Komunalne osady ściekowe można stosować:
• w rolnictwie;
• do rekultywacji terenów przeznaczonych na cele rolne;
•
do uprawy roślin przeznaczonych do produkcji kompostu;
• do uprawy roślin nie przeznaczonych do spożycia
i do produkcji pasz.
4
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
Przygotowanie osadów ściekowych do zastosowania:
• poddanie osadów ściekowych obróbce biologicznej, chemicznej
i termicznej;
• poddanie osadów ściekowych badaniom pod kątem zawartości
metali ciężkich oraz spełnienia norm sanitarnych.
Obowiązek ten spoczywa na wytwórcy osadu.
5
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
Wytwórca osadu w momencie przekazywania osadu rolnikowi
(tzw. posiadaczowi) wypełnia kartę przekazania odpadu,
którą rolnik potwierdza swoim podpisem. Na karcie widnieje
również adres wytwórcy z jego podpisem.
6
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
Zastosowanie osadów ściekowych.
Dawkę osadu ściekowego do zastosowania na danym gruncie
ustala się oddzielnie dla zbadanej objętości osadu.
Pod uwagę należy wówczas wziąć:
• rodzaj gruntu , na którym ma być zastosowany osad;
• sposób użytkowania osadu;
• zapotrzebowanie roślin na fosfor i azot;
• jakość komunalnego osadu ściekowego.
7
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
Stosując osady ściekowe należy przestrzegać dopuszczalnych
norm dotyczących ilości metali ciężkich, wprowadzanych
do gleby wraz z osadem w ciągu roku.
8
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
Zawartość metali ciężkich w warstwie gleby (0-25 cm)
przeznaczonej na cele rolnicze
Metale
Wartość dopuszczalna ilość metali
ciężkich w mg/kg suchej masy gruntu
nie większa niż
Rodzaj gleby
lekkie
średnie
ciężkie
Kadm
1
2
3
Miedź
25
50
75
Nikiel
20
35
50
Ołów
40
60
80
Cynk
80
120
180
Rtęć
0,8
1,2
1,5
Chrom
50
75
100
9
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
Zawartość metali ciężkich w warstwie gleby (0-25 cm)
przeznaczonej na cele nierolnicze oraz do uprawy roślin
przeznaczonych na cele energetyczne i produkcji kompostu
Metale
Rodzaj gleby
Kadm
Miedź
Nikiel
Ołów
Cynk
Rtęć
Chrom
Wartość dopuszczalna ilość metali ciężkich
w mg/kg suchej masy gruntu
nie większa niż
lekkie
3
50
30
50
150
1
100
średnie
4
75
45
75
220
1,5
150
ciężkie
5
100
60
100
300
2
200
10
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
Stosowanie osadów ściekowych:
Zakazuje się stosowania komunalnych osadów ściekowych:
• na gruntach, na których rosną rośliny sadownicze i warzywa,
z wyjątkiem drzew owocowych;
• na gruntach przeznaczonych pod uprawę roślin jagodowych
i warzyw, których części jadalne bezpośrednio stykają się
z ziemią i są spożywane w stanie surowym – w ciągu 10
miesięcy poprzedzających zbiory i w czasie zbiorów;
11
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
• na łąkach i pastwiskach;
• na terenach zalewowych, czasowo podtopionych i bagiennych;
• na terenach czasowo zamarzniętych i pokrytych śniegiem;
• na obszarach ochronnych zbiorników wód podziemnych;
12
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
• na gruntach o dużej przepuszczalności, tj. piaskach luźnych
i słabo-gliniastych oraz piaskach gliniastych lekkich, jeżeli
poziom wód gruntowych znajduje się na głębokości mniejszej
niż 1,5 m poniżej powierzchni gruntu;
• w pasie gruntu o szerokości 50 m bezpośrednio przylegającego
do brzegów jezior i cieków;
13
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
• na terenach położonych w odległości mniejszej niż 100 m od
ujęcia
wody,
domu
mieszkalnego
lub
zakładu
produkcji
żywności;
• na wewnętrznych terenach ochrony pośredniej stref ochronnych
ujęć wody;
• na gruntach rolnych o spadku przekraczającym 10%,
• na glebach o pH nie mniejszym niż 5,6;
14
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
oraz zgodnie z ustawą o odpadach:
• na obszarach parków narodowych i rezerwatów przyrody;
• na terenach objętych pozostałymi formami ochrony przyrody nie
wymienionymi
powyżej,
jeżeli
osady
ściekowe
zostały
wytworzone poza tymi terenami;
15
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
• podczas wegetacji roślin przeznaczonych do bezpośredniego
spożycia przez ludzi;
• na gruntach wykorzystywanych do upraw pod osłonami.
