Roczny_plan_pracy_I_Gim

advertisement
Roczny plan pracy z historii dla klasy I gimnazjum do programu nauczania „Śladami przeszłości”
Środki
dydaktyczne
Zagadnienia,
materiał
nauczania
Co to jest
historia?
- podręcznik,
s. 5–8
- zeszyt
ćwiczeń, s. 4–
5
- oś czasu
- historia jako
nauka
- definicja źródeł
historycznych
- podział źródeł
historycznych
- archeologia jako
nauka pomocnicza
historii
- epoki
historyczne
- dawne sposoby
mierzenia czasu
I, II, III
1. Prahistoria
człowieka
- podręcznik,
s. 10–13
- zeszyt
ćwiczeń, s. 6–
7
- oś czasu
- mapa ścienna
- pochodzenie
człowieka
- ewolucja
człowieka i jej
etapy
- cechy
charakterystyczne
poszczególnych
gatunków
człowiekowatych
1.1
1.2
Temat lekcji
Odniesienia
do podstawy
programowej
Wymagania podstawowe
Uczeń:
- poprawnie posługuje się terminami:
historia, źródło historyczne,
archeologia, epoki historyczne,
chronologia, nasza era, przed naszą
erą, wiek, prahistoria
- dokonuje prostej klasyfikacji źródeł
historycznych
- podaje przykłady źródeł pisanych i
niepisanych
- wymienia nazwy epok
historycznych w kolejności
chronologicznej: starożytność,
średniowiecze, nowożytność,
współczesność
- określa wiek danego wydarzenia i
umiejscawia je w odpowiedniej
epoce historycznej
ROZDZIAŁ I: POCZĄTKI CYWILIZACJI
- poprawnie posługuje się terminami:
ewolucja, australopitek, homo
habilis, homo erectus, homo
neandertalensis, homo sapiens,
paleolit, koczowniczy tryb życia
- wymienia w kolejności etapy
ewolucji człowieka
- wskazuje na mapie kolebkę
ludzkości
- opisuje warunki życia ludzi
1
Wymagania
ponadpodstawowe
Uczeń:
Liczba
godzin
- wyjaśnia, na czym polega
praca historyka i archeologa
- omawia rolę źródeł
historycznych
w procesie poznawania dziejów
- wymienia stosowane w
przeszłości sposoby mierzenia
czasu
- rozumie potrzebę tworzenia
systemu datacji i posługiwania
się nim
- określa ramy chronologiczne
epok historycznych
1
- określa ramy chronologiczne
kolejnych etapów ewolucji
człowieka
- podaje najistotniejsze cechy
wyglądu różnych gatunków
człowiekowatych
i ich umiejętności
- wskazuje na mapie kierunki i
trasy ekspansji gatunku
ludzkiego
1
- osiągnięcia
człowieka
pierwotnego
w czasach prahistorycznych
- podaje nazwy najważniejszych
wynalazków człowieka z czasów
prahistorycznych
- wymienia sposoby krzesania ognia
stosowane przez człowieka
pierwotnego
Tajemnice
sprzed
wieków – Jak
zbadano
pochodzenie
człowieka?
- podręcznik,
s. 14–15
- zeszyt
ćwiczeń, s. 8–
9
- teorie dotyczące
powstania
człowieka
- Karol Darwin
i jego odkrycie
- zadania
antropologii
materiał
wykraczający
poza podstawę
programową
- przedstawia dokonania Karola
Darwina
- poprawnie posługuje się terminami:
ewolucjonizm, antropologia
- wymienia teorie dotyczące
powstania człowieka
- opisuje, czym zajmuje się
antropolog - omawia sposoby
ustalania wieku znalezisk
2. Czas
wielkich
przemian
- podręcznik,
s. 16–19
- zeszyt
ćwiczeń, s.
10–11
- oś czasu
- mapa ścienna
- wpływ zmian
klimatu na życie
człowieka
- rewolucja
neolityczna
- początki
rolnictwa i
hodowli
- pierwsze osady
- budowle
megalityczne
- początek
metalurgii
1.1
1.2
- poprawnie posługuje się terminami:
neolit, rewolucja neolityczna, osiadły
tryb życia, osada, megalit, dolmen,
epoka brązu, epoka żelaza
- określa ramy chronologiczne
rewolucji neolitycznej
- opisuje życie codzienne ludzi przed
rewolucją neolityczną
- przedstawia zmiany, które zaszły
w życiu człowieka w okresie neolitu
- podaje nazwy metali
wykorzystywanych przez praludzi do
wytopu broni, narzędzi, ozdób
2
- omawia znaczenie tworzenia
i praktycznego zastosowania
narzędzi oraz opanowania
umiejętności krzesania ognia dla
rozwoju człowieka
- wyjaśnia, na czym polegała
zależność człowieka od
przyrody
- wymienia przyczyny
powstania pierwszych dzieł
sztuki praludzi
- omawia teorię ewolucji Karola
Darwina
- wyjaśnia różnice między teorią
kreacjonizmu a ewolucjonizmu
- przedstawia znaczenie badań
naukowych oraz wykorzystania
różnych technologii dla
poznania historii człowieka
- prezentuje argumenty
zwolenników
i przeciwników ewolucjonizmu
- przedstawia wpływ zmian
klimatycznych na tryb życia
człowieka pierwotnego
- uzasadnia słuszność określenia
rewolucja dla zmian, które
zaszły w życiu człowieka w
okresie neolitu
- omawia tryb życia i zajęcia
ludzi epoki neolitu
- nazywa i lokalizuje na mapie
pozostałości najstarszej znanej
osady ludzkiej
- charakteryzuje wygląd osad
1
1
- omawia sposób wytopu brązu i
żelaza
- wymienia rodzaje narzędzi i ozdób
wytwarzanych w epoce brązu
3. W kraju
Sumerów
- podręcznik,
s. 20–24 (w
tym: tekst
źródłowy,
s. 21)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
12–13
- oś czasu
- mapa ścienna
- położenie
geograficzne i
warunki naturalne
Mezopotamii
- powstanie
pierwszych
państw
- organizacja
państwa Sumerów
- osiągnięcia
cywilizacji
sumeryjskiej
4. Babilonia i
Asyria
- podręcznik,
s. 25–28 (w
tym: tekst
źródłowy,
s. 26)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
14–15
- oś czasu
- mapa ścienna
- państwo
2.1
babilońskie
2.3
- Hammurabi i
jego kodeks
prawny
- Babilon
- państwo
asyryjskie
- organizacja armii
asyryjskiej
2.1
- podaje ramy chronologiczne
istnienia cywilizacji sumeryjskiej
- poprawnie posługuje się terminami:
cywilizacja, Żyzny Półksiężyc,
Mezopotamia, system irygacyjny,
Sumerowie, miasto-państwo, królkapłan, zikkurat
- lokalizuje na mapie Mezopotamię
- omawia położenie geograficzne
i warunki naturalne panujące w
Mezopotamii
- określa rolę rzek w starożytnej
Mezopotamii
- opisuje wygląd miast sumeryjskich
- wymienia osiągnięcia Sumerów
- zna wydarzenia związane z datami:
ok. 2 tys. lat p.n.e., XVIII w. p.n.e.,
VII w. p.n.e., 612 r. p.n.e., VI w.
p.n.e.
- poprawnie posługuje się terminami:
Babilon, Kodeks Hammurabiego,
politeizm, Aszur, Niniwa, wiszące
ogrody, rydwan
- prezentuje najważniejsze fakty
z historii Asyrii i Babilonii
3
neolitycznych
- wskazuje na mapie miejsce
położenia najbardziej znanej
budowli megalitycznej
- opisuje wygląd i funkcje
budowli megalitycznych
- wyjaśnia, jakie zmiany
nastąpiły w życiu człowieka
dzięki opanowaniu umiejętności
wytopu metali
- charakteryzuje oddziaływanie
warunków naturalnych na życie
mieszkańców Mezopotamii
- wyjaśnia, jaki wpływ na
organizację pierwszych państw
miało ich położenie
geograficzne oraz warunki
naturalne
- przedstawia związek między
budową i utrzymaniem sieci
irygacyjnej a powstaniem
pierwszych państw
- omawia organizację państwa
Sumerów
- omawia organizację państwa
babilońskiego
- wyjaśnia znaczenie kodyfikacji
prawa dla sprawnego
funkcjonowania państwa
- interpretuje zasadę „oko za
oko, ząb za ząb”
- ocenia starożytny system
prawny
- opisuje wygląd Babilonu za
1
1
- przedstawia dokonania postaci:
Hammurabiego, Nabuchodonozora
II, Sargona II Wielkiego,
Asurbanipala
- lokalizuje na mapie państwo
babilońskie i asyryjskie
- omawia najważniejsze zasady
prawne zapisane w Kodeksie
Hammurabiego
- wymienia rodzaje wojsk
wschodzących w skład armii
asyryjskiej
5. W Egipcie
faraonów
- podręcznik,
s. 29–31
- zeszyt
ćwiczeń, 16–
17
- oś czasu
- mapa ścienna
- położenie
geograficzne
i warunki
naturalne Egiptu
- Nil i jego rola
- organizacja
państwa
egipskiego
- społeczeństwo
starożytnego
Egiptu
2.1
2.2
6. Piramidy,
mumie i
hieroglify
- podręcznik,
s. 32–35 (w
tym: tekst
źródłowy,
s. 33)
- religia Egipcjan
- wiara w życie
pozagrobowe
- osiągnięcia
cywilizacji
2.1
2.2
2.3
- zna wydarzenia związane z datami:
ok. 3 tys. lat p.n.e., XIII w. p.n.e., 31
r. p.n.e.
