Znaczenie mimiki twarzy
w kontaktach
nauczyciel – uczeń
Cel prezentacji
• Celem niniejszej prezentacji jest wskazanie jak
istotna jest mimika twarzy nauczyciela w jego
kontaktach z uczniami.
Czym są mimika i gesty w komunikacji
• Mimika jest zewnętrznym wyrazem przeżyć
i nastrojów wyrażonym w grze mięśni twarzy,
oczu i ruchach rąk (gestach).
• Mimika podstawowych wzruszeń (np. gniewu lub
radości) jest wrodzona i zasadniczo jednakowa
przez całe życie u ludzi. Pozostałe uczucia pod
wpływem życia zbiorowego i ćwiczenia ulegają
pewnemu zróżnicowaniu, najczęściej tamowaniu.
• W porozumiewaniu się ludzi mimika należy do
tzw. języka pozawerbalnego i stanowi tak samo
ważny element komunikacji jak język
werbalny.
Komunikacja niewerbalna
• Jest to sposób komunikowania się bez
używania słów.
• Komunikacja niewerbalna może być
działaniem zamierzonym lub niezamierzonym.
• Do wskaźników niewerbalnych zaliczamy:
mimikę twarzy, gesty, pozycję i ruchy ciała,
dotyk, a nawet sposób patrzenia.
W jaki sposób odbywa się wyrażanie
komunikacji za pomocą ekspresji twarzy?
• Co możemy powiedzieć poprzez wyraz twarzy?
• Emocje są bardzo ważnym sposobem
komunikowania się, to ta część komunikacji,
którą ciągle wykorzystujemy.
• Zawsze używamy naszej mimiki, nawet
bezwiednie. Jeżeli więc komunikujemy co innego
niż myślimy, wówczas nasza twarz to zdradza.
Czy umiesz odczytać wyraz twarzy?
czujący
niesmak
skrzywdzony
błogi
uradowany
wścibski
zdziwiony
zadowolony
znudzony
zarozumiały
Czy można ukryć prawdziwe uczucia?
• Nie możemy pozostać neutralni — nie ma czegoś
takiego — zawsze przekazujemy swoją osobą jakieś
emocje, które najczęściej wyrażamy właśnie mimiką.
• Czasami wolelibyśmy nic nie przekazywać. Kiedy
przychodzimy do pracy zaspani to i tak dzieci to widzą.
• I być może to tłumaczy dlaczego w szkole nauczyciel
może mieć problemy w kontakcie z dziećmi, być może
za swoją postawę.
• I odwrotnie, są tacy nauczyciele, którzy mają problemy
w kontaktach z dziećmi, a być może ma to związek z
postawą... Równie ważne jest badanie postawy naszych
uczniów.
Ważne jest badanie postawy uczniów
• Musimy umieć je odczytać, zidentyfikować to, co swą
postawą chcą nam przekazać.
• Ten rodzaj komunikacji, choć wydaje się bardzo
prymitywny i bywa niekiedy mylący, jest jednak
ważniejszy niż mowa, wszak poprzedza nasze zachowania
werbalne (nim coś powiemy oceniamy otoczenie
i słuchacza).
• Oczywiście mowa jest bardzo ważna. Dzięki niej
komunikujemy się w najszybszy, najskuteczniejszy
sposób.
• Jednak istnieje takie niebezpieczeństwo, że rozmawiając z
uczniem słowa i mimika, których używamy mogą
oznaczać coś dokładnie odwrotnego niż to co mówimy.
Mimika twarzy nauczyciela
• Wyraz twarzy nauczyciela ma ogromne znaczenie na
fakt jak odbierają go uczniowie.
• Może on próbować kierować w mniejszym bądź
większym stopniu swoją mimiką, nakładać różne maski,
jednak nie zawsze odnosi to zamierzony skutek. Dzieci
są najlepszymi obserwatorami i potrafią po twarzy
odszyfrować drugiego człowieka.
