Rozkład materiału i plan dydaktyczny „Planeta Nowa 1”
Nr
lekcji
Temat lekcji
I. Podstawy geografii
1.
Czym zajmuje
się geografia?
2.
Współrzędne
geograficzne
Treści nauczania
• Geografia jako nauka
• Źródła informacji
geograficznej
• Kształt i wymiary Ziemi
• Cechy południków
i równoleżników
• Określanie długości
i szerokości geograficznej
• GPS
Główne cele lekcji
w postaci wymagań edukacyjnych
Zapis
w nowej
podstawie
programowej
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminu „geografia”
• przedstawia podział nauk geograficznych
• wymienia dyscypliny geografii
• wymienia źródła informacji geograficznej
• wyjaśnia, czym zajmuje się geografia
fizyczna i społeczno-ekonomiczna
• wymienia sfery Ziemi
• podaje wymiary Ziemi oraz główne cechy
jej kształtu
• wyjaśnia różnice między elipsoidą a geoidą
• omawia historię poznawania kształtu
i rozmiarów Ziemi
2.1
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminów: „długość
geograficzna”, „szerokość geograficzna”,
„siatka geograficzna”
• wymienia cechy południków
i równoleżników
• określa położenie geograficzne punktów
i obszarów na mapie
• określa położenie matematyczno-geograficzne punktów i obszarów na
globusie oraz na mapie
• odszukuje obiekty na mapie na podstawie
podanych współrzędnych geograficznych
• podaje zasady działania oraz możliwości
1.6
1.7
2.1
Proponowane środki dydaktyczne
i procedury osiągania celów
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 1)
• globus szkolny
• albumy, czasopisma, postery, fotografie
• metody aktywizujące (np. burza mózgów „Przydatność
różnych źródeł informacji geograficznej” lub
„Interdyscyplinarny charakter nauk geograficznych”)
• zasoby internetu, np.:
http://uriasz.am.szczecin.pl/naw_bezp/Powierzchnie.html
• wyszukiwanie informacji geograficznych w różnych
źródłach (np. w internecie, atlasach geograficznych,
encyklopediach, rocznikach statystycznych,
czasopismach) oraz ocena ich przydatności
i wiarygodności
• przygotowanie prezentacji „Poglądy na kształt Ziemi”
• analizowanie tabel statystycznych oraz różnych
typów wykresów i diagramów zamieszczonych
w podręczniku i roczniku statystycznym
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 1)
• globus szkolny
• metody aktywizujące
• analizowanie infografiki „Współrzędne geograficzne”
zamieszczonej w podręczniku
• określanie współrzędnych geograficznych na
podstawie map ogólnogeograficznych oraz
samouczka zamieszczonego w podręczniku
• obliczanie odległości (rozciągłości) między dwoma
punktami na mapie, korzystając z zależności 1° =
111,2 km
• zajęcia terenowe z wykorzystaniem odbiornika GPS
wykorzystania odbiornika GPS
• oblicza odległość (rozciągłość) między
dwoma punktami na mapie
3.
Mapa i jej skala
3
• Elementy mapy
• Skala mapy
• Przekształcanie skali
• Obliczanie odległości na
mapie
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminów: „skala”,
„siatka kartograficzna”
• wymienia rodzaje skal i ich przykłady
• wymienia elementy mapy
• wyjaśnia różnice między siatką
kartograficzną a geograficzną
• podaje różnice między planem a mapą
• posługuje się skalą mapy do obliczania
odległości w terenie i na mapie
• oblicza skalę mapy, znając odległość
rzeczywistą między obiektami
przedstawionymi na mapie
• posługuje się w terenie mapą topograficzną
i planem miasta
1.1
1.4
1.5
1.7
1.8
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 1)
• zestaw map ściennych, mapy topograficzne
• metody aktywizujące
• ćwiczenia w przeliczaniu skali oraz obliczaniu
odległości na mapie i w terenie na podstawie
samouczka zamieszczonego w podręczniku
• analizowanie treści map wykonanych w różnych
skalach
• identyfikowanie obiektów na planie, mapie i
zdjęciach, np. satelitarnych
4.
Rodzaje map.