- podaje ramy chronologiczne
istnienia cywilizacji egipskiej
- poprawnie posługuje się terminami:
Egipt Górny, Egipt Dolny, faraon
- przedstawia najważniejsze
dokonania Ramzesa II
- lokalizuje na mapie Egipt
- omawia położenie geograficzne i
warunki naturalne panujące w
Egipcie
- charakteryzuje strukturę
społeczeństwa egipskiego
- określa zakres władzy faraona
- zna wydarzenia związane z datami:
ok. 2500 r. p.n.e., 1313 r. p.n.e.
- poprawnie posługuje się terminami:
politeizm, mumia, mumifikacja,
sarkofag, piramida, sfinks, hieroglify,
4
panowania Nabuchodonozora II
- omawia system religijny
starożytnej Babilonii
- przedstawia osiągnięcia
cywilizacji asyryjskiej
- wymienia czynniki, które
umożliwiły Asyryjczykom
prowadzenie skutecznej polityki
podbojów
- wymienia rodzaje wojsk
wchodzących w skład armii
asyryjskiej
- opisuje organizację armii
asyryjskiej
- wyjaśnia rolę Nilu w rozwoju
cywilizacji egipskiej
- uzasadnia słuszność określenia
„Egipt – darem Nilu”
- omawia organizację państwa
egipskiego
- tłumaczy, jaką rolę odgrywały
poszczególne warstwy
społeczeństwa egipskiego
- opisuje państwo egipskie za
panowania Ramzesa II
- prezentuje dzieje Egiptu w I
tysiącleciu p.n.e.
- wymienia cechy
charakterystyczne wyglądu
wybranych bogów egipskich
- omawia rolę religii w życiu
starożytnych Egipcjan
1
1
- zeszyt
ćwiczeń, s.
18–19
egipskiej
- pochówek
zmarłych –
mumifikacja,
grobowce,
piramidy
Dolina Królów
- wymienia imiona najważniejszych
bogów egipskich
- podaje nazwy najsłynniejszych
piramid egipskich
- przedstawia największe osiągnięcia
cywilizacji egipskiej
Tajemnice
sprzed
wieków
– Jak dawniej
badano
zabytki
starożytnego
Egiptu?
- podręcznik,
s. 36–37
- zeszyt
ćwiczeń, s.
20–21
- początki
archeologii
w Egipcie
- odkrycie
grobowca
Tutenchamona
materiał
wykraczający
poza podstawę
programową
- zna wydarzenia związane z datami:
1798 r., 1922 r.
- przedstawia dokonania postaci:
Howarda Cartera, lorda Carnarvona,
Tutenchamona
7. Starożytny
Izrael
- podręcznik,
s. 38–41 (w
tym: tekst
źródłowy,
s. 39)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
22–23
- powstanie
państwa Izrael
- położenie
geograficzne i
warunki naturalne
Palestyny
- panowanie
Dawida i
3.1
3.2
- określa ramy chronologiczne
istnienia państwa żydowskiego
- poprawnie posługuje się terminami:
Hebrajczycy, Kanaan, Palestyna,
Jahwe, Juda, Izrael, niewola
babilońska, prorok, Mesjasz,
monoteizm, judaizm, dekalog,
menora, Biblia, Tora, Arka
5
- podaje przyczyny mumifikacji
zwłok
- opisuje etapy procesu
mumifikacji
- tłumaczy, czym były i jak
budowano egipskie piramidy
- określa system wartości
starożytnych Egipcjan
- ocenia wkład mieszkańców
Egiptu w rozwój cywilizacji
- wyjaśnia przeznaczenie Doliny
Królów
- określa okoliczności, w
1
których doszło do rozpoczęcia
badań archeologicznych w
Egipcie
- omawia okoliczności odkrycia
grobowca Tutenchamona
- opisuje wygląd grobowca
Tutenchamona
- wyjaśnia różnice między
dawną a współczesną
archeologią
- opowiada, czego dotyczy tzw.
klątwa Tutenchamona
- ocenia postawę pierwszych
badaczy dziejów Egiptu
- wskazuje na mapie szlak
1
wędrówki Izraelitów z Egiptu do
Kanaan i omawia jej przebieg
- opisuje okoliczności powstania
państwa Izrael
- omawia sytuację narodu
żydowskiego po śmierci
Salomona
- oś czasu
- mapa ścienna
Salomona
- niewola
babilońska
- judaizm
- Biblia
8. Indie i
Chiny
- podręcznik,
s. 42–45 (w
tym: tekst
źródłowy,
s. 44)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
24–25
- oś czasu
- mapa ścienna
- położenie
geograficzne
i warunki
naturalne Indii i
Chin
- powstanie
państw na
Półwyspie
Indyjskim oraz w
dorzeczu Huangho i Jangcy
- buddyzm
- hinduizm
- organizacja
państwa
chińskiego
- konfucjanizm
- osiągnięcia
cywilizacji Indii i
Chin
9. Od
rysunków
naskalnych do
alfabetu
- podręcznik,
s. 46–49 (w
tym: tekst
źródłowy,
- ewolucja pisma
- rodzaje pisma
- materiały
piśmiennicze
Przymierza
- przedstawia dokonania postaci:
Abrahama, Mojżesza, Dawida,
Salomona, Cyrusa II Wielkiego
- lokalizuje na mapie Izrael
- omawia położenie geograficzne
i warunki naturalne Palestyny
- określa różnice między religią
Żydów a wierzeniami pozostałych
cywilizacji starożytnych
materiał
- określa czas powstania cywilizacji
wykraczający Indii i Chin
poza podstawę - poprawnie posługuje się terminami:
programową
Harappa, Mohendżo Daro, cytadela,
Ariowie, kasta, system kastowy,
buddyzm, hinduizm, nirwana, Wielki
Mur Chiński, terakotowa armia,
humanitaryzm
- przedstawia dokonania postaci:
Buddy, Konfucjusza
- lokalizuje na mapie Indie i Chiny
- omawia położenie geograficzne
oraz warunki naturalne cywilizacji
indyjskiej i chińskiej
- wymienia osiągnięcia cywilizacji
indyjskiej i chińskiej
2.3
2.4
6.2
- podaje daty powstania
poszczególnych rodzajów pisma
- poprawnie posługuje się terminami:
piktogram, pismo klinowe, hieroglif,
6
- przedstawia okoliczności
upadku państwa żydowskiego
- określa rolę proroków i
Mesjasza w życiu Hebrajczyków
- charakteryzuje system wierzeń
Izraelitów
- opisuje wygląd świątyni
jerozolimskiej
- ocenia rolę Biblii jako źródła
historycznego
- omawia pierwsze cywilizacje
1
powstałe w dolinie Indusu
- przedstawia zasady
funkcjonowania społeczeństwa
indyjskiego za rządów Ariów
- określa system wartości
wyznawców buddyzmu i
hinduizmu
- prezentuje zasięg terytorialny
buddyzmu w przeszłości i
współcześnie
- opisuje organizację państwa
chińskiego
- wyjaśnia przyczyny budowy
Wielkiego Muru Chińskiego
- charakteryzuje system
filozoficzny stworzony przez
Konfucjusza
- tłumaczy, dlaczego
konfucjanizm stał się religią
państwową
- wymienia przyczyny
1
powstania pisma
- przedstawia historię pisma
- omawia znaczenie powstania
Tajemnice
sprzed
wieków
– Jak
odczytano
pismo
Egipcjan?
s. 48)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
26–27
- oś czasu
- mapa ścienna
- alfabet
- osiągnięcia
Fenicjan
- podręcznik,
s. 50–51
- zeszyt
ćwiczeń, s.
28–29
- Kamień z
Rosetty
- okoliczności
odczytania pisma
starożytnych
Egipcjan
- znaczenie
hieroglifów
egipskich
pismo demotyczne, papirus, alfabet,
Fenicjanie
- wymienia rodzaje pisma, którymi
posługiwały się ludy starożytne
- podaje nazwy materiałów
piśmienniczych stosowanych w
starożytności
- określa rolę pisma w starożytności
- opisuje znaczenie alfabetu
stworzonego przez Fenicjan
materiał
- zna wydarzenia związane z datami:
wykraczający 1799 r., 1824 r.
poza podstawę - przedstawia dokonania Jeana
programową
Françisa Champolliona
- poprawnie posługuje się terminami:
hieroglif, pismo demotyczne, alfabet
grecki, Kamień z Rosetty, kartusz
- opisuje okoliczności odczytania
egipskich hieroglifów
pisma dla rozwoju cywilizacji
ludzkiej
- opisuje sposób produkcji
papirusu
- tłumaczy, na czym polega
wyższość pisma alfabetycznego
nad pismem obrazkowym
- wyjaśnia znaczenie pisma dla
cywilizacji współczesnej
- podaje okoliczności
1
odnalezienia Kamienia z Rosetty
- opisuje, w jaki sposób
odszyfrowano hieroglify
egipskie
- wyjaśnia zasady posługiwania
się hieroglifami
- wymienia cechy
charakteryzujące rzetelnego
badacza
POWTÓRZENIE WIADOMOŚCI I SPRAWDZIAN Z ROZDZIAŁU I
2
ROZDZIAŁ II: ANTYCZNA GRECJA
1. Świat
Hellenów
- podręcznik,
s. 56–59 (w
tym: tekst
źródłowy,
s. 59)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
32–33
- oś czasu
- mapa ścienna
- położenie
geograficzne i
warunki naturalne
Grecji
- zajęcia Hellenów
- organizacja
miast-państw
- kultura minojska
i mykeńska
- czynniki
jednoczące
4.1
6.2
- lokalizuje na mapie Grecję
- omawia położenie geograficzne
i warunki naturalne Grecji
- określa ramy chronologiczne
istnienia kultury minojskiej
i mykeńskiej
- poprawnie posługuje się terminami:
Hellada, Hellenowie, kultura
minojska, kultura mykeńska, polis,
agora, kolonizacja, kolonia,
metropolia
7
- wyjaśnia wpływ warunków
naturalnych na życie i zajęcia
Greków, a także na organizację
państwowości greckiej
- charakteryzuje kulturę
minojską i mykeńską
- opisuje wygląd greckiej polis
- omawia sposób powstawania
państw greckich
- tłumaczy, jaką funkcję pełniła
agora
2
Greków
- kolonizacja
grecka
2. Demokratyczne Ateny
- podręcznik,
s. 60–63 (w
tym: tekst
źródłowy,
s. 62)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
34–35
- mapa ścienna
- zasady
funkcjonowania
demokracji
ateńskiej
- społeczeństwo
Aten
- instytucje
władzy w Atenach
- ostracyzm
- wygląd
starożytnych Aten
4.2
6.1
6.2
3. W
starożytnej
Sparcie
- podręcznik,
s. 64–67 (w
tym: tekst
źródłowy,
s. 66)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
- Sparta
- mieszkańcy
Sparty
- ustrój Sparty
- wychowanie
spartańskie
- obyczaje Spartan
4.2
6.2
- opisuje życie i zajęcia mieszkańców
Grecji
- wskazuje na mapie zasięg
kolonizacji greckiej
- wymienia czynniki jednoczące
Greków
- zna wydarzenia związane z datą
508 r. p.n.e.