• Sposób w jaki nauczyciel mówi poruszając wargami,
układ ust i brwi podczas mówienia, grymas twarzy,
wyraz oczu – to wszystko świadczy o jego stanie
emocjonalnym oraz najczęściej jest pierwszą reakcją na
komunikat nadawany przez inną osobę.
• I chociaż czasami chce coś ukryć przed uczniami, to
nagła zmiana wyrazu twarzy zdradzi jego prawdziwe
odczucia i opinie. Dzieje się to tak szybko, że nie
zdaje sobie nawet z tego sprawy.
• Dlatego też swoje uzasadnienie znajduje powiedzenie, że ,,twarz
powie szybciej, niż pomyśli głowa”.
• Kontakt wzrokowy odkrywa stosunek do rozmówcy. Czasami
zdarza się , że chcemy ukryć swoje niezadowolenie,
rozczarowanie lub żal i wymuszamy uśmiech na swojej twarzy.
• Ktoś obserwuje nas z pewnej odległości może nie dostrzec, że to
tylko gra. Ale spoglądając w nasze oczy, prawie zawsze odkryje
prawdę.
• Dlaczego tak się dzieje?
• Polega to na tym, że oczy nigdy nie kłamią i są
,, zwierciadłem naszej duszy”.
• Można ćwiczyć gestykulację i postawy ciała, ale bardzo trudno
zapanować nad mimiką twarzy i wyrazem oczu.
• Dlatego tak ważne jest, aby nauczyciel był szczery i by nie było
konfliktu w tym co wyraża słowem a co mimiką.
• W kontaktach nauczyciel – uczeń, ten pierwszy
musi pamiętać, że to jak odbiorą go jego
uczniowie będzie nie tylko wpływać na ich
ewentualną sympatię, ale również na fakt, czy
chętnie będą uczyć się danego przedmiotu czy
też nie.
• W sytuacji, gdy zauważą nieszczerość
nauczyciela i sprzeczność w tym co mówi a co
wyraża jego twarz, to na pewno nie zdobędzie
on ich sympatii jak również nie będzie on w
stanie skłonić ich do wysiłku i pracy na lekcji, a
tym samym może odnieść porażkę na polu
zawodowym.
• Nauczyciel swoją postawą i zaangażowaniem
widocznym na twarzy jest w stanie
zainspirować uczniów do pracy.
• Będzie ponadto lepiej odbierany przez
uczniów a tym samym będzie mógł wzbudzić
w nich większe zaufanie i być może stanie się
osobą, do której zwrócą się w razie
jakichkolwiek problemów.
• Taka postawa może również wpłynąć na fakt,
iż zostanie on lepiej odebrany i zrozumiany w
środowisku nie tylko uczniów i rodziców, ale
również w gronie pedagogicznym.
Podsumowanie
Trzeba pamiętać, że :
• mówią nie tylko nasze usta - ciało również. Zatem musimy
większą uwagę zwracać na mowę ciała, bo prawidłowo
odczytana mowa ciała jest częścią praktycznej znajomości
człowieka. Nie można z niej rezygnować, zarówno w życiu
prywatnym, jak i zawodowym.
• zasadę 10x30x60 dotyczącą skuteczność naszego przekazu:
 w 10% zależy od tego co mówimy
 w 30% jest konsekwencją tego jak mówimy (ton głosu,
sposób artykułowania, precyzja wypowiedzi)
 w 60% zależy od mowy ciała, a więc zachowań
towarzyszących rozmowie i sygnalizujących nasze
nastawienie psychiczne.
Bibliografia
• http://www.empi2.pl/obudowa/galeria3/galeria9.htm
• Mieszkowska M., Czym są mimika i gesty w codziennej
komunikacji. Mima i pantomima cz. 1 na
http://www.plock.edu.pl/prv/logopeda/komunikacja/mi
ma/mima1.html (data wejścia 11.05.2009 r.)
• Oberska B., Komunikacja niewerbalna – mimika, gest na
http://www.edukacja.edux.pl/p-2752-komunikacjaniewerbalna-mimika-gest.php (data wejścia 11.05.2009 r.)
Download

Znaczenie mimiki twarzy w kontaktach nauczyciel