Generalizacja
• Podział map
• Generalizacja
• Plan
• dokonuje podziału map ze względu na ich
skalę oraz treść
•wyjaśnia znaczenie terminu „generalizacja
mapy”
• wyjaśnia, na czym polega generalizacja
mapy oraz uzasadnia jej przydatność
• wyjaśnia różnice między mapą i planem
• posługuje się planem miasta
1.1
1.4
1.5
1.7
1.8
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 1)
• zestaw map ściennych, mapy topograficzne, plany
miast
• metody aktywizujące
• analiza schematu „Generalizacja” zamieszczonej
w podręczniku
• analiza porównawcza fragmentów map
zamieszczonych w podręczniku
• analizowanie treści planu centrum Krakowa
zamieszczonego w podręczniku
5.
Przedstawianie
zjawisk na
mapach
6.
Czytamy mapę
7.
• Metody przedstawiania
zjawisk na mapach
• Wysokość względna
• Praca z mapą
• Orientowanie mapy
• Mapy samochodowe
i turystyczne
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminów: „wysokość
względna”, „wysokość bezwzględna”,
„poziomica”
• wymienia i charakteryzuje metody
przedstawiania zjawisk na mapach
• charakteryzuje sposoby przedstawiania
rzeźby terenu na mapach
• odczytuje z map informacje przedstawione
za pomocą różnych metod kartograficznych
Uczeń poprawnie:
• identyfikuje położenie i charakteryzuje
odpowiadające sobie obiekty geograficzne
na fotografiach, zdjęciach lotniczych
i satelitarnych oraz mapach
topograficznych
• analizuje i interpretuje treści map
ogólnogeograficznych, tematycznych
i turystycznych
• dobiera odpowiednią mapę w celu
uzyskania określonych informacji
geograficznych
• posługuje się w terenie planem, mapą
topograficzną, turystyczną i samochodową
(m.in. orientuje mapę oraz identyfikuje
obiekty geograficzne na mapie i w terenie)
• projektuje i opisuje trasy podróży na
podstawie map turystycznych,
topograficznych i samochodowych
Podsumowanie i sprawdzenie wiadomości z rozdziału „Podstawy geografii”
II. Ziemia we wszechświecie
1.2
1.3
1.7
1.8
1.9
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 1)
• zestaw map ściennych, mapy topograficzne
• metody aktywizujące
• analiza schematu „Metody przedstawiania zjawisk na
mapie” zamieszczonego w podręczniku
• analiza schematu „Metody prezentacji rzeźby terenu
na mapie” zamieszczonego w podręczniku
• analizowanie różnych metod prezentacji rzeźby
terenu na mapach ściennych i zamieszczonych
w atlasie geograficznym
• obliczanie wysokości względnej na podstawie mapy
hipsometrycznej
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 1)
• metody aktywizujące (np. prezentacja „Wycieczka
w Karkonosze” – projekt trasy wycieczki oraz atrakcji
na trasie)
• analiza porównawcza zdjęcia lotniczego i mapy
topograficznej zamieszczonych w podręczniku
• czytanie i analizowanie map o różnorakiej treści,
np. mapy samochodowej, ogólnogeograficznej,
turystycznej, tematycznej
• analizowanie mapy turystycznej zamieszczonej
w podręczniku
• zajęcia terenowe „Orientowanie mapy topograficznej,
planu miasta”
8.