- przedstawia dokonania Peryklesa
- poprawnie posługuje się terminami:
Ateny, Attyka, demokracja,
zgromadzenie ludowe (eklezja),
demagog, strateg, ostracyzm,
Akropol, agora, stoa
- lokalizuje na mapie Ateny
- charakteryzuje społeczeństwo Aten
- wymienia nazwy organów władzy
ateńskiej polis
- opisuje życie codzienne i zajęcia
Ateńczyków
- przedstawia dokonania Likurga
- poprawnie posługuje się terminami:
Sparta, Lakonia, heloci, periojkowie,
geruzja (rada starszych), eforzy,
zgromadzenie ludowe
- lokalizuje na mapie Spartę
- charakteryzuje społeczeństwo
8
- wymienia przyczyny i skutki
kolonizacji greckiej
- przedstawia przebieg
kolonizacji greckiej
- prezentuje proces
kształtowania się demokracji
ateńskiej
- wskazuje podobieństwa i
różnice między demokrację
ateńską
a współczesną
- ocenia dokonania Peryklesa i
jego zasługi w rozwoju
demokracji ateńskiej
- wyjaśnia, jaką rolę w
demokracji ateńskiej odgrywał
ostracyzm
- opisuje wygląd starożytnych
Aten
- określa, które warstwy
społeczne w ateńskiej polis
posiadały prawa polityczne, a
które były ich pozbawione
- omawia cechy
charakterystyczne demokracji
ateńskiej
- określa rolę i zadania królów
spartańskich
- dokonuje oceny ustroju Sparty
- tłumaczy, jaką pozycję w
społeczeństwie spartańskim
zajmowały kobiety
- przedstawia związek między
1
1
36–37
- mapa ścienna
4. Wojny
perskie
- podręcznik,
s. 68–73 (w
tym: tekst
źródłowy,
s. 72)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
38–39
- oś czasu
- mapa ścienna
- armia grecka
4.3
- organizacja armii 6.2
greckiej
- przyczyny
konfliktów
grecko-perskich
- przebieg wojen
Greków z Persami
- skutki wojen
grecko-perskich
- najsłynniejsi
dowódcy greccy
spartańskie
- opisuje życie i zajęcia Spartan
- omawia ustrój Sparty i zadania
organów władzy w polis
- przedstawia okoliczności upadku
państwa spartańskiego
- wyjaśnia znaczenie powiedzeń:
„z tarczą lub na tarczy”, „mówić
lakonicznie”
- tłumaczy, na czym polegało
wychowanie spartańskie
- wyjaśnia, kto i dlaczego podlegał
wychowaniu spartańskiemu
- omawia współczesne znaczenie
słowa spartański
- zna wydarzenia związane z datami:
VI w. p.n.e., 490 r. p.n.e., 480 r.
p.n.e., 479 r. p.n.e.
- przedstawia dokonania postaci:
Dariusza, Kserksesa, Miltiadesa,
Leonidasa i Temistoklesa
- poprawnie posługuje się terminami:
hoplita, hoplon, falanga, Persja,
Nieśmiertelni, Maraton, Termopile,
Salamina, Plateje, triera
- lokalizuje na mapie Persję i Grecję
- wymienia przyczyny wojen greckoperskich
- wskazuje na mapie trasy wypraw
Persów przeciwko Grekom oraz
miejsca najważniejszych bitew
- opisuje taktykę walki stosowaną
przez Greków
- podaje podstawowe informacje
dotyczące państwa perskiego
9
małą liczbą Spartan a ich
sposobem wychowania i życia
- ocenia reguły, którym
podlegało życie Spartan
- opisuje ustrój spartański i
zasady jego funkcjonowania
- wskazuje różnice między
ustrojem Sparty i Aten
- wymienia etapy wychowania
spartańskiego
- omawia wygląd i uzbrojenie
greckiego hoplity
- opisuje wygląd triery
- przedstawia przebieg konfliktu
grecko-perskiego
- omawia dokonania greckich
dowódców
- wyjaśnia pochodzenie tradycji
biegu maratońskiego
- ocenia postawę wojowników
spartańskich walczących pod
Termopilami
- tłumaczy, jakie czynniki
zadecydowały o ostatecznym
sukcesie Greków
- wyjaśnia symboliczne
znaczenie słów: „Termopile”,
„Przechodniu, powiedz Sparcie,
że tu leżymy, wierni jej
prawom”
1
- określa okoliczności wybuchu
wojen grecko-perskich
5. Wierzenia
starożytnych
Greków
- podręcznik,
s. 74–78 (w
tym: tekst
źródłowy,
s. 78)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
40–41
- mapa ścienna
- bogowie greccy
- świątynie i
obrzędy
- wyrocznia
- Akropol
- mitologia grecka
4.3
6.2
6. Igrzyska
olimpijskie
- podręcznik,
s. 79–81
- zeszyt
ćwiczeń, s.
42–43
- oś czasu
- mapa ścienna
- sport w życiu
Greków
- związek
zawodów
sportowych z
religią
- przebieg
starożytnych
igrzysk
olimpijskich
- greckie obiekty
sportowe
- bohaterowie
antycznych
igrzysk
4.3
6.1
6.2
- poprawnie posługuje się terminami:
tytani, Olimp, wyrocznia, Pytia,
Akropol, mit, heros
- lokalizuje na mapie Olimp i Delfy
- podaje imiona głównych bogów
i bogiń greckich oraz dziedziny
życia, którym patronowali
- wskazuje atrybuty poszczególnych
bóstw
- wymienia imiona najsłynniejszych
herosów greckich i ich czyny
- wyjaśnia rolę mitów w życiu
Greków
- charakteryzuje system wierzeń
starożytnych Greków
- omawia rolę religii jako czynnika
jednoczącego Greków
- zna wydarzenia związane z datami:
776 r. p.n.e., 393 r. n.e., 1896 r.
- poprawnie posługuje się terminami:
gimnazjon, agon, hipodrom,
igrzyska, olimpiada, Olimpia,
pięciobój olimpijski
- lokalizuje na mapie Olimpię
- wyjaśnia rolę sportu w życiu
Greków
- wymienia dyscypliny sportowe
znane starożytnym Grekom
- opisuje przebieg starożytnych
igrzysk olimpijskich
10
- określa rolę wyroczni w życiu
Greków
- opisuje wygląd ateńskiego
Akropolu
- wyjaśnia znaczenie mitu o
Prometeuszu
- tłumaczy, na czym polega
postawa prometejska
- odszukuje w mitach wartości
uniwersalne
- opisuje, w jaki sposób
starożytni Grecy wyobrażali
sobie bogów
- wyjaśnia wpływ mitologii
greckiej na cywilizację
współczesną
2
- charakteryzuje sposób
traktowania zwycięzców igrzysk
przez Greków
- omawia ideę starożytnych
i współczesnych igrzysk
olimpijskich
- przedstawia podobieństwa i
różnice między starożytnymi a
współczesnymi igrzyskami
olimpijskimi
2
7. Kultura
starożytnej
Grecji
- podręcznik,
s. 82–86 ( w
tym: tekst
źródłowy,
s. 84)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
44–45
- mapa ścienna
- teatr grecki
- literatura grecka
- malarstwo i
rzeźba
- architektura
- najwięksi
przedstawiciele
kultury greckiej
4.3
6.1
6.2
8. Filozofowie
i wynalazcy
- podręcznik,
s. 87–89
- zeszyt
ćwiczeń, s.
46–47
- mapa ścienna
- filozofia grecka
- najsłynniejsze
greckie szkoły
- matematyka
- historia i
geografia
- najwybitniejsi
reprezentanci
nauki greckiej
- greckie
4.3
6.1
6.2
- zna wydarzenia związane z datami:
ok. 750 r. p.n.e., ok. 534 r. p.n.e.