16
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
Stosowanie osadów ściekowych:
Rolnik, na którego gruntach stosowane są osady ściekowe,
powinien:
• posiadać
kopię
wyników
badań
stosowanych
osadów
ściekowych,
• posiadać kopię wyników badań gleby na zawartość metali
ciężkich, pH, fosforu,
• stosować osady w dawkach określonych przez ich wytwórcę,
zgodnie z przepisami rozporządzenia,
• przestrzegać zakazów wymienionych powyżej.
17
ROLNICZE WYKORZYSTANIE OSADÓW
ŚCIEKOWYCH
Należy
pamiętać,
że
osady
ściekowe
muszą
być
wymieszane z gruntem zaraz po ich przetransportowaniu,
nie mogą być magazynowane w miejscu zastosowania.
18
LISTA SPRAWDZAJĄCA
Lista sprawdzająca w zakresie wykorzystania osadów ściekowych
Lp. Wymogi zgodności
1.
Przestrzega się zalecanych dawek komunalnych osadów ściekowych
określonych w dokumencie przekazanym przez wytwórcę
komunalnych osadów ściekowych.
2.
Przestrzega się zakazu stosowania komunalnych osadów ściekowych
na gruntach, na których rosną rośliny sadownicze i warzywa
(z wyjątkiem drzew owocowych ).
3.
Przestrzega się obowiązku przeprowadzenia analizy gleby
na zawartość fosforu przyswajalnego, zawartość metali ciężkich
oraz pH gleby każdorazowo przed zastosowaniem osadów
ściekowych.
TAK
NIE
NIE
UWAGI
DOTYCZY
19
LISTA SPRAWDZAJĄCA
4.
Przestrzega się zasady stosowania komunalnych osadów
ściekowych, jeżeli
zawartość metali ciężki w wierzchniej warstwie gruntu (0-), na którym komunalne
osady ściekowe mają być stosowane, nie przekracza dozwolonych ilości.
5.
Przestrzega się zakazu stosowania komunalnych osadów ściekowych na terenach
przeznaczonych do uprawy roślin jagodowych i warzyw, które pozostają w
bezpośrednim kontakcie z glebą i są spożywane w stanie surowym, przez okres 10
miesięcy poprzedzających zbiór tych roślin i podczas samego zbioru.
6.
Przestrzega się zakazu stosowania komunalnych osadów ściekowych na łąkach
i pastwiskach.
7.
Przestrzega się zakazu stosowania komunalnych osadów ściekowych na:
- terenach zalewowych, czasowo podtopionych i bagiennych,
- na terenach czasowo zamarzniętych,
- na gruntach o dużej przepuszczalności, stanowiących w szczególności piaski
luźne i słabo gliniaste oraz piaski gliniaste lekkie, jeżeli poziom wód gruntowych
znajduje się na głębokości mniejszej niż 1,5m poniżej powierzchni gruntu,
- na obszarach ochronnych zbiorników wód podziemnych,
- w pasie gruntu o szerokości bezpośrednio przylegającego do brzegów jezior
i cieków,
- na terenach położonych w odległości mniejszej niż od ujęcia wody, domu
mieszkalnego lub zakładu produkcji żywności,
- na wewnętrznych terenach ochrony wody pośredniej stref ochronnych ujęć wody.
20
LISTA SPRAWDZAJĄCA
8.
Przestrzega się zakazu stosowania komunalnych osadów ściekowych
na gruntach rolnych o spadku przekraczającym 10%.
9.
Przestrzega się wymogu stosowania komunalnych osadów, jeżeli odczyn pH
gleby na terenach użytkowanych rolniczo jest nie mniejszy niż 5,6.
Przestrzega się wymogu 5 letniego przechowywania dokumentów
dotyczących analizy osadów ściekowych i gleb.
10.
Opis stwierdzonych niezgodności:
21
Europejski Fundusz Rolny
na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich
„Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich:
Europa inwestująca w obszary wiejskie”
Dziękuję za uwagę
Szkolenie współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach działania
„Szkolenia zawodowe dla osób zatrudnionych w rolnictwie i leśnictwie” Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013
przeprowadzone w ramach operacji szkoleniowej – umowa nr 00001-6900 FA1900040/09.
Instytucja Zarządzająca Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 – Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
20
Download

rolnicze wykorzystanie osadów ściekowych