Ruch obiegowy
Ziemi
• Układ Słoneczny
• Ruch obiegowy Ziemi
• Astronomiczne pory roku
• Oświetlenie Ziemi
w pierwszych dniach
astronomicznych pór roku
• Strefy oświetlenia Ziemi
• Zaćmienie Słońca
i Księżyca
Uczeń poprawnie:
• wymienia nazwy ciał niebieskich
znajdujących się w Układzie Słonecznym
• wyjaśnia różnicę między teorią
geocentryczną a heliocentryczną
• korzystając z danych liczbowych,
porównuje planety Układu Słonecznego
• wyjaśnia znaczenie terminów: „ruch
obiegowy Ziemi”, „równonoc wiosenna”,
„równonoc jesienna”, „przesilenie zimowe”,
„przesilenie letnie”, „dzień i noc polarna”
• podaje cechy ruchu obiegowego Ziemi
• charakteryzuje najważniejsze następstwa
ruchu obiegowego Ziemi
• wyjaśnia przyczyny występowania dnia
polarnego i nocy polarnej
• wyjaśnia zjawiska zaćmienia Słońca
i zaćmienia Księżyca na podstawie
schematu
• charakteryzuje strefy oświetlenia Ziemi
2.1
2.3
2.4
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 2)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, slajdy o
tematyce astronomicznej, film edukacyjny
• metody aktywizujące (np. mapa mentalna
„Bezpośrednie i pośrednie skutki ruchu obiegowego
Ziemi”)
• pokaz przy pomocy tellurium (ew. innych dostępnych
modeli), plansz dydaktycznych lub foliogramów
ruchów Ziemi i Księżyca oraz zaćmienia Słońca
i Księżyca
• analizowanie infografiki „Ruch obiegowy Ziemi”
zamieszczonej w podręczniku
• analizowanie schematu „Układ Słoneczny”
zamieszczonego w podręczniku
• przygotowanie prezentacji „Ziemia we
wszechświecie”, „Budowa Układu Słonecznego” lub
„Poglądy na budowę wszechświata”
• wycieczka do planetarium
9.
Ruch obrotowy
Ziemi
• Ruch obrotowy Ziemi
• Górowanie Słońca na
różnych szerokościach
geograficznych
• Czas słoneczny
• Czas uniwersalny
• Czas strefowy
• Czas urzędowy
• Linia zmiany daty
Uczeń poprawnie:
• wymienia cechy ruchu obiegowego Ziemi
• wyjaśnia znaczenie terminów: „ruch
obrotowy Ziemi”, „południe słoneczne”,
„doba”, „górowanie Słońca”, „południk
miejscowy”, „gnomon”, „czas słoneczny”,
„czas strefowy”, „czas urzędowy”
• opisuje najważniejsze następstwa ruchu
obrotowego Ziemi
• przedstawia (korzystając również
z własnych obserwacji) zmiany
w oświetleniu Ziemi oraz w długości trwania
dnia i nocy w różnych szerokościach
geograficznych i porach roku
• omawia zastosowanie gnomonu
• demonstruje ruch obrotowy Ziemi,
posługując się tellurium lub globusem
• wyjaśnia, dlaczego zostały wprowadzone
strefy czasowe i międzynarodowa linia
2.2
2.4
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 2)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza
o tematyce astronomicznej, film edukacyjny
• metody aktywizujące (np. mapa mentalna
bezpośrednie i pośrednie skutki ruchu obiegowego
Ziemi”, dyskusja „Przyczyny i skutki wprowadzenia
czasu strefowego i urzędowego na Ziemi”
• rozwiązywanie zadań matematyczno-geograficznych
dotyczących czasu słonecznego i strefowego na
podstawie samouczków zamieszczonych
w podręczniku
• przygotowanie prezentacji „Ruch obrotowy Ziemi”
• zajęcia terenowe „Wyznaczanie miejscowego
południka geograficznego”
• zajęcia terenowe „Obserwacja zmian wysokości
Słońca nad widnokręgiem w ciągu dnia”
zmiany daty
• oblicza miejscowy czas słoneczny
i strefowy danego miejsca na podstawie
jego położenia matematyczno-geograficznego
• omawia przebieg linii zmiany daty
• ustala, jaki dzień tygodnia nastąpi po
przekroczeniu międzynarodowej linii
zmiany daty
10. Podsumowanie i sprawdzenie wiadomości „Ziemia we wszechświecie”
III. Atmosfera i hydrosfera
11.
Atmosfera.
• Skład powietrza
Temperatura
atmosferycznego
powietrza
• Warstwy atmosfery
• Temperatura powietrza
• Czynniki warunkujące
temperaturę powietrza na
Ziemi
12.