- przedstawia dokonania postaci:
Sofoklesa, Arystofanesa, Homera,
Fidiasza i Myrona
- poprawnie posługuje się terminami:
Wielkie Dionizje, koturny, dramat,
tragedia, komedia, skene,
proskenion, orchestra, theatron,
„Iliada”, „Odyseja”, meandry,
malarstwo czarnofigurowe i
czerwonofigurowe, porządek
dorycki, joński, koryncki
- opisuje przebieg Wielkich Dionizji
- przedstawia okoliczności narodzin
teatru greckiego
- omawia rolę teatru w życiu
starożytnych Greków
- prezentuje najważniejsze
osiągnięcia kultury greckiej
- podaje nazwy stylów malarskich
stosowanych przez starożytnych
Greków
- wymienia nazwy greckich
porządków architektonicznych
- zna wydarzenia związane z datami:
VII–VI w. p.n.e., V w. p.n.e., IV w.
p.n.e., III w. p.n.e., II w. n.e.
- przedstawia dokonania postaci:
Sokratesa, Platona, Arystotelesa,
Heraklita z Efezu, Demokryta z
Abdery, Talesa z Miletu, Pitagorasa,
Euklidesa, Herodota, Tukidydesa,
Klaudiusza Ptolemeusza,
Archimedesa
11
- wyjaśnia zasady obowiązujące
w teatrze greckim
- przedstawia różnice między
grecką tragedią a komedią
- opisuje wygląd teatru
greckiego
- przytacza najważniejsze
informacje dotyczące treści
„Iliady” i „Odysei”
- wskazuje cechy
charakterystyczne rzeźby i
malarstwa greckiego
- określa różnice pomiędzy
porządkami architektonicznymi
występującymi
w starożytnej Grecji
2
- opisuje okoliczności narodzin
filozofii
- przedstawia poglądy
najsłynniejszych filozofów
greckich
- wyjaśnia rolę filozofii w życiu
starożytnych Greków
- ocenia wkład greckich
filozofów i wynalazców w
rozwój różnych dziedzin nauki
1
wynalazki
Tajemnice
sprzed
wieków
– Czy „ogniste
zwierciadła”
Archimedesa
istniały
naprawdę?
- podręcznik,
s. 90–91
- zeszyt
ćwiczeń, s.
48–49
- osiągnięcia
Archimedesa
- „ogniste
zwierciadła”
9. Podboje
Aleksandra
Macedońskiego
- podręcznik,
s. 92–95 (w
tym: tekst
źródłowy,
s. 95)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
50–51
- oś czasu
- mapa ścienna
- Grecja po
wojnach perskich
- Aleksander
Macedoński
- podbój Grecji
- wyprawa
Aleksandra
przeciwko Persji
- imperium
macedońskie
- kultura
hellenistyczna
- państwa
- poprawnie posługuje się terminami:
filozofia, logika, Akademia
Platońska, Liceum, klepsydra
- wymienia zagadnienia będące
przedmiotem zainteresowania
filozofów
- opisuje dokonania przedstawicieli
nauki greckiej
materiał
- przedstawia dokonania
wykraczający Archimedesa
poza podstawę - poprawnie posługuje się terminami:
programową
„ogniste zwierciadła”, eureka
(heureka)
- wymienia wynalazki Archimedesa
i omawia ich zastosowanie
6.1
6.2
- zna wydarzenia związane z datami:
338 r. p.n.e., 334 r. p.n.e., 333 r.
p.n.e., 331 r. p.n.e., 323 r. p.n.e.
- przedstawia dokonania postaci:
Filipa II, Aleksandra Wielkiego,
Dariusza III
- poprawnie posługuje się terminami:
Związek Morski, wojna peloponeska,
Cheronea, Issos, Gaugamela, kultura
hellenistyczna, węzeł gordyjski
- omawia przyczyny i skutki wojny
peloponeskiej
- lokalizuje na mapie Macedonię
12
- wyjaśnia domniemaną zasadę
działania „ognistych
zwierciadeł”
- przedstawia okoliczności
śmierci Archimedesa
- tłumaczy konieczność
wykorzystania różnych metod
badawczych dla potwierdzenia
autentyczności zjawisk
i wydarzeń historycznych
- opisuje, w jaki sposób
naukowcy próbują dociec
prawdy na temat wynalazków
Archimedesa
- przedstawia dokonania Filipa
II i Aleksandra Macedońskiego
- wyjaśnia znaczenie klęski
Greków w bitwie pod Cheroneą
- opisuje przebieg wyprawy
Aleksandra przeciwko Persom
- omawia organizację imperium
macedońskiego
- prezentuje okoliczności
zakończenia wyprawy
Aleksandra Wielkiego
- wymienia okoliczności
powstania państw
1
1
hellenistyczne
Tajemnice
sprzed
wieków
– Jak
wyglądała
latarnia
morska na
Faros?
- podręcznik,
s. 96–97
- zeszyt
ćwiczeń, s.
52–53
- mapa ścienna
- wskazuje na mapie trasę wyprawy
Aleksandra Wielkiego, miejsca
najważniejszych bitew i zajęte
terytoria
- wyjaśnia sytuację w Grecji
po zakończeniu wojen z Persją
- podaje przyczyny podboju Persji
przez Aleksandra Wielkiego
- omawia skutki powstania imperium
Aleksandra Macedońskiego
materiał
- przedstawia dokonania postaci:
wykraczający Sostratosa, Ptolemeusza I,
poza podstawę Ptolemeusza II
programową
- lokalizuje na mapie wyspę Faros i
port w Aleksandrii
- wymienia nazwy siedmiu cudów
świata starożytnego
hellenistycznych
- podaje cechy
charakterystyczne kultury
hellenistycznej
- ocenia wpływ jednostki na
proces kształtowania dziejów
- omawia okoliczności budowy
latarni morskiej na Faros
- opisuje prawdopodobny
wygląd latarni
- wyjaśnia znaczenie
prowadzenia badań
archeologicznych dla lepszego
poznania historii i dokonań
człowieka
POWTÓRZENIE WIADOMOŚCI I SPRAWDZIAN Z ROZDZIAŁU II
- latarnia na Faros
- badania
archeologiczne
pozostałości po
latarni
1
2
ROZDZIAŁ III: IMPERIUM RZYMSKIE
1. Początki
Rzymu
- podręcznik,
s.102–105
(w tym: tekst
źródłowy, s.
103)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
56–57
- oś czasu
- mapa ścienna
- Italia – położenie 5.1
geograficzne i
warunki naturalne
- legenda o
założeniu Rzymu
- monarchia
rzymska i jej
upadek
- społeczeństwo
Rzymu
- podbój Italii
przez Rzymian
- zna wydarzenia związane z datami:
753 r. p.n.e., 509 r. p.n.e., 389 r.
p.n.e.
- prezentuje postacie legendarnych
założycieli Rzymu: Romulusa i
Remusa
- poprawnie posługuje się terminami:
Etruskowie, Italikowie, Latynowie,
Lacjum, wilczyca kapitolińska,
patrycjusz, plebejusz, Galowie
- lokalizuje na mapie Italię i Rzym
- omawia położenie geograficzne i
warunki naturalne panujące w Italii
13
- porównuje wpływ warunków
naturalnych na rozwój
cywilizacji rzymskiej i greckiej
- opowiada legendę o założeniu
Rzymu
- wymienia imiona królów
panujących w Rzymie
- charakteryzuje panowanie
kolejnych władców rzymskich
- omawia okoliczności obalenia
monarchii w Rzymie
- określa rolę i zadania
poszczególnych warstw
2
Tajemnice
sprzed
wieków
– Jak poznano
pochodzenie
Etrusków?
- podręcznik,
106–107
- zeszyt
ćwiczeń, s.
58–59
- mapa ścienna
- pochodzenie
Etrusków
- osiągnięcia
cywilizacji
etruskiej
2. Republika
rzymska
- podręcznik,
s. 108–110
(w tym: tekst
źródłowy, s.
110)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
60–61
- ustrój państwa
rzymskiego
- urzędnicy
rzymscy
- zasady
funkcjonowania
republiki
- rola plebejuszy
w państwie
rzymskim
3. Podboje
Rzymu
- podręcznik,
s. 111–116
(w tym: tekst
źródłowy, s.
116)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
- armia rzymska
- wojny punickie
- ekspansja
Rzymu po
wojnach
punickich
- podbój Galii
- określa ramy chronologiczne
istnienia monarchii w Rzymie
- wskazuje na mapie terytoria w Italii
podbite przez Rzymian
- wymienia nazwy warstw
społecznych w starożytnym Rzymie
- wyjaśnia znaczenie wyrażenia
„pyrrusowe zwycięstwo”
materiał
- przedstawia dokonania postaci:
wykraczający Herodota, Dionizjusza z Halikarnasu
poza podstawę - lokalizuje na mapie siedziby
programową
Etrusków w Italii
- wskazuje na mapie prawdopodobne
miejsca pochodzenia Etrusków
- wymienia osiągnięcia cywilizacji
etruskiej
5.1
- poprawnie posługuje się terminami:
republika, zgromadzenie ludowe,
senat, kolegialność, konsul, dyktator,
pretor, cenzor, edyl, kwestor, liktor,
trybun ludowy, veto
- wymienia nazwy najważniejszych
instytucji władzy w starożytnym
Rzymie
- omawia zadania zgromadzenia
ludowego, senatu i poszczególnych
urzędników rzymskich
- przedstawia dokonania Cyncynata
5.2
- zna wydarzenia związane z datami:
264–241 r. p.n.e., 218–201 r. p.n.e.,
216 r. p.n.e., 202 r. p.n.e., 149–146 r.
p.n.e., 52 r. p.n.e.