Ciśnienie
atmosferyczne
i wiatr
• Ciśnienie atmosferyczne
• Wiatry stałe
• Wiatry okresowo zmienne
• Wiatry lokalne
• Cyklony tropikalne
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminów: „atmosfera”,
„troposfera”, „izoterma”
• podaje skład chemiczny powietrza
atmosferycznego
• wymienia nazwy oraz charakteryzuje
warstwy atmosfery, zaczynając od nazwy
warstwy znajdującej się najbliżej
powierzchni Ziemi
• omawia czynniki geograficzne wpływające
na zróżnicowanie temperatury powietrza na
Ziemi
• analizuje przebieg temperatury powietrza
w wybranych miejscach na podstawie map
klimatycznych lub klimatogramów
• oblicza średnią roczną amplitudę
temperatury powietrza oraz średnią roczną
temperaturę powietrza
• sporządza klimatogram
3.2
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 3)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• metody aktywizujące (np. mapa mentalna „Znaczenie
atmosfery dla życia na Ziemi”)
• analizowanie infografiki „Budowa atmosfery”
zamieszczonej w podręczniku
• obliczanie średniej rocznej temperatury powietrza
i średniej rocznej amplitudy temperatury powietrza
na podstawie samouczków zamieszczonych
w podręczniku
• sporządzenie klimatogramu na podstawie samouczka
zamieszczonego w podręczniku
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminów: „ciśnienie
atmosferyczne”, „izobara”, „niż baryczny”,
„wyż baryczny”
• sporządza schemat wyżu i niżu barycznego
• wyjaśnia przyczynę powstawania wiatru
• wymienia przykłady wiatrów stałych i
okresowo zmiennych oraz lokalnych,
występujących na kuli ziemskiej
• charakteryzuje rodzaje wiatrów na
3.2
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 3)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• analizowanie infografiki „Wiatr” zamieszczonej w
podręczniku
podstawie schematów
• wskazuje na mapie świata obszary
występowania określonych rodzajów
wiatrów
13.
Wilgotność
powietrza
i opady
atmosferyczne
• Wilgotność powietrza
• Osady atmosferyczne
• Opady atmosferyczne
• Rodzaje chmur
• Rodzaje opadów
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminów: „wilgotność
powietrza”, „wilgotność względna”,
„kondensacja”
• wymienia i charakteryzuje rodzaje chmur
oraz opadów i osadów atmosferycznych
• rozpoznaje przedstawione na fotografiach
i ilustracjach chmury oraz opady i osady
atmosferyczne
• wyjaśnia procesy powstawania chmur oraz
opadów atmosferycznych na kuli ziemskiej
na podstawie schematu
• omawia przyczyny nierównomiernego
rozmieszczenia opadów atmosferycznych
na Ziemi
• wskazuje na mapie obszary
charakteryzujące się nadmiarem lub
niedoborem opadów atmosferycznych
3.2
14.
Klimaty kuli
ziemskiej
• Klimat
• Czynniki klimatotwórcze
• Strefy klimatyczne na kuli
ziemskiej
• Klimat górski
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminu „klimat”
• wymienia geograficzne czynniki
klimatotwórcze
• wykazuje zróżnicowanie klimatyczne Ziemi
na podstawie analizy map temperatury
powietrza i opadów atmosferycznych oraz
map stref klimatycznych na Ziemi
• charakteryzuje wpływ czynników
klimatotwórczych na klimat
• wskazuje zależności między strefami
oświetlenia Ziemi a strefami klimatycznymi
na podstawie map tematycznych
• charakteryzuje na podstawie wykresów lub
danych liczbowych przebieg temperatury
powietrza i opadów atmosferycznych
w ciągu roku w wybranych stacjach
meteorologicznych położonych w różnych
strefach klimatycznych
3.1
3.3
3.4
• metody aktywizujące
• analizowanie globalnej cyrkulacji powietrza
w troposferze na podstawie ilustracji zamieszczonej
w podręczniku
• przygotowanie prezentacji „Cyklony tropikalne”
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 3)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• metody aktywizujące
• analizowanie infografiki „Rodzaje chmur”
zamieszczonej w podręczniku
• analizowanie zróżnicowania opadów na kuli ziemskiej
na podstawie map tematycznych
• przygotowanie prezentacji „Skutki nadmiaru
i niedoboru opadów atmosferycznych”
• zajęcia terenowe „Obserwacja chmur”
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 3)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• metody aktywizujące
• analizowanie map klimatycznych i klimatogramów
• analiza porównawcza klimatogramów
charakterystycznych dla różnych typów klimatu
• wymienia strefy klimatyczne na kuli
ziemskiej i wskazuje ich zasięg na mapie
• charakteryzuje klimat górski
15.
Zasoby wodne
Ziemi
• Zasoby wody na Ziemi
• Podział wszechoceanu
• Typy mórz
• Zasolenie wody morskiej
• Ruchy wody morskiej
• Wody podziemne
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminów: „wody
podziemne”, „źródło”, „gejzery”’ „wody
termalne”, „cieplice”
• omawia na podstawie wykresu zasoby
wody Ziemi
• rozpoznaje typy mórz na schemacie i na
mapie świata
• wyjaśnia związki między warunkami
klimatycznymi a zasoleniem wody morskiej
• omawia przykłady ruchów wody morskiej
• wskazuje wybrane prądy morskie na mapie
świata oraz wymienia ich nazwy
• wymienia rodzaje wód podziemnych
• omawia uwarunkowania tworzenia się wód
mineralnych
• wskazuje obszary występowania gejzerów
na mapie świata
II.
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 3)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• metody aktywizujące (np. analiza SWOT
„Wykorzystanie wód podziemnych”
• analizowanie danych oraz wykresów
przedstawiających zasoby wody na Ziemi
• analizowanie mapy ogólnogeograficznej
i rozpoznawanie typów mórz
• analizowanie mapy rozmieszczenia prądów morskich
• analizowanie mapy klimatycznej i mapy zasolenia
oceanów
• przygotowanie prezentacji „Woda źródłem życia” lub
„Cuda hydrosfery”
3.5
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 4)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• metody aktywizujące
• analizowanie infografiki „Skały i miejsca ich
powstania” zamieszczonej w podręczniku
• rozmowa nauczająca „Metody badania wnętrza
Ziemi”
• analiza budowy wnętrza Ziemi na podstawie ilustracji
zamieszczonej w podręczniku
• rozpoznawanie wybranych minerałów i skał
16. Podsumowanie i sprawdzenie wiadomości „Atmosfera i hydrosfera”
V. Wnętrze Ziemi
17.
Budowa wnętrza
Ziemi
• Budowa wnętrza Ziemi
• Metody badania wnętrza
Ziemi
• Skały i minerały
• Podział skał
• Skały magmowe
• Skały osadowe
• Skały przeobrażone
Uczeń poprawnie:
• opisuje metody badania wnętrza Ziemi
• wymienia i charakteryzuje warstwy wnętrza
Ziemi
• omawia na podstawie schematu budowę
wnętrza Ziemi
• omawia zróżnicowanie temperatury
wnętrza Ziemi
• wyjaśnia znaczenie terminów: „prądy
konwekcyjne”, „skała”, „minerał”
• podaje różnice między litosferą a skorupą
ziemską
• wymienia nazwy wybranych skał i
minerałów
• wskazuje różnice między minerałem a skałą
• rozpoznaje skały i określa ich rodzaj
• charakteryzuje wybrane skały i warunki ich
powstawania
• omawia przykłady gospodarczego
wykorzystania skał
• przygotowanie prezentacji „Znaczenie gospodarcze
skał”
18.
Płytowa budowa
Litosfery
• Płyty litosfery
•Trzęsienia ziemi
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminów: „płyta
litosfery”, „hipocentrum”, „epicentrum”
• wymienia procesy wewnętrzne kształtujące
rzeźbę powierzchni Ziemi
• wskazuje na mapie ogólnogeograficznej
świata wybrane rowy oceaniczne i grzbiety
śródoceaniczne
• omawia płytową budowę Ziemi na
podstawie schematu i mapy płyt litosfery
• wskazuje na mapie świata obszary aktywne
sejsmicznie
• wykazuje związki między płytową budową
litosfery a występowaniem trzęsień ziemi
• omawia skutki trzęsień ziemi
3.5
19.
Wulkanizm
• Wulkany
Uczeń poprawnie:
• Skutki erupcji wulkanicznych • wyjaśnia znaczenie terminów: „wulkan”,
„lawa”, „magma”, „Ognisty Pierścień
Pacyfiku”
• wskazuje obszary wzmożonej aktywności
wulkanicznej na mapie świata
• wykazuje związki pomiędzy płytową
budową litosfery a występowaniem zjawisk
wulkanicznych
• wymienia elementy budowy wulkanu na
podstawie schematu
• wymienia produkty erupcji wulkanicznej
• wymienia nazwy wulkanów i wskazuje je na
mapie świata
• omawia skutki wulkanizmu
3.5
20.