- przedstawia dokonania postaci:
Hannibala, Scypiona, Juliusza
Cezara, Wercyngetoryksa
14
społecznych starożytnego
Rzymu
- przedstawia etapy podboju
Italii przez Rzymian
- podaje nazwy ludów italskich
podbitych przez wojska
rzymskie
- omawia organizację państwa
etruskiego
- opisuje tryb życia i zajęcia
Etrusków
- dostrzega rolę współczesnych
technologii w procesie
poznawania dziejów
1
- przedstawia zasady
funkcjonowania republiki
rzymskiej
- wskazuje podobieństwa i
różnice między demokracją
ateńską a republiką rzymską
- określa istotę sporu o prawa
polityczne plebejuszy i sposób
jego rozwiązania
- podaje cechy, które powinien
posiadać wzorowy obywatel
Rzymu
- opisuje przebieg wojen
punickich
- prezentuje dokonania
Hannibala
- omawia zasady organizacji
armii rzymskiej
- opisuje wygląd i elementy
1
2
4. Upadek
republiki
rzymskiej
62–62
- oś czasu
- mapa ścienna
przez Juliusza
Cezara
- podręcznik,
s. 117–121
(w tym: tekst
źródłowy, s.
121)
- zeszyt
ćwiczeń, .s
64–65
- oś czasu
- mapa ścienna
- skutki podbojów
rzymskich
- organizacja
Imperium
Rzymskiego
- niewolnictwo
w Rzymie –
powstanie
Spartakusa
- kryzys republiki
rzymskiej
- wojny domowe
- rządy Juliusza
Cezara
5.2
5.4
- poprawnie posługuje się terminami:
legion, oddział inżynieryjny, wojny
punickie, Kartagina, Kanny, Zama,
Alezja, Imperium Rzymskie
- wymienia typy oddziałów
wchodzących w skład armii
rzymskiej
- określa przyczyny i skutki wojen
punickich
- wskazuje na mapie terytoria zajęte
przez Rzymian podczas wojen
punickich oraz w II i I w. p.n.e.
- zna wydarzenia związane z datami:
71 r. p.n.e., 60 r. p.n.e., 48 r. p.n.e.,
44 r. p.n.e., 31 r. p.n.e.
- przedstawia dokonania postaci:
Spartakusa, Gajusza Juliusza Cezara,
Pompejusza Krassusa, Marka
Antoniusza, Oktawiana, Kleopatry
- poprawnie posługuje się terminami:
prowincja, namiestnik, łuk
triumfalny, triumf, gladiator, sieciarz,
samnita, arystokracja, Farsalos,
Akcjum
- lokalizuje na mapie miejsca bitew
z okresu wojen domowych
- wymienia korzyści, jakie Rzym
czerpał z posiadania prowincji
- omawia rolę triumfu w starożytnym
Rzymie
- wyjaśnia, skąd pochodzili
niewolnicy rzymscy
- przedstawia przyczyny i skutki
wybuchu powstania gladiatorów
- podaje przyczyny i przejawy
15
uzbrojenia rzymskiego
legionisty
- charakteryzuje taktykę walki
stosowaną przez Rzymian
- przedstawia podboje Rzymian
na przełomie II i I w. p.n.e.
- przedstawia dzieje podboju
Galii
- wyjaśnia, jakie były przyczyny
sukcesów podbojów
prowadzonych przez Rzymian
- charakteryzuje sposób
organizacji prowincji rzymskich
- opisuje przebieg uroczystości
triumfu
- wyjaśnia, na czym polegały
walki gladiatorów
- omawia przyczyny wojen
domowych w Rzymie
- prezentuje przebieg wojen
domowych w Rzymie
- przedstawia sytuację
niewolników w państwie
rzymskim
- omawia przebieg powstania
Spartakusa
- wymienia dokonania Juliusza
Cezara
- przedstawia okoliczności
śmierci Kleopatry
1
kryzysu republiki rzymskiej
- omawia skutki podbojów rzymskich
dla mieszkańców Italii
5. Cesarstwo
rzymskie
- podręcznik,
s. 122–126
(w tym: tekst
źródłowy, s.
123)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
66–67
- oś czasu
- mapa ścienna
- organizacja i
ustrój cesarstwa
- panowanie
Oktawiana
Augusta
- rozwój
terytorialny
cesarstwa
- rzymskie drogi
- barbarzyńscy
5.1
5.2
6.2
6. Życie w
Wiecznym
Mieście
- podręcznik,
s. 127–131
(w tym: tekst
źródłowy, s.
130)
- zeszyt
- miasto Rzym
- domy Rzymian
- religia rzymska
- Forum
Romanum
- architektura
5.3
6.1
6.2
- przedstawia dokonania postaci:
Oktawiana Augusta, Trajana
- poprawnie posługuje się terminami:
pax romana, pryncypat, cesarz,
cesarstwo, romanizacja, bursztynowy
szlak, barbarzyńcy, limes, Wał
Hadriana, Dakowie
- określa znaczenie dróg dla
funkcjonowania Imperium
Rzymskiego
- wymienia nazwy towarów
sprowadzanych do Rzymu
- wskazuje na mapie prowincje
podbite przez Rzymian w okresie
cesarstwa
- lokalizuje na mapie bursztynowy
szlak
- przedstawia organizację państwa
rzymskiego za czasów cesarstwa
- przedstawia ludy sąsiadujące z
państwem Rzymian
- wyjaśnia przyczyny budowy limes i
Wału Hadriana
- omawia znaczenie szlaku
bursztynowego dla gospodarki
rzymskiej
- zna wydarzenia związane z datą 72
r. n.e.
- poprawnie posługuje się terminami:
Forum Romanum, łaźnia (termy),
amfiteatr, atrium, perystyl, Ołtarz
Pokoju, westalki, kuria
16
- omawia sytuację w państwie
2
rzymskim po zakończeniu wojen
domowych
- wyjaśnia zasady pryncypatu
- charakteryzuje politykę
cesarstwa w okresie pax romana
- omawia relacje cesarstwa z
barbarzyńskimi sąsiadami
- uzasadnia słuszność
twierdzenia,
że cesarstwo było „komedią
republiki”
- określa zakres władzy cesarza
- omawia sposób
funkcjonowania gospodarki
rzymskiej
- opowiada, w jaki sposób
budowano drogi w państwie
rzymskim
- wyjaśnia znaczenie
powiedzenia: „Wszystkie drogi
prowadzą do Rzymu”
- określa warunki życia w
mieście
- porównuje Forum Romanum z
ateńską agorą
- wskazuje różnice w sposobie
życia zamożnych i ubogich
1
ćwiczeń, s.
68–69
rzymska
Tajemnice
sprzed
wieków
– Jak odkryto
Pompeje?
- podręcznik,
s. 132–133
- zeszyt
ćwiczeń, s.
70–71
- mapa ścienna
7. Osiągnięcia
Rzymian
- podręcznik,
s. 134–138
(w tym: tekst
źródłowy, s.
137)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
72–73
- okoliczności
zniszczenia miasta
Pompeje
- odkrycie ruin
Pompejów
- wygląd
starożytnego
miasta
- związki między
kulturą rzymską i
grecką
- Koloseum
- akwedukty
- prawo rzymskie
- literatura
rzymska
- omawia funkcje Forum Romanum i
łaźni rzymskich
- wymienia rozrywki starożytnych
Rzymian
- podaje imiona najważniejszych
bogów rzymskich
- określa podobieństwa między
religią rzymską a grecką
- opisuje wygląd starożytnego
Rzymu
- wyjaśnia wpływ religii greckiej na
rzymską
materiał
wykraczający
poza podstawę
programową
- zna wydarzenia związane z datami:
79 r. n.e., 1748 r., 1861 r.
- przedstawia dokonania Giuseppe
Fiorellego
- lokalizuje na mapie Pompeje
- wymienia osiągnięcia cywilizacji
rzymskiej
5.3
6.1
6.2
- zna wydarzenia związane z datami:
449 r. p.n.e., 125 r. n.e., 70–82 r. n.e.
- przedstawia dokonania postaci:
Galena, Wespazjana, Tytusa,
Justyniana, Wergiliusza, Horacego,
Owidiusza, Liwiusza, Tacyta,
Swetoniusza, Mecenasa
- poprawnie posługuje się terminami:
mozaika, Koloseum, akwedukt,
Prawo XII tablic, Kodeks Justyniana,
mecenas
- wymienia osiągnięcia kultury
i architektury rzymskiej
17
Rzymian
- opisuje wygląd domu bogatego
Rzymianina
- omawia zmiany w wyglądzie
Rzymu wprowadzone za
panowania Oktawiana Augusta
- opisuje wygląd rzymskiej
świątyni
- wyjaśnia przyczyny
popularności kultu bogów
przejętego od ludności z
terenów podbitych
- przedstawia system wierzeń
rzymskich
- określa okoliczności
zniszczenia miasta
- opisuje wygląd rzymskiego
domu na podstawie wykopalisk
w Pompejach
- omawia wygląd Pompejów
- wyjaśnia, na czym polega
praca archeologa
- wskazuje przejawy
oddziaływania kultury greckiej
na rzymską
- opisuje wygląd i funkcje
Koloseum
- przedstawia sposób budowy
akweduktów
- omawia osiągnięcia rzymskie
w dziedzinie prawa
- wyjaśnia rolę prawa
rzymskiego jako podstawy
współcześnie funkcjonujących
systemów prawnych
1
1
8. Pierwsi
chrześcijanie
- podręcznik,
s. 139–143
(w tym: tekst
źródłowy, s.