Powstawanie
gór
• Geneza gór
• Góry fałdowe
• Góry zrębowe
3.5
3.7
Uczeń poprawnie:
• wymienia nazwy orogenez i rodzaje gór
• wyjaśnia znaczenie terminów: „ruchy
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 4)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• metody aktywizujące
• rozmowa nauczająca o podstawowych założeniach
teorii płyt litosfery z wykorzystaniem schematów płyt
litosfery
• analiza rozmieszczenia stref sejsmicznych na Ziemi
na podstawie map tematycznych
• analiza występowania, przebiegu i skutków trzęsień
ziemi na podstawie dostępnych źródeł
• przygotowanie portfolio „Katastrofalne trzęsienia ziemi”
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 4)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• metody aktywizujące
• analizowanie infografiki „Wulkan” zamieszczonej
w podręczniku
• analiza rozmieszczenia stref wulkanicznych na Ziemi
na podstawie map tematycznych
• analiza występowania, przebiegu i skutków zjawisk
wulkanicznych na podstawie dostępnych źródeł
• przygotowanie portfolio „Katastrofalne wybuchy
wulkanów”
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
• Krajobraz górski
• Wielkie formy
ukształtowania powierzchni
Ziemi i dna wszechoceanu
górotwórcze”, „góry fałdowe”, „góry
zrębowe”
• wymienia i charakteryzuje wielkie formy
ukształtowania powierzchni Ziemi
• wskazuje na mapie świata przykłady gór
fałdowych, wulkanicznych i zrębowych
• omawia różnice między górami fałdowymi a
zrębowymi
• określa na podstawie danych
statystycznych ukształtowanie powierzchni
kontynentów
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 4)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• metody aktywizujące
• omówienie rozmieszczenia gór na Ziemi na
podstawie mapy ogólnogeograficznej
• analiza porównawcza schematów gór fałdowych,
zrębowych i wulkanicznych zamieszczonych
w podręczniku
• określanie na podstawie danych statystycznych
ukształtowania powierzchni kontynentów i dna
wszechoceanu
• analiza rozmieszczenia wielkich form ukształtowania
powierzchni lądów i dna oceanicznego na podstawie
mapy
• przygotowanie prezentacji „Góry świata” lub „Korona
Ziemi”
21. Podsumowanie i sprawdzenie wiadomości „Wnętrze Ziemi”
V. Procesy zewnętrzne kształtujące powierzchnię Ziemi
22.
Wietrzenie
• Procesy wewnętrzne
Uczeń poprawnie:
kształtujące powierzchnię
• wymienia nazwy procesów zewnętrznych
Ziemi
kształtujących rzeźbę powierzchni Ziemi
• Rodzaje wietrzenia
• wyjaśnia znaczenie terminów: „wietrzenie”,
• Ruchy masowe
„erozja”, „ruchy masowe”
• wymienia i charakteryzuje rodzaje
wietrzenia oraz formy powstałe w ich
wyniku
• rozpoznaje na ilustracjach formy terenu
powstałe na skutek wietrzenia
• opisuje wybrane przykłady ruchów
masowych
• omawia uwarunkowania wietrzenia
i ruchów masowych
23.
Procesy
krasowe
• Procesy krasowe
• Formy krasu
powierzchniowego
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminu „krasowienie”
• wymienia nazwy skał, które ulegają
3.6
3.7
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 5)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• metody aktywizujące
• omówienie genezy, przebiegu i efektów wybranych
procesów egzogenicznych na podstawie dostępnych
źródeł
• zajęcia terenowe „Rozpoznawanie aktualnie
zachodzących procesów wietrzenia i ruchów
masowych w swoim regionie”
• przygotowanie prezentacji „Wietrzenie i ruchy
masowe” lub „Formy powstałe wskutek wietrzenia”
3.6
3.7
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
• Formy krasu podziemnego
krasowieniu
• omawia procesy krasowe i wyjaśnia, w jaki
sposób powstają formy krasowe
• rozpoznaje przykłady form krasowych
występujących na powierzchni i w głębi
Ziemi
• wskazuje na mapie ogólnogeograficznej
regiony, w których występują zjawiska
krasowe
• charakteryzuje na podstawie schematu
budowę jaskini oraz występujące w niej
formy krasowe
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 5)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• metody aktywizujące
• analizowanie infografiki „Rzeźba krasowa”
zamieszczonej w podręczniku
• omówienie genezy, przebiegu i efektów procesów
krasowych na podstawie dostępnych źródeł
• przygotowanie prezentacji „Formy krasowe”
• zajęcia terenowe „Rozpoznawanie aktualnie
zachodzących procesów krasowych oraz form
powstałych w ich wyniku w swoim regionie”
24.
Rzeźbotwórcza
działalność rzek
• System rzeczny
• Działalność rzeki
• Górny odcinek rzeki
• Środkowy odcinek rzeki
• Dolny odcinek rzeki
Uczeń poprawnie:
• omawia system rzeczny na podstawie
schematu
• wyjaśnia znaczenie terminów: „erozja
wgłębna”, „erozja boczna”, „akumulacja”
• wskazuje na mapie świata przykłady rzek
posiadających ujście deltowe i lejkowate
• wyjaśnia proces powstawania meandrów
• podaje przykłady form erozji i akumulacji
rzecznej
• omawia warunki sprzyjające powstawaniu
delt oraz ujść lejkowatych
• przedstawia rzeźbotwórczą działalność
rzeki w górnym, środkowym i dolnym
odcinku
• rozpoznaje i opisuje w terenie formy rzeźby
powstałe w wyniku działalności rzeki
3.6
3.7
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 5)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• metody aktywizujące
• analizowanie infografiki „Z biegiem rzeki”
zamieszczonej w podręczniku
• omówienie genezy, przebiegu i efektów pracy rzeki
• rozpoznawanie typów ujść rzek na podstawie mapy
ogólnogeograficznej
• zajęcia terenowe „Rozpoznawanie aktualnie
zachodzących procesów erozji, akumulacji
i transportu rzeki oraz form powstałych w ich wyniku
w swoim regionie”
• przygotowanie prezentacji „Praca rzeki”
25.
Rzeźbotwórcza
działalność
lodowców
górskich
i lądolodów
• Powstawanie i ruch
lodowca górskiego
i lądolodów
• Formy polodowcowe
• Lodowce górskie
• Działalność lądolodów
• Zlodowacenia
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminu „granica
wiecznego śniegu”
• wskazuje na mapie świata obszary
występowania lądolodów
• podaje różnice między lodowcem górskim
a lądolodem
• dostrzega związek między warunkami
3.6
3.7
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 5)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
klimatycznymi a występowaniem lodowców
górskich i lądolodów na kuli ziemskiej
• rozpoznaje i podpisuje na schemacie formy
polodowcowe
• wymienia przykłady form powstałych
w wyniku działalności lodowców górskich
i lądolodów
• charakteryzuje rzeźbotwórczą działalność
lodowców górskich i lądolodów
26.
Rzeźbotwórcza
działalność
morza
• Niszcząca działalność morza
• Abrazja
• Powstawanie klifu
• Budująca działalność morza
• Powstawanie mierzei
• Typy wybrzeży
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminu „abrazja”
• omawia przykłady form powstałych
w wyniku rzeźbotwórczej działalności
morza
• omawia na podstawie ilustracji proces
powstawania klifu i mierzei
• wymienia najważniejsze typy wybrzeży
morskich i wskazuje je na mapie świata
• wyjaśnia genezę poszczególnych typów
wybrzeży morskich
3.6
3.7
27.