142)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
74–75
- oś czasu
- mapa ścienna
- Palestyna w
czasach rzymskich
- Jezus i jego
nauki
- powstanie i
rozwój
chrześcijaństwa
- symbole
chrześcijańskie
- zasady wiary
chrześcijańskiej
- prześladowania
pierwszych
chrześcijan
- zwycięstwo
religii
chrześcijańskiej
- podziały w
Kościele
chrześcijańskim
7.1
7.2
- wyjaśnia, do czego służyły
Koloseum i akwedukty
- podaje nazwy rzymskich zbiorów
praw
- omawia najważniejsze zasady
prawne obowiązujące w starożytnym
Rzymie
- wymienia przedstawicieli rzymskiej
literatury i historii
- wyjaśnia etymologię słowa mecenat
- wymienia dokonania
przedstawicieli rzymskiej
literatury i historii
- ocenia wkład Rzymian w
rozwój kultury i jej wpływ na
współczesną cywilizację
- tłumaczy, na czym polegał
wpływ kultury greckiej na
rzymską
- zna wydarzenia związane z datami:
7–4 r. p.n.e., 303–304 r., 313 r., 380
r., 392 r.
- przedstawia dokonania postaci:
Jezusa z Galilei, Heroda Wielkiego,
Poncjusza Piłata, Pawła z Tarsu,
Trajana, Konstantyna Wielkiego,
Teodozjusza Wielkiego
- poprawnie posługuje się terminami:
Mesjasz, apostołowie,
chrześcijaństwo, chrystogram, Pismo
Święte, Ewangelia, teologia,
katolicy, sobór, papież, heretyk,
zabobon, edykt mediolański
- charakteryzuje działalność Jezusa
- wymienia imiona autorów
Ewangelii
- omawia najważniejsze zasady wiary
chrześcijańskiej
- określa symbole chrześcijaństwa
- lokalizuje na mapie zasięg
chrześcijaństwa do V w. n.e.
- podaje nazwy ksiąg wchodzących
w skład Nowego Testamentu
- określa sytuację narodu
1
żydowskiego pod panowaniem
Rzymian
- omawia działalność apostołów
- wyjaśnia przyczyny
popularności chrześcijaństwa w
starożytnym Rzymie
- opisuje organizację Kościoła
chrześcijańskiego w pierwszych
wiekach jego istnienia
- podaje przyczyny
prześladowań chrześcijan
- wskazuje przyczyny i
konsekwencje sporów wewnątrz
Kościoła chrześcijańskiego
- wymienia nazwy odłamów
religii chrześcijańskiej
- przedstawia okoliczności, w
których chrześcijaństwo stało się
religią panującą w Rzymie
18
- wyjaśnia przyczyny ogłoszenia
edyktu mediolańskiego
9. Koniec
świata
starożytnego
- podręcznik,
s. 144–147
(w tym: tekst
źródłowy, s.
147)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
76–77
- oś czasu
- mapa ścienna
- zna wydarzenia związane z datami:
235 r., 395 r., 451 r., 476 r.
- przedstawia dokonania postaci:
Dioklecjana, Konstantyna Wielkiego,
Teodozjusza Wielkiego, Attyli,
Odoakra, Romulusa Augustulusa
- poprawnie posługuje się terminami:
wielka wędrówka ludów,
barbarzyńcy, Wandal, wandal, Hun,
Got
- wskazuje na mapie linię podziału
cesarstwa rzymskiego na część
wschodnią i zachodnią
- wymienia nazwy plemion
barbarzyńskich atakujących
cesarstwo
- lokalizuje na mapie tereny
cesarstwa objęte wędrówką ludów
- określa wewnętrzne i zewnętrzne
przyczyny upadku cesarstwa
zachodniorzymskiego
- wyjaśnia etymologię słowa wandal
POWTÓRZENIE WIADOMOŚCI I SPRAWDZIAN Z ROZDZIAŁU III
- kryzys cesarstwa
rzymskiego
- podział
cesarstwa
- wędrówka ludów
- Hunowie
- upadek
cesarstwa
zachodniorzymskiego
5.4
- omawia sytuację w państwie
rzymskim w III i IV w.
- wskazuje przejawy kryzysu
w państwie rzymskim
- charakteryzuje próby reform
podejmowane przez cesarzy
rzymskich: Dioklecjana,
Konstantyna i Teodozjusza
- określa sytuację Rzymu w
czasie wędrówki ludów
- opisuje tryb życia Hunów
- wyjaśnia, w jaki sposób
barbarzyńcy przyczynili się do
zniszczenia Rzymu
- omawia symboliczne
znaczenie daty 476 r.
1
2
ROZDZIAŁ IV: POCZĄTKI ŚREDNIOWIECZA
1. Bizancjum
- podręcznik,
s. 152–157
(w tym: tekst
źródłowy, s.
155)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
- sytuacja w
Bizancjum po
upadku Rzymu
- panowanie
Justyniana I
Wielkiego
- wzrost znaczenia
10.1
10.2
10.3
12.1
- zna wydarzenia związane z datami:
330 r., 395 r., 527 r.
- przedstawia dokonania Justyniana I
Wielkiego
- poprawnie posługuje się terminami:
Bizancjum, Hagia Sophia, ogień
grecki, ikona, katolicyzm,
19
- opisuje okoliczności powstania
Konstantynopola
- charakteryzuje sytuację w
Bizancjum po upadku Rzymu
- wymienia reformy
wprowadzone przez Justyniana I
Wielkiego
1
2. Początki
islamu
80–81
- oś czasu
- mapa ścienna
Konstantynopola
- Hagia Sophia
- kultura i nauka w
Bizancjum
- początki rozłamu
w Kościele
chrześcijańskim
- podręcznik,
s. 158–162
(w tym: tekst
źródłowy,
s. 159)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
82–83
- oś czasu
- mapa ścienna
- Arabowie
- działalność
Mahometa
- islam – zasady
wiary
- meczet
- podboje arabskie
- nauka i kultura
Arabów
8.1
8.2
8.3
prawosławie, bazylika
- lokalizuje na mapie Konstantynopol
i cesarstwo bizantyjskie
- wymienia nazwy terytoriów
podbitych przez Justyniana I
Wielkiego
- wyjaśnia znaczenie określenia
Nowy Rzym
- prezentuje osiągnięcia Bizancjum
w dziedzinie kultury i nauki
- poprawnie stosuje nazwy
katolicyzm i prawosławie dla
poszczególnych odłamów Kościoła
chrześcijańskiego
- określa wpływ warunków
geograficznych na znaczenie
Konstantynopola
- zna wydarzenia związane z datami:
622 r., 630 r., 632 r., 711 r.
- przedstawia dokonania Mahometa
- poprawnie posługuje się terminami:
islam, Allach, muzułmanie, hidżra,
Koran, szariat, dżihad, meczet,
świątynia Kaaba, minaret, kalif,
arabeska
- lokalizuje na mapie Półwysep
Arabski oraz miasta: Mekkę i
Medynę
- omawia położenie geograficzne i
warunki naturalne panujące na
Półwyspie Arabskim
- opisuje warunki życia i zajęcia
Arabów
- wymienia filary wiary arabskiej
- wskazuje na mapie kierunki i zasięg
20
- omawia ustrój Bizancjum
- opisuje wygląd świątyni Hagia
Sophia
- określa czynniki decydujące o
sile militarnej Bizancjum
- przedstawia sytuację Kościoła
chrześcijańskiego po upadku
cesarstwa zachodniorzymskiego
- wskazuje różnice między
Kościołem wschodnim a
zachodnim
- przedstawia okoliczności, w
których doszło do powstania
islamu
- charakteryzuje związki między
islamem, chrześcijaństwem i
judaizmem
- dostrzega znaczenie idei
świętej wojny dla
rozprzestrzeniania się religii
arabskiej
- opisuje wygląd meczetu
- omawia organizację państwa
arabskiego
- charakteryzuje stosunek
Arabów do podbitych narodów
- określa rolę Arabów w
rozpowszechnianiu osiągnięć
ludów podbitych oraz rozwoju
1
3. Państwo
Franków
- podręcznik,
s. 163–167
(w tym: tekst
źródłowy, s.
166)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
84–85
- oś czasu
- mapa ścienna
- Europa
zachodnia po
upadku cesarstwa
zachodniorzymskiego
- Merowingowie i
Karolingowie
- Karol Wielki i
odnowienie
cesarstwa na
zachodzie
- kultura, nauka i
sztuka w państwie
Franków
9.1
9.2
12.1
podbojów Arabów
- prezentuje osiągnięcia arabskie
w dziedzinie kultury i nauki
spuścizny starożytnych
cywilizacji
- zna wydarzenia związane z datami:
496 r., 732 r., 751 r., 756 r., 800 r.,
814 r.
- przedstawia dokonania postaci:
Chlodwiga, Karola Młota, Pepina
Krótkiego, Karola Wielkiego i
Einharda
- poprawnie posługuje się terminami:
arianizm, majordom, marchia,
margrabia, hrabia, hrabstwo, siedem
sztuk wyzwolonych, minuskuła,
renesans karoliński, retoryka,
dialektyka, kaligrafia, manuskrypt,
miniatura
- lokalizuje na mapie pierwotne
siedziby Franków
- opisuje życie codzienne i zajęcia
Franków
- określa zasięg terytorialny państwa
Franków
- wyjaśnia znaczenie przyjęcia chrztu
przez Chlodwiga
- wskazuje na mapie terytoria podbite
przez Karola Wielkiego
- przedstawia rozwój kultury i nauki
za panowania Karola Wielkiego
- określa znaczenie koronacji
cesarskiej Karola Wielkiego w
średniowiecznej Europie
- prezentuje dokonania Karola
Wielkiego
- przedstawia sytuację
polityczną w Europie zachodniej
po upadku cesarstwa
zachodniorzymskiego
- omawia organizację państwa
Franków
- wyjaśnia znaczenie
zwycięstwa Franków w bitwie
pod Poitiers
- opisuje sposób przejęcia
władzy w państwie Franków
przez dynastię Karolingów
- uzasadnia słuszność określenia
renesans karoliński dla zmian
w kulturze i nauce, które
nastąpiły w VIII i IX w.