Rzeźbotwórcza
działalność
wiatru
• Działalność wiatru
• Wydmy
• Pustynie
• Pustynne formy terenu
Uczeń poprawnie:
• wyjaśnia znaczenie terminów: „korazja”,
„niecka deflacyjna”, „wydma paraboliczna”,
„barchan”, „grzyb skalny”
• omawia niszczącą i budującą działalność
wiatru oraz wymienia formy powstałe w ich
wyniku
• wskazuje różnice między barchanem a
3.6
3.7
• metody aktywizujące
• analizowanie infografik „Lodowce górskie”
i „Działalność lądolodów” zamieszczonych
w podręczniku
• omówienie genezy, przebiegu i efektów pracy
lodowców i lądolodów
• zajęcia terenowe „Rozpoznawanie form
polodowcowych w swoim regionie”
• porównanie rzeźby polodowcowej w górach i na
nizinach na podstawie ilustracji i fotografii
zamieszczonych w podręczniku
• przygotowanie prezentacji „Działalność lodowców
i lądolodów”
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 5)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• metody aktywizujące
• analizowanie infografiki „Typy wybrzeży”
zamieszczonej w podręczniku
• omówienie uwarunkowań powstania klifu i mierzei na
podstawie ilustracji zamieszczonych w podręczniku
• rozpoznawanie typów wybrzeży na mapie
ogólnogeograficznej
• przygotowanie prezentacji „Typy wybrzeży morskich”
lub „Morskie cuda”
• zajęcia terenowe „Rozpoznawanie aktualnie
zachodzących procesów erozji, transportu
i akumulacji oraz form powstałych w wyniku
działalności morza”
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 1)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
wydmą paraboliczną
• wskazuje na mapie świata wybrane
pustynie
• wymienia rodzaje pustyń ze względu na
budowę i położenie
• omawia wpływ szaty roślinnej na
rzeźbotwórczą działalność wiatru
• analizowanie infografik w podręczniku
• metody aktywizujące
• praca z podręcznikiem, schematem, materiałem
fotograficznym i mapą – omówienie genezy,
przebiegu i efektów działalności wiatru
• zajęcia terenowe – rozpoznawanie aktualnie
zachodzących procesów erozji, akumulacji i
transportu wskutek działalności wiatru oraz form
powstałych w ich wyniku w swoim regionie
• porównanie krajobrazów pustyń na podstawie filmów,
fotografii i ilustracji
• prezentacja „Działalność wiatru” lub „Pustynie świata”
28. Podsumowanie i sprawdzenie wiadomości „Procesy zewnętrzne kształtujące powierzchnię Ziemi”
VI. Pedosfera i biosfera
29.
Gleby i
• Budowa profilu glebowego
roślinność na
• Rozmieszczenie gleb
Ziemi
• Biosfera
• Strefy roślinne na Ziemi
30.
Podsumowanie i sprawdzenie wiadomości
Uczeń poprawnie:
• wykazuje wpływ klimatu na zróżnicowanie
roślinności i gleb na Ziemi
• wyjaśnia znaczenie terminów: „gleba”,
„żyzność gleby”
• wymienia czynniki glebotwórcze
• wymienia najważniejsze rodzaje gleb
strefowych i astrefowych na Ziemi
• wskazuje i charakteryzuje poziomy glebowe
na podstawie schematu profilu glebowego
• wymienia i charakteryzuje główne strefy
roślinne na kuli ziemskiej oraz wskazuje je
na mapie świata
3.4
• podręcznik i zeszyt ćwiczeń „Planeta Nowa 1”
• atlas geograficzny „Polska, kontynenty, świat”
• komputer z dostępem do internetu i rzutnikiem
multimedialnym (w miarę możliwości szkoły)
• multimedialne programy edukacyjne, np. CD-ROM
„Planeta Nowa 1” (zagadnienie 6)
• albumy, czasopisma, postery, fotografie, przeźrocza,
film edukacyjny
• metody aktywizujące
• analizowanie infografik „Poziomy glebowe” i „Strefy
roślinne” zamieszczonych w podręczniku
• analiza rozmieszczenia stref roślinno-glebowych na
Ziemi na podstawie map tematycznych
• analiza porównawcza mapy klimatycznej i stref
roślinno-glebowych oraz wykazanie uwarunkowań
rozmieszczenia stref klimatyczno-roślinno-glebowych
• analiza profili glebowych
• przygotowanie prezentacji „Strefy roślinno-glebowe
na Ziemi”
• zajęcia terenowe „Roślinność i gleba najbliższej
okolicy”
Download

Plan dydaktyczny z geografii dla klasy 1