- omawia związek między
rozwojem kultury i nauki a
utrzymaniem silnego państwa
- ocenia wpływ dokonań Karola
Wielkiego na proces
kształtowania się
średniowiecznej Europy
- charakteryzuje postać Karola
Wielkiego
21
1
4. Rzesza
Ottonów
- podręcznik,
s. 168–170
(w tym: tekst
źródłowy, s.
168)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
86–87
- oś czasu
- mapa ścienna
- podział państwa
Franków – traktat
w Verdun
- cesarstwo
Ottonów
- Otton I i Otton
III
- idea
uniwersalizmu
9.1
9.3
9.4
- zna wydarzenia związane z datami:
843 r., 962 r., 995 r., 1000 r.
- przedstawia dokonania postaci:
Ludwika Pobożnego, Ludwika
Niemieckiego, Karola Łysego,
Lotariusza (Lotara), Ottona I, Ottona
III, Henryka II
- poprawnie posługuje się terminami:
traktat w Verdun, Rzesza Niemiecka,
uniwersalizm
- wymienia postanowienia traktatu
w Verdun
- lokalizuje na mapie państwa
powstałe w wyniku podziału
monarchii Karola Wielkiego
- wyjaśnia, w jaki sposób powstała
Rzesza Niemiecka
- omawia znaczenie koronacji
cesarskiej Ottona I
5. Najazdy
Normanów
- podręcznik,
s. 171–175
(w tym: tekst
źródłowy, s.
175)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
88–89
- oś czasu
- mapa ścienna
- Normanowie –
życie i zajęcia
ludności
- religia
Normanów
- podboje
wikingów
- powstanie
państw
skandynawskich
- okoliczności
pojawienia się
Normanów w
Ameryce
7.1
- zna wydarzenia związane z datą
1066 r.
- przedstawia dokonania postaci:
Leifa Erikssona, Roberta Giuscarda
i Wilhelma Zdobywcy
- poprawnie posługuje się terminami:
Normanowie (wikingowie), runy,
drakkary, snekkary, kościół
klepkowy
- lokalizuje na mapie siedziby
Normanów
- omawia warunki naturalne
i położenie geograficzne Półwyspu
Skandynawskiego
- opisuje warunki życia i zajęcia
22
- przedstawia okoliczności, w
których doszło do podziału
państwa Karola Wielkiego
- ocenia znaczenie traktatu w
Verdun dla dalszych losów
politycznych Europy
- charakteryzuje sytuację
polityczną państwa
niemieckiego po wygaśnięciu
dynastii Karolingów
- omawia dokonania Ottona I i
Ottona III
- tłumaczy, na czym polega idea
uniwersalizmu
- ocenia rolę Ottona I i Ottona
III
w kształtowaniu się
średniowiecznej Europy
- opisuje politykę następców
Ottona III
- przedstawia system wierzeń
Normanów
- wskazuje czynniki, które
zadecydowały o sukcesie
podbojów normańskich
- opisuje wygląd łodzi wikingów
i uzbrojenia wojowników
normańskich
- prezentuje okoliczności, w
których doszło do powstania
państw skandynawskich
- dostrzega związek między
przyjęciem chrześcijaństwa a
zaprzestaniem wypraw
rabunkowych Normanów
1
1
ludności normańskiej
- podaje przyczyny wypraw
organizowanych przez Normanów
- wskazuje na mapie kierunki
ekspansji wikingów
- wymienia państwa powstałe na
terenie Skandynawii
- omawia osiągnięcia Normanów w
dziedzinie sztuki i rzemiosła
materiał
- zna wydarzenia związane z datami
wykraczający 1066 r., 1070 r.
poza podstawę - przedstawia dokonania postaci:
programową
Wilhelma Zdobywcy, Edwarda
Wyznawcy, Harolda, Matyldy,
biskupa Oda
- poprawnie posługuje się terminem
tkanina z Bayeux
- opisuje, co zostało przedstawione
na tkaninie z Bayeux
Tajemnice
sprzed
wieków
– Sekrety
tkaniny z
Bayeux
- podręcznik,
s. 176–177
- zeszyt
ćwiczeń, s.
90–91
- mapa ścienna
- podbój Anglii
przez Normanów
- historia tkaniny z
Bayeux
- wyniki badań
nad tkaniną z
Bayeux
6. Słowianie i
Węgrzy
- podręcznik,
s. 178–181
(w tym: tekst
źródłowy, s.
179)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
92–93
- oś czasu
- mapa ścienna
- wędrówka
7.1
Słowian
12.1
- pierwsze
państwa
słowiańskie
- działalność
Cyryla i Metodego
- najazdy Węgrów
- powstanie Rusi
- zna wydarzenia związane z datami:
IV–V w., VII w., IX w., 863 r., 885
r., 955 r., 988 r., 1001 r.
- przedstawia dokonania postaci:
Samona, Rościsława, Cyryla,
Metodego, Świętopełka,
Włodzimierza Wielkiego, Stefana
Wielkiego
- poprawnie posługuje się terminami:
Słowianie, głagolica, cyrylica,
latopis, Lechowe Pole, Korona św.
Stefana
23
- opisuje okoliczności, w
których Normanowie pojawili
się w Ameryce
- wyjaśnia, w jaki sposób
określa się wiek i pochodzenie
źródeł historycznych
- tłumaczy, na czym polega
trudność w ustaleniu autorów
dzieł średniowiecznych
- opisuje przebieg podboju
Anglii przez Wilhelma
Zdobywcę
- opowiada o dziejach tkaniny z
Bayeux
- dostrzega znaczenie źródeł
historycznych w procesie
poznawania dziejów
- omawia organizację plemion
słowiańskich
- wymienia okoliczności
powstania pierwszych państw
słowiańskich i państwa
węgierskiego
- opisuje działalność misyjną
Cyryla i Metodego
- wyjaśnia, jakie znaczenie dla
utrzymania i rozwoju
państwowości słowiańskiej
miała decyzja władców o
1
1
7. Między
papiestwem a
cesarstwem
- podręcznik,
s. 182–185
(w tym: tekst
źródłowy, s.
185)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
94–95
- oś czasu
- mapa ścienna
- dokonuje podziału Słowian na
przyjęciu chrztu
grupy (zachodnią, wschodnią,
- przedstawia dokonania
południową)
Włodzimierza Wielkiego i
- wskazuje na mapie położenie
Stefana Wielkiego
pierwszych państw słowiańskich i
- charakteryzuje powstanie
Węgier
państwa ruskiego
- omawia warunki życia i zajęcia
Słowian
- wyjaśnia przyczyny przyjęcia
chrztu przez władców słowiańskich
- kryzys kościoła
9.4
- zna wydarzenia związane z datami: - charakteryzuje sytuację w
1
w X w.
10.3
X w., 1054 r., 1075 r., 1077 r., 1122
Kościele chrześcijańskim w X
- reforma kościoła
r.
w.
- schizma
- przedstawia dokonania postaci:
- omawia dokonania papieża
wschodnia
Sylwestra II, Grzegorza VII i
Sylwestra II
- spór o
Henryka IV
- przedstawia okoliczności, w
inwestyturę
- poprawnie posługuje się terminami: których doszło do schizmy
Cluny, prawo kanoniczne, schizma
wschodniej
wschodnia, ekskomunika,
- wyjaśnia, na czym polegał spór
prawosławie, dyktat papieski,
o inwestyturę
inwestytura, Canossa, konkordat
- opisuje przebieg sporu i
wormacki, synod
sposób, w jaki został rozwiązany
- wymienia przejawy kryzysu
- tłumaczy znaczenie
w Kościele w X w.
powiedzenia: „pójść do
- lokalizuje na mapie Cluny
Cannosy”
- wskazuje na mapie zasięg
- określa przyczyny i
wpływów Kościoła katolickiego
konsekwencje schizmy
i prawosławnego
wschodniej dla Kościoła oraz
- podaje najistotniejsze treści zawarte jego wyznawców
w Dyktacie papieskim Grzegorza VII
2
POWTÓRZENIE WIADOMOŚCI I SPRAWDZIAN Z ROZDZIAŁU IV
ROZDZIAŁ V: POLSKA PIERWSZYCH PIASTÓW
24
1. Pradzieje
ziem polskich
- podręcznik,
s. 190–193
- zeszyt
ćwiczeń, s.
98–99
- oś czasu
- mapa ścienna
- kultury
archeologiczne na
ziemiach polskich
- Biskupin
- gospodarka ziem
polskich
- religia Słowian
materiał
wykraczający
poza podstawę
programową
- określa ramy chronologiczne
istnienia kultur archeologicznych na
ziemiach polskich
- zna wydarzenia związane z datami:
120 tys. lat p.n.e., VIII w p.n.e., VI
w. p.n.e.
- poprawnie posługuje się terminami:
kurhan, kamienne kręgi, kultura
archeologiczna, kultura oryniacka,
kultura pucharów lejkowatych,
kultura ceramiki sznurowej, kultura
unietycka, kultura łużycka, kultura
przeworska, dymarka
Tajemnice
sprzed
wieków
– Kiedy
powstała
osada w
Biskupinie?
- podręcznik,
s. 194–195
- zeszyt
ćwiczeń, s.
100–101
- okoliczności
powstania osady
w Biskupinie
- dendrochronologia
materiał
wykraczający
poza podstawę
programową
- zna wydarzenia związane z datami:
VIII w. p.n.e., 1933 r.
- przedstawia dokonania postaci:
Walentego Szwajcera, Józefa
Kostrzewskiego
- poprawnie posługuje się terminem
dendrochronologia
2. Początki
państwa
polskiego
- podręcznik,
s. 196–200
(w tym: tekst
źródłowy, s.
198)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
102–103
- plemiona polskie
- państwo
Mieszka I
- organizacja
państwa Mieszka I
- chrzest Polski
- Dagome iudex
- podboje Mieszka
13.1
13.2
13.3
13.4
- zna wydarzenia związane z datami:
IX w., 960 r., 965 r., 966 r., 972 r.,
991 r., 992 r.
- przedstawia dokonania postaci:
Mieszka I, Dobrawy, Ibrahima ibn
Jakuba, Jordana
- poprawnie posługuje się terminami:
„Geograf Bawarski”, drużyna
25
- przedstawia najważniejsze
2
odkrycia archeologiczne na
ziemiach polskich
- wyjaśnia, na czym polega
trudność w badaniu historii
kultur archeologicznych na
ziemiach polskich
- opisuje wygląd osady w
Biskupinie
- charakteryzuje kontakty
gospodarcze mieszkańców ziem
polskich z przedstawicielami
cywilizacji śródziemnomorskich
- omawia system wierzeń
słowiańskich
- wymienia nazwy plemion
słowiańskich zamieszkujących
ziemie polskie
- przedstawia okoliczności
1
odkrycia osady w Biskupinie
- określa, jakie informacje może
zdobyć historyk dzięki
zastosowaniu metody
dendrochronologicznej
- wskazuje problemy wynikające
z zastosowania metody
dendrochronologii
- omawia organizację plemion
2
słowiańskich na ziemiach
polskich
- przedstawia okoliczności
powstania państwa polskiego
- wyjaśnia znaczenie decyzji
Mieszka I o przyjęciu chrztu
- prezentuje rozwój terytorialny
3. Państwo
Bolesława
Chrobrego
- oś czasu
- mapa ścienna
I
- podręcznik,
s. 201–206
(w tym: tekst
źródłowy, s.
203)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
104–105
- oś czasu
- mapa ścienna
- panowanie
Bolesława
Chrobrego
- misja św.
Wojciecha
- zjazd
gnieźnieński
- gród w Gnieźnie
- podboje
Bolesława
Chrobrego
- koronacja
królewska
13.1
13.2
13.3
13.4
książęca, woj, szyszak, kolczuga,
danina, Dagome iudex, kmieć,
ludność służebna
- wymienia nazwy plemion
słowiańskich zamieszkujących
ziemie polskie i wskazuje na mapie
ich siedziby
- lokalizuje na mapie główne grody
w państwie Mieszka I
- opisuje okoliczności przyjęcia
chrztu przez Mieszka I
- wymienia korzyści wynikające
z przyjęcia chrztu
- określa, jakie informacje znalazły
się w dokumencie Dagome iudex
- wskazuje na mapie tereny podbite
przez Mieszka I
- charakteryzuje strukturę społeczną
w państwie Mieszka I
- zna wydarzenia związane z datami:
997 r., 1000 r., 1002–1018 r., 1025 r.
- przedstawia dokonania postaci:
Bolesława Chrobrego, Ody, biskupa
Wojciecha, Ottona III, Radzima
Gaudentego, Galla Anonima,
Thietmara, Henryka II, Świętopełka
- poprawnie posługuje się terminami:
kasztelan, relikwie, czynszownik,
metropolia, kanonizacja, włócznia
św. Maurycego, gród, Grody
Czerwieńskie
- opisuje przebieg misji św.
Wojciecha
- wymienia przyczyny i skutki zjazdu
gnieźnieńskiego
26
państwa Mieszka I
- opisuje wygląd i uzbrojenie
woja z drużyny książęcej
- tłumaczy, dlaczego książę
przyjął chrzest z rąk czeskich
- określa przyczyny powstania
dokumentu Dagome iudex
- przedstawia okoliczności
przejęcia władzy przez
Bolesława Chrobrego
- omawia dokonania Bolesława
Chrobrego
- charakteryzuje organizację
państwa polskiego za panowania
Bolesława
- opisuje żywot św. Wojciecha
na podstawie płaskorzeźb na
drzwiach katedry gnieźnieńskiej
- wyjaśnia znaczenie zjazdu
gnieźnieńskiego dla rozwoju
organizacji kościelnej i
państwowej
- porównuje relacje źródłowe na
2
4. Kryzys i
odbudowa
państwa
Piastów
- podręcznik,
s. 207–211
(w tym: teksty
źródłowe, s.
208, 211)
- zeszyt
ćwiczeń, s.
106–107
- oś czasu
- mapa ścienna
5. Panowanie
Bolesława
Krzywoustego
- podręcznik,
s. 212–215
- zeszyt
ćwiczeń, s.
108–109
- oś czasu
- mapa ścienna
- panowanie
Mieszka II
- upadek państwa
polskiego
- rządy
Kazimierza
Odnowiciela i
odbudowa
państwa polskiego
- panowanie
Bolesława
Śmiałego
- Polska w sporze
o inwestyturę
między
cesarstwem a
papiestwem
- konflikt króla
Bolesława z
biskupem
Stanisławem
- panowanie
Władysława
Hermana
- konflikt między
Bolesławem a
Zbigniewem
- najazd niemiecki
na ziemie polskie
13.1
13.2
13.3
13.4
13.1
13.2
13.4
14.2
- wskazuje na mapie terytoria podbite
przez Bolesława Chrobrego
- omawia postanowienia pokoju
w Budziszynie
- wyjaśnia znaczenie koronacji
Bolesława Chrobrego
- zna wydarzenia związane z datami:
1025 r., 1031 r., 1034 r., 1039 r.,
1047., 1069 r., 1076 r., 1079 r.
- przedstawia dokonania postaci:
Mieszka II, Bezpryma, Konrada II,
Jarosława Mądrego, Kazimierza
Odnowiciela, Miecława,
Brzetysława, Bolesława Śmiałego,
biskupa Stanisława ze Szczepanowa
- poprawnie posługuje się terminami:
trybut, denar
- wymienia przyczyny kryzysu i
upadku państwa polskiego w XI w.
- opisuje przebieg konfliktu
Bolesława Śmiałego z biskupem
Stanisławem
- wyjaśnia przyczyny i skutki sporu
między królem a biskupem
- zna wydarzenia związane z datami:
1097 r., 1102 r., 1108 r., 1109 r.,
1116 r., 1124 r., 1138 r.
- przedstawia dokonania postaci:
Władysława Hermana, Bolesława
Krzywoustego, Zbigniewa,
Sieciecha, Henryka V, Warcisława,
Bernarda Hiszpana, Ottona z
27
temat zjazdu władców w 1000 r.
- opisuje wygląd Gniezna w
czasach Bolesława Chrobrego
- ocenia skutki polityki
zagranicznej Bolesława dla
państwa polskiego
- opisuje sytuację w państwie
polskim po śmierci Bolesława
Chrobrego
- omawia działalność
Kazimierza Odnowiciela i
Bolesława Śmiałego
- porównuje relacje źródłowe na
temat sporu między królem
Bolesławem a biskupem
Stanisławem
- wyjaśnia, dlaczego w sporze o
inwestyturę Bolesław Śmiały
opowiedział się po stronie
papieża
- dokonuje oceny skutków
polityki zagranicznej
prowadzonej przez Bolesława
Śmiałego
- ocenia obiektywizm źródeł
historycznych dotyczących
wydarzeń z 1079 r.
- charakteryzuje sytuację
polityczną państwa polskiego za
panowania Władysława
Hermana
- przedstawia okoliczności
najazdu niemieckiego na Polskę
- opisuje podbój i
chrystianizację Pomorza
1
2
- podbój Pomorza
- statut Bolesława
Krzywoustego
- początki rozbicia
dzielnicowego
Tajemnice
sprzed
wieków – Kto
spisywał
dzieje Polski?
- podręcznik,
s. 216–217
- zeszyt
ćwiczeń, s.
110–111
- źródła
historyczne
dotyczące
początków
państwa polskiego
- obiektywizm i
prawda
historyczna
Bambergu, Władysława Wygnańca,
Bolesława Kędzierzawego, Mieszka
Starego, Henryka Sandomierskiego,
Kazimierza Sprawiedliwego,
Salomei
- poprawnie posługuje się terminami:
wojewoda, statut, seniorat, senior,
dzielnica senioralna
- wyjaśnia przyczyny sporu między
Bolesławem Krzywoustym a
Zbigniewem
- wskazuje na mapie terytoria podbite
przez Bolesława Krzywoustego
- lokalizuje na mapie grody oblegane
przez Niemców
- wymienia postanowienia statutu
Bolesława Krzywoustego
- wskazuje na mapie dzielnicę
senioralną oraz ziemie przyznane
poszczególnym synom i wdowie
po Bolesławie Krzywoustym
- omawia dokonania Bolesława
Krzywoustego
- podaje przyczyny powstania statutu
Bolesława Krzywoustego
materiał
- przedstawia dokonania postaci:
wykraczający Galla Anonima, Thietmara,
poza podstawę Wincentego Kadłubka, Kosmasa,
programową
Nestora
- wymienia nazwy źródeł
historycznych dotyczących dziejów
państwa polskiego za panowania
pierwszych Piastów
28
- wyjaśnia znaczenie
przyłączenia Pomorza do Polski
- ocenia konsekwencje decyzji
Bolesława o podziale państwa
polskiego
- określa ramy chronologiczne
wydarzeń opisanych w
kronikach Galla Anonima
i Wincentego Kadłubka
- wymienia przyczyny
powstania dzieł kronikarzy
- przedstawia teorie dotyczące
pochodzenia Galla Anonima
- wyjaśnia, kim był Bolesław
Zapomniany
1
- tłumaczy konieczność
weryfikacji prawdziwości źródeł
historycznych
POWTÓRZENIE WIADOMOŚCI I SPRAWDZIAN Z ROZDZIAŁU V
29
2
Download